Οι κινεζικές ένοπλες δυνάμεις βρίσκονται σε φάση μαζικής πυρηνικής επέκτασης και εξακολουθούν να κινούνται προς τον στόχο να διαθέτουν έως και 100 πυρηνικές κεφαλές έως το τέλος του 2030, παρά την επιβράδυνση της παραγωγής την περασμένη χρονιά, σύμφωνα με την πιο πρόσφατη αξιολόγηση του Πενταγώνου για τις ένοπλες δυνάμεις της χώρας.
Το Πεντάγωνο ανέφερε, σε ετήσια έκθεση που υποβλήθηκε στο Κογκρέσο στις 23 Δεκεμβρίου, ότι η ιστορικών διαστάσεων στρατιωτική ενίσχυση της Κίνας έχει καταστήσει ολοένα και πιο ευάλωτη την αμερικανική επικράτεια.
Σύμφωνα με το Πεντάγωνο, η Κίνα διατηρεί ένα μεγάλο και αυξανόμενο οπλοστάσιο πυρηνικών, ναυτικών και συμβατικών δυνατοτήτων πλήγματος μεγάλης εμβέλειας, καθώς και ικανοτήτων στον κυβερνοχώρο και στο διάστημα, που είναι σε θέση να απειλήσουν άμεσα την ασφάλεια των Αμερικανών.
Η έκθεση China Military Power Report 2025 εκτίμησε ότι ο ρυθμός παραγωγής πυραύλων που μπορούν να μεταφέρουν πυρηνικά και να χρησιμοποιηθούν επιχειρησιακά έχει επιβραδυνθεί τον τελευταίο χρόνο, χωρίς ωστόσο να αναφέρει τους λόγους της επιβράδυνσης.
Στην έκθεση αναφέρεται ότι το απόθεμα πυρηνικών κεφαλών της Κίνας παρέμεινε «στα χαμηλά 600» έως και το 2024, γεγονός που αντανακλά βραδύτερο ρυθμό παραγωγής σε σύγκριση με τα προηγούμενα χρόνια.
Παρά ταύτα, σημειώνει ότι ο Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός (PLA) έχει «συνεχίσει τη μαζική πυρηνική του επέκταση» και εξακολουθεί να βρίσκεται σε τροχιά ώστε να διαθέτει 1.000 πυρηνικές κεφαλές έως το 2030.
Πέρα από την επέκταση του πυρηνικού οπλοστασίου, η έκθεση υπογράμμισε ότι το Πεκίνο έχει σημειώσει πρόοδο προς μια ικανότητα «αντεπίθεσης με έγκαιρη προειδοποίηση», παρόμοια με τη δυτική πρακτική «εκτόξευσης κατόπιν προειδοποίησης». Αυτό θα επέτρεπε στις κινεζικές αρχές να εγκρίνουν μια πυρηνική ανταποδοτική εκτόξευση μόλις επιβεβαιωθεί εχθρικό πλήγμα, αλλά πριν από την έκρηξη.
Το Πεντάγωνο εκτίμησε ότι η Κίνα πιθανότατα θα συνεχίσει να βελτιώνει και να εκπαιδεύει τις δυνάμεις της σε αυτή την ικανότητα σε όλη τη διάρκεια της υπόλοιπης δεκαετίας.
Το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας (ΚΚΚ) δεν έχει δημοσιοποιήσει ποτέ το μέγεθος του πυρηνικού του αποθέματος. Τον Σεπτέμβριο του 2024, ο κινεζικός στρατός πραγματοποίησε δοκιμαστική εκτόξευση διηπειρωτικού βαλλιστικού πυραύλου (ICBM), για πρώτη φορά έπειτα από δεκαετίες. Αναλυτές είχαν εικάσει ότι ο πύραυλος που δοκιμάστηκε ήταν ο DF-41, ο οποίος μπορεί να διανύσει εκτιμώμενη απόσταση 15.000 χλμ· ωστόσο, η έκθεση του Πενταγώνου αξιολόγησε ότι επρόκειτο για παλαιότερη έκδοση, τον DF-31B, αναφέροντας ότι ο πύραυλος διένυσε περίπου 11.000 χλμ πριν πέσει στον ωκεανό κοντά στη Γαλλική Πολυνησία.
Επιπλέον, η έκθεση σημειώνει ότι ο κινεζικός στρατός πιθανότατα έχει εγκαταστήσει «πάνω από 100» διηπειρωτικούς πυραύλους στερεού καυσίμου σε σιλό σε τρεις μονάδες στη βορειοδυτική Κίνα, που φιλοξενούν ICBM κλάσης DF-31.
