Σχολιασμός
Η Κίνα επιταχύνει το διαστημικό της πρόγραμμα το 2026 με ρυθμούς εκτοξεύσεων-ρεκόρ και μαζικές αναπτύξεις εξειδικευμένων δορυφόρων επιτήρησης, γεγονός που σηματοδοτεί μια σκόπιμη προσπάθεια επέκτασης των στρατιωτικών διαστημικών δυνατοτήτων και αμφισβήτησης της κυριαρχίας των ΗΠΑ στο διάστημα.
Η Κίνα άνοιξε το πρόγραμμα διαστημικών αποστολών του 2026 στις 13 Ιανουαρίου με δύο τροχιακές αποστολές, σηματοδοτώντας την έναρξη μιας φιλόδοξης εκστρατείας που θα μπορούσε να θέσει νέο ρεκόρ εκτοξεύσεων. Βασιζόμενο στη «στρατιωτικο-πολιτική» σύντηξη, το Πεκίνο εκτιμά ότι θα πραγματοποιήσει περισσότερες από 70 κρατικές εκτοξεύσεις και ενδεχομένως θα ξεπεράσει τις 100 συνολικά, εάν συνυπολογιστούν και οι εμπορικοί πύραυλοι, μια απότομη επιτάχυνση σε σχέση με τις 92 εκτοξεύσεις που πραγματοποιήθηκαν το 2025.
Οι «δορυφορικοί αστερισμοί» αποτελούν κεντρικό πυλώνα του σχεδιασμού για το 2026. Ο «αστερισμός» Guowang αναμένεται να αναπτύξει περίπου 310 δορυφόρους, ενώ ο Qianfan εκτιμάται ότι θα εκτοξεύσει περίπου 324. Μαζί, οι δύο «αστερισμοί» από μόνοι τους αντιπροσωπεύουν περίπου 634 δορυφόρους που σχεδιάζεται να εκτοξευθούν το 2026, υπερδιπλάσιους από τους περίπου 300 δορυφόρους που ανέπτυξε η Κίνα το 2025.
Η πρώτη αποστολή περιελάμβανε την εκτόξευση πυραύλου Long March 6A από το Ταϊγιουάν, ο οποίος μετέφερε τον δορυφόρο Yaogan-50 (01) σε μια έντονα ανάδρομη τροχιά με κλίση 142 μοιρών. Παρότι οι κινεζικές αρχές περιέγραψαν τον ρόλο του δορυφόρου με πολιτικούς όρους, όπως χαρτογραφήσεις εδάφους, εκτίμηση καλλιεργειών και παρακολούθηση καταστροφών, θεωρείται ευρέως ότι οι δορυφόροι Yaogan υποστηρίζουν αποστολές στρατιωτικής αναγνώρισης, συμπεριλαμβανομένων ραντάρ, οπτικής απεικόνισης και συλλογής σημάτων πληροφοριών.
Η ανάδρομη τροχιά των 142 μοιρών είναι σημαντική, διότι αντανακλά μια σκόπιμη επιχειρησιακή επιλογή που συνεπάγεται σημαντικό κόστος. Η εκτόξευση αντίθετα από την περιστροφή της Γης απαιτεί επιπλέον ταχύτητα και καύσιμα, ωστόσο το Πεκίνο επέλεξε αυτή την τροχιά για να αποκτήσει ενισχυμένα πλεονεκτήματα επιτήρησης.
Η κλίση αυτή επιτρέπει ταχύτερη κάλυψη της επίγειας τροχιάς και επαναλαμβανόμενη πρόσβαση σε περιοχές μεσαίων γεωγραφικών πλατών, περίπου μεταξύ 52 μοιρών βόρεια και νότια, συμπεριλαμβανομένου του μεγαλύτερου μέρους των ηπειρωτικών Ηνωμένων Πολιτειών, μεγάλων αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στην Ιαπωνία, τη Νότια Κορέα και το Γκουάμ, καθώς και κρίσιμων θαλάσσιων οδών του Ειρηνικού. Αυτή η δυνατότητα συχνών επανεπισκέψεων επιτρέπει τη συνεχή παρακολούθηση βάσεων, διαδρομών μετακίνησης ομάδων κρούσης αεροπλανοφόρων και κόμβων εφοδιαστικής, καθιστώντας δυνατή την παρακολούθηση κινήσεων και όχι απλώς τη στατική παρατήρηση εγκαταστάσεων.
Η χρήση έντονα ανάδρομης τροχιάς υποδηλώνει επίσης ότι ο δορυφόρος χρησιμοποιεί ραντάρ συνθετικού διαφράγματος (SAR) για απεικόνιση παντός καιρού, ημέρα και νύχτα. Το SAR μπορεί να απεικονίζει το έδαφος μέσα από σύννεφα, καπνό και σκοτάδι, σε αντίθεση με τους οπτικούς αισθητήρες που απαιτούν καθαρό καιρό και φως ημέρας. Οι έντονα ανάδρομες τροχιές συνδυάζονται καλά με το SAR, επειδή επιτρέπουν συχνές επανεπισκέψεις από διαφορετικές γωνίες, καθιστώντας τες κατάλληλες για συνεχή στρατιωτική παρακολούθηση και όχι για περιστασιακή συλλογή εικόνων.
