Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν χαρακτήρισε στις 20 Μαΐου τις ρωσικές απειλές κατά των χωρών της Βαλτικής απαράδεκτες, διαμηνύοντας προς τη Μόσχα ότι οποιαδήποτε απειλή κατά αυτών των κρατών-μελών θα θεωρείται απειλή κατά ολόκληρης της Ένωσης.
Οι δηλώσεις της έγιναν ενώ συνεχίζονται τα προβλήματα με μη επανδρωμένα αεροσκάφη (μεα) στους ουρανούς της Λετονίας, της Λιθουανίας και της Εσθονίας, καθώς και οι ισχυρισμοί του Κρεμλίνου ότι οι τρεις πρώην σοβιετικές χώρες επιτρέπουν σε ουκρανικά μεα να χρησιμοποιούν τον εναέριο χώρο τους και την εκτόξευσή τους από το έδαφός τους.
Στην ανάρτησή της στην πλατφόρμα X, στις 20 Μαΐου, η φον ντερ Λάιεν δήλωσε ακόμη ότι η Ρωσία και η Λευκορωσία «φέρουν άμεση ευθύνη για μη επανδρωμένα αεροσκάφη που θέτουν σε κίνδυνο τις ζωές και την ασφάλεια των ανθρώπων στα ανατολικά μας σύνορα», τονίζοντας ότι η Ένωση θα απαντήσει με ενότητα και ισχύ και θα συνεχίσει να ενισχύει την ασφάλεια της ανατολικής της πτέρυγας.
Η Διάσκεψη των Προέδρων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου καταδίκασε επίσης τους αβάσιμους, όπως τους χαρακτήρισε, ισχυρισμούς της Ρωσίας και εξέφρασε αλληλεγγύη προς τα κράτη της Βαλτικής. Το όργανο, το οποίο είναι αρμόδιο για την οργάνωση των εργασιών και του νομοθετικού προγραμματισμού του Κοινοβουλίου, ανέφερε σε ανακοίνωσή του στις 21 Μαΐου ότι οι κατηγορίες της Μόσχας «εντάσσονται σε ένα ευρύτερο μοτίβο εκφοβισμού, παραπληροφόρησης και προκλήσεων κατά κρατών-μελών της ΕΕ». Κάλεσε επίσης την ΕΕ να συνεχίσει να στηρίζει την Εσθονία, τη Λετονία και τη Λιθουανία σε συντονισμό με το ΝΑΤΟ και να ενισχύσει την επιτήρηση του εναέριου χώρου και τις δυνατότητες αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ώστε να αποτραπούν και να αντιμετωπιστούν περαιτέρω παραβιάσεις.
Την προηγουμένη, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούττε επέκρινε τη Ρωσία για τους ισχυρισμούς της σχετικά με τα κράτη της Βαλτικής, τα οποία είναι μέλη τόσο της αμυντικής συμμαχίας όσο και της ΕΕ. Απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων στις Βρυξέλλες, στις 20 Μαΐου, χαρακτήρισε γελοίο τον ισχυρισμό της Μόσχας ότι οι χώρες της Βαλτικής ανοίγουν τον εναέριο χώρο τους σε ουκρανικά μεα για να επιτίθενται στη Ρωσία.
Ο Ρούττε σημείωσε ότι η Ρωσία γνωρίζει πως οι ισχυρισμοί αυτοί είναι ψευδείς, επισημαίνοντας ότι αν «μη επανδρωμένα αεροσκάφη έρχονται από την Ουκρανία, δεν βρίσκονται εκεί επειδή η Ουκρανία ήθελε να στείλει ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος στη Λετονία, τη Λιθουανία ή την Εσθονία. Βρίσκονται εκεί εξαιτίας της απερίσκεπτης, παράνομης και πλήρους κλίμακας επίθεσης της Ρωσίας». Όπως παρατήρησε, η Συμμαχία επέδειξε «ήρεμη, αποφασιστική και αναλογική αντίδραση» στο ουκρανικό μεα που καταρρίφθηκε από ρουμανικό μαχητικό αεροσκάφος στον εναέριο χώρο της Εσθονίας στις 19 Μαΐου.
Την ίδια ημέρα, το αεροδρόμιο του Βίλνιους, πρωτεύουσας της Λιθουανίας, ανέστειλε τις πτήσεις λόγω προειδοποίησης για μη επανδρωμένο αεροσκάφος, σύμφωνα με το εθνικό κέντρο διαχείρισης κρίσεων της χώρας.
Οι δηλώσεις του Ρούττε αποτελούν απάντηση σε κατηγορίες που διατύπωσε στις 19 Μαΐου η Υπηρεσία Εξωτερικών Πληροφοριών της Ρωσίας (SVR), η οποία υποστήριξε ότι το Κίεβο προετοιμάζει επίθεση με μεα από το έδαφος της Λετονίας και άλλων χωρών της Βαλτικής. Σε ανακοίνωσή της στις 19 Μαΐου, η SVR ανέφερε ότι, σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχει λάβει, το Κίεβο δεν σκοπεύει να περιοριστεί στη χρήση των αεροπορικών διαδρόμων που έχουν παραχωρήσει στις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις οι χώρες της Βαλτικής, αλλά σχεδιάζεται επίσης η εκτόξευση μη επανδρωμένων αεροσκαφών από αυτές τις χώρες. Η προσδοκία είναι ότι αυτή η τακτική θα μειώσει σημαντικά τους χρόνους πτήσης προς τους στόχους και θα αυξήσει την αποτελεσματικότητα των επιθέσεων.
Η Λετονία και η Ουκρανία διέψευσαν αυτούς τους ισχυρισμούς.
Περισσότερες παραβιάσεις
Η Λιθουανία και η Λετονία εντόπισαν αμφότερες μη επανδρωμένα αεροσκάφη στον εναέριο χώρο τους στις 21 Μαΐου και κάλεσαν πολίτες να αναζητήσουν καταφύγιο, ενώ μαχητικά αεροσκάφη του ΝΑΤΟ απογειώθηκαν για να αναχαιτίσουν τα μεα.
Στη Λιθουανία, στρατιωτικά αεροσκάφη πραγματοποιούσαν έρευνες για μεα, σύμφωνα με τον στρατό της χώρας, ενώ εκδόθηκαν προειδοποιήσεις αεροπορικής επιδρομής για την κομητεία Ουτένα, που συνορεύει με τη σύμμαχο της Ρωσίας, Λευκορωσία.
Σε ξεχωριστό, προγενέστερο περιστατικό, οι ένοπλες δυνάμεις της Λετονίας ανακοίνωσαν ότι ένα μεα είχε εισέλθει στον εναέριο χώρο της χώρας. Αργότερα ανέφεραν ότι η απειλή είχε λήξει, χωρίς να δώσουν περισσότερες λεπτομέρειες.
