Το Ηνωμένο Βασίλειο ενέκρινε τα σχέδια για μια νέα, σημαντικά διευρυμένη κινεζική πρεσβεία στο κεντρικό Λονδίνο, τερματίζοντας την πολεοδομική διαμάχη και παρακάμπτοντας τις αντιρρήσεις τοπικών αρχών και βουλευτών, οι οποίοι είχαν εγείρει ανησυχίες εθνικής ασφάλειας.
Το κινεζικό κομμουνιστικό καθεστώς είχε αγοράσει τον χώρο Royal Mint Court το 2018, με την προοπτική να τον μετατρέψει σε μια πρεσβεία που θα ξεπερνούσε κατά πολύ την υφιστάμενη στο Λονδίνο. Ο χώρος βρίσκεται στο Σίτυ, τη χρηματοπιστωτική περιοχή της πρωτεύουσας.
Το δημοτικό συμβούλιο του Τάουερ Χάμλετς απέρριψε την αρχική πολεοδομική αίτηση της Κίνας το 2022, επικαλούμενο ανησυχίες για την ασφάλεια, την κλίμακα και τον αντίκτυπο στην περιοχή. Μια αναθεωρημένη αίτηση υποβλήθηκε τον Ιούλιο του 2024, λίγο αφότου το Εργατικό Κόμμα ανέλαβε τη διακυβέρνηση.
Ένας από τους λόγους των επιφυλάξεων, είναι η εγγύτητα του κτιρίου σε μεγάλα καλώδια δεδομένων και σε χρηματοπιστωτικές υποδομές που στηρίζουν τα τραπεζικά και επικοινωνιακά συστήματα του Ηνωμένου Βασιλείου, παράγοντας που απασχόλησε έντονα τις κοινοβουλευτικές αντιρρήσεις.
Τελικώς, η έγκριση δόθηκε στις 20 Ιανουαρίου από τον υπουργό Στέγασης, Κοινοτήτων και Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Στηβ Ρηντ. Σύμφωνα με τις υπηρεσίες εσωτερικών και εξωτερικών πληροφοριών του Ηνωμένου Βασιλείου, οι κίνδυνοι δεν μπορούν να εξαλειφθούν πλήρως, αλλά μπορούν να μετριαστούν.
Σε κοινή επιστολή προς την υπουργό Εσωτερικών, Σαμπάνα Μαχμούντ, και την υπουργό Εξωτερικών, Υβέτ Κούπερ, ο γενικός διευθυντής της MI5, Κεν ΜακΚάλλουμ, και η διευθύντρια της GCHQ, Αν Κιστ Μπάτλερ, ανέφεραν ότι δεν είναι «ρεαλιστικό να αναμένει κανείς ότι θα ήταν δυνατό να εξαλειφθεί πλήρως ο κάθε δυνητικός κίνδυνος». Οι επικεφαλής των υπηρεσιών πληροφοριών προσέθεσαν ότι το έργο για την ανάπτυξη ενός πακέτου εθνικών μέτρων μετριασμού κινδύνων για τον χώρο Royal Mint Court ήταν ανάλογο με τις ανάγκες.
Ο Ρηντ ανέφερε, στις 20 Ιανουαρίου, ότι η απόφαση ήταν οριστική, εκτός αν ανατραπεί μέσω δικαστικής προσφυγής. Η έγκριση βασίστηκε στη σύσταση ανεξάρτητου επιθεωρητή πολεοδομικού σχεδιασμού, ο οποίος πραγματοποίησε δημόσια ακρόαση από τις 11 Φεβρουαρίου έως τις 19 Φεβρουαρίου 2025, διευκρίνησε.
Πολιτικές αντιδράσεις
Η έγκριση επικρίθηκε από βουλευτές της αντιπολίτευσης από όλο το πολιτικό φάσμα.
Ο σκιώδης υπουργός Στέγασης, Κοινοτήτων και Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Τζέιμς Κλέβερλυ, από το Συντηρητικό Κόμμα, τη χαρακτήρισε «ντροπιαστική πράξη».
