Ο Γουόρεν Στήβενς, πρέσβης των ΗΠΑ στο Ηνωμένο Βασίλειο και μόνιμος αντιπρόσωπος των Ηνωμένων Πολιτειών στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO), δήλωσε στο Συμβούλιο του οργανισμού στις 7 Ιουλίου ότι η θαλάσσια επιρροή της Κίνας είναι μια πρόκληση που δεν πρέπει να αγνοηθεί.
Όπως τόνισε, «[η Κίνα] αυτή τη στιγμή κατασκευάζει περισσότερα από τα μισά πλοία παγκοσμίως», κυριαρχεί στην παραγωγή λιμενικών γερανών και εμπορευματοκιβωτίων και πολλαπλασιάζει τις παραχωρήσεις λιμένων και τα έργα υποδομής σε όλο τον κόσμο, όχι μόνο για εμπορικούς λόγους, αλλά και για να επεκτείνει τη στρατηγική της εμβέλεια και να μπορεί να εκμεταλλευτεί αυτό το πλεονέκτημα εναντίον κυρίαρχων εθνών.
Τα σχόλια του πρέσβη έγιναν στον απόηχο των δηλώσεων του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, στην Άγκυρα, ο οποίος επανέλαβε την άποψη ότι η Γροιλανδία «θα πρέπει να ελέγχεται από τις Ηνωμένες Πολιτείες, όχι από τη Δανία», επικαλούμενος την κινεζική και ρωσική δραστηριότητα στα ύδατα της Αρκτικής για να δικαιολογήσει τη θέση ότι οι ΗΠΑ χρειάζονται το νησί της Αρκτικής για λόγους εθνικής ασφάλειας.
Η Δανία και η Γροιλανδία έχουν απορρίψει οποιαδήποτε ιδέα για κατάληψη της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ. Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέττε Φρέντρικσεν, επανέλαβε στις 8 Ιουλίου ότι η Γροιλανδία «δεν πωλείται» και ότι η Δανία θα υπερασπιστεί κάθε τετραγωνικό εκατοστό των εδαφών του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένων των δανέζικων.
Από την πλευρά του, ο Στήβενς δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεχίσουν να υποστηρίζουν εντός του ΙΜΟ την ασφάλεια στη θάλασσα, την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, την επιβολή κυρώσεων, τα πολικά λειτουργικά πρότυπα, τη ρύθμιση των αυτόνομων πλοίων και τη διαχείριση των κινδύνων στον κυβερνοχώρο.
Τις προτεραιότητες αυτές τις συνέδεσε με τη ναυτιλιακή πολιτική της κυβέρνησης Τραμπ, εξηγώντας ότι το εκτελεστικό διάταγμα του προέδρου καθόρισε ένα σχέδιο για την ανοικοδόμηση της αμερικανικής ναυπηγικής βιομηχανίας, την επέκταση του εμπορικού στόλου, την ενίσχυση του ναυτιλιακού εργατικού δυναμικού και τη διασφάλιση ότι οι ναυτιλιακές δυνατότητες υποστηρίζουν την οικονομική ανεξαρτησία και την εθνική ασφάλεια.
Στον ΙΜΟ, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεχίσουν να υπερασπίζονται την ελευθερία της ναυσιπλοΐας και το κράτος δικαίου, σημείωσε ο Στήβενς, χαρακτηρίζοντας αυτές τις αρχές θεμελιώδεις, χωρίς τις οποίες το διεθνές εμπόριο δεν μπορεί να λειτουργήσει.
Η υπόθεση του Παναμά ως προειδοποιητικό σημάδι
Ο Στήβενς ανέφερε τον Παναμά ως πρόσφατο παράδειγμα της ευπάθειας που δημιουργείται όταν ξένες δυνάμεις ή οι πληρεξούσιοί τους ελέγχουν κρίσιμες λιμενικές υποδομές.
Στις 29 Ιανουαρίου 2026, το Ανώτατο Δικαστήριο του Παναμά έκρινε αντισυνταγματικές τις παραχωρήσεις λιμένων που χορηγήθηκαν στην CK Hutchison για τους τερματικούς σταθμούς Balboa και Cristóbal, δύο στρατηγικά λιμάνια στη Διώρυγα του Παναμά.
«Η απάντηση της Κίνας ήταν άμεση και τιμωρητική», θύμισε ο Στήβενς, αναφέροντας ότι το Πεκίνο αμέσως έλαβε μέτρα κατά πλοίων που έφεραν τη σημαία του Παναμά. Οι Ηνωμένες Πολιτείες θεώρησαν αυτές τις ενέργειες ως μια προσπάθεια υπονόμευσης της κυριαρχίας του Παναμά, διατάραξης των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού και διάβρωσης της εμπιστοσύνης στο διεθνές εμπόριο, παρατήρησε.
Τον Απρίλιο, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Βολιβία, η Κόστα Ρίκα, η Γουιάνα, η Παραγουάη και το Τρινιντάντ και Τομπάγκο εξέδωσαν κοινή δήλωση υπέρ της κυριαρχίας του Παναμά, αντιτιθέμενες στις προσπάθειες πολιτικοποίησης του θαλάσσιου εμπορίου.
