EMEL AKAN

Στις 19 Ιουνίου, σε συνέντευξή του στο Axios, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ αναφέρθηκε εκ νέου στο ενδεχόμενο αμερικανικής επιχείρησης στην Κούβα, μιλώντας για ευελιξία σχετικά με τον χρόνο πιθανής εκτέλεσής της. Ερωτηθείς αν μια τέτοια επιχείρηση θα μπορούσε να θυμίζει την επιδρομή με ελικόπτερα της 3ης Ιανουαρίου στη Βενεζουέλα, δεν απέκλεισε μια τέτοια προοπτική. Στο παρελθόν, έχει επίσης αναφερθεί στην πιθανότητα μιας «φιλικής ανάληψης ελέγχου» της Κούβας, η οποία βρίσκεται περίπου 145 χιλιόμετρα νότια της Φλόριντα.

Στην εν λόγω αποστολή, γνωστή ως επιχείρηση «Absolute Resolve», ειδικές δυνάμεις εισέβαλαν σε οχυρωμένο συγκρότημα και συνέλαβαν τον Μαδούρο και τη σύζυγό του, τους οποίους και μετέφεραν στις ΗΠΑ για να δικαστούν. Η κυβέρνηση Τραμπ βρίσκεται έκτοτε σε στενή συνεργασία με τη μεταβατική κυβέρνηση της Βενεζουέλας.

Ο Τραμπ δήλωσε ακόμη ότι ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο συμμετέχει στη διαμόρφωση της πολιτικής για την Κούβα, χαρακτηρίζοντάς τον ιδιαίτερα αποτελεσματικό και υπογραμμίζοντας τη σημασία της κουβανικής καταγωγής της οικογένειάς του, καθώς οι γονείς του γεννήθηκαν στο νησί.

Αντιπαραβάλλοντας την επιχείρηση στη Βενεζουέλα με τη στρατιωτική εκστρατεία εναντίον του Ιράν, ο Τραμπ επεσήμανε ότι η επιχείρηση στο Ιράν ήταν πολύ μεγαλύτερη από πολλές απόψεις.

Υπογράμμισε τη σημασία της απόστασης, καθώς και την ανάγκη για περισσότερα οπλικά συστήματα στη Μέση Ανατολή, ενώ αναφέρθηκε και στην ύπαρξη πετρελαίου στο Ιράν (όπως και στη Βενεζουέλα). Η Κούβα, από την άλλη, διαθέτει ελκυστικά ακίνητα και εκτεταμένες παράκτιες περιοχές, παρατήρησε.

Η πίεση στην Κούβα αυξήθηκε με την επιστροφή του Τραμπ στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο του 2025, αφού η κυβέρνησή του επανέφερε την πολιτική της «μέγιστης πίεσης», οδηγώντας σε κατάρρευση των επίσημων σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών. Μετά από τη στρατιωτική επιχείρηση στη Βενεζουέλα, η Ουάσιγκτον περιόρισε τις αποστολές πετρελαίου προς την Κούβα, τερματίζοντας τις φθηνές προμήθειες από τη Βενεζουέλα και στερώντας από την Αβάνα το βασικό οικονομικό της στήριγμα. Ως αποτέλεσμα, η χώρα έχει βυθιστεί σε σοβαρή οικονομική και ενεργειακή κρίση.

Τους τελευταίους μήνες, η κυβέρνηση Τραμπ έχει εντείνει την πίεση, επεκτείνοντας τις κυρώσεις σε κρατικές επιχειρήσεις, κυβερνητικούς οργανισμούς και ανώτερους αξιωματούχους. Στις 20 Μαΐου σημειώθηκε μία από τις σημαντικότερες κλιμακώσεις μετά από τον Ψυχρό Πόλεμο, όταν απαγγέλθηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες κατηγορίες για ανθρωποκτονία σε βάρος του πρώην προέδρου της Κούβας Ραούλ Κάστρο.

Την ίδια περίοδο, οι συνθήκες στην Κούβα συνέχισαν να επιδεινώνονται, με καθημερινές διακοπές ρεύματος και σοβαρές ελλείψεις σε τρόφιμα, καθαρό νερό και βασικά φάρμακα, ενώ η δυσαρέσκεια των πολιτών τροφοδοτεί διαμαρτυρίες σε ολόκληρο το νησί.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να επιστρέψει από το ταξίδι του στο Πεκίνο με νέες, ωφέλιμες για τις τις Ηνωμένες Πολιτείες, συμφωνίες, δήλωσαν αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου στις 10 Μαΐου.

