GEORGE CITRONER

Για δεκαετίες, οι γιατροί αντιμετώπιζαν τον θύμο αδένα ως όργανο της παιδικής ηλικίας που ατροφεί μέχρι τη μέση ηλικία. Ωστόσο, δύο νέες μεγάλες μελέτες δείχνουν ότι αυτός ο αδένας —τον οποίο οι περισσότεροι άνθρωποι δεν γνωρίζουν— παραμένει ενεργός στους ενήλικες και διαδραματίζει απροσδόκητα σημαντικό ρόλο στη μακροχρόνια υγεία και στην άμυνα του οργανισμού απέναντι στις ασθένειες.

Οι μελέτες διαπίστωσαν ότι η καλή υγεία του θύμου αδένα μειώνει τον κίνδυνο θανάτου και βελτιώνει τα αποτελέσματα της ανοσοθεραπείας κατά του καρκίνου.

Ο θύμος αδένας είναι ένα μικρό όργανο σε σχήμα πεταλούδας που βρίσκεται πίσω από το στέρνο. Κύρια λειτουργία του είναι η «εκπαίδευση» των Τ-λεμφοκυττάρων, των κυττάρων πρώτης γραμμής του ανοσοποιητικού συστήματος απέναντι σε λοιμώξεις και καρκίνο. Η συμβατική ιατρική θεωρούσε επί μακρόν ότι με την ηλικία συρρικνώνεται και καθίσταται λειτουργικά ασήμαντος.

Ο Δρ Μάικλ Ντ. Σιριλιάνο (Dr. Michael D. Cirigliano), αναπληρωτής καθηγητής Ιατρικής στη Σχολή Ιατρικής Πέρλμαν του Πανεπιστημίου της Πενσυλβάνια και μη συμμετέχων στη μελέτη, ανέφερε στην εφημερίδα The Epoch Times ότι ο θύμος αδένας, τον οποίο παραδέχθηκε ότι δεν βρισκόταν ποτέ στο επίκεντρο της φροντίδας των ασθενών, ενδέχεται να είναι πολύ σημαντικότερος απ’ ό,τι θεωρούνταν μέχρι σήμερα.

Τι έδειξε η έρευνα

Στην πρώτη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τεχνητή νοημοσύνη για να αναλύσουν απεικονίσεις θώρακα από περισσότερους από 27.000 ανθρώπους, δημιουργώντας έναν δείκτη υγείας του θύμου αδένα με βάση την εικόνα του οργάνου στις συνήθεις εξετάσεις. Οι υψηλότερες τιμές του δείκτη αντιστοιχούσαν σε πιο υγιή και λειτουργικό θύμο αδένα.

Η καλύτερη λειτουργία του θύμου αδένα συνδέθηκε με μειωμένο κίνδυνο θανάτου από κάθε αιτία, συμπεριλαμβανομένων του καρκίνου του πνεύμονα, των καρδιαγγειακών νοσημάτων και άλλων ασθενειών. Σε παρακολούθηση διάρκειας 12 ετών, τα άτομα με καλύτερη λειτουργία του θύμου αδένα παρουσίασαν περίπου 50% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου, 63% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου από καρδιαγγειακά αίτια και 36% χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του πνεύμονα σε σύγκριση με όσους είχαν χαμηλή υγεία του θύμου αδένα.

Οι συσχετίσεις αυτές παρέμειναν ισχυρές ακόμη και μετά την προσαρμογή για την ηλικία και άλλους παράγοντες υγείας.

Τα άτομα με πιο υγιή θύμο αδένα εμφάνιζαν μεγαλύτερη ποικιλομορφία ανοσοκυττάρων και χαμηλότερα επίπεδα φλεγμονωδών πρωτεϊνών, γεγονός που υποδηλώνει ευρύτερα οφέλη που συνδέονται με ένα ισχυρότερο ανοσοποιητικό σύστημα.

Μια δεύτερη μεγάλη μελέτη, επίσης δημοσιευμένη στο Nature, παρακολούθησε περισσότερους από 25.000 ενήλικες και επιβεβαίωσε τα ευρήματα: η καλύτερη υγεία του θύμου αδένα προέβλεπε μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής, χαμηλότερο κίνδυνο καρκίνου του πνεύμονα και μειωμένη καρδιαγγειακή θνησιμότητα, ανεξάρτητα από την ηλικία, το φύλο και τις καπνιστικές συνήθειες.

