Ο Συντηρητικός βουλευτής Ντην Άλλισον υποστηρίζει ότι η επικείμενη επίσκεψη του πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϋ στην Κίνα επιβραβεύει ένα καθεστώς που παρεμβαίνει στις υποθέσεις του Καναδά και διαπράττει παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ο Άλλισον σημείωσε στην πλατφόρμα X, στις 8 Ιανουαρίου, ότι ο Μαρκ Κάρνεϋ κατευθύνεται στην Κίνα την επόμενη εβδομάδα, με στόχο να «επεκτείνει τις σχέσεις» με ένα καθεστώς που:
• διαπράττει μαζικά παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων
• εμπλέκεται σε βιομηχανική κατασκοπεία
• κλέβει πνευματική ιδιοκτησία
• χειραγωγεί το νόμισμά του
• κατασκοπεύει τους πολίτες [του Καναδά]
• παρεμβαίνει στις εκλογές [του Καναδά]
• στήνει μυστικές επιχειρήσεις αστυνομίας σε καναδικό έδαφος
Συνέχισε παρατηρώντας ότι, κατά την άποψή του, η «ανταμοιβή» για όλα αυτά είναι μια επίσκεψη από τον πρωθυπουργό του Καναδά, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι «προφανώς» ο εταίρος από τον οποίο «θα έπρεπε να κρατάμε αποστάσεις».
Το Γραφείο του Πρωθυπουργού ανέφερε ότι ο Κάρνεϋ θα επισκεφθεί την Κίνα από τις 13 έως τις 17 Ιανουαρίου, για να συναντηθεί με τον Κινέζο ηγέτη Σι Τζινπίνγκ, τον πρωθυπουργό Λι Τσιάνγκ και Κινέζους επιχειρηματικούς ηγέτες. Σύμφωνα με το Γραφείο, η επίσκεψη του Κάρνεϋ θα επικεντρωθεί σε συζητήσεις για το εμπόριο, την ενέργεια, τη γεωργία και τη διεθνή ασφάλεια. Ο Κάρνεϋ έλαβε την πρόσκληση να επισκεφθεί την Κίνα κατά τη διάρκεια συνάντησης με τον Σι, στο περιθώριο του φόρουμ Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού, στις 31 Οκτωβρίου 2025.
Αν και ο ίδιος είχε δηλώσει, σε τηλεμαχία ηγετών τον Απρίλιο 2025, ότι η Κίνα ήταν η «μεγαλύτερη απειλή για την ασφάλεια» που αντιμετώπιζε ο Καναδάς, πιο πρόσφατα παρατήρησε ότι υπήρξε ένα «σημείο καμπής» στις σχέσεις Οττάβας-Πεκίνου.
Ο υπουργός Οικονομικών Φρανσουά-Φιλίπ Σαμπάν δήλωσε τον Δεκέμβριο ότι η Οττάβα προσεγγίζει το Πεκίνο «με τα μάτια ανοιχτά» και αναζητά ευκαιρίες για συνεργασία. Ταυτόχρονα, πρόσθεσε ότι, στο πλαίσιο της G7, πρέπει να διασφαλιστεί πως υπάρχει κοινή προσέγγιση σε ό,τι αφορά τις μη αγοραίες πρακτικές και την υπερπαραγωγική ικανότητα, οι οποίες επηρεάζουν τις οικονομίες της G7.
Ο Καναδάς και η Κίνα βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε εμπορική σύγκρουση· η προηγούμενη κυβέρνηση του Τζάστιν Τρυντώ επέβαλε δασμούς 100% στα κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα και 25% στον κινεζικό χάλυβα και το αλουμίνιο στα τέλη του 2024, προκειμένου να αντιμετωπίσει την υπερπαραγωγική ικανότητα, στους οποίους η Κίνα απάντησε με δασμούς 100% στο καναδικό λάδι κανόλα και στα μπιζέλια, καθώς και με δασμό 25% στο χοιρινό κρέας και στα θαλασσινά.
Παρεμβάσεις της Κίνας στον Καναδά
Το ταξίδι του Κάρνεϋ στην Κίνα θα σηματοδοτήσει την πρώτη φορά που Καναδός πρωθυπουργός επισκέπτεται τη χώρα από το 2017, όταν ο πρώην πρωθυπουργός Τρυντώ επεδίωξε στενότερες σχέσεις και μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου με το Πεκίνο.
Ωστόσο, οι προσπάθειες του Τρυντώ για στενότερους δεσμούς κατέρρευσαν όταν ο Καναδάς εκτέλεσε αμερικανικό ένταλμα έκδοσης για το στέλεχος της Huawei, Μενγκ Γουαντζού, η οποία κατηγορούνταν για απάτη, το 2018. Η Κίνα απάντησε, συλλαμβάνοντας αυθαίρετα δύο Καναδούς, τον Μάικλ Κόβριγκ και τον Μάικλ Σπάβορ, οι οποίοι έμειναν υπό κράτηση για περισσότερες από 1.000 ημέρες.
