Αυξάνεται η επιφυλακτικότητα των μεγάλων ευρωπαϊκών συνταξιοδοτικών ταμείων απέναντι σε αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία, καθώς εντείνονται οι γεωπολιτικές εντάσεις και μεγαλώνουν οι ανησυχίες για τα δημοσιονομικά των Ηνωμένων Πολιτειών, σύμφωνα με στελέχη του κλάδου. Η διοίκηση Τραμπ, πάντως, απέρριψε τις εικασίες ότι η Ευρώπη θα μπορούσε να ξεφορτωθεί αμερικανικά ομόλογα λόγω της αμερικανικής πίεσης για την απόκτηση της Γροιλανδίας.
Στελέχη ταμείων από τη Φινλανδία, τη Σουηδία και τη Δανία αναφέρουν ότι η αβεβαιότητα σχετικά με την αμερικανική εξωτερική πολιτική, σε συνδυασμό με την ανησυχία για το επίπεδο του αμερικανικού χρέους, έχουν αυξήσει το ρίσκο που συνδέεται με αμερικανικά ενεργητικά, ασκώντας πιέσεις στο δολάριο και ενισχύοντας τη μεταβλητότητα στις αγορές ομολόγων.
«Γίνονται πολλές συζητήσεις για το κατά πόσο ήρθε η ώρα να απομακρυνθούμε από αμερικανικά ενεργητικά», δηλώνει ο Μπεν Λορντ, επικεφαλής στρατηγικής σταθερού εισοδήματος και συναλλάγματος στη Russell Investments. «Περίπου το 50% των πελατών μας, ιδιαίτερα από τη Σκανδιναβία και τις Κάτω Χώρες, εξετάζουν αν πρέπει να προβούν σε κινήσεις», συμπληρώνει. Η Russell, με έδρα το Σηάτλ, συμβουλεύει πελάτες με κεφάλαια ύψους 1,6 τρισ. δολαρίων και διαχειρίζεται άμεσα 636 δισ. δολάρια.
Επανεξέταση αμερικανικής έκθεσης
Η σκανδιναβική περιοχή φιλοξενεί μερικά από τα μεγαλύτερα ευρωπαϊκά συνταξιοδοτικά ταμεία και η σπάνια δημόσια συζήτηση για την έκθεση στις ΗΠΑ σηματοδοτεί ένα ευρύτερο ερώτημα μεταξύ των θεσμικών επενδυτών — αν η μεγαλύτερη αγορά του κόσμου εξακολουθεί να αξίζει αυτόματη τοποθέτηση κεφαλαίων.
Οι αμερικανικές μετοχές διαπραγματεύονται κοντά σε ιστορικά υψηλά, ωστόσο η πολιτική αβεβαιότητα ασκεί πιέσεις στο δολάριο, το οποίο έχασε 10% έναντι μεγάλων νομισμάτων το προηγούμενο έτος εν μέσω εμπορικών δασμών και άλλων μέτρων. Η απόδοση του τριακονταετούς αμερικανικού ομολόγου ανέρχεται περίπου στο 4,83%, ενώ το δεκαετές ομόλογο κινείται γύρω στο 4,23%, με τάσεις ανόδου εντός της εβδομάδας, καθώς οι επενδυτές επιχειρούν να προσαρμοστούν στις δυναμικές των αγορών και τις γεωπολιτικές αναταράξεις.
Αυτή την εβδομάδα, τα ταμεία Alecta (Σουηδία) και Akademiker Pension (Δανία) ανακοίνωσαν πως προέβησαν ή επίκειται να προβούν σε πώληση αμερικανικών ομολόγων δημοσίου. Τα ταμεία διευκρίνισαν ότι οι κινήσεις αυτές δεν συνδέονται με τρέχοντα γεγονότα, ωστόσο η επιμονή του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για απόκτηση της Γροιλανδίας αναζωπύρωσε σενάρια περί ευρωπαϊκής «οικονομικής αντεκδίκησης».
Η Alecta σημείωσε πως προχώρησε σε πωλήσεις κυρίως λόγω της αύξησης του σχετικού ρίσκου στα αμερικανικά ομόλογα και το δολάριο, ενώ η Akademiker Pension ανακοίνωσε επικείμενη ρευστοποίηση έως το τέλος του μήνα, επικαλούμενη την αδυναμία των αμερικανικών δημόσιων οικονομικών. Το σκανδιναβικό ταμείο υπογράμμισε πως δεν πρόκειται για πολιτική τοποθέτηση λόγω των τριβών Δανίας-ΗΠΑ για τη Γροιλανδία.
Κορυφαία στελέχη της βιομηχανίας τόνισαν ότι οι κινήσεις γίνονται με γνώμονα τη διαχείριση ρίσκου κι όχι την άσκηση πολιτικών πιέσεων. «Η όλη αναταραχή γεννά ερωτήματα για το μέγεθος της έκθεσης που οφείλουμε να έχουμε στις ΗΠΑ. Αυτό αξιολογούν επαγγελματικά τα μέλη μας», δήλωσε ο Τομ Βίλε Γένσεν, αναπληρωτής διευθυντής του Insurance and Pensions Denmark. «Δεν υπάρχει καμία ‘στρατιωτικοποίηση’ του κεφαλαίου. Δεν είναι ο ρόλος του κλάδου μας.»