Η προγραμματισμένη σύνοδος κορυφής στο Πεκίνο, από τις 14 έως τις 15 Μαΐου, μεταξύ του Τραμπ και του Κινέζου ηγέτη Σι Τζινπίνγκ, θεωρείται σημαντική δοκιμασία για τις σχέσεις των δύο χωρών. Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, ο Τραμπ αναμένεται να θέσει επί τάπητος αρκετά ευαίσθητα ζητήματα, μεταξύ των οποίων οι εξαγωγές σπάνιων γαιών, το εμπόριο και οι δεσμεύσεις αγορών, η Ταϊβάν, το Ιράν, η Ρωσία, η τεχνητή νοημοσύνη και οι κυβερνοαπειλές.

Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Άννα Κέλλυ δήλωσε σε δημοσιογράφους, κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής ενημέρωσης στις 10 Μαΐου, ότι πρόκειται για επίσκεψη με τεράστια συμβολική σημασία, παρατηρώντας ωστόσο ότι ο Ντόναλντ Τραμπ δεν ταξιδεύει ποτέ μόνο για συμβολικούς λόγους. Σύμφωνα με την Κέλλυ, οι Αμερικανοί πολίτες μπορούν να αναμένουν ότι ο πρόεδρος θα εξασφαλίσει περισσότερες επωφελείς συμφωνίες για λογαριασμό της χώρας.

Ο Τραμπ αναμένεται να υπογράψει νέες συμφωνίες με την Κίνα σε διάφορους τομείς, συμπεριλαμβανομένων της αεροδιαστημικής, της γεωργίας και της ενέργειας. Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιδιώκουν δεσμεύσεις αγορών αξίας δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων, δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης κατά την ίδια ενημέρωση. Ο αξιωματούχος ανέφερε ότι η Boeing θα συμμετάσχει στην επιχειρηματική αντιπροσωπεία που θα συνοδεύσει τον Τραμπ, ενώ η εταιρεία βρίσκεται σε συνομιλίες με το Πεκίνο για την πώληση έως και 500 αεροσκαφών.

Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, οι δύο πλευρές θα συζητήσουν επίσης τη δημιουργία συμβουλίου εμπορίου και συμβουλίου επενδύσεων, τα οποία θα επιτρέπουν στις δύο χώρες να διαχειρίζονται τις διμερείς εμπορικές και επενδυτικές ροές, δήλωσε η Κέλλυ.

Πρόγραμμα επίσκεψης στο Πεκίνο

Ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε το πρόγραμμα του Τραμπ για τη διήμερη επίσκεψη. Ο Αμερικανός πρόεδρος θα φτάσει στο Πεκίνο το βράδυ της 13ης Μαΐου. Στις 14 Μαΐου, θα παραστεί σε τελετή υποδοχής και θα πραγματοποιήσει διμερή συνάντηση με τον Σι το πρωί. Το απόγευμα, οι δύο ηγέτες θα επισκεφθούν τον Ναό του Ουρανού και το βράδυ θα παρακαθήσουν σε επίσημο κρατικό δείπνο.

Το πρωί της 15ης Μαΐου, ο Τραμπ θα συναντηθεί εκ νέου με τον Κινέζο ηγέτη για τσάι και γεύμα εργασίας, προτού αναχωρήσει από την Κίνα. Η Κέλλυ δήλωσε ότι, κατά τη διάρκεια αυτής της επίσκεψης, ο πρόεδρος Τραμπ θα συνεχίσει την πολιτική του τελευταίου έτους, δηλαδή την εξισορρόπηση της σχέσης με την Κίνα, με προτεραιότητα στην αμοιβαιότητα και τη δικαιοσύνη, και απώτερο στόχο την αποκατάσταση της οικονομικής ανεξαρτησίας των Ηνωμένων Πολιτειών.

Προσέθεσε ότι ο πρόεδρος σχεδιάζει να υποδεχθεί τον Σι και τη σύζυγό του σε ανταποδοτική επίσκεψη στην Ουάσιγκτον εντός του έτους.

Εξαγωγές σπάνιων γαιών

Οι σπάνιες γαίες αποτελούν ένα από τα πιο δύσκολα ζητήματα μεταξύ των δύο χωρών. Το 2025, η Κίνα επέβαλε αυστηρούς ελέγχους στις εξαγωγές σπάνιων γαιών και μαγνητών, προκαλώντας αναταραχή στις αλυσίδες εφοδιασμού της αμερικανικής αυτοκινητοβιομηχανίας, των ηλεκτρικών οχημάτων και της αμυντικής βιομηχανίας.

