Επιστροφή στην πατρίδα σήμανε το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψαν Ιράν–ΗΠΑ για το αεροπλανοφόρο Charles de Gaulle, τη ναυαρχίδα του Γαλλικού Ναυτικού, μετά από πέντε μήνες παρουσίας στις περιοχές που ήταν πλησιέστερα στις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή, όπου επιχειρούσε υπό γαλλική διοίκηση σε συντονισμό με τις συμμαχικές δυνάμεις.
Το Παρίσι χαιρέτισε το μνημόνιο ως ένα βήμα προς την περιφερειακή αποκλιμάκωση, με τον Γάλλο πρόεδρο Εμμανουέλ Μακρόν να δηλώνει στο Χ, την Παρασκευή 3 Ιουλίου, ότι «η Γαλλία παραμένει πλήρως αφοσιωμένη στην ασφάλεια των συμμάχων της και στη σταθερότητα της Μέσης Ανατολής», αναγγέλλοντας την επιστροφή του πλοίου στην Τουλόν, όπου βρίσκεται η βάση του. Εκεί αναμένεται να μπει σε μία μακροχρόνια φάση συντήρησης και αναβάθμισης, αναγκαία μετά από την παρατεταμένη παραμονή του σε απαιτητικές κλιματικές και επιχειρησιακές συνθήκες. Το Γαλλικό Ναυτικό τονίζει την αναγκαιότητα αυτών των περιόδων ανακαίνισης για να διασφαλιστεί η διαθεσιμότητα και η ασφάλεια αυτού του υψηλής τεχνολογίας σκάφους, το οποίο μεταφέρει πλήρωμα άνω των 1.900 ναυτών.
Το αεροπλανοφόρο Charles de Gaulle αναχώρησε από την Τουλόν στα τέλη Ιανουαρίου του τρέχοντος έτους για την Αραβική Θάλασσα στο πλαίσιο της επιχείρησης Akila, με στόχο την ενίσχυση της αποτροπής στην περιοχή, ως γαλλική συμμετοχή στην επιτήρηση στρατηγικών θαλάσσιων διαδρομών. Η ομάδα κρούσης του αεροπλανοφόρου (CSG) αποτελούνταν από το ίδιο το σκάφος, δεκαοκτώ μαχητικά αεροσκάφη Rafale Marine, πλοία συνοδείας — συμπεριλαμβανομένων γαλλικών φρεγατών — και πλοία ανεφοδιασμού, σύμφωνα με το υπουργείο Ενόπλων Δυνάμεων της Γαλλίας.
Όπως διευκρινίζει το υπουργείο, η αποστολή της ναυτικής δύναμης αποτέλεσε μέρος μιας στρατηγικής «αξιόπιστης και ισορροπημένης παρουσίας» υποστηρικτικής προς τις επιχειρήσεις του συνασπισμού και των περιφερειακών εταίρων, και δεν υπήρξε άμεση εμπλοκή σε χερσαίες μάχες. Το Γαλλικό Ναυτικό έδωσε έμφαση στην πτυχή της συνεργασίας, σημειώνοντας ότι η ομάδα κρούσης αεροπλανοφόρων συνεργάστηκε με τις ναυτικές δυνάμεις πολλών συμμαχικών χωρών κατά τη διάρκεια της αποστολής, συμπεριλαμβανομένων αμερικανικών και ευρωπαϊκών. Υπό αυτό το πρίσμα, η αποστολή Akila αποτελεί παράδειγμα ανάπτυξης μεγάλης εμβέλειας που συνδύασε τη διασυμμαχική συνεργασία, την επιτήρηση και την ικανότητα κρούσης από τη θάλασσα, ενώ παράλληλα υπογράμμισε την ανάγκη για ισορροπία μεταξύ εξωτερικής εμπλοκής και διατήρησης επιχειρησιακών δυνατοτήτων.
Σύμφωνα με τον Γάλλο πρόεδρο, η απόφαση για την επιστροφή του αεροπλανοφόρου «είναι σύμφωνη με το προγραμματισμένο πρόγραμμα της αποστολής» και κατέστη δυνατή χάρη στην υπογραφή του μνημονίου μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης. Σε δήλωση που μεταδόθηκε από πολλά μέσα ενημέρωσης, ο Εμμανουέλ Μακρόν τόνισε ότι «η Γαλλία θα συνεχίσει να συμμετέχει στις προσπάθειες σταθεροποίησης [της περιοχής], μεταξύ άλλων και μέσω ναυτικών αποστολών, εάν η κατάσταση το απαιτήσει».
Για την κυβέρνηση, η επιστροφή του Charles de Gaulle δεν σημαίνει αποχώρηση από την περιοχή, αλλά μάλλον προσαρμογή της γαλλικής στρατιωτικής στάσης, η οποία ενδεχομένως βασίζεται σε άλλα μέσα, όπως φρεγάτες ή αμφίβια πλοία εφόδου. Στρατιωτικοί αξιωματούχοι, τους οποίους επικαλείται ο γαλλικός ραδιοφωνικός σταθμός RTL, πιστεύουν ότι η παρατεταμένη παρουσία του αεροπλανοφόρου «δεν ήταν πλέον τόσο απαραίτητη» μετά τη σύναψη της συμφωνίας.
Από την αμερικανική πλευρά, αξιωματούχοι του Πενταγώνου επαίνεσαν τον ρόλο του γαλλικού αεροπλανοφόρου στην παρακολούθηση των θαλάσσιων οδών και στον συντονισμό με τις δυνάμεις του συνασπισμού. Στην Ουάσιγκτον, η συμφωνία με το Ιράν παρουσιάζεται ως εργαλείο για τη μείωση του κινδύνου κλιμάκωσης στον Κόλπο και τη διασφάλιση της διακίνησης πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Στο Ιράν, οι αρχές τονίζουν την πολιτική διάσταση του μνημονίου, το οποίο περιγράφουν ως ένα βήμα προς την αναγνώριση των ιρανικών συμφερόντων, ενώ παράλληλα επικρίνουν τη δυτική στρατιωτική παρουσία στην περιοχή. Η σταδιακή απόσυρση ορισμένων ναυτικών μέσων, συμπεριλαμβανομένου του αεροπλανοφόρου Charles de Gaulle, θα μπορούσε να ερμηνευτεί ως ένδειξη ύφεσης, χωρίς να προδικάζεται το μέλλον των διαπραγματεύσεων.
Του Leandre Genet
