Η Βρετανία προχωρά στην επιτάχυνση μιας μεγάλης επέκτασης της πυρηνικής ενέργειας, παρουσιάζοντας σχέδια για αναμόρφωση του ρυθμιστικού πλαισίου και επιτάχυνση των εγκρίσεων έργων.
Η κυβέρνηση των Εργατικών πρότεινε στις 13 Μαΐου το Νομοσχέδιο για τη Ρύθμιση της Πυρηνικής Ενέργειας, το οποίο, σύμφωνα με την ίδια, θα εκσυγχρονίσει ένα υπερβολικά γραφειοκρατικό ρυθμιστικό σύστημα που έχει επιβραδύνει την ανάπτυξη νέων πυρηνικών έργων σε ολόκληρη τη Βρετανία.
Το νομοσχέδιο παρουσιάστηκε στο Βασιλικό Διάγγελμα του 2026, το οποίο καθορίζει τη νομοθετική ατζέντα της χρονιάς, και περιλαμβάνει μέτρα για την απλούστευση των εγκρίσεων μεγάλων πυρηνικών έργων, όπως το Sizewell C στο Σάφολκ και το Hinkley Point C στο Σόμερσετ. Παράλληλα, προβλέπει μέτρα στήριξης για μικρούς αρθρωτούς αντιδραστήρες στο Wylfa της Βόρειας Ουαλίας.
Το προτεινόμενο Νομοσχέδιο για τη Ρύθμιση της Πυρηνικής Ενέργειας αποτελεί μέρος της ευρύτερης ενεργειακής στρατηγικής του πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ για ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και μείωση της έκθεσης στις ασταθείς παγκόσμιες αγορές φυσικού αερίου.
Στις ενημερωτικές σημειώσεις που συνόδευαν το Βασιλικό Διάγγελμα, η κυβέρνηση ανέφερε ότι η πυρηνική ενέργεια είναι ασφαλής, αξιόπιστη και καθαρή, προσθέτοντας ότι μια πιο ασφαλής παροχή εγχώριας ενέργειας συμβάλλει στη μείωση της έκθεσης στις διακυμάνσεις των ορυκτών καυσίμων και είναι απαραίτητη για τη σταθερότητα του ηλεκτρικού δικτύου.
Η νομοθεσία θα εφαρμόσει τις συστάσεις της Αναθεώρησης Πυρηνικής Ρύθμισης του 2025. Η αναθεώρηση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η διαδικασία έγκρισης πυρηνικών έργων στη Βρετανία είχε καταστεί υπερβολικά περίπλοκη και συνέβαλλε στη δημιουργία ορισμένων από τα υψηλότερα κόστη πυρηνικής κατασκευής παγκοσμίως.
Βρετανοί αξιωματούχοι αποδέχθηκαν κατ’ αρχήν και τις 47 συστάσεις της αναθεώρησης και δεσμεύθηκαν τον Μάρτιο του 2026 να τις εφαρμόσουν έως το τέλος του 2027.
Σχέδιο ενίσχυσης της πυρηνικής παραγωγής
Η νομοθετική πρόταση κατατέθηκε ενώ η Βρετανία επιδιώκει να ενισχύσει την ενεργειακή ανθεκτικότητά της έπειτα από αρκετά χρόνια αστάθειας στις αγορές, που συνδέθηκαν με τον πόλεμο στην Ουκρανία, τις διαταραχές στις παγκόσμιες ναυτιλιακές οδούς και την άνοδο των γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή.
Η πρωτοβουλία βασίζεται επίσης σε συμφωνία πυρηνικής συνεργασίας που υπεγράφη μεταξύ της Βρετανίας και των Ηνωμένων Πολιτειών τον Σεπτέμβριο του 2025. Η συμφωνία, γνωστή ως «Atlantic Partnership for Advanced Nuclear Energy», διεύρυνε τη συνεργασία στους προηγμένους αντιδραστήρες, στις επενδύσεις και στις αλυσίδες εφοδιασμού της πυρηνικής βιομηχανίας.
