Το Κρεμλίνο εκτιμά ότι δεν διαφαίνεται άμεση προοπτική επανέναρξης των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων με την Ουκρανία, διαμηνύοντας πάντως ότι η Ρωσία παραμένει ανοιχτή στον διάλογο. Την ίδια ώρα, η Μόσχα προειδοποιεί ότι ενδεχόμενη ανάπτυξη ξένων στρατευμάτων στην ουκρανική επικράτεια μετά τη σύναψη ειρηνευτικής συμφωνίας θα εκληφθεί ως ξένη επέμβαση και οι δυνάμεις αυτές θα αντιμετωπίζονται ως «νόμιμοι στρατιωτικοί στόχοι».
Κατά την ενημέρωση των δημοσιογράφων στις 16 Ιουλίου, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ ανέφερε ότι, στην παρούσα φάση, δεν υπάρχουν άμεσες προοπτικές επανεκκίνησης της διαπραγματευτικής διαδικασίας, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο TASS. Ευχαρίστησε, ωστόσο, την Τουρκία για την ετοιμότητά της να διευκολύνει νέες συνομιλίες μεταξύ Μόσχας και Κιέβου.
Η Άγκυρα βρίσκεται εκ νέου στο επίκεντρο των διπλωματικών προσπαθειών, καθώς η Ουκρανία τη θεωρεί έναν από τους βασικούς πιθανούς τόπους συνάντησης του προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι με τον Ρώσο ομόλογό του Βλαντίμιρ Πούτιν.
Σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών Χακάν Φιντάν στο Κίεβο, στις 16 Ιουλίου, ο Ουκρανός υπουργός Εξωτερικών Αντρίι Σιμπίχα εξέφρασε τη στήριξη της χώρας του σε αυτή την προοπτική και ευχαρίστησε την τουρκική πλευρά για την προθυμία της να οργανώσει μια συνάντηση τόσο υψηλού επιπέδου και να προσφέρει την κατάλληλη πλατφόρμα για τη διεξαγωγή της.
Ο Σιμπίχα ανέφερε ακόμη ότι το Κίεβο διαθέτει «συγκεκριμένες προτάσεις» για τον τερματισμό του πολέμου και αναμένει από την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες να παραμείνουν ενεργά εμπλεκόμενες στη διαδικασία.
Οι προηγούμενοι γύροι των διαπραγματεύσεων
Τρεις σύντομοι γύροι ειρηνευτικών συνομιλιών πραγματοποιήθηκαν στην Κωνσταντινούπολη το 2025. Στις αρχές του 2026 ακολούθησαν δύο γύροι στο Άμπου Ντάμπι και ένας στη Γενεύη, με τη διαμεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών.
Οι τελευταίες διαπραγματεύσεις διεξήχθησαν τον Φεβρουάριο, λίγο πριν από την έναρξη των αμερικανικών πληγμάτων κατά του Ιράν, και ολοκληρώθηκαν αιφνιδίως στις 18 Φεβρουαρίου. Ο Ζελένσκι κατηγόρησε τότε τη Μόσχα ότι επιχειρούσε σκόπιμα να εμποδίσει την πρόοδο των συνομιλιών, ενώ ο σύμβουλος του Πούτιν Βλαντίμιρ Μεντίνσκι τις χαρακτήρισε δύσκολες, αλλά επαγγελματικές.
Πιο θετική εικόνα είχε παρουσιάσει η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου Καρολάιν Λέβιτ, σύμφωνα με την οποία οι τριμερείς συνομιλίες είχαν αποφέρει ουσιαστική πρόοδο. Οι δύο πλευρές, όπως είχε εξηγήσει, συμφώνησαν να ενημερώσουν τους αντίστοιχους ηγέτες τους και να συνεχίσουν να εργάζονται από κοινού για την επίτευξη ειρηνευτικής συμφωνίας.
Ο σχεδιασμός για πολυεθνική δύναμη
Παράλληλα με τις προσπάθειες επανεκκίνησης του διαλόγου, εντείνεται η αντιπαράθεση γύρω από τις εγγυήσεις ασφαλείας που θα μπορούσαν να εφαρμοστούν στην Ουκρανία μετά το τέλος των εχθροπραξιών.
Ο «Συνασπισμός των Προθύμων», μια διεθνής πρωτοβουλία 35 χωρών και οργανισμών με επικεφαλής τη Γαλλία, τη Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο, επανέλαβε στη σύνοδο της 13ης Ιουλίου στο Παρίσι τη στήριξή του προς το Κίεβο και την πρόθεσή του να αναπτύξει πολυεθνική δύναμη μετά την επίτευξη ειρηνευτικής συμφωνίας.
Στην κοινή δήλωση των τριών συμπροέδρων αναφέρεται ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα πρέπει να υποστηρίζεται από «πολιτικά και νομικά δεσμευτικές εγγυήσεις ασφαλείας», σύμφωνα με τη Διακήρυξη του Παρισιού. Οι εγγυήσεις αυτές θα έχουν αμυντικό χαρακτήρα, με σκοπό να αποτρέψουν μια νέα ρωσική επίθεση κατά της Ουκρανίας και να διασφαλίσουν τη σταθερότητα και την ασφάλεια στην Ευρώπη, παράλληλα με τη μακροπρόθεσμη στρατιωτική υποστήριξη των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων.
