Το απόγευμα της 23ης Δεκεμβρίου 2025, το Συμβούλιο Ασφαλείας συνεδρίασε εκτάκτως, κατόπιν αιτήματος της Βενεζουέλας, η οποία στις 17 Δεκεμβρίου κατήγγειλε «αμερικανική επιθετικότητα». Τη σύγκληση της συνεδρίασης υποστήριξαν η Κίνα και η Ρωσία.
Κατά την ενημέρωση προς το Συμβούλιο Ασφαλείας, ανώτερος αξιωματούχος της Γραμματείας του ΟΗΕ παρουσίασε στοιχεία για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ στην Καραϊβική, την κλιμάκωση της ρητορικής εκατέρωθεν και τις ανησυχίες για πιθανές παραβιάσεις του Διεθνούς Δικαίου. Σύμφωνα με την ενημέρωση, καταγράφεται ενίσχυση της αμερικανικής παρουσίας στη νότια Καραϊβική, με την Ουάσιγκτον να χαρακτηρίζει τις επιχειρήσεις της «μη διεθνή ένοπλη σύγκρουση» και να επικαλείται το Άρθρο 51 του Χάρτη του ΟΗΕ. Παράλληλα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι θα χρησιμοποιήσει «όλη τη δύναμη των Ηνωμένων Πολιτειών για να αντιμετωπίσει και να εξαλείψει […] τα καρτέλ ναρκωτικών, ανεξάρτητα από το πού δρουν».
Η Βενεζουέλα υποστηρίζει ότι τα μέτρα συνιστούν απειλή για τη διεθνή ειρήνη και παραβίαση της αρχής περί μη απειλής και χρήσης βίας, κάνοντας λόγο για «αεροπορικό αποκλεισμό» και «μονομερή ναυτικό αποκλεισμό». Στο ίδιο πλαίσιο, ο ICAO υπενθύμισε ότι «κάθε κράτος έχει πλήρη και αποκλειστική κυριαρχία επί του εναέριου χώρου πάνω από το έδαφός του».
Έγινε επίσης αναφορά σε συνεχιζόμενες εντάσεις, με κατασχέσεις δεξαμενόπλοιων, νέες κυρώσεις και στρατιωτικές αναχαιτίσεις στη θαλάσσια περιοχή. Ορισμένα κράτη υποστήριξαν τις ΗΠΑ, ενώ άλλα προειδοποίησαν για «στρατιωτικοποίηση της νότιας Καραϊβικής». Επισημάνθηκε η επιδείνωση της ανθρωπιστικής κατάστασης στη Βενεζουέλα και η ανάγκη διασφάλισης βασικών υπηρεσιών, με εκκλήσεις για άρση κυρώσεων. Ο ΟΗΕ δήλωσε έτοιμος να μεσολαβήσει και να προσφέρει τις «καλές του υπηρεσίες», εφ’ όσον το ζητήσουν οι δύο πλευρές.
Ο αναπληρωτής μόνιμος αντιπρόσωπος της Ελλάδας Ιωάννης Σταματέκος, κατά την τοποθέτησή του, εξέφρασε ανησυχία για περαιτέρω κλιμάκωση των εντάσεων στην Καραϊβική και τόνισε την ανάγκη πλήρους σεβασμού του Διεθνούς Δικαίου, ιδίως του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, καθώς και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου. Υπογράμμισε, ακόμη, τη σημασία του σεβασμού του Δικαίου της Θάλασσας, όπως αυτό κατοχυρώνεται στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), και δήλωσε ότι η Ελλάδα στηρίζει τις περιφερειακές προσπάθειες κατά της διακίνησης ναρκωτικών και του οργανωμένου εγκλήματος. Επανέλαβε, τέλος, την ετοιμότητα της χώρας να υποστηρίξει όλες τις διμερείς, περιφερειακές και διεθνείς προσπάθειες αποκλιμάκωσης μέσω διαλόγου και διπλωματίας.
Ο μόνιμος αντιπρόσωπος των ΗΠΑ Μάικλ Γουώλτς δήλωσε ότι οι ΗΠΑ «δεν αναγνωρίζουν τον Νικολάς Μαδούρο ή τους συνεργάτες του ως νόμιμη κυβέρνηση της Βενεζουέλας»: «Για την αμερικανική δικαιοσύνη, ο Νικολάς Μαδούρο είναι φυγάς και επικεφαλής της ξένης τρομοκρατικής οργάνωσης Cártel de los Soles. Στην πραγματικότητα, ο Μαδούρο και το καθεστώς του έκλεψαν τις εκλογές, και η διεθνής κοινότητα διαθέτει τα αποδεικτικά στοιχεία», είπε.
