Η Μαριλένα Λασκαρίδη υπήρξε μία από τις σημαντικότερες μορφές του σύγχρονου ελληνικού φιλανθρωπικού και πολιτιστικού χώρου. Κόρη της Αικατερίνης Λασκαρίδη και σύζυγος του Πάνου Λασκαρίδη, συνέβαλε καθοριστικά στη διαμόρφωση και την εξέλιξη του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη. Γνωστή για το πάθος της για την προώθηση της παιδείας, της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού, η ζωή και το έργο της συνεχίζουν να εμπνέουν και σήμερα, μέσω του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη, ενός οργανισμού με πολυδιάστατη προσφορά στην κοινωνία.
Γεννημένη στην Αθήνα από Ελληνίδα μητέρα και Άγγλο πατέρα, η Μαριλένα Λασκαρίδη μεγάλωσε σε περιβάλλον όπου η παιδεία, τα βιβλία και η πνευματική καλλιέργεια κατείχαν κεντρική θέση, και από νωρίς εμφάνισε ένα ευρύ πνευματικό ενδιαφέρον για τα γράμματα και τη μάθηση. Σπούδασε διαφήμιση, marketing και copywriting, ενώ μετά τον γάμο της με τον Πάνο Λασκαρίδη αφοσιώθηκε σε δραστηριότητες που συνδύαζαν την οικογενειακή παράδοση με τη διάθεση για προσφορά στην κοινωνία.
Το 1997 ανέλαβε επίσημα τη Διεύθυνση της Βιβλιοθήκης «Καίτης Λασκαρίδη», ενός έργου με βαθιές ρίζες στην προσπάθεια για εκπαίδευση και πολιτιστική ανάπτυξη. Εκεί, συνεχίζοντας και επεκτείνοντας το όραμα της ιδρύτριας και μητέρας της, φρόντισε ώστε η βιβλιοθήκη να λειτουργεί όχι απλώς ως χώρος ανάγνωσης, αλλά ως πνευματικό κέντρο προσφοράς γνώσης και ανοιχτού διαλόγου για όλες τις ηλικίες.
Ίδρυση και όραμα του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη
Το 2007, μαζί με τον σύζυγό της, η Μαριλένα αποτέλεσε βασικό πυλώνα για την ίδρυση του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη, ενός μη κερδοσκοπικού πολιτιστικού οργανισμού που έχει στόχο την ενίσχυση της ελληνικής γλώσσας και παιδείας, την προώθηση της πολιτιστικής κληρονομιάς και τη δημιουργία εκπαιδευτικών προγραμμάτων υψηλής ποιότητας για μαθητές και εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων.
Η αποστολή του Ιδρύματος περιλαμβάνει την ενίσχυση του ρόλου της βιβλιοθήκης στην κοινότητα, την προώθηση της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού, την παροχή εκπαιδευτικών ευκαιριών για όλους ανεξαρτήτως ηλικίας ή κοινωνικής θέσης.
Υπό την καθοδήγηση της Μαριλένας, το Ίδρυμα ξεχώρισε για την ανθρώπινη και κοινωνικά ευαίσθητη προσέγγιση του έργου του. Η Μαριλένα πίστευε ακράδαντα στις δυνατότητες των νέων και φρόντισε να οργανώνει δωρεάν εκπαιδευτικά προγράμματα σε σχολεία σε απομακρυσμένες ή οικονομικά ευάλωτες περιοχές της Ελλάδας, προγράμματα σε σχολές Δεύτερης Ευκαιρίας και σωφρονιστικά ιδρύματα, επιμορφωτικά σεμινάρια για εκπαιδευτικούς, διοργάνωση εργαστηρίων δράσεων που επεκτείνονται πέρα από τα όρια της βιβλιοθήκης. Η βιβλιοθήκη αποτέλεσε τον θεμέλιο λίθο για τη μετέπειτα ίδρυση και ανάπτυξη του ιδρύματος.
Καθώς η ίδια απέδιδε ιδιαίτερη σημασία στην ελληνική γλώσσα, τόσο εντός Ελλάδας όσο και στον απόδημο ελληνισμό, υπό την επιρροή της το Ίδρυμα ανέπτυξε δράσεις που ενισχύουν τη διδασκαλία της ελληνικής στο εξωτερικό, στηρίζουν την έρευνα γύρω από τη γλώσσα και τον πολιτισμό, συνδέουν τη σύγχρονη εκπαίδευση με την ιστορική συνέχεια.
Η γλώσσα αντιμετωπίστηκε ως φορέας ταυτότητας, μνήμης και πολιτιστικής συνέχειας και η Μαριρένα επεδίωξε οι χώροι γνώσης να γίνουν ζωντανοί χώροι πνευματικής αναζήτησης και κοινωνικής αλληλεπίδρασης.
Κληρονομιά και μνήμη — Επέκταση του οράματος
Σε ανάμνηση της προσφοράς της, καθιερώθηκε το 2016 το βραβείο «Μαριλένα Λασκαρίδη», που επιβραβεύει προσωπικότητες και φορείς που υπηρετούν τη ναυτική και πολιτιστική μας παράδοση, ενισχύοντας το έργο της μνήμης της.
Κάθε χρόνο προκηρύσσονται λογοτεχνικοί διαγωνισμοί «Μαριλένα Λασκαρίδη» για μαθητές ελληνικών σχολείων του εξωτερικού, ενθαρρύνοντας τη γραφή και την έκφραση σε νέες γενιές Ελλήνων ανά τον κόσμο.
Το έργο της δεν περιορίστηκε στα εθνικά σύνορα. Μέσα από συνεργασίες με πανεπιστήμια και διεθνείς φορείς, το Ίδρυμα απέκτησε παρουσία στον παγκόσμιο ακαδημαϊκό και πολιτιστικό χάρτη, ενισχύοντας τη σύγχρονη ελληνική παιδεία στο εξωτερικό. Η διεθνής αυτή διάσταση αντικατοπτρίζει την αντίληψη της Μαριλένας Λασκαρίδη ότι ο ελληνικός πολιτισμός αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου, παγκόσμιου διαλόγου. Η έδρα που δημιουργήθηκε στο Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ στο όνομά της, ενισχύει τη σύγχρονη ελληνική έρευνα και παιδεία.
Η πρόωρη απώλειά της, το καλοκαίρι του 2015, άφησε ένα κενό όχι μόνο στην οικογένειά της αλλά και σε όσους πίστεψαν στη δύναμη της εκπαίδευσης ως μέσο κοινωνικής αλλαγής.
Σήμερα, το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη συνεχίζει να υπηρετεί το όραμα της Μαριλένας με σεβασμό στην παράδοση, αλλά και με τη ματιά στραμμένη στο μέλλον, φέρνοντας γνώση, πολιτισμό και παιδεία σε κάθε γωνιά της κοινωνίας και εμπνέοντας νέες γενιές να ονειρεύονται, να δημιουργούν και να προσφέρουν.
