Ερωτήματα σχετικά με την απόφαση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να εγκρίνει την πώληση των εξελιγμένων μικροκυκλωμάτων H200 της NVIDIA στην Κίνα — εξαρτήματα τεχνητής νοημοσύνης που υπερβαίνουν σε ισχύ όσα επιτρέπουν οι ισχύοντες περιορισμοί εξαγωγών των ΗΠΑ στην Κίνα — θέτουν μέλη του Κογκρέσου.
Η γερουσιαστής Ελίζαμπεθ Ουώρρεν, επικεφαλής της μειοψηφίας στην Επιτροπή Τραπεζικών, Στεγαστικών και Αστικών Υποθέσεων της Γερουσίας, και ο βουλευτής Γκρέγκορυ Μηκς, επικεφαλής της μειοψηφίας στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, απέστειλαν επιστολή στις 22 Δεκεμβρίου προς τον υφυπουργό Βιομηχανίας και Ασφάλειας, Τζέφρυ Κέσλερ, ζητώντας διευκρινίσεις για την αλλαγή της στάσης του προέδρου όσον αφορά τους περιορισμούς στις εξαγωγές τσιπ τεχνητής νοημοσύνης στην Κίνα.
Οι συγκεκριμένες επιτροπές διαθέτουν εποπτική αρμοδιότητα επί των αποφάσεων για τους ελέγχους εξαγωγών. Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε ανακοινώσει στις 8 Δεκεμβρίου στην πλατφόρμα Truth Social ότι εγκρίνει την εξαγωγή των NVIDIA H200 στην Κίνα υπό τον όρο καταβολής 25% των εσόδων στο κράτος και ότι παρόμοιες ρυθμίσεις θα ισχύσουν και για άλλες αμερικανικές εταιρείες μικροκυκλωμάτων.
Αυτή είναι η πρώτη φορά που η σειρά εξελιγμένων τσιπ τεχνητής νοημοσύνης «hopper» της NVIDIA διατίθεται στην κινεζική αγορά χωρίς περιορισμούς ή τεχνικές τροποποιήσεις, σε αντίθεση με ό,τι ίσχυε ως τώρα. Οι βουλευτές επισημαίνουν πως πρόκειται για ριζική μεταστροφή από τον Απρίλιο, όταν ο Τραμπ είχε απαγορεύσει την πώληση στην Κίνα των NVIDIA H20 — μιας λιγότερο ισχυρής εκδοχής που σχεδιάστηκε ειδικά προκειμένου να πληροί τους αμερικανικούς ελέγχους εξαγωγών. Το μοντέλο H200 συγκαταλέγεται στα πλέον προηγμένα κυκλώματα τεχνητής νοημοσύνης παγκοσμίως και ήδη αξιοποιείται για την ανάπτυξη κορυφαίων συστημάτων, μεταξύ άλλων με στρατιωτικές εφαρμογές. Οι συντάκτες της επιστολής εκφράζουν ανησυχία ότι η απόφαση απειλεί την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ. Οι βουλευτές ζητούν συγκεκριμένες πληροφορίες: τυχόν αλλαγές στους κανόνες ελέγχου εξαγωγών, συμφωνίες μεταξύ κυβερνήσεων που έχουν υπογραφεί, αξιολόγηση του αμερικανικού υπουργείου Εμπορίου για τα πιο προηγμένα τσιπ και την παραγωγική ικανότητα της Κίνας, καθώς και λεπτομέρειες για τις άδειες που εγκρίθηκαν εντός 48 ωρών από την έγκρισή τους.
Το πρακτορείο Reuters μετέδωσε, στις 18 Δεκεμβρίου, ότι ήδη βρίσκονται υπό εξέταση αιτήματα εξαγωγής των H200 στην Κίνα από δημόσιες υπηρεσίες. Πολλοί βουλευτές ασκούν σκληρή κριτική, υποστηρίζοντας ότι η διάθεση των H200 στους Κινέζους αποδυναμώνει τους αμερικανικούς περιορισμούς στις εξαγωγές, οι οποίοι αποσκοπούν στην ανάσχεση του εκσυγχρονισμού των κινεζικών Ενόπλων Δυνάμεων. Το H200 είναι πιο προηγμένο από οτιδήποτε μπορεί να παράγει αυτή τη στιγμή η κινεζική βιομηχανία, δεδομένων και των περιορισμών που εμποδίζουν τις κινεζικές εταιρείες να προμηθεύονται τα πιο εξελιγμένα μηχανήματα κατασκευής ημιαγωγών. Αναλυτές έχουν εστιάσει στη σημασία της πρόσβασης των Κινέζων στα H200 για την «κούρσα» τεχνητής νοημοσύνης, καθώς η κυβέρνηση Μπάιντεν είχε απαγορεύσει τις εξαγωγές αυτού του προϊόντος στην Κίνα.
