Την έναρξη πολεμικών επιχειρήσεων στο Ιράν ανακοίνωσε σήμερα ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, με βίντεο που δημοσίευσε στην πλατφόρμα Truth Social. Ανάλογη ανακοίνωση πραγματοποίησε και ο υπουργός Άμυνας του Ισραήλ, Ισραήλ Κατζ, δηλώνοντας ότι ο ισραηλινός στρατός πραγματοποίησε «προληπτικό πλήγμα» κατά του Ιράν, κηρύσσοντας «ειδική και άμεση κατάσταση έκτακτης ανάγκης σε όλη τη χώρα». Σύμφωνα με Ισραηλινό αξιωματούχο του υπουργείου Άμυνας, η επιχείρηση εναντίον του Ιράν διεξάγεται σε συνεργασία με τις ΗΠΑ, ενώ ο σχεδιασμός της βρισκόταν σε εξέλιξη επί μήνες και η ημερομηνία διεξαγωγής της επίθεσης είχε αποφασιστεί πριν από εβδομάδες.
Με ανάρτησή τους στο X, οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις (IDF) ενημέρωσαν ότι σήμερα ήχησαν σειρήνες σε όλο το Ισραήλ, ενώ οι κάτοικοι έλαβαν ειδοποιήσεις στα κινητά τους τηλέφωνα να παραμείνουν κοντά σε προστατευόμενους χώρους. «Πρόκειται για προληπτική ειδοποίηση, προκειμένου να προετοιμαστεί το κοινό για την πιθανότητα εκτόξευσης πυραύλων ως αντίποινα κατά του κράτους του Ισραήλ», αναφέρεται στην ανακοίνωση. Επιβάλλεται «απαγόρευση των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων και των συγκεντρώσεων» και συστήνεται στους πολίτες να εργάζονται από το σπίτι. Η υπηρεσία πολιτικής αεροπορίας του Ισραήλ ανακοίνωσε ότι το υπουργείο Μεταφορών έκλεισε τον ισραηλινό εναέριο χώρο για τις πολιτικές πτήσεις και κάλεσε τους πολίτες να μην προσέρχονται στα αεροδρόμια.
Το υπουργείο Εξωτερικών, λαμβάνοντας υπ’ όψιν τη διαμορφούμενη κατάσταση στη Μέση Ανατολή, συνιστά στους Έλληνες πολίτες να αποφεύγουν τις επισκέψεις, εκτός των απολύτως απαραιτήτων, στο Ισραήλ, τα παλαιστινιακά εδάφη και το Ιράν. Ήδη αρκετές χώρες έχουν λάβει αντίστοιχα μέτρα, απομακρύνοντας οικογένειες διπλωματικού προσωπικού και μη αναγκαίου προσωπικού από περιοχές της Μέσης Ανατολής, ενώ άλλες κυβερνήσεις — μεταξύ αυτών της Αυστραλίας, της Γερμανίας, της Ινδίας, της Πολωνίας, της Σερβίας, της Νότιας Κορέας, της Σουηδίας και των Ηνωμένων Πολιτειών — καλούν τους πολίτες τους να αποφύγουν τα ταξίδια, ιδίως προς το Ιράν, ενώ σε όσους είναι ήδη εκεί συστήνουν να αποχωρήσουν άμεσα.
Το Ιράν έχει ήδη απαντήσει σε αυτά τα πρώτα πλήγματα, εκτοξεύοντας πυραύλους κατά του Ισραήλ, σύμφωνα με νέα ανακοίνωση των IDF, όπου αναφέρεται ότι τα αμυντικά συστήματα του Ισραήλ ανίχνευσαν πυραύλους και λειτουργούν για να τους αναχαιτίσουν. Σύμφωνα με το Associated Press, ακούστηκαν εκρήξεις στον ουρανό πάνω από τη Συρία και τον Λίβανο, πιθανώς από την αναχαίτιση των πυραύλων από την ισραηλινή άμυνα. Αξιωματούχοι από το Ιράκ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ) ανακοίνωσαν το κλείσιμο του εναέριου χώρου τους. Το υπουργείο Άμυνας του Κατάρ δήλωσε ότι η χώρα κατέρριψε αρκετούς πυραύλους, «σύμφωνα με το προ-εγκεκριμένο σχέδιο ασφαλείας», σύμφωνα με το Associated Press.