Εξέλιξη-ορόσημο για τη θεραπεία του καρκίνου

Οι επιπτώσεις των ευρημάτων εκτείνονται πέρα από τη γήρανση. Στη δεύτερη μελέτη, μεταξύ περισσότερων από 1.200 ασθενών με καρκίνο που υποβλήθηκαν σε ανοσοθεραπεία —μια μέθοδο που αξιοποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα για την καταπολέμηση των όγκων— όσοι είχαν πιο υγιή θύμο αδένα παρουσίασαν σημαντικά καλύτερη πορεία.

Οι ασθενείς με καλύτερη υγεία του θύμου αδένα είχαν περίπου 37% χαμηλότερο κίνδυνο εξέλιξης της νόσου και 44% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου, ακόμη και μετά τη συνεκτίμηση άλλων παραγόντων που αφορούσαν τον ασθενή, τον όγκο και τη θεραπεία.

Τα ευρήματα υποδηλώνουν έναν μέχρι σήμερα υποτιμημένο ρόλο του οργάνου στον τρόπο με τον οποίο ανταποκρίνονται οι ασθενείς στην ανοσοθεραπεία κατά του καρκίνου.

Το όφελος παρατηρήθηκε σε πολλαπλούς τύπους καρκίνου, συμπεριλαμβανομένων του καρκίνου του πνεύμονα, του μελανώματος, του καρκίνου του μαστού και του νεφρού. Μια ξεχωριστή μελέτη σε ασθενείς με καρκίνο του πνεύμονα, που δημοσιεύθηκε τον Οκτώβριο του 2025, επιβεβαίωσε περαιτέρω τη σχέση μεταξύ της υγείας του θύμου αδένα και της επιβίωσης.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι ο μηχανισμός σχετίζεται με την παραγωγή Τ-λεμφοκυττάρων. Ένας πιο υγιής θύμος αδένας παράγει περισσότερα «αφελή» Τ-κύτταρα, επιτρέποντας στο ανοσοποιητικό σύστημα να αναπτύσσει ισχυρότερη άμυνα απέναντι στον καρκίνο.

Ο τρόπος ζωής παίζει μεγάλο ρόλο 

Οι μελέτες κατέδειξαν επίσης ότι η υγεία του θύμου αδένα δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την ηλικία. Διαφέρει σημαντικά μεταξύ των ενηλίκων και επηρεάζεται από παράγοντες που βρίσκονται σε μεγάλο βαθμό υπό τον έλεγχό μας.

Οι γυναίκες παρουσίαζαν γενικά πιο υγιή θύμο αδένα σε σχέση με τους άνδρες. Η υγεία του θύμου αδένα επιδεινωνόταν με την αύξηση του δείκτη μάζας σώματος. Επιπλέον, χρόνιοι παράγοντες του τρόπου ζωής —όπως το κάπνισμα, η παχυσαρκία, η έλλειψη σωματικής δραστηριότητας και το χρόνιο στρες— συνδέθηκαν με ταχύτερη επιδείνωση του θύμου αδένα, ενώ τα αυξημένα επίπεδα φλεγμονωδών πρωτεϊνών σχετίζονταν με τη γήρανση και την εμφάνιση ασθενειών.

Η πρώτη μελέτη συνέδεσε επίσης τη χαμηλή υγεία του θύμου αδένα με συστηματική φλεγμονή, παχυσαρκία, κάπνισμα και μεταβολικές διαταραχές, όπως ο διαβήτης, οι οποίες συνδέονται με επιταχυνόμενη γήρανση και αυξημένο κίνδυνο ασθενειών. Ο Σιριλιάνο σημείωσε ότι τα δεδομένα δείχνουν ξεκάθαρα πως ο τρόπος ζωής επηρεάζει «χωρίς καμία αμφιβολία» την υγεία του θύμου αδένα.

Πρόσθεσε ότι, αν και απαιτείται περαιτέρω έρευνα για την επιβεβαίωση αυτών των συσχετίσεων, η ανάδειξη αυτού του επί μακρόν παραμελημένου οργάνου ενδέχεται να αποτελεί «ακριβώς αυτό που χρειάζεται η ιατρική».