«Αυτό που συνέβη στον Παναμά αποτελεί προειδοποίηση προς όλα τα έθνη που βρίσκονται σε αυτή την αίθουσα. Υπάρχει ένα μοτίβο: Η Κίνα χρησιμοποιεί τη ναυτική και οικονομική της ισχύ για να εξαναγκάσει, να εκφοβίσει και να τιμωρήσει όσους διεκδικούν τα κυριαρχικά τους δικαιώματα», επεσήμανε ο πρέσβης.
Γροιλανδία και Αρκτική
Η Γροιλανδία βρίσκεται ανάμεσα στον Βόρειο Ατλαντικό και την Αρκτική και φιλοξενεί το Διαστημικό Κέντρο Πιτουφίκ (πρώην Αεροπορική Βάση Θούλε) στη βορειοδυτική ακτή της. Η Διαστημική Δύναμη των ΗΠΑ δηλώνει ότι αυτή η βάση είναι η βορειότερη εγκατάσταση του υπουργείου Άμυνας και ότι υποστηρίζει την υπεροχή στο διάστημα και την επιστημονική έρευνα στην Αρκτική.
Στο πλαίσιο της ενίσχυσης της παρουσίας τους στη Γροιλανδία, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αυξήσει και το διπλωματικό τους αποτύπωμα στο νησί. Η πρεσβεία των ΗΠΑ στη Δανία ανέφερε ότι ο πρέσβης Κένεθ Χάουερι ταξίδεψε στη Γροιλανδία τον Μάιο για να εγκαινιάσει τα νέα γραφεία του προξενείου των ΗΠΑ στο Νουούκ, ενώ ο κυβερνήτης της Λουιζιάνα, Τζεφ Λάντρυ, διορίστηκε φέτος ειδικός απεσταλμένος για τη Γροιλανδία. Όπως δήλωσε ο Λάντρυ αυτόν τον μήνα, ο Αμερικανός πρόεδρος δεν έχει ξεχάσει τη Γροιλανδία και ότι η Ουάσινγκτον θα πρέπει να εμβαθύνει τους στρατιωτικούς, εμπορικούς, θαλάσσιους και αεροπορικούς δεσμούς της με το νησί.
Η Δανία έχει επίσης λάβει μέτρα για να ενισχύσει τη θέση της στην Αρκτική. Το υπουργείο Άμυνας της Δανίας ανακοίνωσε στις 27 Ιανουαρίου 2025 ότι τα πολιτικά κόμματα που έχουν υπογράψει τη Συμφωνία Άμυνας της Δανίας ενέκριναν μια αρχική συνιστώσα για την Αρκτική και τον Βόρειο Ατλαντικό ύψους 14,6 δισεκατομμυρίων δανικών κορωνών (περίπου 1,8 δισεκατομμύρια ευρώ).
Αυτό το σχέδιο περιλαμβάνει τρία πολεμικά πλοία της Αρκτικής, δύο μη επανδρωμένα αεροσκάφη μεγάλης εμβέλειας, δορυφορικές δυνατότητες, επίγειους αισθητήρες, επέκταση της βασικής στρατιωτικής εκπαίδευσης στο περιβάλλον της Αρκτικής και τον εκσυγχρονισμό της Κοινής Αρκτικής Διοίκησης στο Νουούκ.
Ο Δανός υπουργός Άμυνας, Τρόελς Λουντ Πούλσεν, είχε δηλώσει τότε ότι η Δανία αντιμετώπιζε «σοβαρές προκλήσεις ασφάλειας και άμυνας στην Αρκτική και τον Βόρειο Ατλαντικό». Η Βίβιαν Μότζφελντ, υπουργός Ανεξαρτησίας και Εξωτερικών της Γροιλανδίας, τόνισε ότι η Γροιλανδία αντιμετώπιζε «ένα ταχέως μεταβαλλόμενο τοπίο ασφάλειας».
Έκκληση για αυξημένη επαγρύπνηση
Ο Στήβενς προέτρεψε τα μέλη του ΙΜΟ να εξετάσουν πολύ προσεκτικά τις συμφωνίες που παραχωρούν σε ξένες οντότητες — ιδίως σε εκείνες που συνδέονται με ένα κράτος — τον έλεγχο κρίσιμων λιμενικών υποδομών.
«Η διαφάνεια, το κράτος δικαίου και η γνήσια κυριαρχία δεν παρεμποδίζουν το εμπόριο. Αποτελούν τα θεμέλιά του», κατέληξε, καλώντας τον ΙΜΟ να ενισχύσει τα πλαίσια θαλάσσιας ασφάλειας, την επιβολή κυρώσεων και την προστασία των δικαιωμάτων του κράτους σημαίας, προειδοποιώντας ότι δεν θα πρέπει να επιτρέπεται σε παράγοντες πίεσης να εκμεταλλεύονται διαδικαστικές αδυναμίες.
