Δευτέρα, 05 Ιαν, 2026

Η ταυτόχρονη εμφάνιση του πράσινου κομήτη Lemmon, του Swan και του Atlas

Στις 3 π.μ., ο συννεφιασμένος νυχτερινός ουρανός πάνω από την έρημο Σαχάρα, στη Τυνησία, ξαφνικά καθάρισε και οι αστροφωτογράφοι Μακρέμ Λαρναούτ και Χαφέντ Ντρις εντόπισαν τον λαμπερό πράσινο κομήτη Lemmon μέσω των ισχυρών τηλεσκοπικών καμερών τους.

«Το πιο εντυπωσιακό χαρακτηριστικό [του κομήτη Lemmon] είναι η μπλε ουρά ιόντων, μακριά, ευθεία και λεπτή, που εκτείνεται για εκατομμύρια χιλιόμετρα», είπε ο Λαρναούτ στην εφημερίδα The Epoch Times.

Οι εικόνες που τράβηξαν οι Τυνήσιοι φωτογράφοι δείχνουν λεπτές ίνες κοσμικής σκόνης που απλώνονται στο διάστημα πίσω από τον κομήτη, με τον πυρήνα του να λάμπει με σμαραγδένιο πράσινο φως. Για να τις τραβήξουν, χρειάστηκαν δύο συγχρονισμένες τηλεσκοπικές κάμερες RASA 8 και σχολαστικό προγραμματισμό.

Με έκθεση 30 δευτερολέπτων, συγκέντρωσαν δεδομένα κατά τις πρώτες πρωινές ώρες και στη συνέχεια τα συνδύασαν για να δημιουργήσουν μια λεπτομερή εικόνα, που αναδεικνύει τα εντυπωσιακά χαρακτηριστικά του κομήτη Lemmon.

A photo of Comet Lemmon taken over Tunisia's Sahara Desert shows off the comet's green coma and tail of charged particles. (Courtesy of Makrem Larnaout and Hafedh Driss)
Αυτή η φωτογραφία του κομήτη Lemmon, που τραβήχτηκε από την έρημο Σαχάρα, Τυνησία, αναδεικνύει την πράσινη κόμη και την ουρά του κομήτη από φορτισμένα σωματίδια. (Ευγενική παραχώρηση των Μακρέμ Λαρναούτ και Χαφέντ Ντρις)

 

Οι κομήτες είναι παγωμένα συσσωματώματα ύλης που περιστρέφονται γύρω από τον ήλιο. Όταν θερμαίνονται από την ηλιακή ακτινοβολία, αρχίζουν να αποβάλλουν τα σωματίδιά τους, δημιουργώντας εκπληκτικά πυροτεχνήματα. Όταν οι κομήτες εμφανίζονται στο εσωτερικό ηλιακό μας σύστημα, ένα πράσινο σύννεφο (κόμη), σχηματίζεται γύρω από τον πυρήνα τους.

Ωστόσο, οι κομήτες είναι ένα τεράστιο σύμπλεγμα ύλης διασκορπισμένο στο διάστημα. Αυτή η ύλη μετατρέπεται επίσης σε βροχές μετεωριτών όταν πέφτει στην ατμόσφαιρα της Γης.

«Αυτή η δομή πραγματικά με γοητεύει», λέει ο Λαρναούτ για τους μετεωρίτες που φωτογραφίζει. «Είναι η ζωντανή απόδειξη ότι ο χώρος δεν είναι σιωπηλός αλλά ζωντανός, με κίνηση και ενέργεια».

Από τις 8 Οκτωβρίου, ο κομήτης Lemmon (γνωστός και ως C/2025 A6) χαράζει μια διαδρομή κάτω από τη Μεγάλη Άρκτο, ακριβώς πάνω από τον ορίζοντα. Καθώς πλησιάζει όλο και πιο κοντά στον ήλιο, φαίνεται μεγαλύτερος και φωτεινότερος στον νυχτερινό μας ουρανό. Όταν φτάνει στο μέγιστο της φωτεινότητας του και, υπό ιδανικές συνθήκες σκοταδιού, είναι ορατός με γυμνό μάτι. Ο Lemmon λάμπει με φωτεινότητα περίπου 4,5 σε μέγεθος.

A photo of Comet SWAN over Tunisia's Sahara Desert. (Courtesy of Makrem Larnaout and Hafedh Driss)
Ο κομήτης Lemmon διασχίζει τον νυχτερινό ουρανό πάνω από την έρημο Σαχάρα, στην Τυνησία. (Ευγενική παραχώρηση των Μακρέμ Λαρναούτ και Χαφέντ Ντρις)

 

Η αστρονομία μετρά το μέγεθος των διαστημικών αντικειμένων, με τους μικρούς αριθμούς να αντιστοιχούν σε μεγαλύτερη φωτεινότητα και οτιδήποτε από 6,5 και κάτω μπορεί να φανεί με γυμνό μάτι.

Ο Lemmon ενώνεται με τουλάχιστον δύο ακόμη κομήτες κοντά στη Γη που παρακολουθούνται επί του παρόντος από τους αστρονόμους: τον C/2025 R2 SWAN, που έφτασε στο περιήλιο, το κοντινότερο σημείο του στον ήλιο, στα μέσα Σεπτεμβρίου και τώρα φεύγει από το ηλιακό σύστημα, και τον αρχαίο ταξιδιώτη 3I/ATLAS, έναν από τους μόλις τρεις διαστημικούς κομήτες (που δεν περιστρέφονται γύρω από τον Ήλιο, αλλά έρχονται από το βαθύ διάστημα) που έχουν καταγραφεί ποτέ, και έφτασε στο περιήλιο στις 29 Οκτωβρίου. Ωστόσο, κανένας από αυτούς τους δύο δεν φτάνει τη φωτεινότητα του Lemmon.

Οι τρεις κομήτεςπέρασαν δίπλα μας χωρίς κανέναν κίνδυνο. Ενώ ο SWAN μάς «άγγιξε» σε απόσταση  ~39 εκατομμυρίων χλμ, ο Lemmon αναμένεται να πλησιάσει σε απόσταση 88 εκατομμυρίων χλμ. Ο ATLAS δεν πλησίασε περισσότερο από 274 εκατομμύρια χλμ.

Comet SWAN is seen glowing green over Tunisia. (Courtesy of Makrem Larnaout and Hafedh Driss)
Ο κομήτης Lemmon διασχίζει τον νυχτερινό ουρανό πάνω από την έρημο Σαχάρα, στην Τυνησία. (Ευγενική παραχώρηση των Μακρέμ Λαρναούτ και Χαφέντ Ντρις)

 

Σε αντίθεση με τους διάσημους κομήτες της ιστορίας, όπως ο κομήτης Halley, που παρατηρήθηκε για πρώτη φορά πριν από 2.000 χρόνια, ο κομήτης Lemmon είναι νέος στα βιβλία μας. Οι αστρονόμοι συνήθως εντοπίζουν τους κομήτες τουλάχιστον έναν χρόνο νωρίτερα, αλλά ο Lemmon είναι ακόμα πιο πρόσφατος. Ανακαλύφθηκε από το Αστεροσκοπείο Mount Lemmon στις 3 Ιανουαρίου 2025, από όπου  πήρε και το όνομά του.

Αν και ο Lemmon εμφανιζόταν σε παλαιότερες εικόνες, δεν είχε παρατηρηθεί μέχρι που οι ερευνητές τον ήλεγξαν. Χρησιμοποιώντας τις παλαιότερες εικόνες και νέα δεδομένα, υπολόγισαν ότι η τροχιά του γύρω από τον ήλιο διαρκεί 1.350 χρόνια. Όταν ο Lemmon έφτασε στο περιήλιο, στις 9 Νοεμβρίου, η τροχιακή του περίοδος άλλαξε ελαφρώς, μειούμενη σε 1.150 χρόνια.

Αυτό σημαίνει ότι η παρατήρηση του Lemmon ήταν κυριολεκτικά μια μοναδική εμπειρία.

Comet Lemmon is seen in the evening sky over Kananaskis Country in Alberta, Canada. (Courtesy of John Andersen)
Ο κομήτης Lemmon στον βραδινό ουρανό της Αλμπέρτα, στον Καναδά. (Ευγενική παραχώρηση του Τζον Άντερσεν)

 

Τον Οκτώβριο, ο Lemmon διέσχισε διάφορους αστερισμούς, από τη Μεγάλη Άρκτο έως τους Κυνηγούς και τον Βοώτη, οι οποίοι είναι όλοι ορατοί από το βόρειο ημισφαίριο. Ο κομήτης εμφανίστηκε το πρωί και το βράδυ, βυθιζόμενος κάτω από τον ορίζοντα στο μεταξύ, και ήταν ορατός σε όλο τον κόσμο. Περίπου 5.500 μίλια από την Τυνησία, φωτογραφήθηκε από την περιοχή Κανανάσκις, στην Αλμπέρτα του Καναδά, από τον Τζον Άντερσεν.

«Όταν τους βλέπεις με γυμνό μάτι, φαίνονται τεράστιοι», λέει ο Άντερσεν, ο οποίος φωτογράφισε τον Lemmon πάνω από τα Βραχώδη Όρη στις 14 Οκτωβρίου. Αν και τον περιγράφει ως μια «πράσινη κουκκίδα», περίπου στο μέγεθος αστεριού, ο Lemmon έχει στην πραγματικότητα διάμετρο περίπου 1,2 χλμ.

Χρησιμοποιώντας έναν ευρυγώνιο φακό, έκανε αρκετές δοκιμαστικές λήψεις για να εντοπίσει τη θέση του, πριν καταφέρει να αποτυπώσει τον πράσινο, λαμπερό πυρήνα και την ουρά του. Το βόρειο σέλας που χρωμάτιζε το φόντο έκανε το θέαμα ακόμα πιο εντυπωσιακό.

A photo of Comet Lemmon taken from Kananaskis Country in Alberta, Canada, also features the aurora borealis. (Courtesy of John Andersen)
Ο κομήτης Lemmon στον βραδινό ουρανό της Αλμπέρτα, στον Καναδά. Διακρίνεται το βόρειο σέλας. (Ευγενική παραχώρηση του Τζον Άντερσεν)

 

Ο  Άντερσεν ο οποίος φωτογραφίζει κομήτες εδώ και χρόνια, λέει ότι τον γοήτευσε το κοσμικό τρίο που επισκέφτηκε τη Γη.

«Όλοι ήταν ενθουσιασμένοι με τον εξωηλιακό κομήτη [3I/ATLAS ]. Και μετά βρήκαν έναν άλλο, τον κομήτη SWAN, ο οποίος ήταν ορατός κυρίως από το νότιο ημισφαίριο. Ο Lemmon ήταν ο τελευταίος που βρήκαν φέτος», λέει.

Ο SWAN έφτασε στο πλησιέστερο σημείο από τη Γη στις 19 Οκτωβρίου, συμπίπτοντας σχεδόν τέλεια με τον Lemmon — κάτι πραγματικά σπάνιο. Παρατηρήθηκε το βράδυ, πηγαίνοντας στην αντίθετη κατεύθυνση από τον ήλιο. Στις 21 Οκτωβρίου, ο Άντερσεν τράβηξε φωτογραφίες του SWAN ενώ φωτογράφιζε τον Γαλαξία μας στο Κανανάσκις της Αλμπέρτα. Εμφανίστηκε ως «ένα μικροσκοπικό πράσινο σημείο ορατό μόνο στην κάμερα», είπε.

Comet SWAN appears as a "tiny green dot" next to the core of the Milky Way. (Courtesy of John Andersen)
Ο κομήτης SWAN ως «μικροσκοπικό πράσινο/μπλε σημείο» δίπλα στον πυρήνα του Γαλαξία μας. (Ευγενική παραχώρηση του Τζον Άντερσεν)

 

Comet SWAN seen over Kananaskis Country on the evening of Oct. 21, 2025. (Courtesy of John Andersen)
Ο κομήτης SWAN, πάνω από την περιοχή Κανανάσκις, το βράδυ της 21ης Οκτωβρίου 2025. (Ευγενική παραχώρηση του Τζον Άντερσεν)

Βροχή από τα πεφταστέρια των Διδύμων τον Δεκέμβριο

Πενήντα δύο έτη φωτός μακριά, το λαμπρό αστέρι Κάστορας λάμπει στον βόρειο ημισφαίριο του ουράνιου θόλου, σαν το κεφάλι ενός εκ των διδύμων του ομώνυμου αστερισμού. Από τον Κάστορα μοιάζει να προέρχεται μία από τις πιο εντυπωσιακές βροχές μετεωριτών στον κόσμο, που εμφανίζονται στον ουρανό μας κάθε Δεκέμβριο.