Στα τέλη Οκτωβρίου 2025, ο Τραμπ και ο Σι συναντήθηκαν στο Μπουσάν της Νότιας Κορέας, στο περιθώριο της συνόδου της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού. Σε εκείνη τη συνάντηση, ο Σι συμφώνησε να αναστείλει για έναν χρόνο τους ελέγχους εξαγωγών και τους κανόνες αδειοδότησης για τις σπάνιες γαίες και τα κρίσιμα ορυκτά, διατηρώντας τις προμήθειες διαθέσιμες για την αμερικανική και την παγκόσμια αγορά. Αξιωματούχος της κυβέρνησης Τραμπ δήλωσε κατά την ενημέρωση ότι η συμφωνία εξακολουθεί να ισχύει, αλλά δεν είναι γνωστό αν θα παραταθεί.

Όπως ανέφερε, οι συνομιλίες με την κινεζική πλευρά συνεχίζονται και οποιαδήποτε παράταση θα ανακοινωθεί εν ευθέτω χρόνω.

Ταϊβάν

Η Ταϊβάν αποτελεί ακόμη ένα κρίσιμο ζήτημα στις σχέσεις ΗΠΑ–Κίνας. Άλλος ανώτερος αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης δήλωσε κατά την ενημέρωση ότι υπάρχει συνεχής συζήτηση μεταξύ του προέδρου Τραμπ και του γενικού γραμματέα Σι Τζινπίνγκ σχετικά με την Ταϊβάν, προσθέτοντας ότι δεν αναμένονται αλλαγές στην πολιτική των ΗΠΑ στο μέλλον.

Ο Σι είχε εκφράσει στο παρελθόν την αντίθεσή του στις αμερικανικές πωλήσεις όπλων προς την Ταϊβάν. Ο αξιωματούχος σημείωσε ότι η αμερικανική θέση σχετικά με τον αμυντικό προϋπολογισμό της Ταϊβάν παραμένει ως είχε και ότι, κατά τον πρώτο χρόνο της κυβέρνησης Τραμπ, εγκρίθηκαν σημαντικά περισσότερες πωλήσεις όπλων προς την Ταϊβάν σε σύγκριση με εκείνες που είχε εγκρίνει η προηγούμενη κυβέρνηση σε διάστημα τεσσάρων ετών.

Ωστόσο, η Ουάσιγκτον εμφανίζεται απογοητευμένη από τις πρόσφατες περικοπές στις αμυντικές δαπάνες που επέβαλε το Κοινοβούλιο της Ταϊβάν, το οποίο ελέγχεται από την αντιπολίτευση. Σύμφωνα με τον ίδιο αξιωματούχο, η θέση των ΗΠΑ για τον αμυντικό προϋπολογισμό της Ταϊβάν, ο οποίος εγκρίθηκε συμπληρωματικά την προηγούμενη εβδομάδα, ήταν ότι το αποτέλεσμα ήταν απογοητευτικό, καθώς ορισμένα ζητήματα που, κατά την άποψη της Ουάσιγκτον, εξακολουθούν να χρήζουν χρηματοδότησης, έμειναν εκτός.

Ιράν και Ρωσία

Η Ουάσιγκτον έχει κατηγορήσει την Κίνα ότι υποστηρίζει τη Ρωσία και το Ιράν, βοηθώντας την Τεχεράνη να πραγματοποιεί στρατιωτικά πλήγματα στη Μέση Ανατολή και στηρίζοντας το Κρεμλίνο στον πόλεμό του στην Ουκρανία.

Ο ανώτερος αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης δήλωσε ότι ο πρόεδρος είχε συνομιλήσει πολλές φορές με τον γενικό γραμματέα Σι Τζινπίνγκ για το Ιράν και τη Ρωσία, συμπεριλαμβανομένων των εσόδων που παρέχει η Κίνα στα δύο αυτά καθεστώτα.

Η κυβέρνηση Τραμπ έχει παροτρύνει το κομμουνιστικό καθεστώς της Κίνας να στηρίξει τις αμερικανικές προσπάθειες για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, ενός κρίσιμου για τη μεταφορά πετρελαίου πορθμού τον οποίο έχει κλείσει το Ιράν. Ωστόσο, μέχρι στιγμής το Πεκίνο δεν έχει ανταποκριθεί. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν συναντήθηκε με τον Κινέζο υπουργό Εξωτερικών Γουάνγκ Γι την προηγούμενη εβδομάδα.

Ο αξιωματούχος δήλωσε ότι αναμένεται η συνέχιση αυτής της συζήτησης, προσθέτοντας ότι τις τελευταίες ημέρες είχαν υπάρξει ορισμένες ενέργειες από αμερικανικής πλευράς, όπως κυρώσεις, για τις οποίες εκτιμά ότι θα αποτελέσουν μέρος αυτών των συνομιλιών.