Ωστόσο, μια εκτεταμένη εκστρατεία κατά της διαφθοράς στο στρατιωτικό κατεστημένο «είναι πολύ πιθανό να δημιουργεί αναταράξεις εντός των κινεζικών πυρηνικών δυνάμεων και να εγείρει ερωτήματα στην ηγεσία σχετικά με την ετοιμότητα των δυνάμεων», αναφέρει η έκθεση.
Οι συμβατικοί και πυρηνικοί πύραυλοι της Κίνας βρίσκονται υπό τη διαχείριση μιας απόρρητης μονάδας του PLA, της Πυραυλικής Δύναμης, η οποία ιδρύθηκε από τον ηγέτη του ΚΚΚ Σι Τζινπίνγκ την τελευταία ημέρα του 2015. Τα τελευταία τρία χρόνια, οι τέσσερις διοικητές της δύναμης — ο Γουέι Φενγκχέ, ο Τζου Γιανίνγκ, ο Λι Γιουτσάο και ο Γουάνγκ Χουμπίν — έχουν εμπλακεί στην εκστρατεία κατά της διαφθοράς.
Εκκαθαρίσεις
Η έκθεση εκτίμησε ότι η συνεχιζόμενη εκκαθάριση των στρατιωτικών ηγετών θα μπορούσε να εμποδίσει τους στόχους εκσυγχρονισμού των κινεζικών ενόπλων δυνάμεων, έναν μετασχηματισμό στον οποίο το ΚΚΚ έχει αφιερώσει δισεκατομμύρια δολάρια ώστε να επιτευχθεί έως το 2027. Το συμπέρασμα αυτό ήταν περίπου το ίδιο με την αξιολόγηση του Πενταγώνου την προηγούμενη χρονιά.
Στην έκθεση αναφέρεται ότι ο αριθμός των προσώπων που απομακρύνθηκαν πιθανότατα έχει επιπτώσεις στην πρόοδο του PLA προς τους στόχους εκσυγχρονισμού του 2027. Ωστόσο, δεδομένης της συνεχιζόμενης προόδου του PLA έναντι αυτών των στόχων, καθίσταται δύσκολο να αποτιμηθεί πόσο σημαντικές ήταν αυτές οι επιπτώσεις.
Η πιο πρόσφατη έκθεση του Πενταγώνου σημειώνει ότι οι εκτεταμένες εκκαθαρίσεις οδήγησαν στην απομάκρυνση ανώτατης ηγεσίας σε όλες τις διοικήσεις θεάτρου επιχειρήσεων του PLA.
Σύμφωνα με την έκθεση, έως τον Ιούλιο του 2024, σχεδόν το ένα πέμπτο των στρατιωτικών μελών της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΚ, που αποτελεί το κυβερνητικό όργανο του Κόμματος, είχε ήδη απομακρυνθεί ή τεθεί υπό έρευνα.
Στον κλάδο της αμυντικής βιομηχανίας, τουλάχιστον 26 κορυφαία και πρώην στελέχη από κρατικές εταιρείες προμήθειας οπλικών συστημάτων έχουν τεθεί υπό έρευνα ή απομακρυνθεί από τις θέσεις τους, αναφέρει. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται και ο επικεφαλής σχεδιαστής του μαχητικού χαμηλής παρατηρησιμότητας J-20 —ενός μεγάλου αεροσκάφους στο οποίο η Κίνα βασίζεται για να μειώσει το χάσμα με τις Ηνωμένες Πολιτείες— ο οποίος τέθηκε υπό έρευνα τον Ιανουάριο.
Η εκστρατεία δεν δείχνει σημάδια κάμψης. Η Πυραυλική Δύναμη απέκλεισε πρόσφατα σχεδόν 200 προμηθευτές εξοπλισμού και ειδικούς από τη συμμετοχή σε διαγωνισμούς προμηθειών, επικαλούμενη παραπτώματα σε συμβάσεις που χρονολογούνται από το 2016, το πρώτο έτος ίδρυσης της δύναμης.
Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, ο PLA ξεκίνησε μια σπάνια έρευνα για διαφθορά που σχετίζεται με πρακτικές προμηθειών στην πολεμική αεροπορία, καλώντας το κοινό να καταθέσει πληροφορίες για τυχόν παρανομίες.
Στις 22 Δεκεμβρίου, μία ημέρα πριν από τη δημοσιοποίηση της ετήσιας αξιολόγησης του Πενταγώνου, ο Σι διόρισε νέους διοικητές που εποπτεύουν επιχειρήσεις στο Πεκίνο και στην Ταϊβάν.
