Την πρώτη της δημόσια επίκριση προς την Κίνα εξέδωσε η Ουάσιγκτον, μετά το επεισόδιο κατά το οποίο κινεζικά μαχητικά αεροσκάφη «κλείδωσαν» με ραντάρ τους ιαπωνικούς στρατιωτικούς στόχους πάνω από διεθνή ύδατα. Εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ δήλωσε πως «οι ενέργειες της Κίνας δεν συμβάλλουν στην ειρήνη και τη σταθερότητα της περιοχής», αναφερόμενος στο περιστατικό που σημειώθηκε στις 6 Δεκεμβρίου.
Ο ίδιος τόνισε: «Η συμμαχία ΗΠΑ–Ιαπωνίας βρίσκεται στο ισχυρότερο και πιο ενωμένο σημείο της ιστορίας της. Η δέσμευσή μας προς τη σύμμαχο Ιαπωνία παραμένει αμετάβλητη και βρισκόμαστε σε στενή επικοινωνία για αυτό και άλλα ζητήματα».
Το συμβάν σημειώθηκε σε διεθνή ύδατα ανοιχτά της Οκινάουα και διήρκεσε περίπου τριάντα λεπτά, σε δύο διαδοχικές φάσεις, σύμφωνα με το Yπουργείο Άμυνας της Ιαπωνίας. Την επομένη, ο υφυπουργός Εξωτερικών Φουνακόσι Τακάιρο κάλεσε τον πρέσβη της Κίνας Γου Τζιάνγκχαο για έντονη διαμαρτυρία, δηλώνοντας πως τέτοιες επικίνδυνες ενέργειες είναι «ιδιαίτερα λυπηρές», όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση του ιαπωνικού ΥΠΕΞ.
Ο υπουργός Επικρατείας και κυβερνητικός εκπρόσωπος Μινόρου Κιχάρα χαιρέτισε τις δηλώσεις των ΗΠΑ, τονίζοντας πως αναδεικνύουν τη δύναμη της ιαπωνοαμερικανικής συμμαχίας. Την ίδια ώρα, το Πεκίνο απορρίπτει την εκδοχή του Τόκιο.
Σύμφωνα με το κινεζικό πρακτορείο ειδήσεων Σινχούα, ο εκπρόσωπος του Πολεμικού Ναυτικού του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού, Ουάνγκ Σουεμίν, ισχυρίστηκε ότι ιαπωνικά αεροσκάφη παρενόχλησαν επανειλημμένα κινεζικές ναυτικές δυνάμεις κατά τη διάρκεια ασκήσεων ανατολικά του στενού Μιγιάκο.
Το τελευταίο διάστημα, οι εντάσεις μεταξύ των δύο χωρών έχουν ενταθεί, κυρίως με αφορμή τις πιέσεις της Κίνας, τόσο σε επίπεδο οικονομίας όσο και στα ζητήματα άμυνας.
Η κλιμάκωση ακολούθησε τις δηλώσεις του Ιάπωνα πρωθυπουργού Σανάε Τακαΐτσι στις 7 Νοεμβρίου, όταν επισήμανε πως ενδεχόμενη κινεζική επίθεση στην Ταϊβάν θα αποτελέσει απειλή για την επιβίωση της Ιαπωνίας και ίσως οδηγήσει σε στρατιωτική αντίδραση της χώρας.
Το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας θεωρεί την Ταϊβάν μέρος της επικράτειάς του και δεν έχει αποκλείσει στρατιωτική επέμβαση για να εδραιώσει τον έλεγχο στο αυτοδιοικούμενο νησί, το οποίο απέχει περίπου 111 χιλιόμετρα από το Γιαναγκούνι της Ιαπωνίας.
