Την Πέμπτη 15 Ιανουαρίου, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανήγγειλε τον σχηματισμό του Συμβουλίου Ειρήνης για τη Γάζα και την εκκίνηση της δεύτερης φάσης της ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ του Ισραήλ και της παλαιστινιακής Χαμάς.
Τα ονόματα των μελών του Συμβουλίου θα αναγγελθούν προσεχώς, είπε, ωστόσο ανέφερε ότι επικεφαλής θα είναι ο ίδιος, όπως είχε προβλεφθεί. Σύμφωνα με τον αμερικανικό ιστότοπο Axios, τα άλλα μέλη θα αντιπροσωπεύουν τη Βρετανία, τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ιταλία, τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ, την Αίγυπτο και την Τουρκία.
Την επί τόπου διεύθυνση των επιχειρήσεων του Συμβουλίου Ειρήνης αναμένεται να αναλάβει ο Βούλγαρος διπλωμάτης Νικολάι Μλαντένοφ, άλλοτε ειδικός απεσταλμένος των Ηνωμένων Εθνών για την ειρηνευτική διαδικασία στη Μέση Ανατολή.
Το Συμβούλιο θα επιβλέπει τεχνοκρατική επιτροπή Παλαιστινίων, που θα έχει τον έλεγχο της Γάζας κατά τη διάρκεια μιας μεταβατικής περιόδου. Της επιτροπής θα ηγείται ο Αλί Αμπντέλ Χαμίντ Σάαθ, πρώην υφυπουργός της Παλαιστινιακής Αρχής, σύμφωνα με κοινή δήλωση της Αιγύπτου, του Κατάρ και της Τουρκίας, που διαμεσολάβησαν μαζί με τις ΗΠΑ για την υπογραφή της συμφωνίας.
Τα μέλη της επιτροπής «είναι προσηλωμένα σε ένα ειρηνικό μέλλον» για την Παλαιστίνη, σημείωσε ο Τραμπ, προς το οποίο ο αφοπλισμός της τρομοκρατικής οργάνωσης αποτελεί το πιο κρίσιμο βήμα.
Το ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης της Γάζας αντιμετωπίζεται πολύ σοβαρά από τις ΗΠΑ, που επιδιώκουν τη συνεργασία των τριών άλλων χωρών-διαμεσολαβητών για την επίτευξή του. Σύμφωνα με τη συμφωνία που υπεγράφη, η Χαμάς αναμένεται να παραδώσει όλο τον οπλισμό της και να καταστρέψει ολοκληρωτικά το δίκτυο υπόγειων σηράγγων που υπάρχουν κάτω από την περιοχή.
«Η Χαμάς πρέπει να τιμήσει άμεσα τους όρους της συνθήκης, επιστρέφοντας το τελευταίο σώμα στο Ισραήλ και προχωρώντας σε πλήρη αφοπλισμό […] Αυτό μπορεί να γίνει είτε με τον εύκολο είτε με τον δύσκολο τρόπο», υπογράμμισε ο Τραμπ χθες, ενώ στις 14 Ιανουαρίου ο ειδικός απεσταλμένος Στηβ Γουίτκοφ προειδοποίησε ότι η Χαμάς θα έρθει αντιμέτωπη με «σοβαρές συνέπειες» εάν δεν τηρήσει τη συμφωνία που υπέγραψε.
Ωστόσο, για τα μέλη της οργάνωσης που θα παραδώσουν τον οπλισμό τους, το σύμφωνο προβλέπει αμνηστία καθώς και εγγυήσεις για την ασφαλή αποχώρησή τους από την περιοχή, εφ΄όσον το επιθυμούν.
Από την πλευρά της, η Χαμάς δήλωσε μέσω εκπροσώπου της που μίλησε στο Al-Jazeera Live, στις 14 Ιανουαρίου, ότι είναι διατεθειμένη να συζητήσει το ζήτημα του οπλισμού της μέσω μιας ενδοπαλαιστινιακής προσέγγισης. Ο εκπρόσωπος δήλωσε επίσης ότι η Χαμάς είναι έτοιμη να αφήσει τον έλεγχο της Γάζας και χαρακτήρισε την έναρξη της β΄φάσης του ειρηνευτικού σταδίου μία σημαντική θετική εξέλιξη.
Το πρώτο στάδιο συνίσταται στην επιστροφή όλων των ομήρων που είχε πάρει η Χαμάς κατά την επίθεση του 2023, ζωντανών ή νεκρών. Αν και όλοι οι ζωντανοί όμηροι έχουν επιστρέψει στην πατρίδα και τις οικογένειές τους, μένει μία τελευταία σορός, του λοχία Ραν Γκβίλι, την οποία το Ισραήλ δεν παύει να ζητά. Μέχρι να παραδοθεί και αυτή, η ολοκλήρωση του πρώτου σταδίου εκκρεμεί.
Το δεύτερο στάδιο που ξεκίνησε επισήμως χθες εστιάζει στον αφοπλισμό της Χαμάς και στην ανοικοδόμηση του θυλάκου, που θα γίνει υπό την επίβλεψη της απολιτικής επιτροπής και του Συμβουλίου Ειρήνης, σύμφωνα με την προχθεσινή ανακοίνωση του Γουίτκοφ στο Χ.
Οι ζημιές που υπέστη η ευρύτερη περιοχή της Γάζας κατά τη διάρκεια της διετούς σύρραξης εκτιμήθηκαν τον Οκτώβριο του 2025 γύρω στα 60 δισ. ευρώ από το Πρόγραμμα Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών.
Με πληροφορίες από τα Associated Press και ΑΠΕ-ΜΠΕ
