Πέμπτη, 30 Μαΐ, 2024
Άποψη του τερματικού σταθμού δημητριακών με σιλό σιτηρών στο λιμάνι της Κωνστάντζας στη Μαύρη Θάλασσα. Ρουμανία, 11 Μαΐου 2022. (Anca Cernat/Reuters)

Η Πολωνία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία θεσπίζουν δικές τους απαγορεύσεις για τα σιτηρά της Ουκρανίας

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ / ΒΑΡΣΟΒΙΑ – Η Πολωνία, η Σλοβακία και η Ουγγαρία ανακοίνωσαν τους δικούς τους περιορισμούς στις εισαγωγές σιτηρών από την Ουκρανία την Παρασκευή, μετά την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να μην επεκτείνει την απαγόρευση των εισαγωγών στις πέντε γειτονικές χώρες της ΕΕ.

Η Ουκρανία ήταν ένας από τους κορυφαίους εξαγωγείς σιτηρών παγκοσμίως πριν η εισβολή της Ρωσίας το 2022 μειώσει την ικανότητά της να στέλνει αγροτικά προϊόντα στις αγορές. Οι Ουκρανοί αγρότες βασίζονται στις εξαγωγές σιτηρών μέσω γειτονικών χωρών από την έναρξη της σύγκρουσης, καθώς δεν είναι σε θέση να χρησιμοποιήσουν τις επικρατέστερες διαδρομές μέσω των λιμανιών της Μαύρης Θάλασσας.

Ωστόσο, η υπερπληθώρα σιτηρών και ελαιούχων σπόρων στις γειτονικές χώρες μείωσε τις τιμές εκεί, επηρεάζοντας το εισόδημα των ντόπιων αγροτών, με αποτέλεσμα οι κυβερνήσεις να απαγορεύσουν τις εισαγωγές γεωργικών προϊόντων από την Ουκρανία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση παρενέβη τον Μάιο για να αποτρέψει την επιβολή μονομερών απαγορεύσεων από μεμονωμένες χώρες και επέβαλε τη δική της απαγόρευση εισαγωγών σε γειτονικές χώρες. Σύμφωνα με την απαγόρευση της ΕΕ, η Ουκρανία είχε τη δυνατότητα να εξάγει μέσω των χωρών αυτών υπό τον όρο ότι τα προϊόντα θα πωλούνταν αλλού.

Η ΕΕ επέτρεψε τη λήξη αυτής της απαγόρευσης την Παρασκευή, αφού η Ουκρανία δεσμεύτηκε να λάβει μέτρα για την αυστηροποίηση του ελέγχου των εξαγωγών προς τις γειτονικές χώρες. Το θέμα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο τώρα που οι αγρότες συγκομίζουν τις σοδειές τους και ετοιμάζονται να τις πουλήσουν.

Ο επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ Βάλντις Ντομπρόβσκις ανέφερε την Παρασκευή ότι οι χώρες θα πρέπει να απέχουν από μονομερή μέτρα κατά των εισαγωγών ουκρανικών σιτηρών, αλλά η Πολωνία, η Σλοβακία και η Ουγγαρία αντέδρασαν αμέσως επιβάλλοντας εκ νέου τους δικούς τους περιορισμούς στις ουκρανικές εισαγωγές σιτηρών. Θα συνεχίσουν να επιτρέπουν τη διαμετακόμιση των ουκρανικών προϊόντων.

«Εφόσον η Ουκρανία είναι σε θέση να βεβαιώσει ότι το σιτάρι θα φτάσει στη χώρα προορισμού, μέσω φορτηγών και τρένων, η απαγόρευση της εγχώριας χρήσης δεν πρόκειται να επηρεάσει την ικανότητα της Ουκρανίας να εξάγει εξαγωγές», δήλωσε ο Τέρι Ράιλι, ανώτερος στρατηγικός εμπειρογνώμονας της Marex για τη γεωργία. Σημείωσε ότι οι διαταραχές στις εξαγωγές της Μαύρης Θάλασσας αποτελούν μεγαλύτερη ανησυχία.