Παρά την απόσταση του Κάστορα από τη Γη, οι μετεωρίτες στην πραγματικότητα θα βρίσκονται μόνο ~96 χλμ πάνω από την επιφάνεια της Γης όταν θα φτάσουν στο αποκορύφωμά τους στα μέσα του επόμενου μήνα, γύρω στις 13-14 Δεκεμβρίου. Ο σκοτεινός ουρανός εκείνης της περιόδου, χάρη στη φθίνουσα ημισέληνο, θα είναι ιδανικός για την παρατήρηση των μετεωριτών. Υπό τις κατάλληλες συνθήκες, θα μπορεί κανείς να δει έως και 120 μετεωρίτες ανά ώρα.

Διαστημικά πυρά

Το σημείο από το οποίο φαίνεται να προέρχονται οι μετεωρίτες ονομάζεται ακτινοβόλο και είναι σταθερό ανάμεσα στα αστέρια. Οι βροχές μετεωριτών συνήθως παίρνουν την ονομασία τους από τους αστερισμούς όπου βρίσκονται τα ακτινοβόλα τους, παρόλο που στην πραγματικότητα δεν προέρχονται από μακρινά αστέρια.

Γράφημα που παρουσιάζει τον αστερισμό των Διδύμων και το ακτινοβόλο σημείου της βροχής τους. (The Epoch Times)

 

Οι μετεωρίτες αρχίζουν την ύπαρξή τους ως μέρος μεγαλύτερων κοσμικών σωμάτων, όπως αστεροειδών ή κομητών, τα οποία, όταν αποβάλλουν την ύλη τους, παράγουν τεράστιες ποσότητες διαστημικών συντριμμιών που διασκορπίζονται στο ηλιακό σύστημα. Αυτή η ύλη περιστρέφεται γύρω από τον ήλιο ακολουθώντας την ίδια τροχιά με αυτήν που είχε το σώμα από το οποίο προήλθε. Όταν η τροχιά της Γης διασταυρώνεται με αυτά τα ρεύματα συντριμμιών, είναι βέβαιο ότι θα δούμε μετεωρίτες.

Ένας μετεωρίτης είναι απλώς ένα διαστημικό βότσαλο που πέφτει στη Γη. Αναφλέγεται λόγω της τριβής κατά την πρόσκρουση στην ατμόσφαιρα και καίγεται. Επειδή μοιάζουν με αστέρια που πέφτουν από τον νυχτερινό ουρανό, τους ονομάζουμε επίσης «πεφταστέρια». Μερικές φορές, καίγονται πιο έντονα και αφήνουν πίσω τους μακριά ίχνη από λαμπερό αέριο.

Η βροχή των Διδύμων φημίζεται για τους βραδείς και μακράς διάρκειας μετεωρίτες της, που πετούν σχεδόν οριζόντια στον ουρανό και μερικές φορές σπάνε σαν θεαματικά πυροτεχνήματα.

Πώς να δείτε τη βροχή των Διδύμων

Η Γη θα διασχίζει το ρεύμα μετεωριτών των Διδύμων από τις 19 Νοεμβρίου έως τις 24 Δεκεμβρίου· οι μετεωρίτες θα φτάσουν στο αποκορύφωμά τους γύρω στα μέσα Δεκεμβρίου.

Δεδομένου ότι το τελευταίο τέταρτο της σελήνης πέφτει στις 11 Δεκεμβρίου, η κορύφωσή τους θα συμπέσει με ελάχιστο σεληνιακό φως — δηλαδή δεν θα υπάρχει φυσική φωτορύπανση. Αν ο καιρός είναι καλός, ο σκοτεινός ουρανός θα είναι ιδανικός για την παρατήρηση των Γεμινιδών.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι δεν πρέπει να αναζητάτε τους μετεωρίτες κοντά στο ακτινοβόλο σημείο, παρόλο που φαίνεται να πηγάζουν από αυτό. Οι μετεωρίτες φαίνονται καλύτερα όταν διασχίζουν τον ουρανό, οπότε κοιτάζετε σε όλον τον ουρανό. Ιδανικές συνθήκες για την παρατήρηση είναι να βρίσκεστε ξαπλωμένοι σε μία τοποθεσία χωρίς φωτορύπανση.

Ένας μετεωρίτης των Διδύμων στον ουρανό πάνω από την έρημο Αλ Αμπράκ, βόρεια του Κουβέιτ, στις 15 Δεκεμβρίου 2023. (YASSER AL-ZAYYAT/AFP μέσω Getty Images)

 

Από πού προέρχονται;

Γιατί όμως φαίνεται σαν να προέρχονται από το μακρινό αστέρι του Κάστορα, στον αστερισμό των Διδύμων, παρόλο που κινούνται εντός του ηλιακού μας συστήματος; Αυτό είναι απλώς μία οπτική ψευδαίσθηση που οφείλεται στην προοπτική.

Όπως οι σιδηροδρομικές γραμμές που ταξιδεύουν παράλληλα και φαίνεται να συγκλίνουν στον ορίζοντα, έτσι και η ροή των συντριμμάτων των Γεμινιδών φαίνεται να συγκλίνει σε ένα σταθερό σημείο. Κάποτε αποτελούσαν μέρος ενός μεγαλύτερου διαστημικού σώματος του ηλιακού μας συστήματος, ενός αστεροειδούς που ονομάζεται Φαέθων 3200. Αν και δεν είναι γνωστό πώς τα συντρίμμια αποσπάστηκαν από αυτόν τον αστεροειδή, συνεχίζουν να κινούνται σύμφωνα με τη τροχιά του. Όταν τους βλέπουμε, καθώς η Γη διασχίζει το ρεύμα, τα νοητά ίχνη που αφήνουν συγκλίνουν στον Κάστορα, δημιουργώντας την ψευδαίσθηση ότι προέρχονται από εκεί.

Μετεωρίτης πάνω από την κωμόπολη Wundwin κοντά στην πόλη Mandalay της Μιανμάρ, κατά τη διάρκεια της βροχής μετεωριτών των Διδύμων, στις 14 Δεκεμβρίου 2018. (YE AUNG THU/AFP μέσω Getty Images)

 

Ωστόσο, ενώ η συντριπτική πλειονότητα των μετεωριτών προέρχεται από κομήτες, η περίπτωση της βροχής των Διδύμων είναι διαφορετική. Όπως προαναφέρθηκε, το σώμα Φαέθων 3200 είναι ένας αστεροειδής — και μάλιστα ασυνήθιστος.

Οι κομήτες είναι τεράστια, άμορφα σύμπλοκα κοσμικών σωματιδίων που εκτοξεύτηκαν από έναν στερεό πυρήνα που γίνεται πτητικός όταν πλησιάζει τον ήλιο. Οι αστεροειδείς, από την άλλη, είναι απλά διαστημικά βράχια που μπορεί να ήταν κάποτε κομήτες. Είτε έμειναν αδρανείς είτε εξάντλησαν το πτητικό υλικό τους και εξαφανίστηκαν. Ο αστεροειδής Φαέθων 3200 είναι ένας από τους λίγους που θεωρούταν κομήτης, με την ονομασία TB 1983, πριν χαρακτηριστεί αστεροειδής.

Ο αστεροειδής Ph 3200 στο διάστημα, όπως τον κατέγραψε ραντάρ τηλεσκοπίου της NASA στο Αστεροσκοπείο Αρεσίμπο. (Αστεροσκοπείο Αρεσίμπο/NASA/NSF)

 

Η τροχιά του υπολογίστηκε και διαπιστώθηκε ότι ταιριάζει με εκείνη της βροχής μετεωριτών των Διδύμων. Από αυτήν τη διαπίστωση, όμως, προέκυψε ένα μυστήριο, καθώς ποτέ πριν δεν είχε συσχετιστεί ένας αστεροειδής με μετεωρίτες. Μέχρι σήμερα, οι ερευνητές αναρωτιούνται πώς αυτός ο αστεροειδής εκτόξευσε όλα αυτά τα μικρά κομμάτια στο διάστημα.

Σε αντίθεση με ορισμένους κομήτες που περνούν δεκαετίες στο βαθύ διάστημα πριν εμφανιστούν στο ηλιακό μας σύστημα, ο αστεροειδής Φαέθων 3200 παραμένει κοντά στον πλανήτη μας. Περιφέρεται γύρω από τον ήλιο κάθε 1,4 χρόνια, με σημεία της τροχιάς να βρίσκονται πολύ κοντά στον Ήλιο — στα μισά της απόστασης μεταξύ του Ήλιου και του Ερμή — ενώ στο πιο μακρινό σημείο του φτάνει πέρα από τον Άρη.

Μια μέρα, σε ένα όχι και τόσο μακρινό μέλλον, οι επιστήμονες μπορεί να δουν από κοντά τον Φαέθωνα 3200. Ήδη υπάρχουν σχέδια για το ιαπωνικό διαστημικό σκάφος DESTINY+ να συναντήσει τον αστεροειδή το 2028. Έτσι, μπορεί να αποκτήσουμε δεδομένα σχετικά με την προέλευση της διάσημης βροχής μετεωριτών που συναρπάζει τους παρατηρητές του ουρανού κάθε Δεκέμβριο.

Οι ροζ κοκκινολαίμηδες της Αυστραλίας

Όταν ο Ντήπακ Κάρρα [Deepak Karra] μετακόμισε από την Ινδία στην Αυστραλία, έμεινε έκπληκτος από τα ζωντανά χρώματα των πουλιών που έβλεπε κάθε φορά που πήγαινε για πεζοπορία στα βουνά που βρίσκονταν κοντά στο σπίτι του.

Τον εντυπωσίασε ιδίως το ενδημικό είδος κοκκινολαίμη που συνάντησε. Σε αντίθεση με τον κοινό κοκκινολαίμη της Βόρειας Αμερικής και της Ευρώπης που έχει σταχτί φτερά και πορτοκαλί στήθος, εκείνος που απαντά στη Βικτώρια, τη Νέα Νότια Ουαλία και την Τασμανία, χαρακτηρίζεται από ένα φωτεινό ροζ στήθος, που συνδυάζεται με ένα βαθύ μπλε στο κεφάλι, την ουρά και τα φτερά της πλάτης του.

Ωστόσο, παρά το λαμπερό τους χρώμα, οι ροζ κοκκινολαίμηδες (ή ροδολαίμηδες) δεν εντοπίζονται εύκολα.

Ο Κάρρα, 40 ετών, αγαπούσε τη φύση από παιδί. Με τη φωτογραφία πουλιών άρχισε να ασχολείται ερασιτεχνικά το 2018, βγαίνοντας για κυνήγι με την κάμερά του στον ελεύθερο χρόνο του, όταν δεν είχε βάρδια στο Royal Children’s Hospital, όπου εργάζεται ως νοσοκόμος.

A pink robin. (Courtesy of Deepak Karra)
Ροδολαίμης Αυστραλίας. (Ευγενική παραχώρηση του Ντήπακ Κάρρα)

 

«Πιστεύω ότι τα πουλιά ενσαρκώνουν την εξαιρετική ποικιλομορφία και ομορφιά του φυσικού κόσμου», λέει ο Κάρρα, εξηγώντας την αγάπη του για αυτά. «Κάθε ζωντανό φτερό, κάθε μοναδικό μοτίβο ή απόχρωση, αφηγείται μια ιστορία».

Αν και η λίστα με τα πουλιά που θέλει να φωτογραφίσει είναι «εκτενής», ο ροδολαίμης δεν αποτελεί πια μέρος της. Η πρώτη φορά που φωτογράφησε έναν ήταν στο Erskine Falls, τρεις ώρες νοτιοδυτικά του Μελβούρνη, μετά από μήνες αναζήτησης στα πυκνά δασωμένα βουνά. Ακολουθούσε έναν καταρράκτη μαζί με τον Κουμάρ, φίλο και φωτογράφο, όταν εκείνος ξαφνικά τού ψιθύρισε: «Σταμάτα και κοίτα πάνω».