Σε συνδυασμό με τη γνωστή διπλή χρήση της σειράς Yaogan, αυτό το τροχιακό προφίλ υποδηλώνει ότι ο δορυφόρος είναι βελτιστοποιημένος για επίμονη επιτήρηση της αμερικανικής στρατιωτικής δραστηριότητας στον Ειρηνικό και ενδεχομένως πάνω από τις ηπειρωτικές Ηνωμένες Πολιτείες. Αν και η Κίνα παρουσιάζει δημόσια τους δορυφόρους Yaogan ως πολιτικά μέσα, πολλοί θεωρείται ότι φέρουν αισθητήρες στρατιωτικών προδιαγραφών που υποστηρίζουν αναγνώριση, στοχοποίηση και συλλογή σημάτων πληροφοριών.
Σε ένα πιθανό σενάριο αναφορικά με την Ταϊβάν, η κάλυψη με συχνές επανεπισκέψεις θα βοηθούσε την Κίνα να παρακολουθεί και ενδεχομένως να παρεμβαίνει στις κινήσεις των αμερικανικών δυνάμεων, υποστηρίζοντας τη στοχοποίηση πυραύλων, την επίγνωση της θαλάσσιας κατάστασης και την έγκαιρη προειδοποίηση μέσω συνεχών ενημερώσεων αντί μεμονωμένων στιγμιοτύπων.
Περίπου μία ώρα μετά την εκτόξευση του Long March 6A στις 13 Ιανουαρίου, ένας πύραυλος Long March 8A εκτοξεύθηκε από τον Εμπορικό Διαστημικό Σταθμό Εκτόξευσης του Χαϊνάν, αναπτύσσοντας εννέα δορυφόρους για τον «αστερισμό» χαμηλής γήινης τροχιάς Guowang. Ο Guowang αποτελεί την κρατικά καθοδηγούμενη απάντηση της Κίνας στο Starlink και θεωρείται ότι υποστηρίζει επικοινωνίες, πλοήγηση, τηλεπισκόπηση και επίγνωση της διαστημικής κατάστασης.
Η εκτόξευση από το Χαϊνάν σηματοδοτεί μια στροφή από τα παραδοσιακά στρατιωτικά διαστημοδρόμια προς εμπορικές υποδομές, σχεδιασμένες για συχνές εκτοξεύσεις υψηλής πυκνότητας. Βελτιστοποιημένος για συγκεντρωμένα ωφέλιμα φορτία, ο Long March 8A παρέχει την απαιτούμενη ικανότητα ανύψωσης για αποστολές «αστερισμών» και υποστηρίζει τη στροφή της Κίνας προς επαναχρησιμοποιούμενα οχήματα εκτόξευσης, μετά το ντεμπούτο του Long March 12 τον Δεκέμβριο του 2025.
Ο Guowang έχει σημαντικές επιπτώσεις για την εθνική ασφάλεια των Ηνωμένων Πολιτειών. Η έλλειψη διαφάνειας έχει τροφοδοτήσει εκτιμήσεις ότι περιλαμβάνει ωφέλιμα φορτία διπλής χρήσης ή εθνικής ασφάλειας, οδηγώντας σε συγκρίσεις με το απόρρητο πρόγραμμα Starshield της SpaceX.
Η στρατηγική πολιτικο-στρατιωτικής ενσωμάτωσης της Κίνας υποδηλώνει ότι ο Guowang θα μπορούσε να χρησιμοποιείται τακτικά για στρατιωτικούς σκοπούς ή να κινητοποιείται ταχέως για την υποστήριξη επιχειρήσεων του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού σε περίπτωση κρίσης. Ως κρατικά διαχειριζόμενος ευρυζωνικός μεγα-αστερισμός, παρέχει μια κυρίαρχη εναλλακτική λύση στο Starlink, επιτρέποντας ανθεκτική διοίκηση και έλεγχο του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού, ενώ μειώνει την ικανότητα των ΗΠΑ να διακόπτουν την κινεζική στρατιωτική πρόσβαση σε δορυφορικές υπηρεσίες.
Μια βιώσιμη δυνατότητα δορυφορικού διαδικτύου χαμηλής γήινης τροχιάς θα ενίσχυε τις επικοινωνίες του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού (ΛΑΣ), βελτιώνοντας την ταχύτητα, την κάλυψη και την εφεδρεία, ιδίως για αεροπορικές και ναυτικές δυνάμεις που επιχειρούν πέρα από την Πρώτη Νησιωτική Αλυσίδα. Ο πολυεπίπεδος σχεδιασμός του Guowang επιτρέπει επίσης την ενσωμάτωση σε επίγεια δίκτυα 5G και μελλοντικά 6G, ενισχύοντας την ανθεκτικότητα των δικτύων και τον κεντρικό κρατικό έλεγχο, σύμφωνα με το κινεζικό δόγμα του πληροφοριοποιημένου πολέμου.
