Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, βρίσκεται στο Πεκίνο για συνομιλίες με τον Κινέζο ομόλογό του, Γουάνγκ Γι. Πρόκειται για την πρώτη επίσκεψη του Αραγτσί στην Κίνα από τότε που ξεκίνησαν τα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
Το υπουργείο Εξωτερικών της Κίνας ανακοίνωσε την επίσκεψη την Τρίτη, αναφέροντας ότι ο Αραγτσί προσκλήθηκε για συνομιλίες σχετικά με περιφερειακά και διεθνή ζητήματα. Το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν επιβεβαίωσε το ταξίδι μέσω ανακοίνωσης στο κανάλι του στο Telegram.
Οι δύο διπλωμάτες έχουν συνομιλήσει αρκετές φορές τηλεφωνικά κατά τη διάρκεια της πρόσφατης σύγκρουσης. Η Κίνα έχει ζητήσει άμεση κατάπαυση του πυρός και σεβασμό της εθνικής κυριαρχίας.
Τα Στενά του Ορμούζ, μια στενή θαλάσσια δίοδος που συνδέει τον Περσικό Κόλπο με τον Κόλπο του Ομάν, αποτελούν κρίσιμη διαδρομή για περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου. Οι συγκρούσεις στην περιοχή και η διαταραχή της ναυσιπλοΐας έχουν προκαλέσει απότομη άνοδο στις τιμές ενέργειας παγκοσμίως και έχουν αναγκάσει τους εισαγωγείς να αναζητήσουν άλλους προμηθευτές.
Η επίσκεψη πραγματοποιείται λίγο πριν από το ταξίδι του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στο Πεκίνο για σύνοδο κορυφής με τον Κινέζο ηγέτη Σι Τζινπίνγκ, η οποία αναμένεται γύρω στα μέσα Μαΐου. Ο Τραμπ δήλωσε στις 5 Μαΐου ότι ανυπομονεί για τη συνάντηση, η οποία θα είναι η πρώτη επίσκεψη Αμερικανού προέδρου στο Πεκίνο εδώ και σχεδόν μία δεκαετία. Ο τελευταίος πρόεδρος των ΗΠΑ που επισκέφθηκε το Πεκίνο ήταν ο ίδιος ο Τραμπ το 2017, κατά την πρώτη του θητεία.
Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν καλέσει την Κίνα να συμβάλει στην αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Στις 4 Μαΐου, ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσσεντ, δήλωσε στο Fox News ότι μένει να φανεί αν το Πεκίνο θα αναλάβει διπλωματική δράση, πείθοντας τους Ιρανούς να ανοίξουν το Ορμούζ. Ο Μπέσσεντ κάλεσε επίσης την Κίνα να στηρίξει τις διεθνείς προσπάθειες συνοδείας πλοίων που διέρχονται από τον εν λόγω πορθμό.
Η Κίνα είναι ένας από τους μεγαλύτερους αγοραστές ιρανικού πετρελαίου. Το Πεκίνο έχει επιδιώξει να προστατεύσει τις ενεργειακές του εισαγωγές, διατηρώντας παράλληλα τις σχέσεις του με τις χώρες του Κόλπου και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει κυρώσεις σε ορισμένα κινεζικά διυλιστήρια λόγω αγορών ιρανικού πετρελαίου. Σε απάντηση, το κινεζικό υπουργείο Εμπορίου έδωσε εντολή στις εταιρείες να μην συμμορφώνονται με τις κυρώσεις αυτές, επικαλούμενο για πρώτη φορά τους κανόνες παρεμπόδισης του 2021, οι οποίοι προβλέπουν ότι η Κίνα μπορεί να αγνοεί ξένους νόμους που θεωρεί αντίθετους προς τα συμφέροντα της εθνικής της ασφάλειας.
Η πρόσφατη σύγκρουση έχει περιορίσει σε σημαντικό βαθμό τη ροή πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ, προκαλώντας τη σοβαρότερη διαταραχή στον παγκόσμιο εφοδιασμό πετρελαίου στη σύγχρονη ιστορία. Η Κίνα, η οποία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενη ενέργεια, προσπαθεί να αποτρέψει ελλείψεις στο εσωτερικό της χώρας.
Το Πεκίνο προβάλλει τον εαυτό του ως πιθανό διαμεσολαβητή στην περιοχή λόγω των οικονομικών του δεσμών. Ιρανοί αξιωματούχοι είχαν αποδώσει στο παρελθόν στην Κίνα συμβολή στην εξασφάλιση της αποδοχής μιας κατάπαυσης του πυρός, αν και τα κινεζικά κρατικά μέσα ενημέρωσης αμφισβήτησαν αυτόν τον ρόλο.
Οι συνομιλίες του Αραγτσί αναμένεται να επικεντρωθούν στις διμερείς σχέσεις και στην τρέχουσα περιφερειακή κατάσταση.
Του James Xu