«Και ήταν εκεί, περίπου 1,5 μέτρο πάνω από το κεφάλι μου», θυμάται ο Κάρρα. «Δεν μπορούσα να συγκρατήσω το χαμόγελό μου. Ήταν μια από τις καλύτερες εμπειρίες της ζωής μου».

(Courtesy of Deepak Karra)
Ροδολαίμης Αυστραλίας. (Ευγενική παραχώρηση του Ντήπακ Κάρρα)

 

(Courtesy of Deepak Karra)
(Ευγενική παραχώρηση του Ντήπακ Κάρρα)

 

(Courtesy of Deepak Karra)
(Ευγενική παραχώρηση του Ντήπακ Κάρρα)

 

Οι ροδολαίμηδες εξελίχθηκαν στα αγαπημένα του πουλιά για φωτογράφηση. Στα βουνά Yarra, μιάμιση ώρα βορειοανατολικά της Μελβούρνης στη Βικτώρια, ο Κάρρα και ο φίλος φωτογράφος που τον συνοδεύει έχουν εξοικειωθεί με ένα συγκεκριμένο αρσενικό με ροζ στήθος (μόνο τα αρσενικά έχουν έντονο φούξια χρώμα, ενώ στα θηλυκά το ροζ είναι πιο θαμπό). Τον ονόμασαν Πίνκυ (Ροδούλη).

«Είναι σαν να μας περιμένει. Όσο συχνά κι αν τον βλέπω ή τον φωτογραφίζω, πάντα με κάνει να χαμογελάω. Μια μέρα, προς μεγάλη μας έκπληξή, ο Πίνκυ ήρθε και κάθισε ακριβώς πάνω στην κάμερα [του Κουμάρ]!» Τότε, ο Κάρρα άφησε το κλείστρο της μηχανής του να πετάξει. Οι δύο άνδρες ξέσπασαν σε γέλια. «Ήταν μια από αυτές τις αυθόρμητες, χαρούμενες στιγμές στη φύση, που δεν τις ξεχνάς ποτέ», λέει ο Κάρρα.

A robin named "Pinky" perches on Karra's friend's camera during a recent trip to the Yarra mountain range. (Courtesy of Deepak Karra)
Ο Πίνκυ κάθεται στην κάμερα του φίλου του Κάρρα, Κουμάρ, στα βουνά Yarra. (Ευγενική παραχώρηση του Ντήπακ Κάρρα)

 

(Courtesy of Deepak Karra)
(Ευγενική παραχώρηση του Ντήπακ Κάρρα)

 

(Courtesy of Deepak Karra)
(Ευγενική παραχώρηση του Ντήπακ Κάρρα)

 

(Courtesy of Deepak Karra)
(Ευγενική παραχώρηση του Ντήπακ Κάρρα)

 

Έχοντας μια πλούσια συλλογή ροδολαίμηδων πλέον, ο Κάρρα αναζητά τώρα και τα άλλα εξωτικά πουλιά της Αυστραλίας, όπως τον παπαγάλο του εδάφους, το περιστέρι-φρούτο, τον αυστραλιανό σπίνο και τον άπιαστο παπαγάλο της νύχτας.

Μεγαλώνοντας στις ζούγκλες της Ινδονησίας

Tώρα που δεν είναι πλέον απασχολημένος με τους φίλους του από τη φυλή, με το κυνήγι καγκουρό  και τη συλλογή εντόμων στις ζούγκλες της Ινδονησίας, ο Χάντσον Γουάιλντ ασχολείται με την παραγωγή βίντεο και προσπαθεί να μην κάθεται στον καναπέ στο σπίτι του στο Νάισβιλ, στη Φλόριντα των ΗΠΑ.

Είκοσι πέντε ετών τώρα, αφηγείται στην Epoch Times για τη ζωή του στα στα άγρια υψίπεδα της Παπούα, στην Ινδονησία, σε ένα μέρος όπου μπορείς να πας μόνο με ελικόπτερο. Εκεί μεγάλωσε, από πέντε ετών, μαζί με τα τέσσερα αδέλφια του και τους γονείς του, δίπλα στη φυλή Ουάνο.

Ο καλύτερός του φίλος ανήκε επίσης σε μια μη Ουάνο οικογένεια, αλλά έγινε δεκτός στη φυλή. Τώρα που ο Χάντσον βρίσκεται στην Αμερική, μπορούν να κρατάνε επαφή, αφού σήμα κινητής τηλεφωνίας υπάρχει πλέον και στο έδαφος των Ουάνο. Φυσικά, μιλάνε στη γλώσσα των Ουάνο.

«Για εμένα και τα αδέλφια μου, είναι σχεδόν δεύτερη φύση, μάθαμε τη γλώσσα των Ουάνο πολύ γρήγορα, από τους φίλους μας, και σήμερα τη μιλάμε άπταιστα», λέει ο Χάντσον. Εκτός από τη γλώσσα, οι Ουάνο δίδαξαν στα πέντε αδέλφια και διάφορες τεχνικές επιβίωσης στη ζούγκλα, όπως το να περπατάς ξυπόλητος μέσα στη πυκνή ζούγκλα, να εντοπίζεις ίχνη ζώων και να στήνεις παγίδες. «Μάθαμε πολλά πράγματα από αυτούς», αναφέρει.

Ένα χωριό των Ουάνο. Η θέση των χωριών αλλάζει, καθώς οι Ουάνο μεταναστεύουν σε νέες τοποθεσίες κάθε λίγα χρόνια, όταν εξαντλείται το έδαφος. (Ευγενική παραχώρηση των αδελφών Γουάιλντ)

 

Οι Γουάιλντ έμειναν πάνω από μια δεκαετία με τους Ουάνο. (Ευγενική παραχώρηση των αδελφών Γουάιλντ)

 

(Από αριστερά προς τα δεξιά) Άσερ, Κίαν, Μόργκαν και Χάντσον Γουάιλντ. (Ευγενική παραχώρηση των αδελφών Γουάιλντ)

 

Επιστρέφοντας στις Ηνωμένες Πολιτείες, μοιράζονται τις μοναδικές εμπειρίες και δεξιότητές τους με τους νέους της εποχής μας μέσω ταινιών και κοινωνικών μέσων. Το ριάλιτι σόου «Off the Couch Into Creation» είναι μια ελκυστική πρόσκληση προς τους νεαρούς Αμερικανούς να ζήσουν περιπέτειες όπου κι αν βρίσκονται.

«Οι αδελφοί μου και εγώ θέσαμε στον εαυτό μας την πρόκληση να δούμε αν μπορούμε να ζήσουμε περιπέτειες στις Ηνωμένες Πολιτείες», εξηγεί ο Χάντσον. «Όταν επιστρέψαμε, καθόμασταν συνέχεια στον καναπέ. Οι περιπέτειες που ζούσαμε στο παρελθόν, δεν είχαν καμία σχέση με την πραγματικότητα [στις ΗΠΑ]».

Δημιούργησαν επίσης το «Trail Hacks», όπου μοιράζονται τις δεξιότητές τους με μικρά βίντεο των τεσσάρων λεπτών.

Η πρώτη προσπάθεια, ωστόσο, επαφής με το κοινό έγινε από τους γονείς τους με το ριάλιτι σόου «Growing Up Wild», όπου έδειχναν για πρώτη φορά ζωή τους με τους Ουάνο.

Έξι ή επτά ετών τότε, ο Γουάιλντ θυμάται με νοσταλγία εκείνο τον καιρό: τις συναντήσεις με την κοινότητα και τα κοινοτικά κυνήγια, το βάψιμο των προσώπων με τους φίλους πριν από τις μεγάλες γιορτές, τον σαμάνο που βρήκε τον Θεό και απελευθερώθηκε από μια εφιαλτική ζωή…

Η οικογένεια Γουάιλντ χρειάστηκε ελικόπτερο για να φτάσει στη φυλή των Ουάνο στην Παπούα της Ινδονησίας. (Ευγενική παραχώρηση των αδελφών Γουάιλντ)

 

Η οικογένεια Γουάιλντ μελετά τη Βίβλο στο σπίτι τους στη ζούγκλα, που ήταν χτισμένο όπως και τα άλλα της φυλής. (Ευγενική παραχώρηση του Χάντσον Γουάιλντ)

 

Τα παιδιά των Γουάιλντ μαζί με μέλη των Ουάνο κατά τη διάρκεια μιας συγκέντρωσης. (Ευγενική παραχώρηση των αδελφών Γουάιλντ)

 

Μαθαίνοντας να περπατούν ξυπόλητοι στη ζούγκλα. (Ευγενική παραχώρηση του Χάντσον Γουάιλντ)

 

Τα αγόρια των Ουάνο μεγαλώνουν γρήγορα, καθώς πρέπει να εκτελούν τα αντρικά καθήκοντα και να βοηθούν τη φυλή. (Ευγενική παραχώρηση του Χάντσον Γουάιλντ)

 

Το 2005, όλα τα μάτια των Ουάνο ήταν στραμμένα στα λευκά παιδιά, καθώς εκείνα έβγαιναν από το ελικόπτερο που τους μετέφερε στην παρθένα ζούγκλα. Οι χαιρετισμοί γίνονταν με χαμόγελα και χειρονομίες, καθώς τα αγόρια «περνούσαν από χέρι σε χέρι» ανάμεσα στις γυναίκες και τους άνδρες της φυλής.

«Πήραμε τα πράγματά μας και πήγαμε να δούμε το καινούργιο σπίτι που είχε χτίσει ο πατέρας μου», είπε ο Γουάιλντ, προσθέτοντας ότι το σπίτι ήταν στρογγυλό — στο στυλ των Ουάνο, αν και κάπως μεγαλύτερο, με τρεχούμενο νερό και βασική ηλεκτρική ενέργεια. «Υπήρχαν πολλά αδιάκριτα βλέμματα που μας παρακολουθούσαν από τα παράθυρα».

Έτσι, τα αδέλφια έτρεξαν έξω και κάθισαν στον μπροστινό κήπο για να γνωριστούν με τους ιθαγενείς. Σύντομα ανακάλυψαν ότι τα παιδιά των Ουάνο έπαιζαν κυνηγητό, κουτσό και άλλα οικεία παιχνίδια, και άρχισαν να χτίζουν μακροχρόνιες φιλίες.

Μεγαλώνοντας, άρχισαν να συμμετέχουν και στις αντρικές δραστηριότητες. «Μου άρεσε να συμμετέχω στα τοπικά κυνήγια», ομολογεί ο Χάντσον, ο οποίος έχει πιάσει πολλά θηράματα, αλλά παραδέχεται ότι «δεν ήταν τόσο καλός όσο κάποιοι φίλοι του».

The eldest brother, Morgan Wild, poses with his tribal friend. (Courtesy of Hudson Wild)
Ο μεγαλύτερος αδελφός, ο Μόργκαν Γουάιλντ, ποζάρει με έναν φίλο του. (Ευγενική παραχώρηση του Χάντσον Γουάιλντ)

 

Morgan Wild and several of the Wano spending time together in the jungles of Papua, Indonesia. (Courtesy of the Wild brothers)
Ο Μόργκαν Γουάιλντ και μερικοί Ουάνο σε ζούγκλα της Παπούα, στην Ινδονησία. (Ευγενική παραχώρηση των αδελφών Γουάιλντ)

 

Οι γονείς τους τους επέτρεπαν να ντύνονται όπως οι φίλοι τους και να απορροφούν τις όμορφες πτυχές της κουλτούρας των Ουάνο, θέτοντας όρια μόνο σε αυτά που η χριστιανική θρησκεία θεωρεί αμαρτία.

Στην ηλικία των δέκα ετών περίπου, τα παιδιά των Ουάνο τρυπούν το διάφραγμα της μύτης τους και βάζουν πολύχρωμα ράμφη πουλιών. Οι περισσότεροι Ουάνο φορούν φτερά πουλιών, ενώ οι άνδρες έχουν συνήθως ράστες, που τις τυλίγουν σε υφάσματα. Τα αγόρια των Γουάιλντ έκαναν το ίδιο.