Την 10η Δεκεμβρίου, ο πρόεδρος της Ταϊβάν, Λάι Τσινγκ-τε, καταδίκασε τις κινεζικές στρατιωτικές προκλήσεις δηλώνοντας: «Στεκόμαστε μαζί με τους δημοκρατικούς εταίρους μας στην αντίθεση σε αυτές τις ενέργειες και παραμένουμε αμετακίνητοι στην απόφασή μας να διασφαλίσουμε την ειρήνη». Παράλληλα, έχει προτείνει αμυντικό προϋπολογισμό 40 δισ. δολαρίων, ενόψει ενδεχόμενων κινεζικών στρατιωτικών κινήσεων κατά της Ταϊβάν έως το 2027.
Τη στήριξη των ΗΠΑ προς το Τόκιο διαμηνύει τακτικά και ο Αμερικανός πρέσβης στην Ιαπωνία, Τζορτζ Γκλας, με συχνές αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Στις 20 Νοεμβρίου επιβεβαίωσε την αμερικανική συμπαράσταση στον απόηχο της κινεζικής απαγόρευσης στα ιαπωνικά θαλασσινά, ενώ στις 8 Δεκεμβρίου τόνισε εκ νέου πως η συμμαχία ΗΠΑ–Ιαπωνίας είναι «ισχυρότερη και ενωμένη όσο ποτέ».
Ο Γκλας, στην ίδια δημοσίευση, επικαλέστηκε τη στρατηγική εθνικής ασφάλειας του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, χαρακτηρίζοντας τις συμμαχίες στην περιοχή Ινδοειρηνικού ως το «θεμέλιο της ασφάλειας και της ευημερίας».
Το αμερικανικό Υπουργείο Εξωτερικών, υποστηρίζοντας σταθερά την Ιαπωνία από την αρχή των διπλωματικών εντάσεων, έχει χαρακτηρίσει τη συμμαχία ΗΠΑ–Ιαπωνίας «ακρογωνιαίο λίθο της ειρήνης και της ασφάλειας στον Ινδοειρηνικό», σύμφωνα με τον εκπρόσωπο Τόμι Πίγκοτ.
Στήριξη προς την Ιαπωνία εκδήλωσε και διακομματική ομάδα Αμερικανών βουλευτών. Στις 8 Δεκεμβρίου, οι βουλευτές Γκρέγκορι Μικς και Άμι Μπέρα απηύθυναν επιστολή προς τον πρόεδρο Τραμπ ζητώντας δασμολογική ελάφρυνση για την Ιαπωνία στο πλαίσιο των «εντεινόμενων οικονομικών και στρατιωτικών πιέσεων από το Πεκίνο».
Επεσήμαναν ότι ο βασικός δασμός των ΗΠΑ στα ιαπωνικά προϊόντα ανέρχεται σήμερα στο 15% και πως μια τέτοια ελάφρυνση θα έστελνε σαφές μήνυμα ενάντια στον «εξομαλυνόμενο οικονομικό εξαναγκασμό» του Πεκίνου, ενισχύοντας παράλληλα τη στήριξη των συμμάχων που υπερασπίζονται τα κυριαρχικά τους δικαιώματα.
Επιπλέον, αναφορές κάνουν λόγο για αύξηση των περιπολιών κινεζικών σκαφών ακτοφυλακής γύρω από τις διοικούμενες από την Ιαπωνία νήσους Σενκάκου (ή Τζιαγιού, όπως τις αποκαλεί το Πεκίνο) στις 10 Δεκεμβρίου, με επαναλαμβανόμενες περιπολίες να έχουν καταγραφεί και στις 15 Νοεμβρίου.
Ο πρόεδρος Τραμπ αναμένεται να επισκεφθεί την Κίνα τον Απρίλιο του επόμενου έτους, έπειτα από συνάντηση με τον Κινέζο ηγέτη Σι Τζινπίνγκ στη Σύνοδο Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού που πραγματοποιήθηκε τον Οκτώβριο στη Νότια Κορέα.
Με τη συμβολή του Reuters
