Σε μια σημαντική διπλωματική κίνηση, η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών ανακοίνωσε στις 31 Μαρτίου 2025 την επιβολή κυρώσεων κατά έξι αξιωματούχων από την Κίνα και το Χονγκ Κονγκ για καταπάτηση των δικαιωμάτων και προσβολή της αυτονομίας της πρώην βρετανικής αποικίας. Πρόκειται για την πρώτη σχετική ενέργεια της νέας διοίκησης υπό την ηγεσία του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.
Η ανακοίνωση συνοδεύτηκε από τη δημοσιοποίηση της ετήσιας έκθεσης του υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ, στην οποία τονίζεται ότι «οι πολιτικές του Πεκίνου υπονομεύουν την αυτονομία και τα θεμελιώδη δικαιώματα του Χονγκ Κονγκ». Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο σημείωσε ότι «η Κίνα έχει αθετήσει τις υποσχέσεις της προς τον λαό του Χονγκ Κονγκ».
Tα ονόματα στη λίστα των κυρώσεων
Οι κυρώσεις επιβλήθηκαν βάσει προεδρικού διατάγματος του 2020 και στόχευσαν συγκεκριμένα πρόσωπα που θεωρούνται υπεύθυνα για ενέργειες κατά της αυτονομίας του Χονγκ Κονγκ. Εκ των ονομάτων, ξεχωρίζει ο Ντονγκ Τζινγκγουέι, διευθυντής του Γραφείου Εθνικής Ασφάλειας του Πεκίνου, ο οποίος έχει ιστορικό συμμετοχής σε επιχειρήσεις καταστολής αντιφρονούντων και εξωτερικών επεμβάσεων.
Οι πέντε άλλοι υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι του Χονγκ Κονγκ που βρίσκονται στη λίστα κυρώσεων είναι ο Σόνι Άου Τσι Κουόνγκ, ο Ντικ Γουόνγκ Τσανγκ Τσουν, η Μάργκαρετ Τσιού Ουίνγκ Λα, ο Ρέιμοντ Σιου Τσακ Γι, και ο Πολ Λαμ Τινγκ Κουόκ. Σύμφωνα με το υπουργείο, οι εν λόγω αξιωματούχοι συμμετείχαν σε συλλήψεις και διώξεις ατόμων βάσει του εθνικού νόμου ασφάλειας, που ισχύει από το 2020 και επιβάλλει βαριές ποινές με κατηγορίες όπως υπονόμευση και συνεργασία με ξένες δυνάμεις.
Aντιδράσεις του Χονγκ Κονγκ και δηλώσεις διεθνών φορέων
Η κυβέρνηση του Χονγκ Κονγκ απάντησε στις κυρώσεις, χαρακτηρίζοντάς τες «απόπειρα εκφοβισμού» και δηλώνοντας ότι οι αρμόδιες αρχές δε θα επηρεαστούν από «τέτοιες αχαρακτήριστες ενέργειες». Από την άλλη πλευρά, οργανισμοί υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπως το «Committee for Freedom in Hong Kong Foundation», εξήραν την κίνηση του υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ. Η Φράνσις Χούι, εκπρόσωπος του οργανισμού, δήλωσε πως είναι «ένα ισχυρό μήνυμα ότι η καταστολή δε θα παραμείνει αναπάντητη».
Η Άννα Κουόκ, διευθύντρια του οργανισμού «Hong Kong Democracy Council» στην Ουάσιγκτον, ανέφερε ότι αυτή η δράση «αποτελεί ένα πολυαναμενόμενο βήμα για την αποκατάσταση της ευθύνης». Περαιτέρω πρόσθεσε ότι «η διεθνής κοινότητα πρέπει να ακολουθήσει το παράδειγμα των Ηνωμένων Πολιτειών».
Eνίσχυση των διπλωματικών πιέσεων
Το ζήτημα της αυτονομίας του Χονγκ Κονγκ παραμένει κομβικό σημείο στις σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας. Οι ανανεωμένες κυρώσεις αναμένεται να αυξήσουν την ένταση μεταξύ των δύο χωρών, ενώ παράλληλα αντικατοπτρίζουν μια στροφή της αμερικανικής πολιτικής προς μεγαλύτερη υποστήριξη των δημοκρατικών δυνάμεων στην περιοχή.
Η υπόθεση εγείρει ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο η Κίνα θα συνεχίσει στην ίδια πορεία, υπονομεύοντας τις δεσμεύσεις της βάσει της συνθήκης του 1997, που είχε εγγυηθεί την αυτονομία του Χονγκ Κονγκ μέχρι το 2047. Παράλληλα, οι κυρώσεις προμηνύουν αυστηρότερη στάση των ΗΠΑ απέναντι στις πρακτικές εκτεταμένης καταστολής και εξωτερικής πίεσης που ασκούνται από το Πεκίνο.