Σε μεγάλες εκδηλώσεις και γιορτές, οι νεαροί Γουάιλν έβαφαν τα πρόσωπά τους όπως και οι Ουάνο, με χρωστικές ουσίες που παρήγαγαν από διάφορα φυτά. «Ήταν κάπως σαν τσίχλα», θυμάται ο Χάντσον. «Γίνεται μια πολύ κόκκινη πάστα στο στόμα σου». Ήταν ένα τελετουργικό εντελώς φυσιολογικό για τα παιδιά. «Ετοιμαζόμασταν μαζί με τους φίλους μας».

Το μόνο στο οποίο δεν συμμετείχαν ήταν η λατρεία των πνευμάτων. Οι Γουάιλντ ήταν εκεί ως ιεραπόστολοι, για να απελευθερώσουν τους Ουάνο από τη φυλακή της αμαρτίας και του φόβου, όπως έλεγαν οι ίδιοι.

The brothers and their mother, Libby Wild. (Courtesy of the Wild brothers)
Τα παιδιά μαζί με τη μητέρα τους, Λίμπυ Γουάιλντ. (Ευγενική παραχώρηση των αδελφών Γουάιλντ)

 

The boys' father, Mike Wild, imparts the Scriptures to the Wano. (Courtesy of Hudson Wild)
Ο πατέρας των αγοριών, Μάικ Γουάιλντ, μεταδίδει τις Γραφές στους Ουάνο. (Ευγενική παραχώρηση του Χάντσον Γουάιλντ)

 

«Φοβούνται τον φυσικό κόσμο», εξηγεί ο Γουάιλντ. «Πιστεύουν ότι τα πνεύματα της γης ελέγχουν τα πάντα — την υγεία σου, την ανάπτυξη των καλλιεργειών σου, την επιτυχία σου στο κυνήγι — και έτσι κάθε πνεύμα της γης πρέπει να εξευμενιστεί».

Ο εξευμενισμός μπορεί να προϋποθέτει το κόψιμο ενός ή περισσότερων δακτύλων ή άλλες μορφές ακρωτηριασμού· μερικές φορές ακόμη και ανθρωποθυσία. Οι Ουάνο πίστευαν ότι οι γυναίκες μπορούσαν να γίνουν μάγισσες τη νύχτα, και μερικές είχαν σκοτωθεί για αυτήν την αιτία. Ο ξυλοδαρμός των γυναικών ήταν κάτι το συνηθισμένο, σύμφωνα με τον Χάντσον.

Περιγράφει έναν τοπικό μάγο, έναν «χαρούμενο, καλό τύπο», που φαινόταν ευτυχισμένος και ήταν διασκεδαστικός, αν και είχε και μια πολύ σκοτεινή πλευρά και ήταν βαθιά διαταραγμένος εσωτερικά «Επικοινωνούσε με τα πνεύματα της περιοχής, για να το πω έτσι, και συχνά λάμβανε νέα για έναν θάνατο που είχε συμβεί πρόσφατα, αλλά ήταν τρεις μέρες δρόμο», θυμάται ο νεαρός Γουάιλντ.

«Θα έλεγα ότι ήταν ‘στοιχειωμένος’, πιθανώς δεν κοιμόταν ποτέ, ήταν πάντα τρομοκρατημένος από τους εφιάλτες του», ανέφερε. Αλλά αυτό άλλαξε όταν ο μάγος κατάλαβε την «αλήθεια και την ελευθερία που βρίσκεται στον Χριστό, ότι ο Θεός είναι ο Δημιουργός όλων των πραγμάτων, συμπεριλαμβανομένων των κακών πνευμάτων».

(Αριστερά) Ένας μέλος της φυλής των Ουάνο. (Δεξιά) Ο Χάντσον Γουάιλντ στη ζούγκλα. (Ευγενική παραχώρηση του Χάντσον Γουάιλντ)

 

Ένας μέλος της φυλής Ουάνο. (Ευγενική παραχώρηση των αδελφών Γουάιλντ)

 

Αφού ασπάστηκε τον χριστιανισμό, ο πρώην σαμάνος είπε στον Γουάιλντ ότι πρώτη φορά στη ζωή του κοιμήθηκε τόσο καλά. Ο Χάντσον εντυπωσιάστηκε από τη μεταμόρφωση ολόκληρης της φυλής. Η ζωή τους δεν κυριαρχούνταν πλέον από το φόβο· τους ένωνε η αγάπη του ενός για τον άλλον.

Εκτός από τα ιεραποστολικά του καθήκοντα, ο Γουάιλντ είχε και άλλα ενδιαφέροντα ως έφηβος στην Ινδονησία.

«Μου άρεσε να περπατώ και να ανακαλύπτω μέρη όπου πραγματικά δεν είχε πάει κανείς πριν», είπε. Το έδαφος των Ουάνο είναι εξαιρετικά εκτεταμένο. Ζουν μόνο στα περίχωρα μιας σχεδόν ανεξερεύνητης ορεινής ζούγκλας. Υπάρχουν ακόμη και θρύλοι των Ουάνο για μυστηριώδη πλάσματα, που άναψαν την εφηβική φαντασία του Γουάιλντ.

Ο Μόργκαν Γουάιλντ με έναν Ουάνο. (Ευγενική παραχώρηση των αδελφών Γουάιλντ)

 

Οι νεαροί Γουάιλντ στις ΗΠΑ. (Ευγενική παραχώρηση του Χάντσον Γουάιλντ)

 

«Η έρευνά μας διήρκεσε περίπου πέντε χρόνια», είπε. «Προσπαθούσαμε να εντοπίσουμε αυτό το μυστηριώδες σκυλί που ζούσε στα πολύ ψηλά βουνά της γης των Ουάνο. Οι ντόπιοι το ονόμαζαν «mbakngge» (ιμ-μπα-ν-γκε).

Κανείς δεν είχε δει αυτό το ζώο, που σύμφωνα με τις αναφορές ήταν υπερβολικά άγριο και επιθετικό και ζούσε στις ομιχλώδεις κορυφές των βουνών, σε υψόμετρο άνω των 3.600 μέτρων. Οι αδελφοί Γουάιλντ συμπέραναν ότι επρόκειτο είτε για έναν θυλακίνο (ή τίγρης της Τασμανίας, ζώο που σήμερα θεωρείται εξαφανισμένος) είτε για έναν σκύλο-τραγουδιστή της Νέας Γουινέας.

«Ποτέ δεν καταφέραμε να αποκτήσουμε φωτογραφικές αποδείξεις. Κάποτε το συνάντησα τη νύχτα ενώ κυνηγούσα», είπε ο Γουάιλντ. «Και από αυτά που ανακαλύψαμε, τα αποτυπώματα των ποδιών του και άλλα στοιχεία, πιστεύουμε ότι ήταν σκυλί της Νέας Γουινέας».

Σήμερα, οι νεαροί Γουάιλντ ζουν τις περιπέτειές τους με το Trail Life USA, παράγοντας βίντεο που θυμίζουν τον «Κροκοδειλάκια» («Crocodile Dundee»), αλλά με περισσότερες οδηγίες ασφαλείας. Μέσω του Angel Studios, οι Γουάιλντ κάνουν καριέρα στην τηλεόραση.

Οι εκρήξεις του ηφαιστείου Κιλαουέα: Πίδακες λάβας ύψους 380 μέτρων στη Χαβάη

Στις 19 Σεπτεμβρίου, μετά από μέρες ήσυχης εκπομπής ηφαιστειακών αερίων, το Κιλαουέα, ένα από τα πιο ενεργά και επικίνδυνα ηφαίστεια του κόσμου άρχισε να εκτοξεύει ξανά λάβα. Τεράστια τόξα από πορτοκαλί λιωμένη πέτρα πετάχτηκαν από την καλντέρα του ηφαιστείου της Χαβάης, φτάνοντας σε ύψους τα 213 μ. ύψος και ένα πυκνό σύννεφο αερίων και ατμού ανέβηκε 3048 μ. πάνω από το έδαφος.

Το Κιλαουέα, που βρίσκεται 200 μίλια νότια της πρωτεύουσας της Χαβάης, της Χονολουλού, βρίσκεται σε κατάσταση ηφαιστειακής ροής εδώ και μήνες. Οι ειδικοί της Γεωλογικής Υπηρεσίας των Ηνωμένων Πολιτειών (USGS) περίμεναν με αγωνία για εβδομάδες. Καθώς το Κιλαουέα έβραζε και ξεχείλιζε, μέτρησαν τον φουσκωμένο κρατήρα του και σημείωσαν την «έκρηξη αερίου», που υποδηλώνει την αύξηση της πίεσης του μάγματος. Αυτή είναι η 33η «εκτόξευση λάβας» του Κιλαουέα από την έναρξη της τρέχουσας δραστηριότητάς του στις 23 Δεκεμβρίου 2024.

Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, η USGS δημοσίευσε στο διαδίκτυο εντυπωσιακά βίντεο με εκρήξεις ηφαιστειακής λάβας. Τον Ιούνιο, η λάβα εκτοξεύθηκε σε ύψος σχεδόν 380 μ. Στις 2 Σεπτεμβρίου, το 32ο επεισόδιο του Κιλαουέα χαρακτηρίστηκε από τη ρίψη λιωμένου βράχου σε ύψος 100 μ.

Αυτή η δραστηριότητα προσελκύει στο Εθνικό Πάρκο Ηφαιστείων της Χαβάης επισκέπτες που θέλουν να δουν το φλογερό τοπίο από τα παρατηρητήρια κατά μήκος του χείλους του κρατήρα. Χιλιάδες άλλοι συντονίζονται στο διαδίκτυο για να παρακολουθήσουν το ηφαίστειο σε ζωντανή μετάδοση από την Υπηρεσία Εθνικών Πάρκων.

«Έρχονται επισκέπτες από όλο τον κόσμο, καταγοητευμένοι από τις εκρήξεις», δήλωσε η Τζέσσικα Φερρακάνε, εκπρόσωπος του Εθνικού Πάρκου της Χαβάης, στην εφημερίδα The Epoch Times., σημειώνοντας ότι, κατά τη διάρκεια των εκρήξεων, η κυκλοφορία είναι σταματημένη σε απόσταση έως και 6 χιλιομέτρων πριν από την είσοδο του πάρκου.

Lava shoots 500 feet into the air and lava streams flow inside the volcano's caldera. (Courtesy of USGS)
Η λάβα εκτοξεύεται 152 μ. στον αέρα και ρέει στην καλντέρα του ηφαιστείου. (Ευγενική παραχώρηση του USGS)

 

USGS cameras mounted inside Kilauea's caldera capture its 33rd episode of lava fountaining since December 2024. (Courtesy of USGS)
Οι κάμερες του USGS που είναι τοποθετημένες μέσα στην καλντέρα του Κιλαουέα καταγράφουν την 33η από τον Δεκέμβριο του 2024 εκτόξευση λάβας. (Ευγενική παραχώρηση του USGS)

 

Οι εκρήξεις του Κιλαουέα προκαλούνται εν μέρει από αέρια που απελευθερώνονται στο μάγμα καθώς ανεβαίνει μέσα στο ηφαίστειο. Παλαιότερο και βαρύτερο μάγμα από προηγούμενα επεισόδια καλύπτει το φρέσκο-ανερχόμενο μάγμα. Αυτή η απόφραξη προκαλεί αύξηση της πίεσης και τελικά εκτοξεύει το απαερωμένο μάγμα σαν φελλό από μπουκάλι σαμπάνιας που έχει ανακινηθεί πριν ανοιχτεί.

Ωστόσο, παρά τη γνώση που έχει συσσωρευτεί γύρω από την ηφαιστειακή δραστηριότητα, οι επιστήμονες συνεχίζουν να μπερδεύονται. Είναι δύσκολο να προβλέψουμε πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα σε μια δεδομένη στιγμή.

«Στη δουλειά μας είμαστε σαν μια ομάδα μυρμηγκιών που βρίσκονται πάνω σε έναν ελέφαντα και προσπαθούν να καταλάβουν πώς λειτουργεί ο ελέφαντας», δήλωσε ο Κεν Χον, επικεφαλής επιστήμονας στο Hawaiian Volcano Observatory, στην εφημερίδα The Independent.

