Η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Κίνα συμφώνησαν να θέσουν ως ορόσημο τον Οκτώβριο για την επίτευξη απτών αποτελεσμάτων στις εμπορικές τους διαφορές, έπειτα από τις συνομιλίες του επιτρόπου Εμπορίου της ΕΕ, Μάρος Σέφτσοβιτς, με τον Κινέζο υπουργό Εμπορίου, Γουάνγκ Γουεντάο, στις Βρυξέλλες.
Το χρονοδιάγραμμα ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των ηγετών της ΕΕ και των κρατών-μελών για ταχεία πρόοδο. Για τις Βρυξέλλες, η δέσμευση και ο διάλογος έχουν αξία μόνο όταν οδηγούν σε συγκεκριμένα αποτελέσματα, τα οποία εκτιμάται ότι μπορούν να επιτευχθούν έως τον Οκτώβριο. Παρότι δεν αναμένεται να έχουν επιλυθεί όλα τα ανοικτά ζητήματα έως τότε, οι δύο πλευρές θεωρούν ότι οι ομάδες εργασίας διαθέτουν επαρκή χρόνο για να παρουσιάσουν ουσιαστική πρόοδο.
Για τον σκοπό αυτό συμφωνήθηκε η δημιουργία ειδικής πλατφόρμας συνεργασίας με τέσσερις βασικές προτεραιότητες: την εξισορρόπηση εμπορίου και επενδύσεων, τους ελέγχους στις εξαγωγές, την προστασία των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας και τη μεταρρύθμιση του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου.
Παράλληλα, θα δημιουργηθεί άμεσα κοινός μηχανισμός παρακολούθησης των εμπορικών ροών, ο οποίος θα λειτουργεί ως εργαλείο ανταλλαγής δεδομένων. Σε περίπτωση αιφνίδιας αύξησης των εισαγωγών στην ΕΕ — ιδίως εάν αυτές φθάσουν σε επίπεδα επιζήμια για την ευρωπαϊκή οικονομία — οι δύο πλευρές θα μπορούν να προχωρούν άμεσα σε πολιτικές διαβουλεύσεις. Ο οδικός χάρτης των ομάδων εργασίας αναμένεται τις επόμενες ημέρες.
Οι συνομιλίες συνεχίστηκαν και το βράδυ της Δευτέρας, έχοντας προηγηθεί εντατικές, στοχευμένες και εποικοδομητικές επαφές. Η κοινή ανακοίνωση που εκδόθηκε είναι η πρώτη μεταξύ ΕΕ και Κίνας από το 2019.
Η συνάντηση αποτελεί ακόμη μία προσπάθεια των Βρυξελλών να αντιμετωπίσουν μέσω διαλόγου τις αυξανόμενες ανησυχίες τους για την εμπορική πολιτική του Πεκίνου. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι περιορισμοί στις εξαγωγές σπάνιων γαιών και η συνεχής διεύρυνση της εμπορικής ανισορροπίας.
Το 2025 η Ευρωπαϊκή Ένωση κατέγραψε το μεγαλύτερο εμπορικό έλλειμμα στην ιστορία της έναντι της Κίνας, ύψους 360 δισ. ευρώ. Το ποσό αντιστοιχεί σε σχεδόν 1 δισ. ευρώ ημερησίως. Για πρώτη φορά, και τα 27 κράτη-μέλη εμφάνισαν εμπορικό έλλειμμα στις συναλλαγές τους με το Πεκίνο.
Υπό αυτές τις συνθήκες, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επανεξετάζει το σύνολο των διαθέσιμων εργαλείων της, με στόχο να περιορίσει την εισροή φθηνών κινεζικών προϊόντων που απειλούν την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και αμέτρητες θέσεις εργασίας.
Πίεση στην ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία
Η εικόνα αποτυπώνεται με ιδιαίτερη ένταση στην αυτοκινητοβιομηχανία. Οι μεγαλύτεροι ευρωπαϊκοί όμιλοι χάνουν συνεχώς έδαφος έναντι κινεζικών ανταγωνιστών που ενισχύονται από γενναίες κρατικές επιδοτήσεις. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης Κατασκευαστών Αυτοκινήτων, από τον Ιανουάριο έως τον Μάιο περίπου ένα στα δέκα νέα αυτοκίνητα που πωλήθηκαν στην Ευρώπη έφερε κινεζικής ιδιοκτησίας εμπορικό σήμα.
Τον Μάιο, οι πωλήσεις των Leapmotor και Chery εκτινάχθηκαν κατά 465,1% και 244,1% αντίστοιχα. Αντίθετα, παραδοσιακές ευρωπαϊκές μάρκες, όπως η Renault και η Volkswagen, κατέγραψαν πτώση από 1% έως 3%.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Volkswagen επιβεβαίωσε σε γερμανικά μέσα ενημέρωσης ότι επεξεργάζεται σχέδιο αναδιάρθρωσης, χωρίς να σχολιάσει τις πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί. Το περιοδικό Manager Magazin, επικαλούμενο ανώνυμες πηγές, μετέδωσε στις 26 Ιουνίου ότι η εταιρεία σχεδιάζει να καταργήσει 100.000 θέσεις εργασίας και να κλείσει τέσσερα εργοστάσια στη Γερμανία, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από το ισχυρό Γενικό Συμβούλιο Εργαζομένων της Volkswagen και τη μεγαλύτερη συνδικαλιστική οργάνωση της χώρας, την IG Metall.
Νέα μέτρα υπό εξέταση
Η συνάντηση των επικεφαλής Εμπορίου της ΕΕ και της Κίνας πραγματοποιήθηκε λιγότερο από δύο εβδομάδες μετά τη σύνοδο κορυφής των Ευρωπαίων ηγετών στις Βρυξέλλες, όπου ζητήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προετοιμάσει νέα μέτρα για την προστασία της βιομηχανικής βάσης της Ένωσης.
Κατά τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, εμπορικό έλλειμμα 1 δισ. ευρώ την ημέρα είναι «απλώς μη βιώσιμο» και η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να συνεχίσει να θέτει το ζήτημα χωρίς συγκεκριμένα αποτελέσματα. Η εκτίμηση των Ευρωπαίων ηγετών είναι ότι, μέχρι στιγμής, η Κίνα δεν έχει ανταποκριθεί στις ευρωπαϊκές προσδοκίες, γι’ αυτό και ζήτησαν από την Επιτροπή να αξιολογήσει τόσο τα διαθέσιμα εργαλεία που μπορούν να ενεργοποιηθούν άμεσα όσο και τα νέα μέσα που απαιτείται να αναπτυχθούν.
Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκε και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, επιβεβαιώνοντας ότι η Επιτροπή θα αναπτύξει νέα εργαλεία, μεταξύ των οποίων και έναν μηχανισμό διαφοροποίησης, ώστε οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να μειώσουν ταχύτερα την έκθεσή τους σε κινδύνους.
Εφόσον οι πιέσεις παραμείνουν υψηλές, το νέο εργαλείο θα ενεργοποιηθεί, καθώς υπάρχει σαφής ανάγκη ενίσχυσης των ευρωπαϊκών δυνατοτήτων αντιμετώπισης των κινδύνων. Τα στοιχεία, άλλωστε, μιλούν από μόνα τους και καταδεικνύουν την ανάγκη επανεξισορρόπησης των σχέσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Κίνα.
Της Dorothy Li