Βρετανοί αξιωματούχοι είχαν δηλώσει τότε ότι η συμφωνία θα στηρίξει την κατασκευή νέων πυρηνικών έργων και θα αυξήσει την πρόσβαση στην αγορά τόσο για βρετανικές όσο και για αμερικανικές πυρηνικές εταιρείες. Αν και το Βασιλικό Διάγγελμα επικεντρώθηκε στη νομοθεσία και στην αναδιάρθρωση του ρυθμιστικού πλαισίου εντός της Βρετανίας, η προγενέστερη συμφωνία Βρετανίας–ΗΠΑ δημιούργησε τις διεθνείς επενδυτικές και τεχνολογικές συνεργασίες που απαιτούνται για να στηριχθεί αυτή η επέκταση.
Το ενδιαφέρον για την πυρηνική ενέργεια αυξάνεται και στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου τεχνολογικές εταιρείες όπως οι Microsoft, Amazon και Google έχουν υπογράψει μακροπρόθεσμες συμφωνίες για τη διασφάλιση προμηθειών πυρηνικής ενέργειας για ενεργοβόρα κέντρα δεδομένων.
Η Γαλλία ενέκρινε τον Φεβρουάριο νομοθεσία για την επέκταση του πυρηνικού της προγράμματος, με σχέδια κατασκευής έξι νέων αντιδραστήρων EPR2 και ενδεχομένως ακόμη οκτώ στο μέλλον.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση παρουσίασε τον Μάρτιο στρατηγική στήριξης μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων, με στόχους ανάπτυξης στις αρχές της δεκαετίας του 2030. Αντίθετα, η Γερμανία έκλεισε τους τελευταίους πυρηνικούς αντιδραστήρες της το 2023. Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς χαρακτήρισε αργότερα, στις 14 Ιανουαρίου, την απόφαση αυτή «σοβαρό στρατηγικό λάθος».
Ρυθμιστικό πλαίσιο
Το νομοσχέδιο προτείνει τη δημιουργία νέας Επιτροπής Πυρηνικής Ρύθμισης, η οποία θα έχει στόχο τον συντονισμό της εποπτείας και τη περιορισμό των επικαλυπτόμενων αρμοδιοτήτων μεταξύ των υπηρεσιών.
Βρετανοί αξιωματούχοι δεσμεύθηκαν επίσης να αυξήσουν τη χρήση διεθνών προτύπων και να προχωρήσουν προς ένα, όπως το περιέγραψαν, περισσότερο «προσανατολισμένο στα αποτελέσματα» ρυθμιστικό μοντέλο.
Η κυβέρνηση ανέφερε ότι οι μεταρρυθμίσεις θα διατηρήσουν «παγκόσμιας κλάσης πρότυπα ασφάλειας και περιβαλλοντικής προστασίας», ενώ παράλληλα θα μειώσουν τις καθυστερήσεις και θα περιορίσουν το κόστος με την πάροδο του χρόνου.
Σύμφωνα με δηλώσεις του προέδρου της EDF Energy UK, σερ Άλεξ Τσίσχολμ, που περιλήφθηκαν στις ενημερωτικές σημειώσεις, η σημερινή αστάθεια στις παγκόσμιες αγορές ορυκτών καυσίμων αναδεικνύει τα οφέλη της εγχώριας πυρηνικής ηλεκτρικής ενέργειας για τη Βρετανία.
Ο Τσίσχολμ ανέφερε επίσης ότι η ρύθμιση θα πρέπει να παραμείνει έγκαιρη, προβλέψιμη και αναλογική, υποστηρίζοντας ότι δεν υπάρχει ανάγκη επιλογής ανάμεσα στην προστασία της φύσης και στην υλοποίηση βασικών εθνικών υποδομών.