Ανησυχίες για το ταξίδι

Καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος προετοιμάζεται για το ταξίδι στο Πεκίνο, ορισμένοι επικριτές της Κίνας στην Ουάσιγκτον υποστηρίζουν ότι δεν θα ήταν ασφαλές να μεταβεί εκεί.

Ο γερουσιαστής Ρικ Σκοτ (R-Fla.) δήλωσε κατά τη διάρκεια συνέντευξης στην εκπομπή «The Glenn Beck Program» στις 8 Μαΐου ότι δεν πρόκειται να προκύψει κανένα καλό. Όπως ανέφερε, η Κίνα έχει επιλέξει να είναι εχθρός των Ηνωμένων Πολιτειών, προσθέτοντας ότι θα έπρεπε να ληφθεί υπ’ όψιν πόσους Αμερικανούς έχει σκοτώσει η φαιντανύλη, ενώ κατηγόρησε επίσης το Πεκίνο ότι επιχείρησε να καταστρέψει αμερικανικές εταιρείες και ότι απειλεί συμμάχους των ΗΠΑ.

Επεσήμανε ακόμη ότι το καθεστώς προχωρά σε εξαναγκαστικές αφαιρέσεις οργάνων από τους ίδιους τους πολίτες του, και χαρακτήρισε τους ηγέτες του κομμουνιστικού καθεστώτος της Κίνας ποταπούς.

Το ταξίδι του Αμερικανού προέδρου στο Πεκίνο είχε αρχικά προγραμματιστεί για τις 31 Μαρτίου-2 Απριλίου, αλλά αναβλήθηκε εξαιτίας του πολέμου στο Ιράν. Αξιωματούχος της κυβέρνησης δήλωσε ότι δεν υπάρχει σχέδιο νέας αναβολής του ταξιδιού.

Όπως σημείωσε, εκείνη την περίοδο η κατάσταση στο Ιράν ήταν πιο ενεργή, για αυτό ο Τραμπ επέλεξε να μεταθέσει την ημερομηνία της επίσκεψής του στην Κίνα.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και η Πρώτη Κυρία Μελάνια Τραμπ απομακρύνθηκαν εσπευσμένα το βράδυ του Σαββάτου από το δείπνο της Ένωσης Ανταποκριτών του Λευκού Οίκου στο ξενοδοχείο Washington Hilton, όταν ένοπλος παραβίασε σημείο ελέγχου κοντά στην αίθουσα εκδηλώσεων και πυροβόλησε πράκτορα της Μυστικής Υπηρεσίας.

 

Η Μυστική Υπηρεσία επιβεβαίωσε ότι ο πρόεδρος, η Πρώτη Κυρία και όλα τα προστατευόμενα πρόσωπα είναι ασφαλή, ενώ ο δράστης έχει συλληφθεί.

 

Δημοσιογράφοι της Epoch Times που ήταν παρόντες ανέφεραν ότι άκουσαν πυροβολισμούς περίπου στις 20:40 και έγιναν μάρτυρες της άμεσης αντίδρασης των αρχών. Αμέσως μετά από περίπου πέντε πυροβολισμούς, πράκτορες της Μυστικής Υπηρεσίας έσπευσαν στη σκηνή.

 

Αργότερα το ίδιο βράδυ, ο Τραμπ ανάρτησε στο Truth Social φωτογραφίες του υπόπτου στο έδαφος με δεμένα τα χέρια πίσω από την πλάτη, καθώς και βίντεο από κάμερες ασφαλείας που δείχνουν άνδρα να εισβάλλει στην περίμετρο ασφαλείας.

«Έτρεχε όσο πιο γρήγορα μπορούσε», δήλωσε ο Τραμπ σε ενημέρωση Τύπου στον Λευκό Οίκο μετά το περιστατικό. «Τον ακινητοποίησαν πριν προχωρήσει περισσότερο· εγώ βρισκόμουν πολύ μακριά».

 

Ο πρόεδρος επιβεβαίωσε επίσης ότι ένας πράκτορας της Μυστικής Υπηρεσίας τραυματίστηκε από πυροβολισμό.

«Ένας αξιωματικός πυροβολήθηκε, αλλά σώθηκε χάρη στο γεγονός ότι φορούσε ένα πολύ καλό αλεξίσφαιρο γιλέκο. Δέχθηκε πυρά από πολύ κοντινή απόσταση με ισχυρό όπλο», ανέφερε σημειώνοντας ότι ο τραυματισμένος πράκτορας είναι «σε πολύ καλή κατάσταση».

