Η επίσημη στρατιωτική εφημερίδα της Κίνας ανανέωσε τη δημόσια επίθεσή της εναντίον δύο κορυφαίων στρατηγών που απομακρύνθηκαν πρόσφατα, καλώντας τα στρατεύματα να στηρίξουν την έρευνα εις βάρος τους και να δηλώσουν πίστη στον Κινέζο ηγέτη Σι Τζινπίνγκ — κίνηση που, όπως λένε αναλυτές, υπογραμμίζει την αυξανόμενη ανησυχία στο εσωτερικό του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού (ΛΑΣ).
Σε κύριο άρθρο της πρώτης σελίδας, της 31ης Ιανουαρίου, η Ημερήσια Εφημερίδα του ΛΑΣ περιέγραψε την έρευνα για τον πρώην αντιπρόεδρο της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής (ΚΣΕ) Τζανγκ Γιόουσιά και το μέλος της ΚΣΕ Λιου Τζενλί ως «μεγάλη νίκη» στην εκστρατεία κατά της διαφθοράς του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κίνας (ΚΚΚ). Το άρθρο καλεί αξιωματικούς και στρατιώτες σε όλο το στράτευμα να στηρίξουν «αποφασιστικά» την ηγεσία του Κόμματος και να «διατηρούν υψηλό βαθμό συνέπειας» με τον Σι.
Το ανανεωμένο αυτό μήνυμα, που δημοσιεύθηκε λίγες ημέρες αφότου οι δύο στρατηγοί απομακρύνθηκαν επίσημα, έχει εγείρει ερωτήματα μεταξύ αναλυτών για το κατά πόσο το Πεκίνο δυσκολεύεται να συγκρατήσει τη διαφωνία στις ένοπλες δυνάμεις, μετά από μία από τις πιο δραματικές στρατιωτικές εκκαθαρίσεις των τελευταίων ετών.
Δεύτερη καταγγελία
Στις 24 Ιανουαρίου ανακοινώθηκε ότι οι Τζανγκ και Λιου τελούν υπό έρευνα. Το ίδιο βράδυ, η PLA Daily του ΛΑΣ δημοσίευσε ένα ιδιαίτερα αιχμηρό κύριο άρθρο, στο οποίο τους κατηγορούσε ότι υπονόμευσαν σοβαρά το σύστημα που υπάγει τον στρατό στην άμεση εξουσία του ηγέτη του Κόμματος, μια πολιτική κατηγορία που προσέλκυσε ευρεία προσοχή.
Έκτοτε, τα επίσημα προπαγανδιστικά μέσα ενημέρωσης σίγησαν σε μεγάλο βαθμό. Το άρθρο της 31ης Ιανουαρίου αποτέλεσε μια σπάνια δεύτερη δημόσια καταγγελία, κατονομάζοντας επανειλημμένα και τους δύο άνδρες και παρουσιάζοντας τις υποθέσεις τους κυρίως μέσα από το πρίσμα της διαφθοράς.
Το κύριο άρθρο τονίζει ότι οι έρευνες αποδεικνύουν πως η εκστρατεία κατά της διαφθοράς δείχνει «μηδενική επιείκεια». Καταλήγει απαιτώντας ο στρατός να ακολουθεί τις εντολές του Σι και να λογοδοτεί στον Σι.
Αναλυτές διακρίνουν σημάδια ανησυχίας
Ο Σεν Μινγκ-σι (Shen Ming-Shih), ερευνητής στο Ινστιτούτο Έρευνας Εθνικής Άμυνας και Ασφάλειας της Ταϊβάν, δήλωσε στην εφημερίδα The Epoch Times ότι η ασυνήθιστα σκληρή γλώσσα υποδηλώνει πως ενδέχεται να εμφανίστηκαν προβλήματα ηθικού στο στράτευμα μετά την εκκαθάριση. Ανέφερε ότι το ΚΚΚ τείνει να τονίζει αυτό που του λείπει, και το γεγονός ότι η στρατιωτική εφημερίδα ένιωσε την ανάγκη να εξαπολύσει νέα επίθεση λίγες ημέρες αργότερα δείχνει αστάθεια στις τάξεις και πιθανόν ακόμη και αντίσταση.