Ο Γουώλτς τόνισε ότι «ο πρόεδρος Τραμπ έχει διατυπώσει με απόλυτη σαφήνεια ότι θα αξιοποιήσει όλη την ισχύ των Ηνωμένων Πολιτειών […] για να αντιμετωπίσει και να εξαρθρώσει τα καρτέλ ναρκωτικών», και δήλωσε ότι «η πιο σοβαρή απειλή για το ημισφαίριό μας προέρχεται από διεθνή τρομοκρατικά και εγκληματικά δίκτυα, [τα οποία είναι] «εξελιγμένα, εξαιρετικά τεχνικά ικανά, καλά χρηματοδοτούμενα [και προκαλούν] τεράστιες καταστροφές». Κλείνοντας, ανέφερε ότι «είναι οι ενέργειες και οι πολιτικές του παράνομου καθεστώτος Μαδούρο που συνιστούν απειλή για την ειρήνη και τη σταθερότητα του ημισφαιρίου μας», προσθέτοντας ότι οι ΗΠΑ «θα κάνουν ό,τι τους επιτρέπει η — σημαντική — δύναμή τους [για να προστατεύσουν] το ημισφαίριό μας, τα σύνορά μας και τον αμερικανικό λαό».
Η εξέλιξη της κρίσης
Από τα μέσα Αυγούστου, οι εντάσεις μεταξύ ΗΠΑ και Βενεζουέλας έχουν οξυνθεί. Η Ουάσινγκτον έχει ενισχύσει τη στρατιωτική της παρουσία στη νότια Καραϊβική, επικαλούμενη την ανάγκη περιορισμού της διακίνησης ναρκωτικών. Μεταξύ 2 Σεπτεμβρίου και 23 Δεκεμβρίου 2025, οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν 29 πλήγματα στην Καραϊβική και στον Ειρηνικό εναντίον σκαφών που –κατά τις ανακοινώσεις τους– μετέφεραν ναρκωτικά, με αποτέλεσμα να αναφέρονται τουλάχιστον 105 νεκροί (τα στοιχεία δεν έχουν επαληθευτεί από τον ΟΗΕ).
Ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Φόλκερ Τουρκ δήλωσε ότι τα πλήγματα παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο για τα ανθρώπινα δικαιώματα, τα χαρακτήρισε «απαράδεκτα» και ζήτησε από τις ΗΠΑ να τα τερματίσουν, αναφερόμενος σε «εξωδικαστικές εκτελέσεις». Οι ΗΠΑ, από την πλευρά τους, χαρακτηρίζουν νόμιμες τις επιχειρήσεις, υποστηρίζοντας ότι βρίσκονται σε «ένοπλη σύγκρουση» με καρτέλ ναρκωτικών, τα οποία η κυβέρνηση Τραμπ έχει χαρακτηρίσει ξένες τρομοκρατικές οργανώσεις.
Η συνεδρίαση της 10ης Οκτωβρίου
Το Συμβούλιο Ασφαλείας είχε συνεδριάσει ξανά για το θέμα στις 10 Οκτωβρίου 2025, επίσης μετά από αίτημα της Βενεζουέλας. Τότε, η Βενεζουέλα απέρριψε τους αμερικανικούς ισχυρισμούς και υποστήριξε ότι ο στόχος των ΗΠΑ είναι «αλλαγή καθεστώτος» και ο έλεγχος των φυσικών πόρων της χώρας, προειδοποιώντας ότι η στρατιωτική κινητοποίηση και η ρητορική της Ουάσινγκτον δείχνουν πως μια ένοπλη επίθεση «ενδέχεται να συμβεί πολύ σύντομα». Ο Βοηθός Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Μίροσλαβ Γέντζα κάλεσε και τις δύο πλευρές να επιδείξουν αυτοσυγκράτηση και να επιλύσουν ειρηνικά τις διαφορές τους, υπογραμμίζοντας ότι η αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος πρέπει να γίνεται σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και τον Χάρτη του ΟΗΕ.
Με επιστολή της στις 17 Δεκεμβρίου 2025, η Βενεζουέλα απέρριψε κάθε αμερικανική διεκδίκηση στα αποθέματα πετρελαίου της χώρας, τονίζοντας ότι οι απειλές της Ουάσινγκτον παραβιάζουν το άρθρο 2(4) του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Ζήτησε επίσης από το Συμβούλιο Ασφαλείας να αντιμετωπίσει τη «συνεχιζόμενη επιθετικότητα». Την ίδια ημέρα, ο Γενικός Γραμματέας Αντόνιο Γκουτέρες είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Νικολάς Μαδούρο, επαναλαμβάνοντας την ανάγκη «σεβασμού του διεθνούς δικαίου, ιδιαίτερα του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, αποφυγής κλιμάκωσης και διατήρησης της περιφερειακής σταθερότητας».
Προσπάθεια υιοθέτησης προεδρικής δήλωσης ΣΑ ΟΗΕ
Στα τέλη Οκτωβρίου, η Ρωσία κυκλοφόρησε σχέδιο προεδρικής δήλωσης του Συμβουλίου Ασφαλείας για την κατάσταση στην Καραϊβική, με γενικές εκκλήσεις για αυτοσυγκράτηση, διάλογο και πολυμερείς μηχανισμούς, χωρίς αναφορά σε συγκεκριμένα κράτη. Αν και αρκετά μέλη συμφώνησαν επί της αρχής, οι ΗΠΑ αντιτάχθηκαν σε οποιοδήποτε επίσημο κείμενο, με αποτέλεσμα η Μόσχα να αποσύρει το σχέδιο.
Της Γεωργίας Γαραντζιώτη
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
