Ανασυγκροτείται, με τη συμμετοχή 250 εταιρειών, η Net Zero Asset Managers (NZAM), λέσχη για το κλίμα διαχειριστών περιουσιακών στοιχείων που είχε την υποστήριξη του ΟΗΕ και η οποία είχε διακόψει τη λειτουργία της πριν από έναν χρόνο, μετά από μαζικές αποχωρήσεις μελών.
Αντιμέτωπη με έλεγχο βάσει της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας από πολιτειακούς και ομοσπονδιακούς αξιωματούχους των ΗΠΑ, η NZAM ανακοίνωσε τον Ιανουάριο του 2025 ότι αναστέλλει τις δραστηριότητές της, αφού η BlackRock και άλλες 32 αμερικανικές εταιρείες — μεταξύ των οποίων οι Capital Group, JPMorgan Asset Management και Franklin Templeton — αποχώρησαν αιφνιδίως από την ομάδα. Η Vanguard είχε αποχωρήσει από τη NZAM ήδη από το 2022.
Μέχρι τη διακοπή της λειτουργίας της το 2025, η συμμετοχή στη NZAM περιλάμβανε δεσμεύσεις για μείωση των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στα επενδυτικά χαρτοφυλάκια των μελών και για ευθυγράμμιση των επενδύσεών τους με τους στόχους του ΟΗΕ για μηδενικές εκπομπές. Παράλληλα, μέλη της NZAM και άλλων συμμαχιών για το κλίμα δέχονταν αυξανόμενη πίεση από ορισμένους γενικούς εισαγγελείς πολιτειών, οι οποίοι προειδοποιούσαν για πιθανές αντιμονοπωλιακές ενέργειες λόγω φερόμενης συμπαιγνίας σε βάρος αμερικανικών εταιρειών άνθρακα, φυσικού αερίου και πετρελαίου και κατηγορούσαν τις εταιρείες ότι παραβίασαν τις θεματοφυλακτικές τους υποχρεώσεις επιδιώκοντας πολιτικούς στόχους με τα χρήματα των επενδυτών. Παράλληλα, αρκετοί πολιτειακοί ταμίες απειλούσαν με οικονομικό αποκλεισμό από πολιτειακά κεφάλαια.
Στις 25 Φεβρουαρίου, η NZAM επανεμφανίστηκε με πιο ευέλικτα κριτήρια συμμετοχής, τα οποία — όπως εκτιμά — θα προσελκύσουν ξανά εταιρείες που είχαν αποχωρήσει, αναγνωρίζοντας ότι τα μέλη μπορούν να ενεργούν μόνο στο πλαίσιο που επιτρέπουν οι νόμοι και οι κανονισμοί των χωρών όπου εδρεύουν. Μέχρι σήμερα, ωστόσο, μόλις δώδεκα διαχειριστές κεφαλαίων από τις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επανενταχθεί, έναντι των σαράντα τεσσάρων που συμμετείχαν όταν ο οργανισμός βρισκόταν στο αποκορύφωμά του το 2024.
Περιβαλλοντικές οργανώσεις χαιρέτισαν την επαναλειτουργία της NZAM. Σε ανακοίνωσή του, το Sierra Club χαρακτήρισε σημαντικό μήνυμα ότι πολλές εταιρείες δεν εγκαταλείπουν βασικές δεσμεύσεις για το κλίμα, αλλά προειδοποίησε ότι η πραγματική δοκιμασία θα είναι αν οι διαχειριστές κατευθύνουν κεφάλαια προς λύσεις για το κλίμα, αν τερματίζουν τη στήριξη σε νέα επέκταση ορυκτών καυσίμων και αν χρησιμοποιούν την επιρροή τους ώστε οι εταιρείες των επενδυτικών τους χαρτοφυλακίων να υιοθετήσουν αξιόπιστα σχέδια μετάβασης.
Οι επικριτές, ωστόσο, δήλωσαν ότι οι ανησυχίες τους δεν έχουν περιοριστεί από τα πιο χαλαρά κριτήρια της πρωτοβουλίας. Ο Ντέρεκ Κράιφελς (Derek Kreifels), διευθύνων σύμβουλος της Prospr Aligned —εταιρείας που συμβουλεύει πολιτείες σχετικά με την άσκηση δικαιωμάτων ψήφου σε εταιρικές συνελεύσεις — ανέφερε στην εφημερίδα The Epoch Times ότι η επανεκκίνηση αποτελεί προσπάθεια αναδιατύπωσης ενός συντονισμένου επενδυτικού σχεδίου ευρωπαϊκού τύπου με γλώσσα που, όπως εκτιμούν οι υποστηρικτές του, θα αντέξει στον αντιμονοπωλιακό έλεγχο στις Ηνωμένες Πολιτείες, προσθέτοντας ότι η αλλαγή ονομασίας δεν μεταβάλλει τον συλλογικό χαρακτήρα της πρωτοβουλίας.