Δεν είναι σαφές πόσο έχει δεσμευτεί η Ουκρανία να περιορίσει τις εξαγωγές ή πώς οι νέες απαγορεύσεις θα επηρεάσουν τη ροή των προϊόντων από την Ουκρανία. Το θέμα ανέδειξε τη διαίρεση εντός της ΕΕ σχετικά με τον αντίκτυπο του πολέμου στην Ουκρανία στις οικονομίες των χωρών-μελών, όπου υπάρχουν ισχυρά γεωργικά και κτηνοτροφικά λόμπι.

Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι εξέφρασε την ικανοποίησή του για την απόφαση της ΕΕ να μην παρατείνει περαιτέρω την απαγόρευση των εξαγωγών σιτηρών του Κιέβου, αλλά δήλωσε ότι η κυβέρνησή του θα αντιδράσει «με πολιτισμένο τρόπο» εάν τα κράτη-μέλη της ΕΕ παραβιάσουν τους κανόνες της ΕΕ.

Ωστόσο, οι τρεις χώρες υποστηρίζουν ότι οι ενέργειές τους είναι προς το συμφέρον των οικονομιών τους.

«Η απαγόρευση καλύπτει τέσσερα δημητριακά, αλλά κατόπιν αιτήματός μου και αιτήματος των αγροτών, η απαγόρευση επεκτάθηκε ώστε να συμπεριλάβει και γεύματα από αυτά τα δημητριακά (καλαμπόκι, σιτάρι, ελαιοκράμβη), έτσι ώστε ούτε αυτά τα προϊόντα να επηρεάσουν την πολωνική αγορά», ανέφερε ο Πολωνός υπουργός Γεωργίας Ρόμπερτ Τέλους σε δήλωση που αναρτήθηκε στο Facebook.

«Θα επεκτείνουμε την απαγόρευση αυτή παρά τη διαφωνία τους, παρά τη διαφωνία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής», πρόσθεσε ο Πολωνός πρωθυπουργός Ματέους Μοραβιέτσκι. «Θα το κάνουμε γιατί είναι προς το συμφέρον του Πολωνού αγρότη.»

Η Ουγγαρία επέβαλε εθνική απαγόρευση εισαγωγών σε 24 ουκρανικά γεωργικά προϊόντα, περιλαμβανομένων σιτηρών, λαχανικών και πολλών προϊόντων κρέατος και μελιού, σύμφωνα με κυβερνητικό διάταγμα που δημοσιεύθηκε την Παρασκευή.

Το παράδειγμα τους ακολούθησε και ο υπουργός Γεωργίας της Σλοβακίας, ανακοινώνοντας τη δική του απαγόρευση εισαγωγής σιτηρών. Οι απαγορεύσεις και των τριών χωρών ισχύουν μόνο για τις εγχώριες εισαγωγές και δεν επηρεάζουν τη διαμετακόμιση προς άλλες αγορές.

Wheat grain on the MV Brave Commander vessel from Yuzhny Port in Ukraine to the drought-stricken Horn of Africa as it docks at port of Djibouti in Djibouti on Aug. 30, 2022. (Hugh Rutherford/World Food Programme/Handout via Reuters)
Σιτάρι στο πλοίο MV Brave Commander από το λιμάνι Γιούζνι της Ουκρανίας προς το πληγέν από την ξηρασία Κέρας της Αφρικής, καθώς ελλιμενίζεται στο λιμάνι του Τζιμπουτί στο Τζιμπουτί, στις 30 Αυγούστου 2022. (Hugh Rutherford/World Food Programme/Handout μέσω Reuters)

 

Διαδρομές αλληλεγγύης

Η ΕΕ δημιούργησε εναλλακτικές χερσαίες διαδρομές, τις λεγόμενες «Διαδρομές Αλληλεγγύης», τις οποίες η Ουκρανία μπορεί να χρησιμοποιεί για να εξάγει τα σιτηρά και τους ελαιούχους σπόρους της, αφότου η Ρωσία υπαναχώρησε από τη συμφωνία για τα σιτηρά στη Μαύρη Θάλασσα, η οποία είχε συναφθεί με τη διαμεσολάβηση του ΟΗΕ τον Ιούλιο και η οποία επέτρεπε την ασφαλή διέλευση των φορτηγών πλοίων.