Μετά την αρχική εκκαθάριση των δύο στρατηγών, πηγές εκ των έσω αποκάλυψαν ότι η ΚΣΕ εφαρμόζει αυστηρό εσωτερικό έλεγχο στο εσωτερικό για να προστατεύσει την πολιτική σταθερότητα του καθεστώτος. Ο Σεν εξήγησε ότι η ανανεωμένη προπαγανδιστική ώθηση ίσως αντανακλά την ανησυχία πως ορισμένες μονάδες παρέμεναν φίλιες προς τον Τζανγκ, ο οποίος είχε μακρόχρονη παρουσία και σημαντική επιρροή στον ΛΑΣ.
Σύμφωνα με τον Σεν, ο Σι ενδέχεται να χρησιμοποιεί τη στρατιωτική εφημερίδα για να προβάλλει την εικόνα της οριστικότητας, σηματοδοτώντας ότι ο Τζανγκ και ο Λιου δεν έχουν καμία πιθανότητα ανατροπής, με σκοπό να αποτρέψει περαιτέρω διαφωνίες και να εδραιώσει τον έλεγχο.
Εκστρατεία κατά της διαφθοράς ή πολιτική εκκαθάριση;
Αρκετοί αναλυτές εκφράζουν την άποψη ότι το πλαίσιο της διαφθοράς στην πραγματικότητα συγκαλύπτει μια πολιτική σύγκρουση. Στο κύριο άρθρο της 24ης Ιανουαρίου, ο Τζανγκ και ο Λιου κατηγορούνται πρώτα για πολιτικά αδικήματα, και συγκεκριμένα ότι αμφισβήτησαν την εξουσία του προέδρου της ΚΣΕ, θέση που κατέχει ο Σι. Το άρθρο της 31ης Ιανουαρίου, αντίθετα, επικεντρώνεται σχεδόν αποκλειστικά στη διαφθορά, χωρίς να παραθέτει συγκεκριμένες κατηγορίες ή αποδείξεις.
Όπως εξήγησε ο Σεν, η διαφθορά μετατρέπεται σε μια ετικέτα «γενικής χρήσης», που μπορεί να χρησιμοποιηθεί εναντίον οποιουδήποτε συνδέεται μαζί τους, και ότι έτσι πραγματοποιούνται οι πολιτικές εκκαθαρίσεις.
Ο Σου Τζου-γιουν (Su Tzu-yun), ερευνητής στο Ινστιτούτο Έρευνας Εθνικής Άμυνας και Ασφάλειας της Ταϊβάν, δήλωσε στην Epoch Times ότι τα μηνύματα αποκαλύπτουν βαθιά ανασφάλεια εντός της κινεζικής ηγεσίας. Το σύνθημα ότι η εκστρατεία κατά της διαφθοράς θα επικρατήσει και η ενίσχυση του στρατού θα επιτύχει στην πραγματικότητα αναδεικνύει την ανησυχία του ΚΚΚ, και όσα βλέπουμε μπορεί να είναι πρώιμο στάδιο πολιτικού και στρατιωτικού κατακερματισμού.
Ο Σου σημείωσε ότι η διαφθορά στον ΛΑΣ έχει βαθιές ρίζες, που ανάγονται σε πολιτικές της δεκαετίας του 1990 υπό τον πρώην ηγέτη του ΚΚΚ Τζιανγκ Ζεμίν, οι οποίες επέτρεψαν σε στρατιωτικές μονάδες να λειτουργούν επιχειρήσεις. Ο Σι έχει χρησιμοποιήσει εκστρατείες κατά της διαφθοράς για να εδραιώσει τον έλεγχό του επί των ενόπλων δυνάμεων, ωστόσο τώρα ενδέχεται να ωθεί τα πράγματα στα άκρα.