Visitors watch a lava fountain from the summit of the Kilauea volcano during episode 25 of its eruption on June 11, 2025. (Courtesy of USGS)
Επισκέπτες παρακολουθούν έναν πίδακα λάβας από την κορυφή του ηφαιστείου Κιλαουέα, κατά τη διάρκεια του 25ου συμβάντος της έκρηξής του, στις 11 Ιουνίου 2025. (Ευγενική παραχώρηση του USGS)

 

<span class="glossary-term" title="General term for magma (molten rock) that has been erupted onto the surface of the Earth and maintains its integrity as a fluid or viscous mass, rather than exploding into fragments.">A lava</span> fountain reached heights of 1,050 feet during the first episode of Kilauea's eruption. (Courtesy of USGS)
Ένας πίδακας λάβας έφτασε σε ύψος 320 μ. κατά τη διάρκεια του πρώτου επεισοδίου της έκρηξης του Κιλαουέα. (Ευγενική παραχώρηση του USGS)

 

Early in the morning on Aug. 6, 2025, during episode 30 of Kilauea's eruption. (Courtesy of USGS)
Νωρίς το πρωί της 6ης Αυγούστου 2025, κατά τη διάρκεια του 30ου επεισοδίου της έκρηξης του Κιλαουέα. (Ευγενική παραχώρηση του USGS)

 

Η λαϊκή παράδοση των ιθαγενών Χαβανέζων αντιμετωπίζει τα ηφαίστεια με πιο πνευματικό τρόπο. «Πολλοί ιθαγενείς Χαβανέζοι αισθάνονται μια ισχυρή σύνδεση με τα ηφαίστεια της Χαβάης», παρατήρησε η κα Φερρακάνε.

Για εκείνους, οι εκρήξεις προκαλούνται από τη θεά Πέλε, δημιουργό της γης, η οποία μπορεί να καταστρέψει τις ζωές και τα σπίτια των κατοίκων της ή να τα αφήσει.

Το Κιλαουέα έχει αποδείξει αυτή την αλήθεια τόσο στο παρελθόν όσο και στο παρόν. Το 1790, το ηφαίστειο προκάλεσε τον θάνατο περισσότερων από 400 ανθρώπων, σε μία έκρηξη που καταγράφηκε ως η πιο θανατηφόρα στην ιστορία των Ηνωμένων Πολιτειών.

Αλλά η Πέλε έσωσε και πολλές ζωές κατά τη διάρκεια αμέτρητων εκρήξεων κατά τον 20ό αιώνα. Στις πάνω από 50 ενεργοποιήσεις που παρατηρήθηκαν το 1924, καταγράφηκε μόνο ένας θάνατος. Μια έκρηξη το 1959 προκάλεσε έναν κρατήρα βάθους 121 μ. και θεαματικά σιντριβάνια λάβας, χωρίς να υπάρξαν άμεσοι θάνατοι. Αν και το Κιλαουέα ήταν ενεργό τη δεκαετία του 1970, δεν προκλήθηκαν θάνατοι.

Η τελευταία μεγάλη έκρηξη, που διήρκεσε από το 1983 έως το 2018, έληξε με ένα μεγάλο μπαμ. Το 2018, 60 εκατομμύρια τόνοι μάγματος στον κρατήρα του Κιλαουέα εξαφανίστηκαν ξαφνικά, αφήνοντας ένα τεράστιο κενό, μπερδεύοντας τους ερευνητές. Είχε μετακινηθεί ανατολικά κάτω από τη γη, προς τη θάλασσα, πριν εκραγεί στην επιφάνεια κάτω από το Leilani Estates και σχηματίσει καταστροφικές ρωγμές.

The starting moments of episode 32 of Kilauea's eruption on Sept, 2, 2025. (Courtesy of USGS)
Οι πρώτες στιγμές του 32ου επεισοδίου της τρέχουσας έκρηξης του Κιλαουέα, στις 2 Σεπτεμβρίου 2025. (Ευγενική παραχώρηση του USGS)

 

A lava fountain on Aug. 22, 2025, shows lava leaping as high as 325 feet into the air. (Courtesy of USGS)
Ένα σιντριβάνι λάβας, στις 22 Αυγούστου 2025, εκτοξεύεται σε ύψος 99 μ. (Ευγενική παραχώρηση του USGS)

 

Το έδαφος σειόταν και ράγισε. Λιωμένη πέτρα έβραζε και έρεε, καταστρέφοντας περίπου 700 σπίτια και εκτοπίζοντας 2.000 ντόπιους. Αν και κανείς δεν σκοτώθηκε, 23 άτομα τραυματίστηκαν από βόμβες λάβας, κομμάτια στερεοποιημένης λάβας — μερικά τόσο μεγάλα όσο ένα ψυγείο— που εκτοξεύονταν εκατοντάδες μέτρα ψηλά στον αέρα.

Αφού η λάβα άφησε το Κιλαουέα κούφιο, χωρίς εξωτερική πίεση να το στηρίζει, η καλντέρα κατέρρευσε προς τα μέσα.

Δημιουργήθηκε ένας τεράστιος κρατήρας, ο οποίος παραμένει μέχρι σήμερα. Εν τω μεταξύ, η λιωμένη πέτρα που είχε διαρρεύσει από τις ρωγμές τελικά έφτασε στον ωκεανό και δημιούργησε νέες εκτάσεις γης.

Σύμφωνα με τους ιθαγενείς, η Πέλε είναι και διαμορφώτρια και δημιουργός της γης.

Από το 2018,  μια σειρά εκρήξεων έχει ξεσπάσει και πάλι στην καλντέρα του Κιλαουέα. Μέχρι στιγμής, η εκτόξευση λάβας περιορίζεται στην καλντέρα και κανείς δεν έχει τραυματιστεί.

Από τον Δεκέμβριο του 2024, η εκτόξευση λιωμένου υλικού έχει καλύψει το 80% του δαπέδου της καλντέρας με λάβα σε 32 επεισόδια, σύμφωνα με την Υπηρεσία Εθνικών Πάρκων. Όλα αυτά τα επεισόδια προέρχονται από την ίδια διαδρομή ανόδου του μάγματος και, ως εκ τούτου, ανήκουν σε μία μόνο έκρηξη, σύμφωνα με τον Χον.

A helicopter view of Kīlauea's summit on the morning of Aug. 6, 2025, during episode 30 of the ongoing eruption. (USGS photo by M. Patrick. Courtesy of USGS)
Η κορυφή του Κιλαουέα το πρωί της 6ης Αυγούστου 2025, κατά τη διάρκεια του 30ού επεισοδίου της έκρηξης που ξεκίνησε τον Δεκέμβριο του 2024. (Λήψη ελικοπτέρου από τον M. Πάτρικ. Ευγενική παραχώρηση του USGS)

 

Η θετική πλευρά όλων αυτών των εκρήξεων είναι κυρίως ότι επιτρέπουν τη σταδιακή απελευθέρωση της πίεσης, αποτρέποντας μεγάλες εκρήξεις όπως αυτή που παρατηρήθηκε στο όρος St. Helens το 1980, η οποία στοίχισε τη ζωή σε 57 άτομα.

Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν κίνδυνοι, για τους οποίους έχει προειδοποιήσει η Γεωλογική Υπηρεσία των Ηνωμένων Πολιτειών του Εθνικού Πάρκου τους τελευταίους μήνες: ιδιαίτερα κάτω από τον άνεμο του Κιλαουέα, τα ηφαιστειακά αέρια μπορούν να δημιουργήσουν μια ορατή ομίχλη γνωστή ως vog (ηφαιστειακός καπνός < volcano + fog), ένα μείγμα συννέφων που περιέχει διοξείδιο του θείου και μπορεί να βλάψει το αναπνευστικό σύστημα. Οι ηφαιστειακές εκρήξεις μπορούν επίσης να απελευθερώσουν στον αέρα λεπτές ίνες γυαλιού που ονομάζονται «μαλλιά της Πέλε», προκαλώντας ερεθισμό στα μάτια και στο δέρμα.

Παρά τους κινδύνους, όμως, οι εκρήξεις του Κιλαουέα συνεχίζουν να προκαλούν ενθουσιασμό. Το προσωπικό της Υπηρεσίας Εθνικών Πάρκων αντιμετωπίζει την κυκλοφοριακή συμφόρηση στον κρατήρα, καθώς τουρίστες και φωτογράφοι συρρέουν στην καλντέρα, για να παρακολουθήσουν μια από τις πιο μεγαλοπρεπείς δυνάμεις της Μητέρας Φύσης εν δράσει.

Για να δείτε βίντεο των εκρήξεων, μεταβείτε εδώ.

Πανσέληνος Οκτωβρίου: Η μεγαλύτερη πανσέληνος του 2025

Στους πρώτους εννέα μήνες του 2025, είχαμε μικρού έως μεσαίου μεγέθους πανσελήνους. Αυτό το μοτίβο αλλάζει τώρα, με την πανσέληνο του Οκτωβρίου στις 7 του μηνός να είναι μεγαλύτερη του έτους.

Ως η πλησιέστερη στη φθινοπωρινή ισημερία, ονομάζεται παραδοσιακά στις ΗΠΑ «σελήνη της συγκομιδής» (Harvest Moon), ονομασία που προέρχεται από την αγγλοσαξονική κουλτούρα Η ονομασία αυτή συνήθως εναλλάσσεται μεταξύ της πανσελήνου του Σεπτεμβρίου και αυτής του Οκτωβρίου.

Όταν η πανσέληνος του Οκτωβρίου δεν αντιστοιχεί στη «σελήνη της συγκομιδής», ονομάζεται «σελήνη του κυνηγού», ενώ η εναλλακτική ονομασία της πανσελήνου του Σεπτεμβρίου είναι «σελήνη του καλαμποκιού» – ονομασίες που προέρχονται από τις παραδόσεις των ινδιάνικων φυλών της Βορείου Αμερικής.

Η φετινή πανσέληνος του Οκτωβρίου αναμένεται να είναι υπερμεγέθης, και μπορεί να φαίνεται κατά 8% μεγαλύτερη και κατά 15% φωτεινότερη από πανσελήνους μέσου μεγέθους. Αυτό δεν είναι οπτική ψευδαίσθηση. Συμβαίνει όταν το φεγγάρι βρίσκεται πιο κοντά στη Γη, καθώς η τροχιά του φεγγαριού δεν είναι ακριβώς κυκλική, αλλά ελλειπτική. Έτσι, μερικές φορές είναι πιο κοντά και άλλες πιο μακριά. Όταν το φεγγάρι είναι γεμάτο και τυχαίνει να βρίσκεται κοντά στο περίγειο, τότε έχουμε μια ‘υπερ-σελήνη’.Στην αντίθετη περίπτωση, όταν η πανσέληνος συμβαίνει στο απόγειο, δηλαδή στο πιο μακρινό σημείο από τη γη, έχουμε μια ‘μικροσελήνη΄.

Η αυριανή υπερσελήνη θα είναι η μεγαλύτερη του έτους και, καθώς ο μεγαλύτερος δορυφόρος μας διασχίζει το περίγειό του,  θα ακολουθήσουν διαδοχικά δύο ελαφρώς μικρότερες, τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο.

Όταν έχουμε στο ουρανό μία υπερσελήνη και είμαστε κοντά στην ισημερία, δημιουργούνται μερικά εντυπωσιακά εφέ: η σελήνη μοιάζει να κρέμεται χαμηλά, κοντά στον ορίζοντα, δίπλα σε κτήρια και δέντρα, και η σύγκριση την κάνουν να φαίνεται ακόμη μεγαλύτερη. Αυτό είναι μια οπτική ψευδαίσθηση, η οποία ονομάζεται «ψευδαίσθηση του φεγγαριού».