Σύμφωνα με τον Τραμπ, ακόμη ότι ο ύποπτος προέρχεται από την Καλιφόρνια και ότι οι αρχές επρόκειτο να ερευνήσουν την κατοικία του, χαρακτηρίζοντάς τον βαριά διαταραγμένο.

Ο υπηρεσιακός υπουργός Δικαιοσύνης Τοντ Μπλανς επαίνεσε τις αστυνομικές αρχές και τόνισε ότι η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη. «Η δίωξη είναι προφανής βάσει της πράξης, ωστόσο θα υπάρξουν πολλαπλές κατηγορίες που σχετίζονται με τους πυροβολισμούς, την οπλοκατοχή και κάθε άλλο στοιχείο που μπορούμε να αποδώσουμε», δήλωσε.

Ο διευθυντής του FBI Κας Πατέλ κάλεσε το κοινό να προσφέρει πληροφορίες, σημειώνοντας ότι έχει ήδη ξεκινήσει η διερεύνηση του υποβάθρου του υπόπτου. «Θα αναλύσουμε άμεσα όλα τα στοιχεία ώστε να διαφυλάξουμε την ασφάλεια της χώρας», ανέφερε.

 

Ο Τραμπ παρευρισκόταν για πρώτη φορά στο συγκεκριμένο δείπνο ως πρόεδρος και επρόκειτο να εκφωνήσει ομιλία περί τις 21:00. Όπως είπε, αρχικά νόμισε ότι ο θόρυβος που άκουσε ήταν «ένας δίσκος που έπεσε».

Αν και τα κίνητρα του δράστη παραμένουν ασαφή, ο πρόεδρος άφησε να εννοηθεί ότι ενδέχεται να ήταν ο στόχος. «Ίσως», απάντησε όταν ρωτήθηκε σχετικά. «Αυτοί που κάνουν τα περισσότερα, αυτοί που έχουν τη μεγαλύτερη επιρροή, είναι και αυτοί που στοχοποιούνται», δήλωσε.

Υπενθυμίζεται ότι έχουν προηγηθεί δύο απόπειρες δολοφονίας κατά του Τραμπ, οι οποίες έλαβαν χώρα κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας του 2024. Ωστόσο, τόνισε ότι παρά τις επιθέσεις δεν πρόκειται να σταματήσει να συμμετέχει σε δημόσιες εκδηλώσεις.

 

Σύμφωνα με τον επικεφαλής επικοινωνίας της Μυστικής Υπηρεσίας, Άντονυ Γκουλιέλμι, το περιστατικό σημειώθηκε κοντά στο κύριο σημείο ελέγχου εισόδου. Οι έρευνες γίνονται σε συνεργασία με την αστυνομία της Ουάσιγκτον.

Αρχικά ανακοινώθηκε ότι η εκδήλωση θα συνεχιστεί, ωστόσο λίγο αργότερα αποφασίστηκε η ακύρωσή της. Ο Τραμπ δήλωσε μέσω ανάρτησης ότι θα ακολουθήσει τις οδηγίες των αρχών, ενώ αργότερα επιβεβαίωσε την ακύρωση και την αποχώρηση όλων των παρευρισκομένων, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα ασφαλείας. Η λεωφόρος Κοννέκτικατ, όπου βρίσκεται το ξενοδοχείο, έκλεισε τόσο για οχήματα όσο και για πεζούς.

 

Το δείπνο των ανταποκριτών του Λευκού Οίκου αποτελεί ετήσιο επίσημο γεγονός υψηλού κύρους, με τη συμμετοχή δημοσιογράφων, πολιτικών, επιχειρηματιών και προσωπικοτήτων της δημόσιας ζωής, με στόχο την ανάδειξη της ελευθερίας του Τύπου και του έργου των δημοσιογράφων που καλύπτουν τον Λευκό Οίκο.

Η Αλίνα Φερνάντες Ρεβουέλτα, κόρη του πρώην ηγέτη της Κούβας Φιντέλ Κάστρο, ασκεί έντονη κριτική στο κομμουνιστικό καθεστώς που εγκαθίδρυσε ο πατέρας της το 1959, εκτιμώντας ότι η χώρα χρειάζεται εδώ και καιρό μια νέα κυβέρνηση. Η ίδια διέφυγε από την Αβάνα το 1993, σε ηλικία 37 ετών, και εγκαταστάθηκε στο Μαϊάμι, όπου ζει μια λιτή ζωή, παρόμοια με εκείνη άλλων Κουβανών εξόριστων.

