Το Χάρβαρντ γκρεμίζει τα ακαδημαϊκά όρια. Το ιστορικό πανεπιστήμιο που για αιώνες θεωρούνταν σύμβολο ακαδημαϊκής αριστείας, βρέθηκε ξανά στο προσκήνιο όχι για μια νέα επιστημονική ανακάλυψη ή για τη διάκριση ενός διακεκριμένου ερευνητή, αλλά για την απόφασή του να προσλάβει έναν drag performer στην έδρα του.
Η πρόσληψη drag performer (άντρα που παρουσιάζει σόου ντυμένος ως γυναίκα) ως επισκέπτη καθηγητή προκαλεί συζητήσεις για τα όρια της ακαδημαϊκής ελευθερίας και το μέλλον της ανώτατης εκπαίδευσης.
Το Χάρβαρντ ανακοίνωσε την απρόσμενη – και αμφιλεγόμενη – προσθήκη στο διδακτικό του δυναμικό: τον Καρήμ Κουμπτσαντανί (Kareem Khubchandani), γνωστό με το καλλιτεχνικό ψευδώνυμο ΛαΧόρ Βατζιστάν (LaWhore Vagistan), ως επισκέπτη καθηγητή από το πανεπιστήμιο Ταφτς (Tufts), στο Πρόγραμμα Σπουδών Φύλου και Σεξουαλικότητας (Studies of Gender and Sexyality). Πρόκειται για μια περσόνα που οι ακαδημαϊκοί έχουν καταστήσει αναπόσπαστο μέρος της παιδαγωγικής τους πρακτικής.
Σχετικά με την επιλογή του ψευδωνύμου του, είχε πει τα εξής, σε συνέντευξή του, το 2015, στο John Hopkins University Press: «Διάλεξα το όνομα ‘LaWhore’ επειδή η οικογένειά μου έχει τις ρίζες της στο Πακιστάν: η Λαχόρη είναι μια σημαντική πόλη στο Πακιστάν. Και το Βατζιστάν επειδή βλέπω την υποήπειρο ως ένα μεγάλο, όμορφο Βαγκιστάν», αναφερόμενος μεταφορικά στην υποήπειρο της Νότιας Ασίας με την Ινδία, το Πακιστάν και το Μπαγκλαντές ως αναφορά στο γυναικείο σώμα, το οποίο παρουσιάζει συμβολικά ως «χώρο μετάβασης και δυνατοτήτων». [1] Επίσης, σε εκείνη τη συνέντευξη, συζήτησε την «ταυτότητα φύλου στην τάξη, τη φυλή και την εκπροσώπηση στην ερμηνεία, καθώς και τους σεξουαλικά ενεργούς χαρακτήρες της Disney».
Η θητεία του θα περιλαμβάνει δύο μαθήματα: Το «Εθνογραφία των Κουήρ» (Queer Ethnography) στο φθινοπωρινό εξάμηνο, μια εισαγωγή στην εθνογραφία με έμφαση στο σώμα, την απόλαυση, τη δύναμη και τη σεξουαλικότητα., και το «RuPaulitics; Drag, Race, and Desire» στο εαρινό εξάμηνο, που αποτελεί ανάλυση της πολιτικής και πολιτισμικής δυναμικής του φαινομένου RuPaul’s Drag Race (διάσημη τηλεοπτική επιτυχία που ξεκίνησε στις ΗΠΑ το 2009 με drag performer), της drag κουλτούρας και της διαπλοκής της με φυλή, σεξουαλικότητα και ταυτότητα.
Ποιος είναι ο Καρήμ Κουμπτσαντανί / ΛαΧόρ Βατζιστάν
Ο Κουμπτσαντανί είναι ακαδημαϊκός, αναπληρωτής καθηγητής στα τμήματα θεάτρου, χορού και στις σπουδές Φυλής, Αποικιοκρατίας και Διασποράς στο Πανεπιστήμιο Ταφτς. Έχει επίσης δημιουργήσει την περσόνα ΛαΧόρ Βατζιστάν, έναν χαρακτήρα που συνδυάζει αφήγηση, stand-up, χορό και πρόζα. Ο Κουμπτσαντανί έχει γράψει πολλά βιβλία με επίκεντρο τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα· το νέο του βιβλίο, με τίτλο «Lessons in Drag», ασχολείται με τη διασταύρωση του ακαδημαϊκού χώρου και της drag performance. Ειδικεύεται δηλαδή στις σπουδές περφόρμανς, στις κουήρ σπουδές και στις σπουδές Νότιας Ασίας.
