Το 2025, η Γαλλία κατέγραψε ένα σημαντικό δημογραφικό ορόσημο, καθώς για πρώτη φορά μετά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου οι θάνατοι ξεπέρασαν τις γεννήσεις. Σύμφωνα με το Εθνικό Ινστιτούτο Στατιστικής και Οικονομικών Μελετών (INSEE), τα στοιχεία έδειξαν 645.000 γεννήσεις και 651.000 θανάτους μέσα στη χρονιά.
Η INSEE δημοσίευσε την ετήσια δημογραφική έκθεση στις 13 Ιανουαρίου, επισημαίνοντας μείωση του δείκτη γεννήσεων κατά 2,1% σε σύγκριση με το 2024, γεγονός που αντιστοιχεί σε συνολική πτώση 24% από τις κορυφώσεις των γεννήσεων του 2010.
«Η αύξηση στους θανάτους κατά 1,5% σε σχέση με το προηγούμενο έτος αποδίδεται εν μέρει στην ιδιαίτερα έντονη επιδημία γρίπης του χειμώνα, που έπληξε σφοδρά τον πληθυσμό στις αρχές του χρόνου», ανέφερε η INSEE. Ως συνέπεια, το φυσικό ισοζύγιο του πληθυσμού σημείωσε έλλειμμα 6.000 ατόμων — το πρώτο τέτοιου είδους μετά το ξέσπασμα του μεταπολεμικού baby boom.
Παρά το αρνητικό ισοζύγιο, ο πληθυσμός της Γαλλίας συνέχισε να παρουσιάζει ήπια αύξηση. Την 1η Ιανουαρίου, ο εκτιμώμενος πληθυσμός ανήλθε στα περίπου 69,1 εκατομμύρια, σημειώνοντας αύξηση 0,25% από την προηγούμενη χρονιά, κυρίως χάρη στη μετανάστευση. Η INSEE επισημαίνει τις αλλαγές στη δομή των ηλικιών: «Το 22% του πληθυσμού ήταν 65 ετών και άνω, ποσοστό σχεδόν ίσο με εκείνο των ατόμων κάτω των 20 ετών, γεγονός που υπογραμμίζει τη γρήγορη γήρανση της χώρας».
Οικονομολόγοι εκφράζουν ανησυχίες για τις επιπτώσεις των δημογραφικών μεταβολών στην αγορά εργασίας. Ο Φιλίπ Κρεβέλ από το think-tank Cercle d’Épargne προειδοποίησε: «Καθώς συνταξιοδοτούνται οι γενιές που γεννήθηκαν τη δεκαετία του 1960, τα προβλήματα και η πίεση στην αγορά εργασίας αναμένεται να ενταθούν τα επόμενα χρόνια».
Η Γαλλία παραδοσιακά διατηρεί σχετικά υψηλή γονιμότητα μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με τη Eurostat, το 2023 η χώρα είχε δείκτη γονιμότητας 1,66 ζώντων γεννήσεων ανά γυναίκα, δεύτερη μετά τη Βουλγαρία με 1,81. Ωστόσο, σύμφωνα με την INSEE, το 2025 ο συνολικός δείκτης γονιμότητας έπεσε στο 1,56 παιδί ανά γυναίκα, από 1,61 το 2024 — το χαμηλότερο επίπεδο από το τέλος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Παρ’ όλα αυτά, το ποσοστό παραμένει ελαφρώς πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, που ήταν 1,38 το 2023.
Τα στοιχεία για το προσδόκιμο ζωής έχουν επίσης βελτιωθεί, με την INSEE να εκτιμά ότι γυναίκες που γεννήθηκαν το 2025 θα ζήσουν κατά μέσο όρο 85,9 χρόνια, ενώ οι άνδρες 80,3 χρόνια. Ωστόσο, ξεχωριστή μελέτη του Cercle d’Aparn κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τη διευρυνόμενη ανισότητα ως προς το προσδόκιμο ζωής ανάλογα με το εισόδημα.
Ειδικότερα, καταγράφεται διαφορά 13 ετών στους άνδρες: όσοι ανήκουν στο πλουσιότερο 5% έχουν προσδόκιμο ζωής 85 ετών, ενώ στο φτωχότερο 5% μόλις 72 έτη. Στις γυναίκες, η διαφορά είναι μικρότερη αλλά σημαντική: 88,7 έτη για τις πλουσιότερες, 80,1 για τις φτωχότερες, με το χάσμα να ανέρχεται στα 9 χρόνια.
Οι δημογραφικές αυτές εξελίξεις στη Γαλλία αντικατοπτρίζουν γενικότερες τάσεις στον ευρωπαϊκό χώρο. Ενδεικτικά, η Ιταλία ανέφερε πτώση του δείκτη γονιμότητας στο ιστορικά χαμηλό 1,18 παιδιά ανά γυναίκα το 2024. Την ίδια ώρα, η δημογραφική υποχώρηση στην Ελλάδα έχει ήδη αρχίσει να επηρεάζει τις δημόσιες υπηρεσίες, με τις εγγραφές σε δημοτικά και γυμνάσια να αναμένεται να μειωθούν αισθητά τη σχολική χρονιά 2025-2026, σε σύγκριση με τα προηγούμενα χρόνια.
Επιπλέον, η Eurostat αναφέρει πως οι γυναίκες στην ΕΕ αποκτούν το πρώτο τους παιδί σε ολοένα μεγαλύτερη ηλικία, με τον μέσο όρο να ανέρχεται στα 29,8 έτη — με υψηλότερα ποσοστά στην Ιταλία (31,8) και την Ιρλανδία (31,6).