Ο σκιώδης υπουργός Πολιτισμού, Μέσων και Αθλητισμού των Συντηρητικών, Νάιτζελ Χάντλστον, ανέφερε σε ανάρτησή του στις 20 Ιανουαρίου στην πλατφόρμα X ότι υπάρχουν πολλοί λόγοι να αντιταχθεί κανείς στο έργο, μεταξύ των οποίων ανησυχίες για την πολιτιστική κληρονομιά, καθώς η νέα πρεσβεία θα ανεγερθεί πάνω σε ιστορικούς χώρους όπως το Βασιλικό Νομισματοκοπείο και ένα μεσαιωνικό κιστερκιανό αββαείο.
Οι Φιλελεύθεροι Δημοκράτες ανέφεραν ότι το πράσινο φως στη νέα πρεσβεία είναι το μεγαλύτερο λάθος έως τώρα του πρωθυπουργού σερ Κηρ Στάρμερ. Ο εκπρόσωπος του κόμματος για θέματα εξωτερικών, Κάλλουμ Μίλλερ, ανέφερε ότι η απόφαση θα ενισχύσει την προσπάθεια της Κίνας για επιτήρηση στο Ηνωμένο Βασίλειο και θα θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια των δεδομένων.
Εκπρόσωπος της Reform UK ανέφερε ότι η απόφαση να δοθεί πολεοδομική άδεια για τη νέα κινεζική πρεσβεία «αντιπροσωπεύει σοβαρή απειλή για την εθνική ασφάλεια».
Η βαρόνη Κέννεντυ των Σοζ, μία από τους προέδρους της διακομματικής Διακοινοβουλευτικής Συμμαχίας για την Κίνα, ανέφερε ότι οι Βρετανοί βουλευτές θα έπρεπε να υιοθετήσουν πιο σκληρή στάση απέναντι στο Πεκίνο. Δήλωσε ότι ενώ Βρετανοί κοινοβουλευτικοί, όπως η ίδια, παραμένουν αδικαιολόγητα υπό κυρώσεις και ενώ ο Βρετανός πολίτης Τζίμμυ Λάι εξακολουθεί να κρατείται με πολιτικές κατηγορίες, το Ηνωμένο Βασίλειο θα έπρεπε να τηρήσει μια στάση αρχών. Σημείωσε δε ότι δεν θα έπρεπε να ενισχυθεί η επικίνδυνη αντίληψη πως η Βρετανία συνεχίζει να κάνει παραχωρήσεις, όπως η χορήγηση υπερπρεσβείας, χωρίς αμοιβαιότητα ή χωρίς σεβασμό στο κράτος δικαίου.
Εκπρόσωπος της βρετανικής κυβέρνησης ανέφερε στις 20 Ιανουαρίου ότι καθ’ όλη τη διαδικασία ήταν ενεργές οι υπηρεσίες πληροφοριών και ότι η εθνική ασφάλεια ήταν η ύψιστη προτεραιότητα. Δήλωσε ότι η πολεοδομική απόφαση ελήφθη ανεξάρτητα από τον υπουργό Στέγασης, ακολουθώντας μια διαδικασία που ξεκίνησε το 2018, όταν ο τότε υπουργός Εξωτερικών παρείχε επίσημη διπλωματική συναίνεση για τον χώρο.
Ο εκπρόσωπος ανέφερε ότι η κατασκευή πρεσβειών αποτελεί φυσιολογικό στοιχείο των διεθνών σχέσεων, επισημαίνοντας ότι η εθνική ασφάλεια είναι το πρώτο καθήκον και ότι έχει αναπτυχθεί ένα εκτεταμένο φάσμα μέτρων για τη διαχείριση τυχόν κινδύνων.
Η Κίνα έχει συμφωνήσει να συγκεντρώσει επτά υφιστάμενες διπλωματικές εγκαταστάσεις στο Λονδίνο σε μία τοποθεσία, κάτι που, σύμφωνα με την κυβέρνηση, θα παρείχε «σαφή πλεονεκτήματα ασφαλείας».