Ο Δρ Ζοάο Πέδρο Ματίας Λόπες (Dr. Joao Pedro Matias Lopes), αλλεργιολόγος με εξειδίκευση στην ανοσολογία και επίκουρος καθηγητής Παιδιατρικής στο Πανεπιστήμιο Case Western, ο οποίος επίσης δεν συμμετείχε στη μελέτη, επισήμανε ότι ο εκφυλισμός του θύμου αδένα δεν μπορεί να αναστραφεί, καθώς αποτελεί φυσική βιολογική διαδικασία.

Σημείωσε ότι μελέτες όπως αυτές θέτουν το ερώτημα αν αλλαγές στα πρότυπα υγείας ή άλλες πιθανές στρατηγικές διαχείρισης θα μπορούσαν να επιβραδύνουν τον ρυθμό αυτής της φθοράς και σε ποιον βαθμό αυτό θα επηρέαζε την υγεία του ατόμου.

Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η διατήρηση ή η βελτίωση της λειτουργίας του θύμου αδένα θα μπορούσε να αποτελέσει μια υποσχόμενη στρατηγική για την προαγωγή της υγιούς γήρανσης, τη μείωση του κινδύνου ασθενειών και τη βελτίωση των αποτελεσμάτων στη θεραπεία του καρκίνου.

Ο Λόπες υπογράμμισε ότι μια υγιεινή διατροφή, η τακτική άσκηση και η αποχή από το κάπνισμα αποτελούν πάντα θετικές επιλογές, προσθέτοντας ωστόσο ότι παραμένει αντικείμενο συζήτησης το κατά πόσο επηρεάζουν άμεσα τη λειτουργία του θύμου αδένα.

Τα φάρμακα GLP-1 έχουν τύχει ευρείας αναγνώρισης για τη μείωση του σωματικού βάρους και την προστασία της καρδιάς —όμως μια νέα μελέτη, βασισμένη σε δεδομένα πέντε ετών, υποδηλώνει ότι τα πιο δημοφιλή φάρμακα απώλειας βάρους στις Ηνωμένες Πολιτείες ενδέχεται να αποδυναμώνουν τα οστά.

Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν στην Ετήσια Συνάντηση 2026 της Αμερικανικής Ακαδημίας Ορθοπαιδικών Χειρουργών (AAOS) και πρόκειται για παρατηρησιακή μελέτη —δηλαδή καταδεικνύουν συσχέτιση, όχι απόδειξη άμεσης αιτιώδους σχέσης. Η μελέτη δεν έχει ακόμη αξιολογηθεί από ομοτίμους.

Ωστόσο, καθώς δεκάδες εκατομμύρια Αμερικανοί λαμβάνουν πλέον αγωνιστές των υποδοχέων GLP-1, όπως η σεμαγλουτίδη (semaglutide) (πωλείται ως Ozempic και Wegovy), η λιραγλουτίδη (liraglutide) (πωλείται ως Victoza και Saxenda), η ντουλαγλουτίδη (dulaglutide) (πωλείται ως Trulicity) και η εξενατίδη (exenatide) (πωλείται ως Byetta), οι ερευνητές επισημαίνουν ότι τα ευρήματα αυτά αξίζει να ληφθούν σοβαρά υπόψη.

GLP-1 και προβλήματα στα οστά

Οι ερευνητές ανέλυσαν πενταετή ιατρικά δεδομένα από περισσότερους από 146.000 ενήλικες με παχυσαρκία και διαβήτη τύπου 2. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι περίπου το 4% των ασθενών που λάμβαναν φάρμακα GLP-1 εμφάνισαν οστεοπόρωση, σε σύγκριση με λίγο πάνω από 3% όσων δεν λάμβαναν τη συγκεκριμένη αγωγή.

Η αποδυνάμωση των οστών ήταν δύο φορές πιο συχνή στους χρήστες GLP-1 —0,2% έναντι 0,1%— ενώ τα ποσοστά ουρικής αρθρίτιδας ήταν ελαφρώς αυξημένα: 7,4% στους χρήστες έναντι 6,6% στην ομάδα ελέγχου.