Τα φεγγάρια της συγκομιδής φαίνεται να παραμένουν στον βραδινό ουρανό περισσότερο από το σύνηθες, σαν να είναι απρόθυμα να εισέλθουν στην επόμενη φάση τους. Κανονικά, το φεγγάρι δύει περίπου 50 λεπτά αργότερα κάθε βράδυ, καθώς μεταφέρεται από την τροχιά του γύρω από τη Γη – και αυτό είναι που μας δίνει τους σεληνιακούς κύκλους. Αλλά την εποχή της συγκομιδής, το φεγγάρι δύει μόνο 20-25 λεπτά αργότερα κάθε βράδυ (διαφέρει σε διαφορετικά γεωγραφικά πλάτη), σαν να προσφέρει στους αγρότες λίγο παραπάνω φως για να προλάβουν να θερίσουν τη σοδειά τους. Αυτό μπορεί να εξηγηθεί (με λίγο περίπλοκο τρόπο) από την πρόοδο του φεγγαριού προς τον Βορρά μετά την φθινοπωρινή ισημερία. Αν και το φεγγάρι περιστρέφεται προς μια κατεύθυνση που το κάνει να δύει αργότερα, αυτό αντισταθμίζεται ελαφρώς από το αυξανόμενο ύψος της τροχιάς του. Η ισημερία σηματοδοτεί το μέσον μεταξύ της συντομότερης και της μακρύτερης νύχτας. Πλησιάζουμε στο χειμώνα και τα χειμερινά φεγγάρια ανατέλλουν στο υψηλότερο σημείο.

Μια υπερσελήνη ανατέλλει πάνω από το λιμάνι της Βοστώνης. ΗΠΑ, 2024. (Joseph Prezioso /AFP μέσω Getty Images)

 

Τα φεγγάρια της συγκομιδής μπορεί επίσης να λάμπουν με ένα χρυσοκίτρινο ή πορτοκαλί χρώμα, κάτι που επίσης οφείλεται ότι βρίσκονται χαμηλά, κοντά στον ορίζοντα. Από μια τόσο χαμηλή γωνία, το φως του φεγγαριού πρέπει να διανύσει μεγαλύτερη απόσταση μέσα από την ατμόσφαιρα της Γης για να φτάσει στα μάτια μας. Η διασπορά Rayleigh φιλτράρει τα μικρότερα (μπλε) μήκη κύματος, ενώ οι μεγαλύτερες συχνότητες (κόκκινα και πορτοκαλί χρώματα) περνούν. Ο καπνός και η ατμοσφαιρική ρύπανση τείνουν να ενισχύουν το φαινόμενο.

Υπάρχουν πολλά ακόμη ονόματα για τη «σελήνη της συγκομιδής»: ήταν η «σελήνη της ξήρανσης του ρυζιού» για τους ιθαγενείς της Ντακότα, οι οποίοι προετοίμαζαν το ρύζι τους το φθινόπωρο. Ομοίως, οι Ανισινάαμπε την ονόμαζαν «σελήνη των φθινοπωρινών φύλλων». Οι Κρη, παρατηρώντας τα πουλιά που έφευγαν προς τον νότο, την ονόμαζαν «σελήνη της αποδημίας». Νιώθοντας το κρύο να πλησιάζει, οι Οτζιμπούε και οι Χάιντα χρησιμοποιούσαν ονόματα όπως «σελήνη της παγωνιάς» και «σελήνη του πάγου».

Όποιος χάσει την πανσέληνο του Οκτωβρίου, θα πρέπει να περιμένει μέχρι τις 5 Νοεμβρίου για να δει την επόμενη υπερσελήνη.

Το φθινοπωρινό ραντεβού με τις Ωριωνίδες: Η κληρονομιά του κομήτη του Χάλεϋ

Μια από τις πιο εντυπωσιακές βροχές μετεωριτών κορυφώνεται στις 21 Οκτωβρίου, προσφέροντας σπάνιες  συνθήκες παρατήρησης: την ίδια μέρα έχουμε νέα σελήνη, γεγονός που αφήνει τον ουρανό σκοτεινό και ευνοϊκό για τους παρατηρητές.

Οι Ωριωνίδες, που φαίνονται να ξεκινούν από τον αστερισμό του Ωρίωνα χωρίς να προέρχονται πραγματικά από εκεί, θα είναι ορατές από τις 26 Σεπτεμβρίου έως τις 22 Νοεμβρίου, με το αποκορύφωμά τους στα μέσα Οκτωβρίου.

Όπως συμβαίνει με όλες τις ετήσιες βροχές μετεωριτών, εμφανίζονται την ίδια περίπου περίοδο κάθε χρόνο επειδή η Γη διασχίζει σταθερά το ίδιο τμήμα της τροχιάς της γεμάτο από συντρίμμια κομητών. Οι μετεωρίτες δημιουργούνται όταν αυτά τα σωματίδια εισέρχονται στην ατμόσφαιρά μας και καίγονται από την τριβή.

Ταχύτητα και χαρακτηριστικά

Οι Ωριωνίδες ξεχωρίζουν για την ασυνήθιστη ταχύτητά τους: κινούνται σε ανάδρομη τροχιά, δηλαδή αντίθετα από τη Γη γύρω από τον Ήλιο, και έτσι συγκρούονται μετωπικά με την ατμόσφαιρα. Η ταχύτητά τους φτάνει τα 66 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο.

Παρά τη σφοδρότητά τους, δεν είναι ιδιαίτερα φωτεινές, όμως αφήνουν πίσω τους εντυπωσιακές ουρές ιονισμένου αερίου που παραμένουν για μερικά δευτερόλεπτα στον ουρανό.

Η ονομασία τους οδηγεί συχνά σε παρεξήγηση: δεν χρειάζεται να κοιτά κανείς απευθείας τον Ωρίωνα. Ο ακτινοβόλος τους, δηλαδή το σημείο από όπου φαίνονται να εκκινούν, βρίσκεται βόρεια από το «ρόπαλο» του Ωρίωνα, κοντά στο άστρο Μπετελγκέζ. Ωστόσο, απλώνονται σε όλο τον ουρανό.

Η καλύτερη τακτική είναι να ξαπλώσετε αναπαυτικά και να παρατηρείτε όσο μεγαλύτερο τμήμα του ουρανού μπορείτε. Οι ώρες μεταξύ μεσονυχτίου και αυγής προσφέρουν τις περισσότερες πιθανότητες. Με το φεγγάρι «εκτός σκηνής» στις 21 Οκτωβρίου, υπολογίζεται ότι θα είναι ορατοί 10 έως 20 διάττοντες αστέρες κάθε ώρα.

Η προέλευση των Ωριωνιδών

Αν και φαίνονται να προέρχονται από τον αστερισμό του Ωρίωνα, αυτό είναι οπτική ψευδαίσθηση. Αν κάποιος ακολουθήσει νοητά τις τροχιές των διαττόντων μέχρι το φωτεινό άστρο Μπετελγκέζ στον Ορίωνα, είναι εύκολο να πιστέψει ότι εκεί βρίσκεται η πηγή τους. Ο Μπετελγκέζ απέχει πάνω από 500 έτη φωτός, ενώ οι Ωριωνίδες κινούνται πολύ πιο κοντά μας, περιφέρονται γύρω από τον Ήλιο και συγκρούονται άμεσα με τη Γη. Συνεπώς, δεν μπορεί να προέρχονται από τον Ορίωνα. Όπως οι σιδηροτροχιές που δείχνουν να συγκλίνουν στον ορίζοντα, έτσι και οι Ωριωνίδες φαίνονται να συναντώνται στον ίδιο ακτινοβόλο. Στην πραγματικότητα κινούνται παράλληλα, στην ίδια τροχιά που τέμνει η Γη κάθε χρόνο.

Ο ακτινοβόλος των Ωριωνιδών κοντά στον αστερισμό του Ωρίωνα. (The Epoch Times/Shutterstock/Yuriy Kulik)

 

Η αληθινή πηγή τους είναι ο Κομήτης του Χάλεϋ. Επίσημα 1P/Halley, ο κομήτης αυτός δεν πήρε το όνομα του από τον άνθρωπο που τον ανακάλυψε, αλλά από τον άνθρωπο που προέβλεψε την επιστροφή του, τον Έντμοντ Χάλεϋ. Η ύπαρξή του είχε παρατηρηθεί για πρώτη φορά αιώνες νωρίτερα, το 240 μ.Χ. Ο γνωστός κομήτης, που ολοκληρώνει μια περιφορά γύρω από τον Ήλιο κάθε 76 χρόνια, αφήνει πίσω του ρεύματα σωματιδίων κάθε φορά που πλησιάζει. Η Γη συναντά αυτά τα απομεινάρια κάθε φθινόπωρο, χαρίζοντας μας τις Ωριωνίδες.

Ο Κομήτης του Χάλεϋ είναι επίσης υπεύθυνος για τις Ήτα Υδροχοΐδες τον Μάιο, όταν η Γη συναντά το άλλο τμήμα της τροχιάς του. Τελευταία φορά που πέρασε κοντά μας ήταν το 1986· τώρα βρίσκεται μακριά, κοντά στον αστερισμό της Ύδρας, και δεν θα επιστρέψει πριν από το 2061. Όμως οι Ωριωνίδες, τα «παιδιά» του, εμφανίζονται κάθε Οκτώβριο για να μας τον θυμίζουν.

Φωτογραφία: «Κοκοράκια των βράχων» στα ομιχλώδη δάση της Νότιας Αμερικής

Σε ένα καταφύγιο άγριας ζωής στο βουνό, ταξιδιώτες φωτογράφοι στρέφουν τους τηλεφακούς τους μέσα στα υγρά, νεφελώδη δάση του Εκουαδόρ (Δημοκρατία του Ισημερινού), αναζητώντας ένα φωτεινό πορτοκαλί πουλί που εκτελεί ένα θεαματικό τελετουργικό.

Είναι νωρίς το πρωί και η Κλαούντια Μπραζιλέιρο, 48 ετών, έχει φτάσει από τη Βραζιλία, όπου εργάζεται σε τράπεζα, στο καταφύγιο (Refugio) Paz de Las Aves στις Άνδεις για να φωτογραφίσει τα αρσενικά κοκοράκια των Άνδεων κατά τη διάρκεια της περιόδου ζευγαρώματος.

Η Μπραζιλέιρο και ο ξεναγός της, Ξαβιέρ Μουνιόζ, επέλεξαν ένα συγκεκριμένο σημείο στο καταφύγιο που βρίσκεται στους πρόποδες, τρεις ώρες βορειοανατολικά του Σάντο Ντομίνγκο, όπου τα αρσενικά εκτελούν τα τελετουργικά τους. Μετά το ζευγάρωμα, τα πουλιά εκτελούν μια περίτεχνη επίδειξη συμπεριφορών: συγκρουσιακό κτύπημα φτερών, υποκλίσεις σε άλλα αρσενικά και μια ηχηρή κακοφωνία.

Αλλά αυτό το πρωινό είναι πολύ ήσυχο.

«Ένα πουλί εμφανίστηκε στο βάθος, με κακό φως και πολύ γρήγορα», είπε η Μπραζιλέιρο στην Epoch Times. «Απογοητεύτηκα, γιατί ήθελα να τραβήξω καλές φωτογραφίες, να παρατηρήσω καλά τη συμπεριφορά αυτού του καταπληκτικού πουλιού, και δεν πήγε καλά».

A cloud forest near the Refugio Paz de Las Aves in Ecuador. (Shutterstock/Gert Olsson)
Δάσος στο καταφύγιο Paz de Las Aves, στο Εκουαδόρ. (Shutterstock/Gert Olsson)

 

(Shutterstock/imageBROKER.com)
Δάσος στο καταφύγιο Paz de Las Aves, στο Εκουαδόρ. (Shutterstock/imageBROKER.com)

 

Το ζευγάρι ήξερε τι να ψάξει. Το πουλί των Άνδεων είναι σχεδόν αδύνατο να μην το βρεις. Με το μεγαλύτερο μέρος του σώματός του να είναι καλυμμένο με βαθύ πορτοκαλί ή κόκκινο πτέρωμα, που έρχεται σε έντονη αντίθεση με το πράσινο της ζούγκλας, το πιο χαρακτηριστικό του γνώρισμα είναι η μεγάλη δισκοειδής λοφιοφόρος κορυφή στο μέτωπό του. Τα φτερά της ουράς αυτού του μεγάλου πουλιού είναι μαύρα και εκείνα στην ωμοπλάτη ανοιχτόγκριζα.

