Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του πετρελαίου Brent έφτασαν τα 106,50 δολάρια το βαρέλι αργά την Κυριακή, καθώς η σύγκρουση με το Ιράν εξακολουθεί να απειλεί τον παγκόσμιο εφοδιασμό πετρελαίου.
Την Κυριακή της προηγούμενης εβδομάδας οι τιμές είχαν αγγίξει σχεδόν τα 120 δολάρια το βαρέλι, προτού υποχωρήσουν στα 80 δολάρια έως την Τρίτη, 10 Μαρτίου. Στη συνέχεια αυξήθηκαν εκ νέου, κλείνοντας στα 103,89 δολάρια την Παρασκευή, ενώ αργά στις 15 Μαρτίου έφτασαν τα 106,50 δολάρια πριν υποχωρήσουν στα 103,93 δολάρια έως τις 21:55 (ώρα ανατολικών ΗΠΑ).
Η άνοδος σημειώθηκε παρά το γεγονός ότι ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (ΔΟΕ) ανακοίνωσε στις 11 Μαρτίου ότι τα κράτη-μέλη θα αποδεσμεύσουν ποσότητα-ρεκόρ 400 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου από τα στρατηγικά τους αποθέματα, εκ των οποίων τα 172 εκατομμύρια θα προέλθουν από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η ING Bank ανέφερε σε ανακοίνωσή της στις 12 Μαρτίου ότι η αγορά εξακολουθεί να ενισχύεται παρά τη μεγάλη αυτή αποδέσμευση, καθώς δεν υπάρχουν ενδείξεις αποκλιμάκωσης στον Περσικό Κόλπο και συνεπώς δεν διαφαίνεται τέλος στις διαταραχές των ροών πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Καθώς οι αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις συνεχίζονται, το καθεστώς του Ιράν έχει απειλήσει ότι θα στοχοποιήσει ενεργειακές υποδομές στη Μέση Ανατολή, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο για τον εφοδιασμό και διατηρεί τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.
Την Παρασκευή οι Ηνωμένες Πολιτείες έπληξαν περισσότερους από 90 ιρανικούς στρατιωτικούς στόχους στο νησί Χαργκ, αποφεύγοντας ωστόσο τις πετρελαϊκές και ενεργειακές εγκαταστάσεις. Το νησί αποτελεί το σημαντικότερο οικονομικό περιουσιακό στοιχείο του Ιράν, καθώς από εκεί εξάγεται περίπου το 90% του πετρελαίου της χώρας. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί προειδοποίησε το Σάββατο ότι η Τεχεράνη θα ανταποδώσει εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες ή το Ισραήλ πλήξουν τις πετρελαϊκές και ενεργειακές υποδομές της, προσθέτοντας ότι τα αντίποινα θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν επιθέσεις σε εγκαταστάσεις αμερικανικών εταιρειών στην περιοχή.
Λίγο μετά τα πλήγματα στο Χαργκ, ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη έπληξαν σημαντικό πετρελαϊκό τερματικό σταθμό στη Φουτζάιρα των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Τέσσερις πηγές αναφέρουν ότι οι εργασίες φόρτωσης πετρελαίου έχουν έκτοτε επανεκκινήσει, χωρίς ωστόσο να είναι σαφές αν έχουν επιστρέψει πλήρως σε κανονικά επίπεδα.
Η Φουτζάιρα, που βρίσκεται εκτός των Στενών του Ορμούζ, αποτελεί σημείο εξαγωγής περίπου ενός εκατομμυρίου βαρελιών ημερησίως από το βασικό αργό πετρέλαιο Murban των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων — ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου στο 1% της παγκόσμιας ζήτησης.
Ο αναλυτής του ομίλου χρηματοοικονομικών υπηρεσιών SEB Έρικ Μέγερσον (Erik Meyersson) ανέφερε σε σημείωμά του ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες εξετάζουν επιλογές υψηλού κινδύνου στο έδαφος, όπως επιδρομές σε πυρηνικές εγκαταστάσεις για την κατάσχεση εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν, την κατάληψη του πετρελαϊκού κόμβου στο νησί Χαργκ ή ακόμη και την κατοχή περιοχών του νότιου Ιράν με στόχο την προστασία των Στενών του Ορμούζ. Όλα αυτά τα σενάρια συνεπάγονται σημαντική κλιμάκωση και απαιτούν αποδοχή πολύ υψηλότερου κινδύνου.