Ο ευγενής στόχος του είναι να φέρει «το νυχτερινό κέντρο διασκέδασης στην τάξη και αντίστροφα, διδάσκοντας κριτική θεωρία φυλής, μετααποικιακή θεωρία και θεωρία φύλου μέσω του συγχρονισμού χειλιών και διαλέξεων.
Στα έργα του – π.χ. στα βιβλία «Ishtyle: Accenting Gay Indian Nightlife» και «Decolonize Drag» ασχολείται με το πώς η κουλτούρα του drag και οι νυχτερινές κοινότητες μεταναστών συνδέονται με ταυτότητα, πολιτική και αυτοαποικιοποίηση.
Αντιδράσεις και προβληματισμοί
Καθώς η είδηση διαδόθηκε με ταχύτητα αστραπής, η ιστοσελίδα LBGTQ Pink News ανακοίνωσε την πρόσληψη, γράφοντας ότι «οι δεξιοί είναι έξαλλοι» γι’ αυτό. Αντιθέτως, οι περισσότεροι δεξιοί το βρήκαν «απίστευτα αστείο» και το έλεγξαν ξανά για να βεβαιωθούν ότι είναι αλήθεια. Τα μαθήματα που θα διδάσκει «μοιάζουν περισσότερο με προσφορές σε ένα κοινοτικό κέντρο LBTQ στο Πόρτλαντ, όχι στο πιο έγκριτο πανεπιστήμιο της χώρας». ‘Η πρώην έγκριτο πανεπιστήμιο, κάποτε γνωστό για την ακαδημαϊκή του αυστηρότητα και αριστεία.
Κριτικές λένε ότι αυτό το είδος διδασκαλίας και θεματολογίας υποσκάπτει τα ακαδημαϊκά στάνταρ ή ότι εκτρέπει σε επιπόλαιες θεματικές. Μιλούν για εκφυλισμό των ακαδημαϊκών σπουδών, υποστηρίζοντας ότι η πανεπιστημιακή αίθουσα μετατρέπεται σε θέατρο και ότι η αριστεία αντικαθίσταται από θεάματα.
Από την άλλη, υποστηρικτές τη θεωρούν πρωτοποριακή προσέγγιση που ενώνει τέχνη, θεωρία και εμπειρία, μια μορφή «μάθησης επί σκηνής» όπου η παράσταση και η θεωρία αλληλοτροφοδοτούνται.
‘Εχει επίσης προκύψει πολιτικό πλαίσιο. Όταν έγινε η πρόσληψη, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντ. Τραμπ, είχε ήδη συμφωνήσει να αποδεσμεύσει σημαντικά ομοσπονδιακά κονδύλια προς το Χάρβαρντ, ενώ γενικότερα αυτή την περίοδο, η ανώτατη εκπαίδευση στις Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκεται στο επίκεντρο πολιτικών και κοινωνικών αντιπαραθέσεων. Για ορισμένους, η απόφαση του Χάρβαρντ αποτελεί παράδειγμα του πώς τα κορυφαία πανεπιστήμια υιοθετούν πλέον πολιτιστικά και ιδεολογικά πρότζεκτ που απομακρύνονται από τον πυρήνα της κλασικής ακαδημαϊκής έρευνας.
Το ζήτημα δεν αφορά μόνο το αν ένα μάθημα για το drag έχει θέση στο Χάρβαρντ. Θέτει ευρύτερα ερωτήματα, όπως για το πού βρίσκονται τα όρια της ακαδημαϊκής ελευθερίας, πότε η πανεπιστημιακή διδασκαλία γίνεται πολιτικό ή πολιτιστικό ακτιβιστικό εργαλείο, και ακόμα για το ποια είναι τελικά η αποστολή των κορυφαίων πανεπιστημίων: η αναζήτηση γνώσης ή η προβολή ιδεολογικών και καλλιτεχνικών τάσεων;
Η υπόθεση ΛαΧόρ Βατζιστάν δείχνει πως η συζήτηση για το μέλλον της ανώτατης εκπαίδευσης μόλις ξεκινά.
ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
1. Η επιλογή του ονόματος δεν είναι τόσο αθώα όσο δηλώνει ο κάτοχός του, αφού για τους ομιλούντες την αγγλική οι ηχητικές και ορθογραφικές σεξουαλικές συνυποδηλώσεις είναι παραπάνω από εμφανείς: whore σημαίνει πόρνη, ενώ vagina γυναικείος κόλπος.