Η Επιτροπή της ΕΕ δήλωσε ότι τα υφιστάμενα μέτρα θα λήξουν όπως είχε αρχικά προγραμματιστεί την Παρασκευή, καθώς η Ουκρανία συμφώνησε να εισαγάγει μέτρα όπως ένα σύστημα αδειοδότησης εξαγωγών εντός 30 ημερών.

Η ΕΕ δήλωσε ότι δεν υπάρχει λόγος παράτασης της απαγόρευσης, διότι οι στρεβλώσεις στην προσφορά που οδήγησαν στην απαγόρευση τον Μάιο έχουν εξαφανιστεί από την αγορά.

Δήλωσε επίσης ότι δεν θα επιβάλει περιορισμούς όσο η Ουκρανία ασκεί αποτελεσματικούς ελέγχους των εξαγωγών.

Οι αγρότες στις πέντε χώρες που γειτνιάζουν με την Ουκρανία έχουν επανειλημμένα διαμαρτυρηθεί για την υπερπληθώρα προϊόντων που πλήττει τις εγχώριες τιμές τους και τους ωθεί στη χρεοκοπία.

Οι εν λόγω χώρες, πλην της Βουλγαρίας, πίεζαν για την παράταση της απαγόρευσης της ΕΕ. Η Βουλγαρία ψήφισε την Πέμπτη υπέρ της κατάργησης των περιορισμών.

Η κυβέρνηση της Ρουμανίας, η οποία, σε αντίθεση με τις ομολόγους της, δεν είχε εκδόσει μονομερή απαγόρευση πριν από τον Μάιο, δήλωσε την Παρασκευή ότι «λυπάται που δεν μπόρεσε να βρεθεί ευρωπαϊκή λύση για την παράταση της απαγόρευσης».

Η Ρουμανία δήλωσε ότι θα περιμένει να παρουσιάσει η Ουκρανία το σχέδιό της για την αποτροπή ενός κύματος εξαγωγών, προτού αποφασίσει πώς θα προστατεύσει τους Ρουμάνους αγρότες.

Πάνω από το 60% των εναλλακτικών ροών να περνούν από το έδαφος της Ρουμανίας, κυρίως μέσω του Δούναβη, και οι αγρότες της έχουν απειλήσει με διαμαρτυρίες αν δεν παραταθεί η απαγόρευση.

Τον τελευταίο χρόνο, η Ουκρανία διακινούσε το 60% των εξαγωγών της μέσω των Διαδρομών Αλληλεγγύης και το 40% μέσω της Μαύρης Θάλασσας, χάρη στη συμφωνία για τα σιτηρά, η οποία όμως κατέρρευσε τον Ιούλιο.

Τον Αύγουστο, περίπου 4 εκατομμύρια τόνοι σιτηρών της Ουκρανίας πέρασαν από τις λωρίδες αλληλεγγύης, εκ των οποίων σχεδόν 2,7 εκατομμύρια τόνοι διακινήθηκαν μέσω του Δούναβη.

Επιμέλεια: Αλία Ζάε

Πως μπορείτε να μας βοηθήσετε ώστε να συνεχίσουμε να σας κρατάμε ενημερωμένους

Ποιος είναι ο λόγος που χρειαζόμαστε την βοήθειά σας για την χρηματοδότηση του ερευνητικού ρεπορτάζ μας; Επειδή είμαστε ένας ανεξάρτητος οργανισμός ειδήσεων που δεν επηρεάζεται από καμία κυβέρνηση, εταιρεία ή πολιτικό κόμμα. Από την ημέρα που ξεκινήσαμε, έχουμε έρθει αντιμέτωποι με προσπάθειες αποσιώπησης της αλήθειας κυρίως από το Κινεζικό Κομμουνιστικό Κόμμα. Αλλά δεν θα λυγίσουμε. Η ελληνική έκδοση της Epoch Times βασίζεται ολοκληρωτικά στις γενναιόδωρες συνεισφορές σας για να διατηρήσει την παραδοσιακή δημοσιογραφία ζωντανή και υγιή στην Ελληνική γλώσσα. Μαζί, μπορούμε να συνεχίσουμε να διαδίδουμε την αλήθεια.

ΣΧΕΤΙΚΑ

Σχολιάστε