Στις 11 Μαρτίου περιφερειακοί κυβερνητικοί φορείς κρατών του Κόλπου και κέντρα θαλάσσιας ασφάλειας ανέφεραν ότι πολλαπλά εμπορικά πλοία επλήγησαν στον Περσικό Κόλπο και στα Στενά του Ορμούζ.
Αποδέσμευση πετρελαίου από τον ΔΟΕ
Πέρα από τις ανησυχίες για τον εφοδιασμό πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή, υπάρχουν φόβοι ότι η συντονισμένη αποδέσμευση 400 εκατομμυρίων βαρελιών από τον ΔΟΕ ενδέχεται να μην επαρκεί για να αντισταθμίσει τις απώλειες εφοδιασμού που προκαλεί ο πόλεμος.
Η ING Bank ανέφερε ότι υπάρχουν ανησυχίες σχετικά με το πόσο γρήγορα θα φτάσει το πετρέλαιο αυτό στην αγορά και κατά πόσο θα επαρκέσει για να σταθεροποιήσει την κατάσταση έως ότου επανέλθουν οι ροές πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Στο πλαίσιο της συντονισμένης δράσης, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα αρχίσουν από την επόμενη εβδομάδα να αποδεσμεύουν 172 εκατομμύρια βαρέλια από τα στρατηγικά τους αποθέματα πετρελαίου, διαδικασία που αναμένεται να διαρκέσει περίπου 120 ημέρες και αντιστοιχεί σε περίπου 1,4 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως. Εάν και οι άλλες χώρες κινηθούν σε παρόμοιο χρονικό πλαίσιο, η συνολική αποδέσμευση θα φτάσει περίπου τα 3,3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως — ποσότητα που υπολείπεται σημαντικά της απώλειας εφοδιασμού που καταγράφονται στον Περσικό Κόλπο.
Σύμφωνα με την τράπεζα, ο μόνος τρόπος να υποχωρήσουν οι τιμές πετρελαίου με σταθερό τρόπο είναι να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη ροή πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ. Σε διαφορετική περίπτωση, προειδοποίησε ότι είναι πιθανό να καταγραφούν ακόμη υψηλότερες τιμές στο μέλλον.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η εθνική μέση τιμή της απλής βενζίνης έφτασε την Κυριακή τα 3,69 δολάρια ανά γαλόνι (περίπου 0,90 ευρώ ανά λίτρο), αυξημένη κατά σχεδόν 7% σε σχέση με τα 3,45 δολάρια ανά γαλόνι (περίπου 0,84 ευρώ ανά λίτρο) της προηγούμενης εβδομάδας, σύμφωνα με στοιχεία της American Automobile Association (Αμερικανικής Ένωσης Αυτοκινήτου). Στην Καλιφόρνια οι τιμές ξεπέρασαν τα 5,5 δολάρια ανά γαλόνι (περίπου 1,34 ευρώ ανά λίτρο), ενώ στην Αλάσκα, την Αριζόνα, το Όρεγκον, τη Νεβάδα, την Ουάσιγκτον και τη Χαβάη διαμορφώθηκαν πάνω από τα 4 δολάρια ανά γαλόνι (περίπου 0,98 ευρώ ανά λίτρο).
Στις 13 Μαρτίου ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Κρις Ράιτ διέταξε την πετρελαϊκή εταιρεία Sable Offshore Corp., με έδρα το Τέξας, να επαναλάβει τις δραστηριότητές της στα ύδατα ανοιχτά της νότιας Καλιφόρνιας, επικαλούμενος τον νόμο για την αμυντική παραγωγή. Το υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ ανέφερε ότι η απόφαση ελήφθη για να αντιμετωπιστούν οι κίνδυνοι διαταραχών στον εφοδιασμό που έχουν αφήσει την περιοχή και τις αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις εξαρτημένες από ξένο πετρέλαιο.
Ο Ράιτ δήλωσε ακόμη ότι η κυβέρνηση Τραμπ έχει πάντα ως πρώτη της προτεραιότητα τους Αμερικανούς και την ενεργειακή τους ασφάλεια. Την Πέμπτη πρόσθεσε ότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ θα επιχειρήσει να συνοδεύσει πετρελαιοφόρα πλοία μέσω των Στενών του Ορμούζ, κάτι που θα μπορούσε να ξεκινήσει εντός του μήνα.