Γεννημένη το 1956, η Φερνάντες μεγάλωσε στην επαναστατική Αβάνα, ως μέλος της προνομιούχου ελίτ της επανάστασης. Ωστόσο, από νεαρή ηλικία αντιλήφθηκε την πραγματικότητα του κομμουνισμού και αργότερα αναδείχθηκε σε μία από τις πιο έντονες επικρίτριες της διακυβέρνησης του πατέρα της, την οποία χαρακτήρισε καταπιεστική.

Σε αποκλειστική συνέντευξη στην εφημερίδα The Epoch Times, ανέφερε ότι η ανάγκη για αλλαγή καθεστώτος υφίσταται ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του 1980. Όταν πέθανε ο Φιντέλ Κάστρο, πολλοί θεωρούσαν πως το καθεστώς του θα έφτανε στο τέλος του, είπε, καθώς επρόκειτο για μια έντονα προσωποκεντρική, πατερναλιστική και ναρκισσιστική μορφή διακυβέρνησης. Ωστόσο, το καθεστώς επιβίωσε.

Η Φερνάντες είναι κόρη του Κάστρο και της κοσμικής κυρίας της Αβάνας Ναταλίας Ρεβουέλτα, οι οποίοι διατηρούσαν εξωσυζυγική σχέση στα μέσα της δεκαετίας του 1950, αν και οι δύο ήταν παντρεμένοι. Μεγάλωσε με τη μητέρα της και τον πατριό της και έμαθε ότι ο Κάστρο ήταν ο βιολογικός της πατέρας σε ηλικία 10 ετών. Όπως αποκάλυψε, εξακολουθεί να βασανίζεται από αναμνήσεις του παρελθόντος, ενώ αναφέρεται στον Κάστρο με το όνομά του, αντί να τον αποκαλεί «πατέρα».

Στα τέλη της δεκαετίας του 1980 πέρασε ανοιχτά στην αντιπολίτευση, κάτι που της προκάλεσε έντονο φόβο, κυρίως για την ασφάλεια της έφηβης τότε κόρης της, η οποία αναπόφευκτα επιβαρύνθηκε από την επιλογή της μητέρας της.

Επί δεκαετίες, η Κούβα εξαρτιόταν από ξένη βοήθεια, κυρίως από τη Σοβιετική Ένωση, η οποία παρείχε σημαντικές επιδοτήσεις έως την κατάρρευσή της το 1991. Η διακοπή αυτής της στήριξης οδήγησε σε μια παρατεταμένη οικονομική κρίση, γνωστή ως «Ειδική Περίοδος».

Για τη Φερνάντες, εκείνα τα χρόνια ήταν χρόνια απόλυτης δυστυχίας, χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα, τρόφιμα ή μέσα μαζικής μεταφοράς, ενώ τα σχολεία παρέμεναν κλειστά. Σημείωσε ότι, αν και κάποιοι θεωρούν πως η κατάσταση σήμερα είναι χειρότερη, τη δεκαετία του 1990 ήταν εξαιρετικά δύσκολη.

 

Όταν της δόθηκε η ευκαιρία να διαφύγει, επέλεξε να φύγει πρώτη, αφήνοντας πίσω την κόρη της. Κατάφερε να δραπετεύσει χρησιμοποιώντας το διαβατήριο μιας Ισπανίδας τουρίστριας που δέχθηκε να τη βοηθήσει. Αρχικά ταξίδεψε στην Ισπανία και στη συνέχεια έλαβε πολιτικό άσυλο στις Ηνωμένες Πολιτείες μέσω της αμερικανικής πρεσβείας στη Μαδρίτη. Στις 21 Δεκεμβρίου 1993, έφτασε στην Ατλάντα.

Λίγες ημέρες αργότερα, ο πάστορας Τζέσσε Τζάκσον επισκέφθηκε την Κούβα και εξασφάλισε την έγκριση του Κάστρο για την έξοδο της εγγονής του από τη χώρα, εξέλιξη που η Φερνάντες χαρακτήρισε ως θεία παρέμβαση. Λίγο μετά, μητέρα και κόρη ήταν και πάλι μαζί, στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Γιατί έφυγε από την Κούβα

Από την ηλικία περίπου των 9 ή 10 ετών, η Φερνάντες άρχισε να κατανοεί την πραγματική σημασία του κομμουνισμού και της επανάστασης. Αφετηρία της ήταν η εμπειρία της λεγόμενης «εθελοντικής εργασίας».Είχε εκφράσει στη μητέρα της την επιθυμία να μην συμμετάσχει, αλλά εκείνη της απάντησε ότι ήταν υποχρεωτικό. Το καθεστώς επέβαλλε στους Κουβανούς, ακόμη και στα παιδιά, να συμμετέχουν σε απλήρωτη εργασία για τη στήριξη της κρατικής οικονομίας, κυρίως σε αγροτικές δραστηριότητες όπως η συγκομιδή ζαχαροκάλαμου.