Εδώ, στα ομιχλώδη δάση του Εκουαδόρ, ο καιρός είναι σχεδόν πάντα συννεφιασμένος. Στο πάντα υγρό καταφύγιο Paz de Las Aves είναι εύκολη η παρατήρηση πολλών ειδών πουλιών, λόγω της εύκολης πρόσβασης σε αυτό. Το κοκοράκι των Άνδεων ζει στις τροπικές ζούγκλες κατά μήκος της οροσειράς των Άνδεων κοντά στον ισημερινό και δεν απειλείται από την καταστροφή του βιοτόπου του.

The Andean cock-of-the-rock displays a prominent disc-like crest over its forehead. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Το κοκοράκι των Άνδεων έχει ένα χαρακτηριστικό λοφίο στο μέτωπό του. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

A perched Andean cock-of-the-rock in the <span class="mw-page-title-main"><span style="font-weight: 400;">Refugio Paz de Las Aves</span></span> in the Andes of Ecuador. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Ένα κοκοράκι των Άνδεων κουρνιάζει στο καταφύγιο Paz de Las Aves. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

Αυτή η τοποθεσία είναι κατάλληλη και για κτίσιμο φωλιάς. Κατά τη διάρκεια της περιόδου ζευγαρώματος, τα αρσενικά επιδεικνύουν το λαμπερό φτέρωμά τους ενώ ανταγωνίζονται για τα θηλυκά, χοροπηδώντας, πηδώντας και εκπέμποντας διάφορες φωνές. Μετά το ζευγάρωμα, τα θηλυκά συνήθως χτίζουν μια φωλιά με λάσπη κάτω από ένα βραχώδες εξόγκωμα, όπου στη συνέχεια επωάζουν τα αυγά μόνα τους. Τα θηλυκά έχουν πιο θαμπά, καφετιά φτερά και πολύ λιγότερο εμφανές λοφίο.

Αν και αυτό το εντυπωσιακό πουλί τρέφεται κυρίως με φρούτα και έντομα, τρώει και βατράχια, μικρά ερπετά, ακόμη και ποντίκια. Ωστόσο, αντί να κυνηγούν για να ταΐσουν τα θηλυκά που φωλιάζουν μετά το ζευγάρωμα, τα αρσενικά μαζεύονται για να συμμετάσχουν σε τελετουργικούς χορούς για να προσελκύσουν νέες συντρόφους, καθώς τα κοκοράκια των Άνδεων είναι πολυγαμικά. Αυτήν την εποχή έφτασαν η Μπραζιλέιρο και ο σύντροφός της. Τέλεια συγκυρία, αλλά… δεν υπήρχαν πουλιά.

Μέχρι τώρα. Αν και η μέρα ξεκίνησε αργά, οι φωτογράφοι επέμειναν στην αναζήτησή τους. Η εποχή του ζευγαρώματος σήμαινε ότι πολλά αρσενικά θα έβγαιναν για να κάνουν την επίδειξή τους.

Αλλά όχι ακόμα.

Detail of the Andean cock-of-the-rock's facial feathers. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Κοκοράκι των Άνδεων. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

A bowing Andean cock-of-the-rock during lekking season, when males perform elaborate rituals for mating and competition with other males.(Courtesy of Claudia Brasileiro)
Ένα κοκοράκι των Άνδεων υποκλίνεται κατά τη διάρκεια της περιόδου ζευγαρώματος, όταν τα αρσενικά εκτελούν περίτεχνα τελετουργικά για το ζευγάρωμα και τον ανταγωνισμό με άλλα αρσενικά. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

Η Μπραζιλέιρο ήταν εμφανώς απογοητευμένη που δεν είχαν εμφανιστεί το πρωί.

«Ο Ξαβιέρ με είδε να κλαίω», είπε η Μπραζιλέιρο. Είπε ότι τα πουλιά μερικές φορές επιστρέφουν γύρω στο ηλιοβασίλεμα, και έτσι αποφάσισαν να επιστρέψουν το βράδυ. Και πράγματι, η τύχη τους άλλαξε.

«Περιμέναμε πάνω από μία ώρα και δεν είδαμε τίποτα. Σκεφτόμασταν να τα παρατήσουμε, αλλά τελικά μείναμε», είπε η Μπραζιλέιρο. «Τότε άκουσα ένα πουλί να φωνάζει και να κουρνιάζει λίγο μακριά από την κρυψώνα. Και ύστερα κι άλλα. Πάνω από τρία πουλιά άρχισαν να φωνάζουν, να χορεύουν και να έρχονται όλο πιο κοντά. Ο Ξαβιέρ και εγώ τρελαθήκαμε και εγώ έκλαψα ξανά… έκλαψα για να εκφράσω την ευγνωμοσύνη μου για το δώρο που μου έκαναν τα πουλιά».

A perched Andean cock-of-the-rock displays its black tail and grey scapular feathers. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Ένα κοκοράκι των Άνδεων που έχει κουρνιάσει επιδεικνύει την μαύρη ουρά και τα γκρίζα φτερά του. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

Η Μπραζιλέιρο χαρακτήρισε «εκπληκτική εμπειρία» το να ακούει τις ψιλές φωνές τους και να τα βλέπει να επιδεικνύονται. Δεν ήταν καθόλου ντροπαλά, είπε, αλλά άλλαζαν συνεχώς κλαδί, πλησιάζοντας ακόμη πεςριασότερο τους φωτογράφους.

Ωστόσο, δεν ήταν το μόνο είδος που εμφανίστηκε.

Σε πολλά από τα μέρη του κόσμου που επισκέπτεται η Μπραζιλέιρο – από την Ινδία μέχρι το Μάτσου Πίτσου – ρωτά τους ξεναγούς για τα ταναγκέρ, τους τουκάνους, τους μακάους, τα κολιμπρί και άλλα πουλιά, για να ικανοποιήσει το ακόρεστο πάθος της για την παρατήρηση και τη φωτογράφιση πουλιών. Το ίδιο και σε αυτή την επίσκεψη. Φωτογράφησε τον εξωτικό τουκάνο με το πορφυρό στήθος, το ταναγκέρ με τα μπλε φτερά και το χρυσοκέφαλο ταναγκέρ. Και υπήρχαν κι άλλα.

A red-chested toucan. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Τουκάνος με κόκκινο στήθος, στο καταφύγιο Paz de Las Aves, στο Εκουαδόρ. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

A blue-winged mountain tanager. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Ταναγκέρ με μπλε φτερά, στο καταφύγιο Paz de Las Aves, στο Εκουαδόρ. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

A golden-naped tanager. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Χρυσοκέφαλο ταναγκέρ, στο καταφύγιο Paz de Las Aves, στο Εκουαδόρ. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

«Έχω ήδη 222 είδη κολιμπρί», είπε, «από ένα σύνολο 363 ειδών. Έχω θέσει ως στόχο να φτάσω τα δύο τρίτα όλων των ειδών μέχρι το 2026, πριν γίνω 50». Έχοντας ακόμα είκοσι να φωτογραφίσει, παραδέχεται ότι «είναι όλο και πιο δύσκολο να βρω περισσότερα από δέκα είδη σε ένα ταξίδι».

Η Μπραζιλέιρο, που έχει φωτογραφίσει χιλιάδες είδη πουλιών και έχει δημιουργήσει πολλά φωτογραφικά άλμπουμ, αποκαλεί τον εαυτό της «τρελή» παρατηρήτρια πουλιών που έχει φτάσει στα άκρα για να καταγράψει τα «lifers» της, δηλαδή τα πουλιά που βλέπει για πρώτη φορά.

Θυμάται ένα ταξίδι: «Έξι ώρες με το τρένο, 12 ώρες με το αυτοκίνητο και μετά, δύο ώρες με μουλάρι», για να φωτογραφίσει το μονάλ των Ιμαλαΐων.

«Έχω κάνει τρελά πράγματα, όπως να αγοράσω εισιτήριο για το Κίτο επειδή εμφανίστηκε ένα πολύ ιδιαίτερο κολιμπρί», είπε, προσθέτοντας ότι μπορεί τότε να της είχαν μείνει μόνο λίγα κέρματα στην τσέπη, αλλά κατάφερε να τραβήξει την εικόνα.

«Ήταν ένα καταπληκτικό ταξίδι, έμεινα τρεις μέρες στο σημείο όπου βρισκόταν το κολιμπρί και βρέθηκαν μερικές ευκαιρίες για να το φωτογραφίσω», είπε. «Την τελευταία μέρα, ήταν πιο συνεργάσιμο, αλλά μετά εξαφανίστηκε ξανά».

Γκαλερί

A spangled coquette hummingbird. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Κολιμπρί με πούλιες. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

A versicolored barbet. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Πολύχρωμο μπαρμπέτ. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

A plate-billed mountain toucan. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Τουκάνος των ορέων. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

A seven-colored tanager. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Ταναγκέρ με επτά χρώματα. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

A recent photo of the photographer with a hummingbird. (Courtesy of Claudia Brasileiro)
Η Κλαούντια Μπραζιλέιρο με ένα κολιμπρί, σε μία πρόσφατη φωτογραφία. (Ευγενική παραχώρηση της Κλαούντια Μπραζιλέιρο)

 

Μιγκίνγκο: 1.000 κάτοικοι σε έναν βράχο μικρότερο από ένα γήπεδο ποδοσφαίρου

Μια σιδερένια χελώνα από βράχους και λαμαρίνες προεξέχει από τη λίμνη Βικτώρια, που πήρε το όνομά της από τη βασίλισσα της Βρετανίας, και περιβάλλεται από 69.000 τετρ. χλμ. νερού. Εδώ, ένα πλήθος διαφορετικών εθνικοτήτων συνυπάρχει – παρά τις εδαφικές διαφορές, τον ανταγωνισμό για την αλίευση ψαριών και τις διαφορετικές απόψεις – σε σχετική αρμονία, σε ένα νησί μικρότερο από το μισό μέγεθος ενός γηπέδου ποδοσφαίρου.

Όλα αυτά ξεκίνησαν πριν από τρεις δεκαετίες, με αναφορές ότι οι ψαράδες του νησιού κέρδιζαν σε μια μέρα τρεις έως τέσσερις φορές περισσότερα από ό,τι οι συνάδελφοί τους στην ακτή της λίμνης σε ένα μήνα, οδηγώντας τους τελευταίους να αναζητήσουν και εκείνοι την τύχη τους στο νησί Μιγκίνγκο, μία βραχονησίδα κοντά στις πηγές του Νείλου.

Το πρόβλημα; Εκτός από την πλούσια και κερδοφόρα πέρκα του Νείλου, που έχει πλέον τέραστια ζήτηση, το νησί Μιγκίνγκο βρίσκεται ακριβώς δίπλα στα σύνορα της Κένυας και της Ουγκάντας, και οι αντικρουόμενες αξιώσεις τοποθετούν αυτόν τον μοναχικό βράχο στην επικράτεια της μιας ή της άλλης χώρας, ανάλογα με το ποιον ρωτάς. Τελικά, το ερώτημα ποιος θα επωφεληθεί και ποιος θα φορολογήσει ποιον έγινε το επίκεντρο μιας μακροχρόνιας διαμάχης.

Αεροφωτογραφία του νησιού Μιγκίνγκο. (Ευγενική παραχώρηση του Joe Hattab)

 

Το Μιγκίνγκο στη λίμνη Βικτώρια, Κένυα. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Το Μιγκίνγκο διεκδικούσαν τόσο η κυβέρνηση της Ουγκάντας όσο και η κυβέρνηση της Κένυας· τελικά αποφασίστηκε ότι ανήκει στην Κένυα. (Carl De Souza/AFP μέσω Getty Images)

 

Το Μιγκίνγκο υψώνει τις σημαίες τόσο της Κένυας όσο και της Ουγκάντας εδώ και αρκετές δεκαετίες, γεγονός που έχει προκαλέσει πολλές διαμάχες. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Αεροφωτογραφία του Μιγκίνγκο. (Carl De Souza/AFP μέσω Getty Images)

 

Στα πρώτα χρόνια της διαμάχης, που ξεκίνησε το 1991, όταν το Μιγκίνγκο ήταν ακόμα καλυμμένο με πουλιά, φίδια και ζιζάνια, η αστυνομία της Ουγκάντα, Κενυάτες πεζοναύτες και ατρόμητοι ψαράδες επιχείρησαν να στήσουν σκηνές, να χτίσουν καλύβες και να υψώσουν τις εθνικές τους σημαίες εδώ, λόγω της εγγύτητας του νησιού σε βαθιά νερά που ευνοούσαν την αλιεία.