Το Ανώτατο Συμβούλιο Ασφαλείας του Ιράν επιβεβαίωσε τα αντίποινα, ενώ η παραστρατιωτική Επαναστατική Φρουρά του Ιράν δήλωσε ότι εξαπέλυσε μια «πρώτη σειρά» drone και πυραύλων εναντίον του Ισραήλ, υπονοώντας ότι επίκεινται και άλλες.
Επίθεση έχει δεχθεί και ο 5ος Στόλος των ΗΠΑ στο Μπαχρέιν, σύμφωνα με ανακοίνωση της αμερικανικής πρεσβείας στο Μπαχρέιν, η οποία προειδοποιεί και για «επικείμενη επίθεση με drone/πύραυλο», προτρέποντας τους πολίτες να παραμείνουν σε καταφύγια. «Να έχετε υπ’ όψιν ότι ακόμη και αν ο πύραυλος ή το drone αναχαιτιστεί, τα συντρίμμια του συνιστούν σημαντικό κίνδυνο», επισημαίνεται.
Το υπουργείο Εσωτερικών του Μπαχρέιν επίσης προέτρεψε τους πολίτες να αναζητήσουν καταφύγιο, αναφέροντας με ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι «το υπουργείο Εσωτερικών επιβεβαιώνει σε όλους τους πολίτες και τους κατοίκους ότι οι αρμόδιες αρχές του Βασιλείου του Μπαχρέιν καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για την αντιμετώπιση της τρέχουσας κατάστασης [και] καλεί όλους να διατηρήσουν την ψυχραιμία τους, να ενισχύσουν τη συνοχή της κοινότητας και να αποφύγουν τη διάδοση ή την κυκλοφορία φημών».
Η επίθεση των ΗΠΑ και Ισραήλ πραγματοποιείται μετά από την αποτυχία εξεύρεσης συμβιβαστικής λύσης στον τρίτο γύρο διαπραγματεύσεων με το Ιράν για το πυρηνικό του πρόγραμμα, που έλαβε χώρα στις 26 Φεβρουαρίου. Κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων, οι ΗΠΑ ξεκίνησαν να ενισχύουν τη στρατιωτική τους παρουσία στη Μέση Ανατολή, ενώ η αμερικανική πρεσβεία στο Ισραήλ ανακοίνωσε πριν την επίθεση ότι το Στέιτ Ντιπάρτμεντ είχε υπογράψει διάταγμα για την αποχώρηση του μη απαραίτητου προσωπικού και των οικογενειών τους από τη χώρα, για λόγους ασφαλείας. Παράλληλα, τους προέτρεπε να αξιοποιήσουν τις διαθέσιμες εμπορικές πτήσεις το συντομότερο δυνατό.
Στην ανάρτησή του, ο Ντ. Τραμπ αναφέρθηκε στη μακρόχρονη εχθρότητα του Ιράν προς τις ΗΠΑ και στην άρνησή του να συνεργαστεί και να εγκαταλείψει τις πυρηνικές του φιλοδοξίες. Σημείωσε ακόμη ότι οι απειλητικές δραστηριότητες της Τεχεράνης θέτουν άμεσα σε κίνδυνο τις ΗΠΑ, τα αμερικανικά στρατεύματα, τις βάσεις τους στο εξωτερικό και τους συμμάχους τους παγκοσμίως, υπογραμμίζοντας ότι επί 47 χρόνια το ιρανικό καθεστώς φώναζε «Θάνατος στην Αμερική» και διεξήγαγε μια αδιάκοπη εκστρατεία αιματοχυσίας και μαζικών δολοφονιών με στόχο τις Ηνωμένες Πολιτείες, τα στρατεύματά τους και αθώους ανθρώπους σε πολλές χώρες.