Ο στρατηγός Γιανγκ Τζιμπίν υπηρετεί πλέον ως επικεφαλής της Διοίκησης Ανατολικού Θεάτρου Επιχειρήσεων του PLA, η οποία επιβλέπει ορισμένες από τις στρατηγικά σημαντικότερες περιοχές της χώρας, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Σινικής Θάλασσας και των Στενών της Ταϊβάν.
Η προαγωγή του Γιανγκ έγινε εν μέσω αβεβαιότητας σχετικά με την ηγεσία της κρίσιμης αυτής διοίκησης, μετά την απομάκρυνση των δύο άμεσων προκατόχων του — του Λιν Σιανγκγιάνγκ και του Χε Γουεϊντόνγκ — από το Κόμμα και τον στρατό, στις μεγαλύτερες εκκαθαρίσεις ανώτερων διοικητών μέσα σε μία ημέρα εδώ και δεκαετίες.
Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Άμυνας είχε επικαλεστεί τότε, ως λόγο της απομάκρυνσης, σοβαρές παραβιάσεις της κομματικής πειθαρχίας και σοβαρά υπηρεσιακά εγκλήματα που «αφορούσαν ένα εξαιρετικά μεγάλο χρηματικό ποσό».
Σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές που είχαν μιλήσει στο παρελθόν στην εφημερίδα The Epoch Times, οι ανανεωμένες εκκαθαρίσεις στο αμυντικό κατεστημένο καθοδηγούνταν από πολιτικές συγκρούσεις μεταξύ του προέδρου και του αντιπροέδρου ενός οργάνου του ΚΚΚ που διοικεί τον PLA — δηλαδή του Σι και του στρατηγού Τζανγκ Γιουξιά, αντίστοιχα.
Ταϊβάν
Η έκθεση του Πενταγώνου περιέγραψε επίσης την πρόοδο της Κίνας προς τους στόχους της για το 2027, τους οποίους χαρακτηρίζει ως επίτευξη μιας «στρατηγικής αποφασιστικής νίκης» επί της Ταϊβάν, μιας «στρατηγικής αντιστάθμισης» έναντι των Ηνωμένων Πολιτειών στο πυρηνικό και σε άλλους στρατηγικούς τομείς, καθώς και «στρατηγικής αποτροπής και ελέγχου» έναντι άλλων χωρών της περιοχής.
Η έκθεση διευκρίνισε ότι, με άλλα λόγια, η Κίνα αναμένει να μπορεί να πολεμήσει και να κερδίσει έναν πόλεμο στην Ταϊβάν έως το τέλος του 2027.
Το ΚΚΚ θεωρεί την αυτοδιοικούμενη Ταϊβάν αποσχισθείσα επαρχία, παρότι δεν έχει κυβερνήσει ποτέ το αρχιπέλαγος των 23 εκατομμυρίων κατοίκων. Οι ηγέτες του Κόμματος έχουν δηλώσει επανειλημμένα ότι η «επανένωση» με την Ταϊβάν «πρέπει να επιτευχθεί» και δεν έχουν αποκλείσει τη χρήση βίας για να πετύχουν αυτόν τον στόχο. Η Ταϊβάν απορρίπτει τη θέση του καθεστώτος, δηλώνοντας ότι θα διατηρήσει το status quo και θα υπερασπιστεί τη δημοκρατία της.
Η έκθεση του Πενταγώνου ανέφερε ότι ο PLA συνεχίζει να βελτιώνει πολλαπλές στρατιωτικές επιλογές για να επιβάλει την ενοποίηση με την Ταϊβάν διά της βίας. Σε αυτές περιλαμβάνονται μια αμφίβια εισβολή, ένα πλήγμα ισχύος πυρός και, ενδεχομένως, ένας ναυτικός αποκλεισμός.
Σημειώνεται επίσης ότι, στη διάρκεια του 2024, ο PLA δοκίμασε κρίσιμα στοιχεία αυτών των επιλογών, μεταξύ άλλων μέσω ασκήσεων για πλήγματα σε θαλάσσιους και χερσαίους στόχους, για πλήγματα εναντίον αμερικανικών δυνάμεων στον Ειρηνικό και για αποκλεισμό πρόσβασης σε καίρια λιμάνια.
Παρότι οι αξιωματούχοι του ΚΚΚ θεωρούν ότι οι δυνατότητες του PLA βελτιώνονται, η έκθεση αναφέρει ότι εξακολουθούν να είναι αβέβαιοι για το αν ο PLA είναι έτοιμος να καταλάβει με επιτυχία την Ταϊβάν, ενώ ταυτόχρονα θα αντιμετωπίζει ενδεχόμενη εμπλοκή των Ηνωμένων Πολιτειών.
Της Dorothy Li