Διαφορετική προσέγγιση Ευρώπης και ΗΠΑ
Ορισμένες αμερικανικές εταιρείες, όπως οι State Street Investment Management, Fidelity, T. Rowe Price και Wellington Management, δεν συμμετέχουν στη νέα μορφή της NZAM, ωστόσο ευρωπαϊκές θυγατρικές τους έχουν ενταχθεί. Αναλυτές εκτιμούν ότι αυτό αντικατοπτρίζει την προσήλωση της Ευρώπης στους κλιματικούς στόχους που συνδέονται με τον ΟΗΕ.
Ο Τιμ Σβάρτσενμπεργκερ (Tim Schwarzenberger), διαχειριστής χαρτοφυλακίου στην Inspire Investing, δήλωσε στην Epoch Times ότι η πρωτοβουλία έχει σήμερα κυρίως ευρωπαϊκή σύνθεση, γεγονός που αντανακλά ένα πολιτικό περιβάλλον βαθιά προσηλωμένο στα πλαίσια περιβαλλοντικής, κοινωνικής και εταιρικής διακυβέρνησης, ενώ πολλοί Αμερικανοί επενδυτές έχουν επιστρέψει σε μια προσέγγιση που δίνει προτεραιότητα σε άλλες υποχρεώσεις. Σύμφωνα με τον Σβάρτσενμπεργκερ, οι επενδυτές θα πρέπει να αντιμετωπίσουν την επανεκκίνηση με επιφυλακτικότητα και όχι με ενθουσιασμό.
Αναφερόμενη στα νομικά ζητήματα που αντιμετωπίζουν εταιρείες στις Ηνωμένες Πολιτείες και σε άλλες χώρες, η NZAM ανέφερε κατά την επανεκκίνησή της ότι το εύρος της δυνατότητας των διαχειριστών περιουσιακών στοιχείων να στηρίζουν επενδύσεις ευθυγραμμισμένες με τον παγκόσμιο στόχο για μηδενικές καθαρές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου εξαρτάται από τις εντολές που έχουν συμφωνηθεί με τους πελάτες και ότι οι διαχειριστές περιουσιακών στοιχείων υπόκεινται πάντοτε στις υποχρεώσεις τους ως διαχειριστές, όπως αυτές ορίζονται στις αντίστοιχες δικαιοδοσίες.
Πέρα από τις πιέσεις ορισμένων πολιτειών προς τις συμμαχίες για το κλίμα, σημείο καμπής αποτέλεσε η επανεκλογή του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, του οποίου η κυβέρνηση διατηρεί αρνητική στάση απέναντι στην κρατική στήριξη του κινήματος για μηδενικές εκπομπές και υιοθετεί αυστηρότερη προσέγγιση στην εφαρμογή της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας σε σύγκριση με την κυβέρνηση Μπάιντεν.
Το κλείσιμο της NZAM το 2025 ακολούθησε τη μαζική αποχώρηση αμερικανικών τραπεζών — μεταξύ των οποίων οι Goldman Sachs, Citigroup, Wells Fargo, JPMorgan Chase, Bank of America και Morgan Stanley — από τη συμμαχία Net-Zero Banking Alliance που υποστηρίζεται από τον ΟΗΕ, μέσα σε λίγες εβδομάδες μετά την επανεκλογή του Τραμπ το 2024. Νωρίτερα, το 2023, είχαν αποχωρήσει από τη συμμαχία Net-Zero Insurance Alliance — επίσης υπό την αιγίδα του ΟΗΕ — οι μισές από τις εταιρείες που συμμετείχαν.
Πέρα από τους νομικούς και κανονιστικούς κινδύνους, επικριτές υποστηρίζουν ότι η συμμετοχή σε αυτές τις συμμαχίες υπό την ηγεσία του ΟΗΕ έχει αποφέρει περιορισμένα αποτελέσματα ως προς τους περιβαλλοντικούς στόχους τους.
Ο Σβάρτσενμπεργκερ εκτίμησε ότι οι ομάδες για το κλίμα αποτελούν κυρίως επίδειξη ηθικής στάσης και όχι δημιουργία πραγματικής αξίας και σημείωσε ότι η ενεργειακή μετάβαση καθοδηγείται από τις αγορές και όχι από εντολές. Η τεχνολογική αλλαγή προκύπτει όταν εμφανίζονται καλύτερες λύσεις και όχι επειδή το διακηρύσσουν συμμαχίες, ενώ αν οι τεχνολογίες εναλλακτικής ενέργειας είναι πράγματι πιο αποδοτικές και οικονομικά συμφέρουσες, οι αγορές θα τις υιοθετήσουν χωρίς πίεση.
Η Epoch Times επικοινώνησε με τη NZAM για σχόλιο, αλλά δεν έλαβε απάντηση έως τη στιγμή της δημοσίευσης.
Του Kevin Stocklin