Στην ίδια ανακοίνωση, προέτρεψε τους πολίτες του Ιράν να παραμείνουν σε ασφαλή καταφύγια και να μην εγκαταλείπουν τις κατοικίες τους, επισημαίνοντας ότι η κατάσταση θα είναι πολύ επικίνδυνη και ότι θα πέφτουν βόμβες παντού. Στα μέλη των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης και της αστυνομίας, προσέφερε πλήρη ασυλία αν καταθέσουν τα όπλα τους. Στην αντίθετη περίπτωση, τους προειδοποίησε ότι θα αντιμετωπίσουν βέβαιο θάνατο. Τέλος, κάλεσε τον ιρανικό λαό να αναλάβει τον έλεγχο της διακυβέρνησης της χώρας, όταν οι επιχειρήσεις ολοκληρωθούν, υποστηρίζοντας ότι αυτή θα είναι πιθανόν η μοναδική ευκαιρία που θα έχει για γενιές να πάρουν οι πολίτες στα χέρια τους τη μοίρα τους και να διαμορφώσουν ένα καλό μέλλον για τους ίδιους και τη χώρα τους, δηλώνοντας ότι έχουν την υποστήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών.
Στους Ιρανούς απευθύνθηκε με ομιλία του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και ο Ρεζά Παχλαβί, γιος του τελευταίου σάχη, παροτρύνοντας τον Στρατό, την Αστυνομία και τις δυνάμεις ασφαλείας του Ιράν να «ενωθούν με τον λαό» και να διευκολύνουν μια «σταθερή και ασφαλή μετάβαση», προειδοποιώντας ότι διαφορετικά «θα βυθιστούν μαζί με το βυθιζόμενο πλοίο του Χαμενεΐ». Στους υποστηρικτές του συνιστά να «παραμείνουν στα σπίτια τους για την ώρα» και να περιμένουν το σήμα του για να «επιστρέψουν στους δρόμους για την τελική δράση», τονίζοντας ότι οι αμερικανικές στρατιωτικές επιθέσεις στοχεύουν τον «κατασταλτικό μηχανισμό» της Ισλαμικής Δημοκρατίας και όχι τους απλούς Ιρανούς. Χαρακτήρισε δε την αμερικανική επιχείρηση ως «ανθρωπιστική επέμβαση» που στοχεύει το καθεστώς και τον «μηχανισμό σφαγής του — όχι τη χώρα και το μεγάλο έθνος του Ιράν», βοήθεια που προσφέρει ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών στον «γενναίο λαό του Ιράν».
Σύμφωνα με δημοσιογράφους του AFP, στην Τεχεράνη ακούστηκαν δύο ισχυρές εκρήξεις το πρωί, ενώ δύο πυκνές στήλες καπνού υψώθηκαν από το κέντρο και τις ανατολικές συνοικίες της ιρανικής πρωτεύουσας. Το ιρανικό πρακτορείο FARS μετέδωσε ότι το είδος της έκρηξης υποδηλώνει επίθεση με πυραύλους. Άλλα ιρανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι εκρήξεις ακούστηκαν τόσο στο ανατολικό όσο και στο δυτικό τμήμα της πόλης και ότι στόχος φέρεται να ήταν και το αεροδρόμιο Μεραμπάντ.
Το πρακτορείο TASNIM ανέφερε ότι ο εναέριος χώρος του Ιράν έχει κλείσει, ενώ ιρανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι έχει διακοπεί το δίκτυο κινητής τηλεφωνίας σε περιοχές της ανατολικής και δυτικής Τεχεράνης και καταγράφονται προβλήματα στη σύνδεση στο διαδίκτυο. Σε δήλωση του Συμβουλίου Ασφαλείας του Ιράν αναφέρθηκε ότι δόθηκε εντολή να κλείσουν τα σχολεία και ότι κλήθηκαν οι Ιρανοί να μείνουν μακριά από τις περιοχές που αποτελούν στόχο. Αναφέρθηκε επίσης ότι οι τράπεζες θα συνεχίσουν να λειτουργούν.
Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε στο Reuters ότι ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, δεν βρίσκεται στην Τεχεράνη και έχει μεταφερθεί σε ασφαλές σημείο.
Με τη συμβολή του Στάθη Βεργή και πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ
