Πιθανά θραύσματα ρωσικού μη επανδρωμένου αεροσκάφους εντοπίστηκαν τρία μίλια εντός του ρουμανικού εδάφους, μετά από αεροπορικές επιδρομές της Ρωσίας σε ουκρανικά λιμάνια στον Δούναβη, όπως ανακοίνωσε στις 11 Νοεμβρίου το υπουργείο Εθνικής Άμυνας της Ρουμανίας.
Σε σχετική ανακοίνωση, το υπουργείο ανέφερε πως τα ραντάρ του εντόπισαν παρουσία UAV σε περιοχή γειτονική προς τον ρουμανικό εναέριο χώρο, γεγονός που οδήγησε σε προληπτική ενεργοποίηση των αντιαεροπορικών συστημάτων.
Οι καιρικές συνθήκες ωστόσο δεν επέτρεψαν την απογείωση μαχητικών αεροσκαφών. Σύμφωνα με το υπουργείο, λίγο μετά τα μεσάνυχτα, στις 11 Νοεμβρίου, κοινοποιήθηκε προειδοποίηση στους κατοίκους του νομού Τούλτσεας, ο οποίος βρίσκεται στη Μαύρη Θάλασσα και συνορεύει με την Ουκρανία.
Παρατηρήθηκαν πλήθος εκρήξεων στην ουκρανική πλευρά του Δούναβη, στην περιοχή του λιμανιού Ισμαήλ. Περίπου στη 1:09 π.μ. τοπική ώρα, το υπουργείο ενημερώθηκε για πτώση μη επανδρωμένου αεροσκάφους στο Γκρίντου, τρία μίλια νότια των ουκρανικών συνόρων. Στο σημείο μετέβησαν στρατιωτικές ομάδες, που επιβεβαίωσαν την παρουσία πιθανών θραυσμάτων drone, σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση.
Μετά τη σχετική ενημέρωση από το υπουργείο Άμυνας, ο υπουργός Εξωτερικών της Ρουμανίας, Τεοντόρ Μελεσκάνου, εξέφρασε την ανησυχία του, δηλώνοντας: «Άλλη μια απερίσκεπτη ρωσική επίθεση κατά της Ουκρανίας είχε επιπτώσεις σε ρουμανικό έδαφος. Ο χθεσινός ρωσικός βομβαρδισμός σε υποδομές εμπορικών λιμένων της Ουκρανίας είχε ως αποτέλεσμα να καταλήξουν θραύσματα μη επανδρωμένου αεροσκάφους σε κατοικημένη περιοχή της Ρουμανίας».
Ο Μελεσκάνου σημείωσε πως ανάλογα περιστατικά έχουν συμβεί και στο παρελθόν και, επικαλούμενος τις πρόσφατες κυρώσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των ΗΠΑ, ανέφερε ότι η Ρουμανία ετοιμάζει πρόσθετα μέτρα κατά της Μόσχας. Τον Σεπτέμβριο, η Ρουμανία είχε αναφέρει ανίχνευση ρωσικού UAV κατά τη διάρκεια ρωσικών πληγμάτων σε ουκρανικούς στόχους κοντά στον Δούναβη.
Ο πόλεμος των drone
Τους τελευταίους μήνες, τα περιστατικά ανίχνευσης και κατάρριψης μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drone) στην Ευρώπη έχουν αυξηθεί, με περιστατικά να αναφέρονται σε Βέλγιο, Σουηδία, Δανία και Πολωνία. Αν και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι τείνουν να τα αποδώσουν στη Ρωσία, η Μόσχα αρνείται κάθε εμπλοκή.
Στα σχεδόν πέντε χρόνια από την έναρξη του πολέμου Ρωσίας-Ουκρανίας, η χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών στο πεδίο της μάχης έχει αυξηθεί κατακόρυφα.
Σύμφωνα με ανάλυση του Τζον Λοκ, συνεργάτη του προγράμματος Ρωσίας και Ευρασίας της βρετανικής δεξαμενής σκέψης Chatham House, «η Ουκρανία έχει εντείνει τις επιθέσεις της κατά της ρωσικής ενεργειακής υποδομής, τόσο με πυραύλους όσο και μη επανδρωμένα αεροσκάφη».