Οι σχέσεις ανάμεσα στον Καναδά και την Κίνα επιδεινώθηκαν περαιτέρω τα επόμενα χρόνια, λόγω καταγγελιών για κινεζικές παρεμβάσεις στις καναδικές εκλογές και για μυστικά αστυνομικά τμήματα που φέρονται να στοχοποιούν την κινεζική διασπορά στον Καναδά.
Η τελική έκθεση της Foreign Interference Commission (Επιτροπή για την Ξένη Παρέμβαση), που δόθηκε στη δημοσιότητα τον Ιανουάριο 2025, κατέληξε ότι η Κίνα παρενέβη στην προκριματική διαδικασία υποψηφιότητας των Φιλελευθέρων τον Σεπτέμβριο 2019. Σύμφωνα με έγγραφα πληροφοριών που δημοσιεύθηκαν από την έρευνα, διεθνείς φοιτητές μεταφέρθηκαν οργανωμένα στην εκλογική περιφέρεια Don Valley North, έλαβαν ψευδή έγγραφα από γνωστό εντολοδόχο της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας (ΛΔΚ) και πιέστηκαν να συμμετάσχουν στη διαδικασία ανάδειξης Φιλελεύθερων υποψηφίων, στηρίζοντας την υποψηφιότητα του Χαν Ντονγκ.
Ο Ντονγκ εξελέγη βουλευτής στην περιφέρεια το 2019 και επανεξελέγη το 2021, αλλά το 2023 αποχώρησε από το κόμμα για να καθίσει ως ανεξάρτητος, μετά από καταγγελίες για ακατάλληλους δεσμούς με το Πεκίνο. Ο ίδιος έχει αρνηθεί οποιαδήποτε κατηγορία για παρατυπίες.
Η έκθεση της Foreign Interference Commission ανέφερε ότι, κατά την ομοσπονδιακή εκλογική αναμέτρηση του 2021, ο τότε ηγέτης των Συντηρητικών Έριν Ο’ Τουλ στοχοποιήθηκε από ανακριβείς αναφορές που κυκλοφόρησαν από κινεζόφωνα μέσα ενημέρωσης με δεσμούς με το Πεκίνο, κάτι που, όπως είπε ο Ο’ Τουλ, οφειλόταν στην κριτική του κόμματός του προς τη ΛΔΚ.
Κατά την ίδια εκλογική αναμέτρηση, ο Συντηρητικός βουλευτής Κέννυ Τσιου στοχοποιήθηκε επίσης με «ψευδή αφηγήματα» που σχετίζονταν με την πρότασή του για μητρώο ξένης επιρροής, σύμφωνα με αξιωματούχους της υπηρεσίας πληροφοριών. Διατυπώθηκε ψευδώς ο ισχυρισμός ότι κάθε άτομο ή ομάδα με δεσμούς με το κινεζικό καθεστώς θα έπρεπε να εγγραφεί στο μητρώο, ενώ ο Τσιου είπε ότι οι προσπάθειές του να αντικρούσει αυτά τα αφηγήματα δεν προβλήθηκαν από κινεζοκαναδικά μέσα ενημέρωσης.
Η έκθεση της Επιτροπής διαπίστωσε ότι η Κίνα ήταν ο «πιο δραστήριος παράγοντας» ξένης παρέμβασης που δρούσε στη δημοκρατία του Καναδά και ότι θεωρεί τον Καναδά «στόχο υψηλής προτεραιότητας», λόγω της μεγάλης κινεζικής διασποράς στη χώρα και της συμμετοχής της σε διάφορες αμυντικές συμμαχίες.
Η έκθεση ανέφερε επίσης ότι κινεζικά αστυνομικά τμήματα που λειτουργούσαν σε καναδικό έδαφος αποτελούν «πρόκληση», καθώς ορισμένα λειτουργούν από Καναδούς πολίτες και, ως εκ τούτου, οι δράστες δεν μπορούσαν να απελαθούν.
Ξεχωριστή έκθεση της Βουλής των Κοινοτήτων, που δημοσιεύθηκε στα τέλη του 2023, ανέφερε ότι υπήρχαν «τουλάχιστον πέντε» τέτοια αστυνομικά τμήματα σε λειτουργία στον Καναδά, τα οποία παρακολουθούσαν κοινότητες της κινεζικής διασποράς και επιχειρούσαν να εξαναγκάσουν άτομα να επιστρέψουν στην Κίνα για να αντιμετωπίσουν ποινικές διαδικασίες.
Η Βασιλική Καναδική Έφιππη Αστυνομία (RCMP) δήλωσε τον Ιούνιο 2023 ότι είχε τερματίσει παράνομη αστυνομική δραστηριότητα τις Κίνας στον Καναδά, χωρίς ωστόσο να διευκρινίσει αν είχε προχωρήσει σε συλλήψεις.
Του Matthew Horwood