Ο στρατηγικός έλεγχος ενός παγκόσμιου ευρυζωνικού «αστερισμού» χαμηλής γήινης τροχιάς θα ενίσχυε την ικανότητα της Κίνας να παρέχει δορυφορικές υπηρεσίες στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, ενώ θα διεύρυνε την επιρροή του Πεκίνου στις ροές δεδομένων και στις χώρες-εταίρους. Η μειωμένη εξάρτηση από διαστημικές υποδομές που ελέγχονται από τις ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένου του GPS, θα μπορούσε να διαβρώσει την αμερικανική επιρροή σε βασικούς εταίρους και να περιπλέξει τον στρατιωτικό συντονισμό συμμαχιών.
Παρά τη διεύρυνση των διαστημικών δυνατοτήτων της Κίνας, οι Ηνωμένες Πολιτείες διατηρούν βασικά πλεονεκτήματα στην καινοτομία, την ανθεκτικότητα και την εμπορική ενσωμάτωση. Η στρατηγική «Race to Resilience» («Κούρσα για ανθεκτικότητα») της Διαστημικής Δύναμης των ΗΠΑ αναπτύσσει πολυπληθείς «αστερισμούς» που κατανέμουν τον κίνδυνο σε εκατοντάδες μικρότερους δορυφόρους, βελτιώνοντας τη δυνατότητα επιβίωσης σε αμφισβητούμενα περιβάλλοντα. Στα τέλη του 2025, η Υπηρεσία Διαστημικής Ανάπτυξης ανέθεσε 3,5 δισεκατομμύρια δολάρια για 72 δορυφόρους του Επιπέδου Παρακολούθησης, με σκοπό την παροχή παγκόσμιας προειδοποίησης πυραύλων από το 2029.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν επίσης απαράμιλλη ικανότητα εκτοξεύσεων και ισχυρές συνεργασίες δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Η SpaceX πραγματοποίησε 165 τροχιακές εκτοξεύσεις το 2025, περισσότερες από όλο τον υπόλοιπο κόσμο μαζί, παρέχοντας στις Ηνωμένες Πολιτείες ταχεία και ευέλικτη πρόσβαση στο διάστημα.
Οι περισσότερες από αυτές τις εκτοξεύσεις χρησιμοποιούσαν επαναχρησιμοποιούμενους πυραύλους Falcon 9, μειώνοντας το κόστος, συντομεύοντας τον χρόνο προετοιμασίας και επιτρέποντας μεγαλύτερη συχνότητα εκτοξεύσεων. Αντίθετα, η Κίνα εξακολουθεί να βασίζεται κυρίως σε αναλώσιμους πυραύλους Long March και μόλις αρχίζει να δοκιμάζει την επαναχρησιμοποίηση μέσω του κρατικού της συστήματος.
Πέρα από τον όγκο εκτοξεύσεων, η ποιότητα και η ταχύτητα απόκρισης των αμερικανικών δυνατοτήτων προσφέρουν πλεονέκτημα. Η SpaceX εκτοξεύει μεγαλύτερους και πιο ικανούς δορυφόρους ανά αποστολή και μπορεί να ανταποκριθεί εντός ημερών εάν απαιτηθεί, ενώ η κρατικά ελεγχόμενη αρχιτεκτονική εκτοξεύσεων της Κίνας είναι πιο αργή και πιο γραφειοκρατική. Το επερχόμενο όχημα Starship, που βρίσκεται πλέον σε φάση δοκιμών, αναμένεται να προσφέρει ικανότητα ωφέλιμου φορτίου πολύ πέρα από οτιδήποτε διαθέτει σήμερα η Κίνα, ενδεχομένως αντικαθιστώντας πολλαπλές εκτοξεύσεις με μία μόνο αποστολή.
Αυτά τα πλεονεκτήματα ενισχύονται και από τη θεσμική υποστήριξη: το 2026, το Commercial Augmentation Space Reserve του Πενταγώνου θα επεκταθεί ώστε να παρέχει πρόσβαση σε εμπορικά δορυφορικά δίκτυα εν καιρώ πολέμου, ενώ η αποστολή Starling της NASA έχει ήδη επιδείξει αυτόνομο συντονισμό δορυφόρων χρησιμοποιώντας το Starlink.
Μελέτες δείχνουν ότι οι πολυπληθείς αμερικανικοί «αστερισμοί» επιβαρύνουν τα πεπερασμένα αποθέματα αντιδορυφορικών μέσων της Κίνας, αν και η διατήρηση αυτού του πλεονεκτήματος απαιτεί διαρκείς επενδύσεις, ρεαλιστική εκπαίδευση και ισχυρές συμμαχικές διαστημικές συνεργασίες.
Οι απόψεις που εκφράζονται σε αυτό το άρθρο ανήκουν στον συγγραφέα και δεν αντικατοπτρίζουν απαραίτητα τις απόψεις της εφημερίδας The Epoch Times.