Παράλληλα, όπως σημειώνει ο Λοκ, «η Ρωσία έχει αναβαθμίσει τον κύριο τύπο επιθετικών μη επανδρωμένων που διαθέτει, το Σαχέντ, διπλασιάζοντας την πολεμική του κεφαλή και αυξάνοντας την εμβέλεια και την ταχύτητα. Η παραγωγή τους έχει υπερπενταπλασιαστεί σε σχέση με πέρυσι και προβλέπεται ότι θα διπλασιαστεί ξανά», ανέφερε σε άρθρο της 10ης Νοεμβρίου.
Σύμφωνα με το ρωσικό κρατικό πρακτορείο TASS, τα ρωσικά αντιαεροπορικά κατέρριψαν το βράδυ της 10ης Νοεμβρίου τριάντα επτά ουκρανικά σταθερών πτερύγων UAV εντός της επικράτειας της Ρωσικής Ομοσπονδίας.
Το ουκρανικό ειδησεογραφικό πρακτορείο Ukrinform ανέφερε πως κατά τις επιχειρήσεις το ίδιο βράδυ, η Ρωσία εξαπέλυσε 4.286 μη επανδρωμένα-καμικάζι και δεκάδες συμβατικές αεροπορικές επιθέσεις, επικαλούμενο ανάρτηση στο Facebook του Γενικού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων της Ουκρανίας.
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, βρέθηκε στη Χερσώνα στις 11 Νοεμβρίου, για την τρίτη επέτειο από την ανακατάληψη της περιοχής από τις ουκρανικές δυνάμεις. Εκεί, προήδρευσε σύσκεψης με θέμα την ασφάλεια και τα κοινωνικοοικονομικά προβλήματα της Χερσώνας, όπου συζητήθηκε μεταξύ άλλων και η εναέρια ασφάλεια.
Σε ανάρτησή του στις 11 Νοεμβρίου στην πλατφόρμα X, ο Ζελένσκι τόνισε ότι η προσοχή εστιάζεται στον αριθμό των επιτιθέμενων ρωσικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Επεσήμανε ότι η απάντηση θα δοθεί μέσα από ένα ενιαίο κέντρο ραδιοηλεκτρονικού πολέμου και κινητών πυροβολαρχιών, ενώ υπογράμμισε τη σημασία της «ανάπτυξης και επέκτασης των σχετικών συστημάτων, της προστασίας δρόμων και υποδομών με ειδικά δίκτυα».
Το τείχος των drone στην Ευρώπη
Οι ευρωπαϊκές χώρες αντιμετωπίζουν πλέον με σοβαρότητα την απειλή που συνιστούν τα μη επανδρωμένα. Τον προηγούμενο μήνα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επεσήμανε πως η Ευρώπη πρέπει να είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει νεότερες μορφές πολέμου, όπως οι δολιοφθορές σε υποθαλάσσια καλώδια, οι κυβερνοεπιθέσεις και οι παραβιάσεις από μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Στις 16 Οκτωβρίου, έγινε η παρουσίαση τεσσάρων εμβληματικών έργων από την πρόεδρο της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται η κατασκευή ενός «τείχους από μη επανδρωμένα αεροσκάφη» και η ενίσχυση των ανατολικών συνόρων της Ευρώπης, μέτρα που αποτελούν μέρος ενός ευρύτερου αμυντικού σχεδίου που αναμένεται να υλοποιηθεί μέχρι το 2030.
Η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Άμυνας έναντι των μη επανδρωμένων αεροσκαφών, στην οποία αναφέρθηκαν τόσο η φον ντερ Λάιεν όσο και άλλοι αξιωματούχοι ως «τείχος drone», προτείνεται ως ένα πολυεπίπεδο, τεχνολογικά προηγμένο σύστημα, με διευρυμένες δυνατότητες για εντοπισμό, παρακολούθηση και εξουδετέρωση μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Το πρόγραμμα «Eastern Flank Watch» θα συνδυάζει αντιαεροπορικά, αντι-drone συστήματα, επίγεια αμυντικά δίκτυα και μέτρα θαλάσσιας ασφάλειας στη Βαλτική και τη Μαύρη Θάλασσα, καθώς και τεχνολογίες για ενίσχυση της επιτήρησης, της εσωτερικής ασφάλειας και της διαχείρισης των συνόρων.
Εφόσον το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο εγκρίνει τις σχετικές προτάσεις, το «τείχος drone» θα μπορούσε να είναι πλήρως λειτουργικό ως το τέλος του 2027, ενώ οι αμυντικές υποδομές στην ανατολική πτέρυγα αναμένεται να τεθούν σε λειτουργία ως το τέλος του 2028.