Ο επικεφαλής ερευνητής Μουάζ Γουατζαχάτ (Muaaz Wajahath), φοιτητής Ιατρικής στο Κολέγιο Ανθρώπινης Ιατρικής του Πολιτειακού Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν, ανέφερε σε δήλωσή του ότι η επιστημονική κοινότητα μόλις τώρα φτάνει σε σημείο όπου καθίστανται διαθέσιμα δεδομένα παρακολούθησης πέντε και δέκα ετών για ασθενείς που λαμβάνουν φάρμακα GLP-1, προσθέτοντας ότι κάθε φαρμακευτική αγωγή που υιοθετείται τόσο γρήγορα απαιτεί προσεκτική εξέταση, ιδίως στην ορθοπαιδική, όπου η παχυσαρκία και οι χειρουργικές παρεμβάσεις συχνά συνυπάρχουν.

Τα ευρήματα της μελέτης έρχονται σε αντίθεση με πρόσφατους ισχυρισμούς περί προστασίας του μυοσκελετικού συστήματος και υποδηλώνουν ότι η έκθεση σε αγωνιστές υποδοχέων GLP-1 ενδέχεται να αυξάνει τον μακροπρόθεσμο σκελετικό κίνδυνο, δήλωσε στην εφημερίδα The Epoch Times ο Δρ Τζάιλς Σκουντέρι (Dr. Giles Scuderi), ορθοπαιδικός χειρουργός και αντιπρόεδρος της Northwell Orthopedics, ο οποίος παρακολούθησε τη συνάντηση της AAOS.

Πού οφείλεται ο κίνδυνος

Οι ειδικοί εξετάζουν κατά πόσο οι αυξημένοι κίνδυνοι οφείλονται στα ίδια τα φάρμακα, στην ταχεία απώλεια βάρους που προκαλούν ή στις υποκείμενες παθήσεις των ασθενών που τα λαμβάνουν, καθώς τόσο η παχυσαρκία όσο και ο διαβήτης τύπου 2 αυξάνουν ανεξάρτητα τη φλεγμονή και την ευθραυστότητα των οστών.

Ο Δρ Τζέιμς Τζ. Τσάο (Dr. James J. Chao), πιστοποιημένος πλαστικός χειρουργός με εξειδίκευση στη διαμόρφωση σώματος, την αναζωογόνηση προσώπου και την ιατρική απώλεια βάρους με χρήση φαρμάκων GLP-1, καθώς και επικεφαλής ιατρικός σύμβουλος της VedaNu Wellness, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, ανέφερε στην Epoch Times ότι, όπως συμβαίνει με κάθε απώλεια βάρους, μπορεί να προκύψει αναδιαμόρφωση των οστών όταν οι ασθενείς χάνουν βάρος με αυτά τα φάρμακα.

Στο πλαίσιο της απώλειας βάρους, η αναδιαμόρφωση των οστών αναφέρεται στον συνεχή κύκλο διάσπασης παλαιού οστικού ιστού και αντικατάστασής του με νέο, ο οποίος μπορεί να διαταραχθεί σε συνθήκες θερμιδικού ελλείμματος. Παρότι η διαδικασία αυτή διατηρεί φυσιολογικά τη σκελετική αντοχή, η σημαντική απώλεια βάρους συχνά οδηγεί σε καθαρή απώλεια οστικής μάζας, καθώς ο οργανισμός απομακρύνει περισσότερο οστό από ό,τι αντικαθιστά.

Ο ίδιος επισήμανε ότι, εάν οι ασθενείς χάνουν άλιπη μάζα με τη χρήση αυτών των φαρμάκων, η υγεία των οστών μπορεί να επηρεαστεί, λόγω της μειωμένης φόρτισης που δέχονται τα οστά.

Η ταχεία απώλεια βάρους —ανεξαρτήτως μεθόδου— έχει εδώ και καιρό συσχετιστεί με κάποια μείωση της οστικής πυκνότητας, ανέφερε στην Epoch Times ο Δρ Φερνάντο Οβάγιε Τζούνιορ (Dr. Fernando Ovalle Jr.), ειδικός στην ιατρική της παχυσαρκίας, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη. Επισήμανε ότι αυτό έχει παρατηρηθεί επί σειρά ετών σε βαριατρικές επεμβάσεις, αλλά και σε περιπτώσεις έντονου θερμιδικού περιορισμού, και ότι το φαινόμενο αυτό δεν είναι μοναδικό για τα φάρμακα GLP-1.