Κατά τον Σου, στο εσωτερικό του στρατού οι άνθρωποι κατανοούν ότι πρόκειται για πολιτικό «ξεκαθάρισμα», και η προσπάθεια νομιμοποίησής του δεν αποκαθιστά το ηθικό αλλά κινδυνεύει να το κλονίσει. Στις 30 Ιανουαρίου, η Μόνιμη Επιτροπή του Πολιτικού Γραφείου, το ανώτατο όργανο λήψης αποφάσεων, πραγματοποίησε συνεδρίαση που τόνισε την ανάγκη να διατηρηθεί η «συγκεντρωμένη και ενιαία ηγεσία», σύμφωνα με το κινεζικό κρατικό μέσο Xinhua.
Ο Γουάνγκ Χε (Wang He), σχολιαστής κινεζικών υποθέσεων με έδρα τις ΗΠΑ, δήλωσε στην Epoch Times ότι η έμφαση αυτή πιθανότατα αποσκοπούσε στην ενίσχυση της εξουσίας του Σι μετά την εκκαθάριση.
Ο Σου προειδοποιεί ότι η αδιάλλακτη προσέγγιση του Σι θα μπορούσε να έχει επικίνδυνες συνέπειες. Οι συνεχιζόμενες εκκαθαρίσεις ενέχουν τον κίνδυνο να υπονομευθεί το ηθικό, να διαταραχθούν οι αλυσίδες διοίκησης και να βρεθεί ο στρατός απροετοίμαστος για μια κρίση. Αν ο Σι επιλέξει μια πορεία «στρατιωτικού τυχοδιωκτισμού», μπορεί να μην έχει απομείνει κανείς για να τον συγκρατήσει, ενώ ταυτόχρονα μπορεί να βρεθεί χωρίς το προσωπικό που απαιτείται για να υλοποιήσει τέτοιες ενέργειες αποτελεσματικά, κάτι που αυξάνει την πιθανότητα αποτυχίας.
Κίνδυνος αντίδρασης
Τις ημέρες μετά την απομάκρυνση των Τζανγκ και Λιου, ο ΛΑΣ δεν εξέδωσε συλλογικές δηλώσεις που να στηρίζουν την απόφαση του Σι. Επισκόπηση επίσημων στρατιωτικών ιστοτόπων από την Epoch Times δείχνει ότι αρκετές μονάδες, μεταξύ των οποίων δυνάμεις που είναι υπεύθυνες για την ασφάλεια του Πεκίνου, έχουν αντίθετα εντείνει τις συνεδρίες πολιτικής μελέτης που επικεντρώνονται στη «σκέψη του Σι Τζινπίνγκ για την ενίσχυση του στρατού».
Ο Σεν είπε ότι το άρθρο της 31ης Ιανουαρίου φαίνεται να έχει σχεδιαστεί για να στηρίξει αυτές τις ιδεολογικές εκστρατείες. Χωρίς σαφείς αποδείξεις διαφθοράς, η βαριά πολιτική κατήχηση θα μπορούσε να αποδειχθεί αντιπαραγωγική. Αυτό μπορεί να έχει αποτέλεσμα προσωρινά, αλλά η αντίδραση αργότερα μπορεί να είναι πολύ ισχυρότερη.
Πηγές κοντά στον κινεζικό στρατό είπαν στην Epoch Times ότι πολλαπλές οδηγίες που εξέδωσε η ΚΣΕ μετά την έναρξη της έρευνας συνάντησαν ευρεία αντίσταση στη βάση. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, τουλάχιστον δύο έγγραφα που στάλθηκαν σε μεγάλες διοικήσεις θεάτρων επιχειρήσεων δεν εφαρμόστηκαν, οδηγώντας σε σημάδια δυσλειτουργίας στην αλυσίδα διοίκησης του ΛΑΣ.
Του Michael Zhuang
Με τη συμβολή των Ning Haizhong και Luo Ya