Διαπίστωσε τότε ότι στην Κούβα ο όρος «εθελοντικό» σήμαινε επί της ουσίας υποχρεωτικό. Αυτό αποτέλεσε ένα πρώιμο μάθημα για το πώς οι κομμουνιστές αλλοιώνουν τη γλώσσα προς όφελος του συστήματος. Συνειδητοποίησε πολύ νωρίς ότι της έλεγαν ψέματα.

 

 

Όταν ήταν περίπου 10 ετών, η μητέρα της της αποκάλυψε ότι ο Κάστρο ήταν ο βιολογικός της πατέρας. Μέχρι τότε πίστευε ότι πατέρας της ήταν ο σύζυγος της μητέρας της, ο διακεκριμένος καρδιολόγος Ορλάντο Φερνάντες Φερέρ. Λόγω της νομοθεσίας της χώρας, διατήρησε το επώνυμό του αντί να υιοθετήσει εκείνο του Κάστρο. Ο πατριός της εγκατέλειψε τη χώρα στις αρχές της δεκαετίας του 1960 μαζί με την αδελφή της.

Ήδη από τότε, σε σχολικά και επίσημα έγγραφα, αναγκαζόταν να καταγράφει στοιχεία που την έκαναν να αισθάνεται ότι υπήρχαν «προδότες» στην οικογένειά της. Παρέμεινε στην Κούβα με τη μητέρα της, ωστόσο η σχέση τους ήταν δύσκολη. Σύμφωνα με τη Φερνάντες, η μητέρα της υπήρξε μία από τις αρχικές μορφές της επανάστασης, συμμετέχοντας από τα πρώτα στάδια της προετοιμασίας της. Τη χαρακτήρισε ένθερμη υποστηρίκτρια και ιδιαίτερα πιστή στον Κάστρο.

 

Η κρίση του Μαριέλ το 1980 αποτέλεσε σημείο καμπής για την ίδια. Η λεγόμενη «έξοδος του Μαριέλ» ήταν μια μαζική έξοδος από την Κούβα, που ξεκίνησε έπειτα από κρίση στην πρεσβεία του Περού στην Αβάνα, όπου περισσότεροι από 10.000 Κουβανοί ζήτησαν άσυλο λόγω της οικονομικής κατάστασης. Ως απάντηση, ο Κάστρο άνοιξε το λιμάνι του Μαριέλ, επιτρέποντας σε όσους ήθελαν να εγκαταλείψουν τη χώρα να φύγουν. Από τον Απρίλιο έως τον Οκτώβριο του 1980, περίπου 125.000 Κουβανοί κατευθύνθηκαν προς τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Το καθεστώς χαρακτήριζε όσους έφευγαν με υποτιμητικούς όρους, όπως «σκουλήκια» και «προδότες», ενώ οργανώνονταν ομάδες για τον εκφοβισμό και την παρενόχλησή τους. Η Φερνάντες ανέφερε ότι οι πολίτες ενθαρρύνονταν να επιτίθενται σε όσους εγκατέλειπαν τη χώρα, να τους προσβάλλουν και να τους ταπεινώνουν, ακόμη και να τους σκοτώνουν σε ορισμένες περιπτώσεις επειδή επιθυμούσαν να φύγουν. Όπως υπογράμμισε, η εμπειρία αυτή αποτέλεσε για την ίδια ένα εξαιρετικά σκληρό σημείο καμπής, καθώς είδε ανθρώπους να αντιμετωπίζονται με αυτόν τον τρόπο επισήμως.

 

Το 2014, η Φερνάντες επέστρεψε στην Αβάνα για πρώτη φορά μετά από 21 χρόνια, έχοντας λάβει άδεια από τις κουβανικές αρχές για να επισκεφθεί τη σοβαρά άρρωστη μητέρα της στο νοσοκομείο. Έκτοτε δεν έχει επιστρέψει στο νησί, αλλά, όπως πολλοί Κουβανοί που ζουν στις Ηνωμένες Πολιτείες, ελπίζει να το επισκεφθεί όταν καταρρεύσει το καθεστώς.