Οφέλη έναντι κινδύνων

Για τους περισσότερους ασθενείς, η απάντηση παραμένει θετική, τουλάχιστον προς το παρόν. Ο Οβάγιε σημείωσε ότι τα φάρμακα GLP-1 διαθέτουν ισχυρά δεδομένα όσον αφορά τα καρδιαγγειακά αποτελέσματα, καθώς μειώνουν σημαντικά τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα, την αρτηριακή πίεση και τα λιπίδια, ενώ περιορίζουν τον κίνδυνο εμφράγματος και εγκεφαλικού επεισοδίου.

Σε ασθενείς υψηλού κινδύνου, τα οφέλη αυτά είναι σημαντικά και συχνά σωτήρια για τη ζωή, ανέφερε, προσθέτοντας ότι στις περισσότερες περιπτώσεις τα μεταβολικά και καρδιαγγειακά οφέλη των GLP-1 εξακολουθούν να υπερτερούν οποιασδήποτε μέτριας αύξησης του κινδύνου καταγμάτων ή ουρικής αρθρίτιδας, ιδίως όταν οι κίνδυνοι αυτοί μπορούν να παρακολουθούνται και να αντιμετωπίζονται από τους επαγγελματίες υγείας.

Παρόμοια άποψη εξέφρασε και ο Σκουντέρι, επισημαίνοντας ότι, δεδομένου ότι οι καρδιοπάθειες αποτελούν κύρια αιτία θανάτου, ο ενδεχόμενος κίνδυνος για μυϊκά και οστικά προβλήματα ενδέχεται να έχει μικρότερη σημασία. Ωστόσο, πρόσθεσε ότι οι επαγγελματίες υγείας πρέπει να διαδραματίζουν ενεργό ρόλο στην υποστήριξη των ασθενών που λαμβάνουν αυτά τα φάρμακα και όχι απλώς να τα συνταγογραφούν χωρίς περαιτέρω παρακολούθηση.

Τι πρέπει να κάνουν οι ασθενείς

Ο Σκουντέρι συμβουλεύει τους ασθενείς που λαμβάνουν αγωγή με GLP-1 να δίνουν προτεραιότητα σε επαρκή πρόσληψη πρωτεΐνης, να εξασφαλίζουν επαρκή πρόσληψη ασβεστίου και βιταμίνης D, να ασκούνται τακτικά με βάρη, και να αποφεύγουν την υπερβολική ή ταχεία απώλεια βάρους χωρίς διατροφική υποστήριξη.

Ο Οβάγιε πρόσθεσε ότι η προπόνηση ενδυνάμωσης είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς η διατήρηση της μυϊκής μάζας προστατεύει τα οστά, επισημαίνοντας ότι εάν ένας ασθενής χάνει βάρος αλλά ταυτόχρονα χάνει σημαντική μυϊκή μάζα, ο κίνδυνος καταγμάτων μπορεί να αυξηθεί ανεξάρτητα από τη φαρμακευτική αγωγή.

Στις ομάδες υψηλότερου κινδύνου περιλαμβάνονται οι γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση, οι ηλικιωμένοι και οι ασθενείς με ιστορικό καταγμάτων.

Όσον αφορά την ουρική αρθρίτιδα, ο Οβάγιε ανέφερε ότι η ταχεία απώλεια βάρους και οι αλλαγές στον μεταβολισμό του ουρικού οξέος μπορεί να αυξήσουν παροδικά τις εξάρσεις, κάτι που έχει παρατηρηθεί ακόμη και εκτός θεραπείας με GLP-1.

Για τους ασθενείς που ανησυχούν για την υγεία των οστών, ο Σκουντέρι συνιστά στους επαγγελματίες υγείας να εξετάζουν τη χορήγηση διατροφικών συμπληρωμάτων, ώστε να βελτιωθούν τα αποτελέσματα, να διατηρηθεί η άλιπη μάζα και να μειωθεί το οξειδωτικό στρες και η φλεγμονή.