Η Διακήρυξη του Παρισιού, που υπογράφηκε στις 6 Ιανουαρίου, προβλέπει ότι μετά την παύση των εχθροπραξιών θα συγκροτηθεί Πολυεθνική Δύναμη για την Ουκρανία (Multinational Force for Ukraine – MNF-U) με συνεισφορές των κρατών του συνασπισμού. Αποστολή της θα είναι η υποστήριξη της ανασυγκρότησης των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων και η ενίσχυση της αποτρεπτικής τους ικανότητας.
Ο συνασπισμός ανακοίνωσε επίσης ότι τους προσεχείς μήνες θα διεξαχθούν ασκήσεις με τη συμμετοχή της MNF-U, προκειμένου να επιδειχθεί η δυνατότητά της να αναλάβει δράση μετά την παύση των εχθροπραξιών.
Σύμφωνα με την κοινή δήλωση, η δύναμη είναι έτοιμη να υποστηρίξει την ανασυγκρότηση των ουκρανικών δυνάμεων και να παράσχει διαβεβαιώσεις ασφαλείας εντός της ουκρανικής επικράτειας, στην ξηρά, στον αέρα και στη θάλασσα, κατόπιν αιτήματος του Κιέβου και μόλις τεθεί σε ισχύ αξιόπιστη παύση των εχθροπραξιών.
Η αντίδραση της Μόσχας
Η Ρωσία απορρίπτει κατηγορηματικά τον συγκεκριμένο σχεδιασμό. Κατά την ενημέρωση των δημοσιογράφων στις 15 Ιουλίου, η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα υποστήριξε, σύμφωνα με το TASS, ότι η ανάπτυξη οποιωνδήποτε στρατιωτικών δυνάμεων χωρών του «Συνασπισμού των Προθύμων» στην Ουκρανία θα συνιστούσε στην πράξη ξένη επέμβαση και θα αύξανε τις απειλές κατά της ασφάλειας της Ρωσίας.
Υπό αυτές τις συνθήκες, προειδοποίησε, οι συγκεκριμένες μονάδες θα αντιμετωπίζονταν από τη Μόσχα ως «νόμιμοι στρατιωτικοί στόχοι».
Η θέση αυτή έχει διατυπωθεί επανειλημμένα. Στις 6 Ιανουαρίου, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο υπέγραψαν επιστολή προθέσεων για την αποστολή στρατευμάτων στην Ουκρανία σε περίπτωση επίτευξης ειρηνευτικής συμφωνίας.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός σερ Κιρ Στάρμερ είχε αναφέρει ότι οι δύο χώρες θα δημιουργούσαν στρατιωτικούς κόμβους σε ολόκληρη την Ουκρανία και εγκαταστάσεις για οπλικά συστήματα και στρατιωτικό εξοπλισμό. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμμανουέλ Μακρόν είχε χαρακτηρίσει τις εγγυήσεις ασφαλείας βασική προϋπόθεση, ώστε μια ειρηνευτική συμφωνία να μη μετατραπεί σε ουκρανική παράδοση ούτε να οδηγήσει σε νέα απειλή κατά της Ουκρανίας.
Στις 8 Ιανουαρίου, η Ζαχάροβα είχε απαντήσει ότι η ανάπτυξη στρατιωτικών μονάδων και η δημιουργία στρατιωτικών εγκαταστάσεων, αποθηκών ή άλλων δυτικών υποδομών στο ουκρανικό έδαφος θα εκλαμβάνονταν ως ξένη επέμβαση που απειλεί άμεσα την ασφάλεια της Ρωσίας και άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Όλες αυτές οι δυνάμεις και οι εγκαταστάσεις, είχε προσθέσει, θα θεωρούνταν νόμιμοι στρατιωτικοί στόχοι για τις ρωσικές ένοπλες δυνάμεις, επισημαίνοντας ότι αντίστοιχες προειδοποιήσεις έχουν διατυπωθεί επανειλημμένα στο ανώτατο επίπεδο και εξακολουθούν να ισχύουν.
Ανάλογη θέση είχε εκφράσει και τον Φεβρουάριο, όταν ο Βρετανός υπουργός Άμυνας Τζον Χίλι είχε ταχθεί υπέρ της ανάπτυξης βρετανικών στρατευμάτων στην Ουκρανία σε περίπτωση κατάπαυσης του πυρός. Σύμφωνα με τη Ζαχάροβα, μια τέτοια κίνηση δεν θα τερμάτιζε τον πόλεμο, αλλά θα παρέτεινε τη σύγκρουση και θα αύξανε τον κίνδυνο μιας ευρείας στρατιωτικής αναμέτρησης με τη συμμετοχή πολύ περισσότερων κρατών.
Με τη συμβολή των Guy Birchall και Ryan Morgan και πληροφορίες από το Reuters