Σήμερα δεν διατηρεί επαφή με τα μέλη της οικογένειάς της, μεταξύ των οποίων και ο θείος της και πρώην ηγέτης της Κούβας Ραούλ Κάστρο, ο οποίος είναι πλέον 94 ετών. Μία από τις μεγαλύτερες τραγωδίες της Κούβας είναι ότι αυτή η κατάσταση δίχασε τις οικογένειες με τον πιο δραματικό τρόπο, μετατρέποντας σε εχθρούς όσους δεν συμμερίζονταν τις ίδιες απόψεις. Η Φερνάντες σημείωσε ότι αυτή η κατάσταση επικράτησε από την αρχή.

Το μέλλον της Κούβας

Η κουβανική επανάσταση ξεκίνησε το 1953 ως ένοπλη εξέγερση που ανέτρεψε τελικά τη δικτατορία του Φουλχένσιο Μπατίστα. Την 1η Ιανουαρίου 1959, ο Φιντέλ Κάστρο ανέλαβε την εξουσία και σύντομα μετέτρεψε την Κούβα σε κομμουνιστική χώρα.

Περισσότεροι από δώδεκα πρόεδροι των Ηνωμένων Πολιτειών επιχείρησαν έκτοτε να επηρεάσουν, να αλλάξουν ή να ανατρέψουν το κουβανικό καθεστώς. Οι Ηνωμένες Πολιτείες επέβαλαν το 1960 οικονομικό εμπάργκο και κυρώσεις, που ενισχύονταν με την πάροδο του χρόνου. Μεταξύ άλλων ενεργειών περιλαμβάνονται η αποτυχημένη απόβαση στον Κόλπο των Χοίρων το 1961 επί προεδρίας Τζον Φ. Κέννεντυ, η αποβολή της Κούβας από τον Οργανισμό Αμερικανικών Κρατών και η επιβολή ταξιδιωτικών περιορισμών.

Τις τελευταίες εβδομάδες, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι η Κούβα ενδέχεται να αποτελέσει τον επόμενο στόχο, μετά τη σύλληψη του προέδρου της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο με στρατιωτική επέμβαση στις 3 Ιανουαρίου, και την έναρξη επιθέσεων κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου. Σε δηλώσεις του, στις 29 Μαρτίου, ανέφερε ότι πρόκειται για μια χώρα που καταρρέει και ότι σύντομα θα έρθει η σειρά της, προσθέτοντας ότι μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα θα καταρρεύσει αλλά οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι έτοιμες να τη βοηθήσουν.

Μετά τη σύλληψη του Μαδούρο, οι αποστολές πετρελαίου προς την Κούβα σταμάτησαν, γεγονός που βύθισε το νησί σε μία από τις χειρότερες οικονομικές κρίσεις των τελευταίων δεκαετιών. Μεγάλες διαδηλώσεις ξέσπασαν στο νησί, με φόντο τις συχνές διακοπές ρεύματος, τις σοβαρές ελλείψεις τροφίμων και την περιορισμένη πρόσβαση σε φάρμακα. Ωστόσο, η Φερνάντες εκτίμησε ότι μια ουσιαστική αλλαγή εκ των έσω είναι απίθανη στο άμεσο μέλλον, επισημαίνοντας ότι μορφές διαμαρτυρίας όπως το χτύπημα κατσαρολικών δεν επαρκούν για την ανατροπή του καθεστώτος.

 

Εξήγησε ότι το κομμουνιστικό σύστημα παραμένει βαθιά εδραιωμένο, με την εξουσία να είναι έντονα συγκεντρωμένη και πολλούς από τους αρχικούς ηγέτες να εξακολουθούν να βρίσκονται σε θέσεις επιρροής, αν και ορισμένοι έχουν αποβιώσει.

Μετά την αποχώρησή της από την Αβάνα, αναδείχθηκε σε ένθερμη υπέρμαχο της ελευθερίας για την πατρίδα της. Το 1998 δημοσίευσε τα απομνημονεύματά της με τίτλο Castro’s Daughter: An Exile’s Memoir of Cuba («Η κόρη του Κάστρο: Απομνημονεύματα μιας εξόριστης από την Κούβα»), ενώ κατά καιρούς αντιμετωπίζει αντιδράσεις για το έργο της στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Πρόσφατα συμμετείχε σε ντοκιμαντέρ με τίτλο Revolution’s Daughter («Η κόρη της επανάστασης»), το οποίο θα κάνει πρεμιέρα στο Μαϊάμι στις 10 Απριλίου. Τα τελευταία χρόνια έχει περιορίσει τις δημόσιες εμφανίσεις της.

Η Φερνάντες παρέμεινε σιωπηλή για πολλά χρόνια, έχοντας την αίσθηση ότι είχε ήδη πει όσα είχε να πει.