Άνδρες ηλικίας 30 και 40 ετών προσέρχονται σε ουρολογικές κλινικές με ορμονικά προφίλ που θυμίζουν άνδρες διπλάσιας ηλικίας. Οι γιατροί σημειώνουν ότι το φαινόμενο είναι νέο, τα περιστατικά αυξάνονται και οι αιτίες βρίσκονται σε παράγοντες της καθημερινότητας. Το κινητό σας τηλέφωνο, η διατροφή σας, ακόμη και το αφρόλουτρό σας ενδέχεται να επηρεάζουν αρνητικά την τεστοστερόνη σας. Τουλάχιστον αυτό αναφέρουν ολοένα και περισσότεροι ουρολόγοι στους νεότερους ασθενείς τους.

Ο Γκέο Εσπινόσα (Geo Espinosa), πιστοποιημένος νατουροπαθητικός ιατρός και ουρολόγος ολοκληρωμένης ιατρικής, δήλωσε στο πρόσφατο Integrative Healthcare Symposium ότι δεν έχει παρατηρηθεί σε προηγούμενες γενιές τόσο μεγάλη μείωση της τεστοστερόνης, της σεξουαλικής λειτουργίας, της ποιότητας του σπέρματος και του αριθμού των σπερματοζωαρίων όσο σε άνδρες ηλικίας 30 και 40 ετών. Όπως ανέφερε, οι άνδρες αυτοί υποφέρουν σιωπηλά και η κατάσταση συνιστά πραγματική κρίση.

Μια σιωπηρή πτώση της τεστοστερόνης

Η τεστοστερόνη — η ορμόνη που συνδέεται με τη σεξουαλική επιθυμία, τη μυϊκή μάζα και τη συνολική ζωτικότητα — μειώνεται με ρυθμούς που οι ειδικοί χαρακτηρίζουν ανησυχητικούς. Άνδρες ηλικίας περίπου 30 ετών εμφανίζουν επίπεδα που συνήθως συναντώνται σε άνδρες 60 ή 70 ετών.

Η χαμηλή τεστοστερόνη (υπογοναδισμός) είναι ιδιαίτερα επιβαρυντική για τους νεότερους άνδρες, καθώς λειτουργεί ως βασικός ρυθμιστής τόσο της σωματικής όσο και της ψυχικής υγείας. Αν και μετά την ηλικία των 30 ετών τα επίπεδα μειώνονται φυσιολογικά κατά περίπου 1% έως 2% ετησίως, ασυνήθιστα χαμηλές τιμές σε νεότερους άνδρες μπορεί να προκαλέσουν έναν φαύλο κύκλο μεταβολικών, σεξουαλικών και ψυχολογικών προβλημάτων.

Πρόσφατες έρευνες επιβεβαιώνουν ότι υπάρχει επιπλέον μείωση ανεξάρτητη από την ηλικία. Μια μικρή πτώση περίπου 1% ανά δεκαετία θεωρείται φυσιολογική, όμως ερευνητές και γιατροί επισημαίνουν ότι στους νεότερους άνδρες η βασική τιμή μειώνεται σημαντικά εξαιτίας ενός συνδυασμού παραγόντων, όπως η κακή ποιότητα ύπνου, η παχυσαρκία, το μεταβολικό σύνδρομο και η καθημερινή έκθεση σε περιβαλλοντικές χημικές ουσίες.

Το πρόβλημα συχνά δεν εντοπίζεται εύκολα στις συνηθισμένες αιματολογικές εξετάσεις. Πολλοί άνδρες εμφανίζουν συνολικά επίπεδα τεστοστερόνης εντός φυσιολογικών ορίων, γεγονός που μπορεί να αποκρύπτει έλλειψη ελεύθερης τεστοστερόνης —της βιολογικά ενεργής μορφής που χρησιμοποιεί ο οργανισμός.

Ο Εσπινόσα προέτρεψε τους γιατρούς να εξετάζουν πέρα από τις βασικές εξετάσεις, αξιολογώντας την ελεύθερη τεστοστερόνη, την υγεία των υποδοχέων ορμονών και την αναλογία τεστοστερόνης προς οιστραδιόλη.

Οι περισσότεροι άνδρες που απευθύνονται σε αυτόν αναφέρουν μειωμένη σεξουαλική επιθυμία, στυτική δυσλειτουργία και πρώιμα σημάδια προβλημάτων στον προστάτη — συμπτώματα που συχνά αποδίδονται στο στρες ή θεωρούνται φυσιολογικά για την ηλικία τους.

Η επίδραση της ψηφιακής ζωής

Ο Εσπινόσα επεσήμανε ότι η τεχνολογία επιδεινώνει την ορμονική πτώση, κυρίως λόγω της ψηφιακής υπερδιέγερσης και της έλλειψης ύπνου.

Άνδρες ηλικίας 30 και 40 ετών αναφέρουν συχνά ότι περνούν έως και εννέα ώρες ημερησίως στα κινητά τους τηλέφωνα, χρησιμοποιώντας μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή παρακολουθώντας πορνογραφικό περιεχόμενο. Οι συνήθειες αυτές αυξάνουν την έκκριση ντοπαμίνης στον εγκέφαλο, μειώνοντας την ευαισθησία των μηχανισμών διέγερσης και διαταράσσοντας τον κύκλο του ύπνου.

Ακόμη και μία εβδομάδα μειωμένου ύπνου μπορεί να μειώσει την τεστοστερόνη σε νέους άνδρες κατά 10% έως 15%, ενώ η συνεχής έκθεση σε οθόνες και η νυχτερινή ψηφιακή δραστηριότητα επηρεάζουν την παραγωγή μελατονίνης, ορμόνης που είναι σημαντική για τον ύπνο και τη ρύθμιση των ορμονών.

Ο Δρ Ουίλλιαμ Τ. Μπεργκ (Dr. William T. Berg), επίκουρος καθηγητής ουρολογίας στο Stony Brook Medicine και διευθυντής του Men’s Health Program του ιδρύματος, δήλωσε στην εφημερίδα The Epoch Times ότι τα επίπεδα τεστοστερόνης είναι υψηλότερα σε άνδρες που είναι συνολικά πιο υγιείς και ότι ο ύπνος παίζει καθοριστικό ρόλο στη συνολική υγεία και συνεπώς στην τεστοστερόνη.

Σύμφωνα με τον Μπεργκ, άνδρες με διαταραχές ύπνου — όπως η αποφρακτική άπνοια ύπνου, που προκαλεί συχνές αφυπνίσεις κατά τη διάρκεια της νύχτας — εμφανίζουν συχνά χαμηλότερα επίπεδα τεστοστερόνης.

Ο Μπεργκ προειδοποίησε επίσης ότι η χρήση νυχτερινού φωτισμού στην οθόνη του κινητού δεν αρκεί, καθώς το έντονο φως εξακολουθεί να φτάνει στα μάτια. Πρόσθεσε ότι το άγχος που συνδέεται με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, τα μηνύματα και τα ηλεκτρονικά μηνύματα αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου τρόπου ζωής που συμβάλλει στη μείωση της τεστοστερόνης.

Τι περιέχουν τα πλαστικά

Ένα ανησυχητικό στοιχείο της εικόνας αφορά ουσίες που απορροφά ο οργανισμός χωρίς να το αντιλαμβάνεται. Οι φθαλικές ενώσεις και τα παραβένια, τα οποία ο Εσπινόσα χαρακτήρισε «διαταράκτες του ενδοκρινικού συστήματος», επηρεάζουν τους ορμονικούς υποδοχείς του οργανισμού. Οι ουσίες αυτές, οι οποίες βρίσκονται σε πλαστικά, προϊόντα προσωπικής φροντίδας και ακόμη και σε επεξεργασμένα τρόφιμα, εμποδίσουν την παραγωγή τεστοστερόνης ενώ ταυτόχρονα αυξάνουν τη δράση των οιστρογόνων.

Ο Μπεργκ σημείωσε ότι ζούμε σε ένα ιδιαίτερα τοξικό περιβάλλον και ότι μόλις αρχίζουμε να κατανοούμε τις συνέπειες. Δεκαετίες έκθεσης σε μικροπλαστικά και σε διάφορες πλαστικές χημικές ενώσεις αποτελούν πιθανό παράγοντα κινδύνου.

Αναφέρθηκε επίσης σε μελέτη του 2024 που εντόπισε μικροπλαστικά σε ιστούς όρχεων τόσο σκύλων όσο και ανθρώπων, επισημαίνοντας ότι παρόλο που οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν ακόμη πλήρως τις επιπτώσεις τους, είναι εύλογο να θεωρείται ότι έχουν κάποια επίδραση στον οργανισμό.

Πέρα από τα μικροπλαστικά, ο Μπεργκ υπογράμμισε και τη σημασία της διατροφής. Όπως εξήγησε, τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα δεν είναι φυσικά και ο ανθρώπινος οργανισμός δεν έχει εξελιχθεί ώστε να αντιμετωπίζει τέτοιου είδους χημικές επιβαρύνσεις.

Αύξηση του καρκίνου του προστάτη

Παράλληλα με τη μείωση της τεστοστερόνης, αυξάνονται και τα ποσοστά καρκίνου του προστάτη.

Σύμφωνα με την έκθεση για τον καρκίνο του προστάτη του 2025 της American Cancer Society, οι διαγνώσεις αυξάνονται κατά 3% ετησίως από το 2014, μετά από μια προηγούμενη δεκαετία κατά την οποία είχαν μειωθεί κατά 6,4% ετησίως. Η μεγαλύτερη αύξηση παρατηρείται στα προχωρημένα στάδια της νόσου, με άνοδο 6,2% τον χρόνο.

Οι δύο αυτές τάσεις —η μείωση της τεστοστερόνης και η αύξηση των περιστατικών καρκίνου— μπορεί να φαίνονται συνδεδεμένες, ωστόσο η σχέση τους είναι πιο σύνθετη.

Ο Μπεργκ εξήγησε ότι η αιτία του καρκίνου του προστάτη δεν συνδέεται απαραίτητα άμεσα με την τεστοστερόνη. Άνδρες που λαμβάνουν υψηλές δόσεις συμπληρωματικής τεστοστερόνης για θεραπεία ανεπάρκειας δεν φαίνεται να εμφανίζουν υψηλότερα ποσοστά καρκίνου του προστάτη.

Παράλληλα, ανέφερε ότι η δραστική μείωση της τεστοστερόνης χρησιμοποιείται θεραπευτικά για τον έλεγχο του καρκίνου του προστάτη, κάτι που θα σήμαινε θεωρητικά ότι χαμηλότερα επίπεδα τεστοστερόνης θα έπρεπε να οδηγούν σε λιγότερα περιστατικά — κάτι που όμως δεν συμβαίνει.

Σύμφωνα με τον Μπεργκ, οι δύο τάσεις μπορεί να έχουν κοινή βαθύτερη αιτία· τη χρόνια έκθεση σε περιβαλλοντικές τοξίνες, την κακή διατροφή και τη γενικότερη επιδείνωση της μεταβολικής υγείας που χαρακτηρίζει τη σύγχρονη ζωή.

Τι προτείνουν οι γιατροί

Ο Εσπινόσα υποστηρίζει τον προληπτικό έλεγχο των ανδρών ηλικίας 30 και 40 ετών, συμπεριλαμβανομένης της μέτρησης της ελεύθερης τεστοστερόνης, των επιπέδων του ειδικού προστατικού αντιγόνου και δεικτών μεταβολικής υγείας. Η έγκαιρη παρέμβαση μπορεί να αποτρέψει σοβαρότερα προβλήματα, όπως ο καρκίνος του προστάτη, για τον οποίο παρατηρείται αύξηση επιθετικών μορφών σε άνδρες κάτω των 55 ετών.

Παράλληλα προτείνει την έναρξη τακτικού ελέγχου του ειδικού προστατικού αντιγόνου από την ηλικία των 40 ετών, ιδιαίτερα σε άνδρες με οικογενειακό ιστορικό. Τόνισε επίσης ότι αλλαγές στον τρόπο ζωής, η χρήση στοχευμένων συμπληρωμάτων και ο περιορισμός της έκθεσης σε περιβαλλοντικούς ρύπους αποτελούν βασικές στρατηγικές για την αντιστροφή της τάσης.

Ο Εσπινόσα υπογράμμισε τη σημασία ενός ειλικρινούς και χωρίς προκαταλήψεις διαλόγου μεταξύ γιατρών και ασθενών σχετικά με τις ψηφιακές συνήθειες, τις περιβαλλοντικές τοξίνες, τον ύπνο και την ορμονική υγεία, επισημαίνοντας ότι η ολιστική αντιμετώπιση αυτών των παραγόντων μπορεί να αποκαταστήσει τη ζωτικότητα και να προλάβει μακροπρόθεσμες συνέπειες για την υγεία.