Ακαδημαϊκές εκτιμήσεις συγκλίνουν πως, εάν εγκριθούν οι πωλήσεις των H200, το χάσμα σε υπολογιστική ισχύ ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κίνα θα μειωθεί δραστικά ή μπορεί ακόμη και να εξαλειφθεί στο μέλλον. Το Ινστιτούτο για την Πρόοδο είχε δημοσιεύσει σχετική ανάλυση λίγο προτού ο Τραμπ ανακοινώσει την απόφασή του, εκτιμώντας ότι αν συνεχιστεί η απαγόρευση, το 2026 οι ΗΠΑ θα διαθέτουν 21 έως 49 φορές περισσότερη υπολογιστική ισχύ AI από την Κίνα. Ωστόσο, εάν επιτραπούν οι πωλήσεις των H200, εκτιμάται ότι το προβάδισμα των ΗΠΑ θα περιοριστεί μόλις στις 1,3 έως 4 φορές. Από την άλλη, εάν οι αμερικανικές εταιρείες περάσουν στις επόμενης γενιάς «Blackwell», η δυνητική διαφορά ενδέχεται να ανέβει στο 2,1- 6,7..
Σε ανάλυση που δημοσίευσε λίγο μετά την ανακοίνωση Τραμπ, ο Κρις Μαγκουάιρ, ανώτερος εταίρος για Θέματα Κίνας και Αναδυόμενων Τεχνολογιών στο Συμβούλιο Εξωτερικών Σχέσεων, υπολόγισε ότι τα H200 μπορούν να τριπλασιάσουν τη δυναμική της κινεζικής υπολογιστικής ισχύος στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης. Ο Μαγκουάιρ σημειώνει ότι η άποψη των τεχνολογικών διευθυντών πως οι αμερικανικοί περιορισμοί θα «πυροδοτήσουν» ταχύτερη κινεζική πρόοδο στην τεχνητή νοημοσύνη, αντιβαίνει στα στοιχεία των ίδιων των κινεζικών κολοσσών cloud («hyperscalers»), οι οποίοι εκτιμούν μείωση της ισχύος τους αν δεν έχουν πια πρόσβαση στα τσιπ της NVIDIA.
Εταιρείες όπως η Huawei και η DeepSeek στηρίζονται στη λογική ότι η χρήση περισσότερων τσιπ χαμηλότερων δυνατοτήτων μπορεί να αντισταθμίσει την έλλειψη προηγμένων μικροκυκλωμάτων. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Μαγκουάιρ, ακόμη και αυτή η στρατηγική δεν αρκεί, καθώς το τεχνολογικό χάσμα με τις ΗΠΑ θα διευρύνεται εκθετικά όσο οι αμερικανικές εταιρείες προχωρούν σε μαζική παραγωγή συνεχώς καλύτερων τσιπ εκτός Κίνας.
Στη σύγκριση της δυναμικότητας AI ανάμεσα σε Huawei και NVIDIA, διαπιστώνεται ότι ακόμα κι αν η Huawei εκατονταπλασιάσει την παραγωγή της έως το 2027, δεν θα φτάσει ούτε στο μισό της παραγωγής της NVIDIA. Ακόμη και στα πλέον αισιόδοξα σενάρια για τη Huawei — να κατασκευάσει 800.000 τσιπ τεχνητής νοημοσύνης το 2025, 2 εκατομμύρια το 2026 και 4 εκατομμύρια το 2027 — τα νούμερα παραμένουν ανεπαρκή.
Όπως γράφει ο Μαγκουάιρ, «η Huawei θα παράγει μόνο περίπου το 5% της συνολικής υπολογιστικής ισχύος τεχνητής νοημοσύνης της NVIDIA το 2025, ποσοστό που θα μειωθεί σε 4% το 2026 και σε μόλις 2% το 2027». Καταλήγει πως «η Huawei δεν συνιστά απειλή που να δικαιολογεί χαλάρωση των ελέγχων εξαγωγών. Αντιθέτως, τα δεδομένα δείχνουν ότι οι έλεγχοι αποδίδουν».