Οι βλέψεις των ΗΠΑ για τον έλεγχο της Γροιλανδίας, με κίνητρο την εθνική ασφάλεια όπως διατείνεται ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, έχουν δημιουργήσει αρκετές εντάσεις με τους Ευρωπαίους συμμάχους, αφού έχουν αναφερθεί στρατιωτικά σενάρια και δασμολογικές απειλές προς τις χώρες που αντιστρατεύθηκαν την εξαγορά της νήσου, οι οποίες αποσύρθηκαν μετά από συνομιλία του Τραμπ με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούττε, με τον οποίο συμφωνήθηκε αορίστου χρόνου πρόσβαση των ΗΠΑ στη Γροιλανδία. Ο Τραμπ έκανε λόγο για περαιτέρω πρόοδο και συμμετοχή του ΝΑΤΟ στην ασφάλεια της Γροιλανδίας, ενώ Αμερικανοί αξιωματούχοι διέψευσαν κάθε σενάριο ευρωπαϊκής αντίδρασης μέσω πώλησης αμερικανικών ομολόγων.
Διαψεύδει ο Μπέσσεντ τα σενάρια αντίποινων
Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, φήμες περί ευρωπαϊκής αξιοποίησης των τεράστιων αμερικανικών διαθεσίμων της ως απάντηση στις αμερικανικές κινήσεις για τη Γροιλανδία δημιούργησαν αστάθεια στις αγορές. Αυτό οδήγησε τον υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσσεντ , να απορρίψει δημοσίως ως απολύτως αβάσιμα τα σενάρια ότι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θα ρευστοποιήσουν τις αμερικανικές τοποθετήσεις τους. «Πρόκειται για ψευδές αφήγημα — δεν γίνεται καμία τέτοια συζήτηση στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις», δήλωσε ο Μπέσσεντ στο περιθώριο του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός, στις 20 Ιανουαρίου.
«Τα μέσα ενημέρωσης προσκολλήθηκαν σε αυτό, αλλά το αφήγημα είναι εντελώς λανθασμένο. Δεν έχει καμία λογική και το διαψεύδω ρητά», τόνισε. Χαρακτήρισε δε την αγορά αμερικανικών ομολόγων ύψους περίπου 30 τρισ. δολαρίων ως «άγκυρα» της παγκόσμιας ρευστότητας και τιμολόγησης και σημείωσε ότι «σε αυτά βασίζονται όλες οι χρηματοοικονομικές συναλλαγές και είμαι βέβαιος ότι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θα συνεχίσουν να τα κρατούν», παροτρύνοντας τους συμμάχους να αγνοήσουν τα «υστερικά» δημοσιεύματα των ΜΜΕ.
Σε σχετική ερώτηση που δέχτηκε την επομένη για το κατά πόσον ανησυχεί για ενδεχόμενη μαζική πώληση αμερικανικών ομολόγων λόγω δασμών εναντίον Ευρωπαίων συμμάχων, ο Μπέσσεντ απάντησε κατηγορηματικά: «Δεν ανησυχώ καθόλου· ως υπουργός Οικονομικών παρακολουθώ τους πλειστηριασμούς των ομολόγων μας και καταγράφουμε ρεκόρ ξένων επενδύσεων.»
Οι Σκανδιναβοί επενδυτές επισημαίνουν ότι οι ΗΠΑ παραμένουν βασική αγορά, ακόμα κι αν η πολυπλοκότητα της πολιτικής σκηνής καθιστά δυσκολότερες τις επιλογές. Η Άννικα Έκμαν, εκτελεστική αντιπρόεδρος επενδύσεων της φινλανδικής Ilmarinen, η οποία διαχειρίζεται κεφάλαια άνω των 76 δισ. δολαρίων, τόνισε ότι «οι ΗΠΑ παραμένουν επενδύσιμες, αλλά έχει αυξηθεί το ασφάλιστρο ρίσκου».
Η Veritas, άλλος φινλανδικός ασφαλιστικός φορέας, ανακοίνωσε ότι δεν προχωρά σε αλλαγή πολιτικής, επεσήμανε όμως ως ρίσκο την αβεβαιότητα της αμερικανικής πολιτικής. «Όσο πιο απρόβλεπτη η πορεία τόσο δυσκολότερο το επενδυτικό περιβάλλον», σχολίασε η διευθύνουσα επενδύσεων της Veritas, Λάουρα Βίκστρεμ. Το σουηδικό ταμείο Folksam γνωστοποίησε ότι πούλησε αμερικανικά ομόλογα το 2024, μεταξύ άλλων για να μειωθεί ο κίνδυνος εν όψει εκλογών στις ΗΠΑ.
Άλλοι παράγοντες συστήνουν ψυχραιμία. «Γίνεται πολύς θόρυβος αυτή τη στιγμή, όμως προς το παρόν θεωρώ πως πρέπει να διατηρηθούμε ψύχραιμοι», δήλωσε ο Γιόνας Θούλιν, επικεφαλής επενδύσεων στο AP3, το τρίτο εθνικό συνταξιοδοτικό ταμείο της Σουηδίας, που διαχειρίζεται περί τα 61 δισ. δολάρια σε συνταξιοδοτικά assets.
Με πληροφορίες από το Reuters
