Ο αριθμός των χωρών που δηλώνουν πλέον ότι στηρίζουν το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ αυξήθηκε, έπειτα από τις εκκλήσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ προς το ΝΑΤΟ να συμβάλει στην ασφάλεια της κρίσιμης θαλάσσιας οδού.
Την ετοιμότητά τους σηματοδότησαν με κοινή ανακοίνωση την Παρασκευή πλήθος ευρωπαϊκών χωρών (Ηνωμένο Βασίλειο, Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Ολλανδία, Δανία, Λετονία, Σλοβενία, Εσθονία, Λιθουανία, Νορβηγία, Σουηδία, Φινλανδία, Τσεχία, Ρουμανία), ο Καναδάς, η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα, η Νέα Ζηλανδία και το Μπαχρέιν.
Αυτή την εβδομάδα, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία, η Ολλανδία, ο Καναδάς και η Ιαπωνία είχαν δηλώσει ότι θα προετοιμαστούν ώστε να συμβάλουν στη διασφάλιση της ασφαλούς διέλευσης πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ, που συνδέουν τον Περσικό Κόλπο με τον Ινδικό Ωκεανό. Εκτιμάται ότι περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου μεταφέρεται μέσω των Στενών.
Καθώς η εμπορική ναυσιπλοΐα έχει σχεδόν σταματήσει, η τιμή του αργού πετρελαίου έχει εκτοξευθεί. Το Brent αυξήθηκε στα 112 δολάρια ανά βαρέλι, ενώ το αργό West Texas Intermediate διαμορφώθηκε στα 97 δολάρια ανά βαρέλι την Παρασκευή.
Η ανακοίνωση της Παρασκευής αναφέρθηκε στις επιθέσεις του ιρανικού στρατού κατά εμπορικών πλοίων στον Περσικό Κόλπο και στα Στενά, καθώς και σε πλήγματα κατά πολιτικών ενεργειακών υποδομών στη Μέση Ανατολή. Εν τω μεταξύ, τα Στενά παραμένουν ουσιαστικά κλειστά από την έναρξη της σύγκρουσης στις 28 Φεβρουαρίου.
Οι χώρες εξέφρασαν τη βαθιά τους ανησυχία για την κλιμάκωση της σύγκρουσης και κάλεσαν το Ιράν να σταματήσει άμεσα τις απειλές του, την τοποθέτηση ναρκών, τις επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους, καθώς και κάθε άλλη προσπάθεια παρεμπόδισης της εμπορικής ναυσιπλοΐας στα Στενά. Επεσήμαναν ότι η ελευθερία της ναυσιπλοΐας αποτελεί θεμελιώδη αρχή του Διεθνούς Δικαίου, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Οι χώρες δήλωσαν ότι είναι έτοιμες να συμβάλουν στις προσπάθειες για τη διασφάλιση της διέλευσης μέσω των Στενών, επισημαίνοντας ότι χαιρετίζουν τη δέσμευση κρατών που ήδη συμμετέχουν στον προπαρασκευαστικό σχεδιασμό.
Την Πέμπτη 19/2, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ιράν δεν διαθέτει πλέον τη δυνατότητα εμπλουτισμού ουρανίου ή κατασκευής βαλλιστικών πυραύλων, ενώ αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ ανέφεραν ότι οι αμερικανικές επιθέσεις επί εβδομάδες έχουν αποδυναμώσει σημαντικά τις στρατιωτικές δυνατότητες της χώρας.
Περιορισμένες πληροφορίες έχουν δοθεί από το ιρανικό καθεστώς σχετικά με τις ζημιές σε οπλικά και ενεργειακά συστήματα από την έναρξη του πολέμου. Αρκετοί Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν σκοτωθεί από τις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις, μεταξύ αυτών και ο ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ήδη από την έναρξη της σύγκρουσης.
Την Παρασκευή, ο Τραμπ δήλωσε σε δημοσιογράφους, λίγο πριν αναχωρήσει από τον Λευκό Οίκο, ότι το Ιράν, από στρατιωτικής άποψης, έχει ουσιαστικά τελειώσει, αλλά εξακολουθεί να παρεμποδίζει τη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Όπως είπε, χρειάζεται η συμμετοχή και άλλων χωρών για να διατηρηθεί ανοικτός ο πορθμός, καλώντας τους συμμάχους των ΗΠΑ να ενεργοποιηθούν.
Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε ήδη επικρίνει τα μέλη του ΝΑΤΟ για τη μη εμπλοκή τους στην ασφάλεια των Στενών, μέσω ανάρτησης στην πλατφόρμα Truth Social, την ίδια μέρα, υποστηρίζοντας ότι η στρατιωτική συμμαχία δεν θα υπήρχε χωρίς τις Ηνωμένες Πολιτείες. Κατηγόρησε τα μέλη του ΝΑΤΟ ότι όχι μόνο δεν θέλησαν να συμμετάσχουν στη σύγκρουση για να αποτραπεί ο πυρηνικός εξοπλισμός του Ιράν, αλλά διαμαρτύρονται κιόλας για τις υψηλές τιμές πετρελαίου που καλούνται να πληρώσουν, χωρίς να θέλουν να συμβάλουν στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, ενώ η σύγκρουση έχει κερδηθεί στρατιωτικά με ελάχιστο κίνδυνο για αυτούς.
Ιρανοί στρατιωτικοί αξιωματούχοι δήλωσαν την Παρασκευή ότι οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας εξαπέλυσαν επίθεση κατά του Τελ Αβίβ, καθώς και κατά αμερικανικών στόχων στην περιοχή, σύμφωνα με κρατικά μέσα ενημέρωσης. Η επίθεση περιελάμβανε, σύμφωνα με τον στρατό, πυραύλους με πολλαπλές κεφαλές και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Μετά από το πρόσφατο ισραηλινό χτύπημα στο κοίτασμα φυσικού αερίου South Pars, o υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε ότι η χώρα του διατηρεί ακόμη στρατιωτικές δυνατότητες και θα επιδείξει μηδενική αυτοσυγκράτηση εάν πληγούν ξανά οι πολιτικές της υποδομές. Το Ιράν αντέδρασε επιτιθέμενο σε εγκαταστάσεις γειτονικών χωρών.
Με πληροφορίες από το Associated Press