Καθώς η ζήτηση για τη μεγάλη πέρκα του Νείλου εκτοξεύθηκε, η οποία έχει εξελιχθεί σε εξαγωγές πολλών εκατομμυρίων δολαρίων σήμερα, το ίδιο συνέβη και με τον πληθυσμό του νησιού, παρά τη συνεχιζόμενη διαμάχη για την εθνικότητά του. Οι ψαράδες που έρχονταν με βάρκες από την Κένυα χρειάζονταν δύο ώρες για να φτάσουν, σύμφωνα με το Al Jazeera, ενώ εκείνοι από την Ουγκάντα χρειάζονταν δεκαοκτώ, κάτι που τα έλεγε όλα για μερικούς. Από την άλλη, τα βαθιά και πολυπόθητα νερά όπου τα ψάρια είναι άφθονα βρισκόταν εντός των υδάτων της Ουγκάντα, υποστηρίζοντας τους αντίθετους ισχυρισμούς.

Τελικά, επιτεύχθηκε συμφωνία και οι ψαράδες και από τις δύο χώρες αφέθηκαν να κατοικήσουν το νησί για να ψαρεύουν, αν και οι έρευνες κατέληξαν, όπως τελικά παραδέχτηκε η Ουγκάντα, ότι το Μιγκίνγκο ανήκει στην Κένυα. Μια κοινή επιτροπή (και το Google Maps) προσέφερε άφθονες αποδείξεις για αυτό. Το νησί βρίσκεται 510 μέτρα σε κενυάτικο έδαφος.

Το 2009, οι κάτοικοι του νησιού ήταν 130. Σήμερα, σύμφωνα με αναφορές, ξεπερνούν τους 1.000, αριθμός που καθιστά το Μιγκίνγκο ένα από τα πιο πυκνοκατοικημένα νησιά της Γης.

Μεταλλικές κατασκευές στο νησί. (Ευγενική παραχώρηση του Joe Hattab)

 

Πλήθος ψαράδων έχουν συρρεύσει στο Μιγκίνγκο για να επωφεληθούν από την κερδοφόρα αλιεία του Νείλου. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Το Μιγκίνγκο από ψηλά. (Ευγενική παραχώρηση του Joe Hattab)

 

Σύμφωνα με αναφορές, στο Μιγκίνγκο, που έχει μέγεθος ίσο περίπου με το μισό ενός γηπέδου ποδοσφαίρου, ζουν πάνω από 1.000 κάτοικοι. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Πολλοί από τους κατοίκους του Μιγκίνγκο έχουν δική τους επιχείρηση ή εταιρεία. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Η ζωή σε ένα μικρό, πολυσύχναστο νησί-σταυροδρόμι σημαίνει ότι άνθρωποι κάθε είδους συνυπάρχουν με κάθε τρόπο. Τον Ιανουάριο, ο σκηνοθέτης Τζο Χαττάμπ, που ζει στο Ντουμπάι, επισκέφθηκε το Μιγκίνγκο και ανακάλυψε ένα μείγμα κυρίως από Κένυα και Ουγκάντα, αλλά και από Τανζανία και Κονγκό.

Σε μια περιοχή όπου η δικαιοδοσία αμφισβητείται, η κοινότητα γράφει τους δικούς της νόμους, οι άνθρωποι συγκεντρώνονται, αναμειγνύονται και ζουν αρμονικά. «Είμαστε όλοι Αφρικανοί», λέει ένας τοπικός αξιωματούχος στον Χαττάμπ, στην ταινία του. «Είναι οι καλύτεροι φίλοι μου».

Ένας ντόπιος αναμειγνύεται με Αφρικανούς από διαφορετικά μέρη του ηπείρου. (Ευγενική παραχώρηση του Joe Hattab)

 

Η ζωή στο Μιγκίνγκο. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Οι ψαράδες του Μιγκίνγκο διαμαρτύρονται για την κατάσχεση των αλιευμάτων και του εξοπλισμού τους από αξιωματούχους. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Ένας ψαράς εν ώρα εργασίας στο Μιγκίνγκο. (Ευγενική παραχώρηση του Joe Hattab)

 

Το πνεύμα της επιχειρηματικότητας ανθίζει στο Μιγκίνγκο. Μέσα στο πλέγμα από μεταλλικά φύλλα που καλύπτει τον βράχο, υπάρχουν σούπερ μάρκετ, φαρμακείο, μπαρ, οίκοι ανοχής, ένα αυτοσχέδιο υπαίθριο καζίνο, κουρεία και ζυγαριές για τους ψαράδες. Σύμφωνα με πληροφορίες, όλοι όσοι ζουν εδώ έχουν τη δική τους επιχείρηση.

Ο Ντάνιελ Ομπάντα διατηρούσε κουρείο και σταθμό φόρτισης κινητών τηλεφώνων για αρκετά χρόνια.

«Μου αρέσει να ζω στο Μιγκίνγκο», είπε στο Al Jazeera. «Χάρη στους πολλούς πελάτες που έρχονται όχι μόνο από την Κένυα, αλλά και από την Ουγκάντα και την Τανζανία, υπάρχει πολλή δουλειά και βγάζω πολύ περισσότερα χρήματα από ό,τι στην ηπειρωτική χώρα». Σύμφωνα με τον ko Χατtάμπ, ένα από τα πλεονεκτήματα του νησιού για τους κατοίκους του είναι ότι δεν απαιτείται βίζα για να ζήσει κανείς εδώ.

 

Το Μιγκίνγκο περιγράφεται ως μια χελώνα από λαμαρίνα πάνω σε ένα μικρό βράχο, σε μια λίμνη. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Εργαζόμενη σε ένα από τα σούπερ μάρκετ του νησιού. (Ευγενική παραχώρηση του Joe Hattab)

 

Μια γυναίκα ετοιμάζει ψωμί. (Ευγενική παραχώρηση του Joe Hattab)

 

Το ψάρι είναι αναπόσπαστο μέρος του μενού στο Μιγκίνγκο. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Τα καταλύματα γεμίζουν εύκολα με τους ήχους του νερού, που βρυχάται από όλες τις πλευρές. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Μια γυναίκα πλένει τα πιατικά της στην ακτή της ηπειρωτικής χώρας, με φόντο το Μιγκίνγκο. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Ο Έντισον Ούμα, ένας ψαράς από την Ουγκάντα, ζει εδώ για πάνω από μισή δεκαετία, αλλά λόγω της μακράς διαδρομής με βάρκα για να επιστρέψει στο σπίτι του, μπορεί να επισκέπτεται την οικογένειά του μόνο δύο φορές το χρόνο. «Δεν έχουμε δουλειά. Γι’ αυτό ψαρεύουμε», είπε ο Ούμα το 2019, προσθέτοντας ότι πληρώνει μερικά ψάρια ως «φόρο προστασίας» στην αστυνομία της Ουγκάντα που περιπολεί στα νερά. Από το 2004, τόσο η αστυνομία όσο και οι πεζοναύτες έχουν αναπτυχθεί για να προστατεύουν τους ψαράδες από τους πειρατές, οι οποίοι, όπως ανέφερε ο Χαττάμπ, συνεχίζουν να τους καταδιώκουν μέχρι σήμερα.

Ψαράδες του Μιγκίνγκο. (Ευγενική παραχώρηση του Joe Hattab)

 

Η πολύτιμη πέρκα του Νείλου. (Yasuyoshi Chiba/AFP μέσω Getty Images)

 

Οι αξιωματούχοι αποτελούν αγκάθι στο πλευρό ορισμένων ψαράδων. Το 2019, ο Κέννεντυ Οτσιένγκ από την Κένυα είδε το αλίευμά του, που ανερχόταν σε σχεδόν 317 κιλά πέρκας του Νείλου, μαζί με τα καύσιμα και τα δολώματά του, να κατάσχονται από την αστυνομία της Ουγκάντα, αφού κατηγορήθηκε για αλιεία στα ύδατα της Ουγκάντα, σύμφωνα με το Al Jazeera. Τα τελευταία χρόνια, συμφωνίες έχουν καταστείλει μέρος της διαμάχης, επιτρέποντας και στις δύο πλευρές να αλιεύουν στα ύδατα της Ουγκάντα, σύμφωνα με το France 24, αν και η απομάκρυνση από την ακτή μπορεί ακόμα να οδηγήσει σε κατάσχεση των αλιευμάτων.

Άλλοι που επωφελούνται από τα κέρδη είναι οι ναυλωτές σκαφών, οι οποίοι αποκομίζουν μεγάλα κέρδη χρεώνοντας στους ψαράδες που δεν διαθέτουν σκάφη τα οκτώ δέκατα των αλιευμάτων τους για τη χρήση των σκαφών τους, σύμφωνα με το Al Jazeera.

Επιστήμονες καταγράφουν σε βίντεο τα σήματα κινδύνου που εκπέμπουν οι φυτικοί οργανισμοί

Ερευνώντας βαθύτερα τους κρυφούς τρόπους με τους οποίους επικοινωνούν τα φυτά, ερευνητές του Πανεπιστημίου Saitama παρατήρησαν οπτικά αλλά και κατέγραψαν σε βίντεο τη μετάδοση και λήψη «προειδοποιητικών» σημάτων από φυτά που έχουν υποστεί στρες ή τραυματισμό προς τα γειτονικά τους. Μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα από τον τραυματισμό τους, εκπέμπουν μια λεπτή ομίχλη αερομεταφερόμενων ενώσεων, σηματοδοτώντας στα άλλα φυτά να ενισχύσουν τις άμυνές τους.

Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980, οι επιστήμονες γνωρίζουν την αλληλεπίδραση μεταξύ των φυτών, που ονομάζεται «φυτική ωτακουσία».

Τα φυτά που έχουν υποστεί κάποια βλάβη, είτε από ανθρώπινο χέρι είτε από έντομα, εκπέμπουν πτητικές οργανικές ενώσεις (VOC) οι οποίες γίνονται αντιληπτές από άλλα φυτά που βρίσκονται εκεί κοντά. Ιτιές Σίτκα και λεύκες επέδειξαν αντιφυτοφάγες ιδιότητες όταν εκτέθηκαν σε VOC. Το ίδιο συνέβη και με 30 άλλα είδη φυτών, όπως τα φασόλια λίμα, ο καπνός, η ντομάτα, η αρτεμισία και η αραβίδοψις.

A. The experiment setup; B. Changes in calcium ions expressed visually in Arabidopsis plants; C. Quantification of calcium ion signatures. (Courtesy of Masatsugu T., Aratani, Y., Uemura, T., Hagihara, T. et al)
a. Η διάταξη του πειράματος. b. Αλλαγές στα ιόντα ασβεστίου που εκφράζονται οπτικά σε φυτά Arabidopsis. c. Ποσοτικοποίηση των ιχνών ιόντων ασβεστίου. (Ευγενική παραχώρηση των Masatsugu T., Aratani, Y., Uemura T., Hagihara T., κ.ά.)

 

Ωστόσο, αυτή η σηματοδότηση δεν είχε παρατηρηθεί σε πραγματικό χρόνο μέχρι πρόσφατα, πόσο μάλλον καταγραφεί σε βίντεο. Στη μελέτη που πραγματοποίησε, ο καθηγητής Μασατσούγκου Τογιότα [Masatsugu Toyota] του Πανεπιστημίου Saitama και η ομάδα του εξέθεσαν την αραβιδόψι, ένα φυτό μουστάρδας, σε δύο τύπους VOC – (Z)-3-hexenal και (E)-2-hexenal – και τα δύο αλδεΰδες με έξι άτομα άνθρακα. Αυτά είναι επίσης γνωστά ως πτητικές ουσίες πράσινων φύλλων (GLV) και εκπέμπουν μια έντονη μυρωδιά γρασιδιού.

Δεν ήταν μια φυσική κατάσταση. Οι κάμπιες, που είχαν συλληφθεί σε ένα μπουκάλι, τράφηκαν με φύλλα που κόπηκαν από φυτά τομάτας και εξετάστηκε το περιεχόμενο των αερίων. Η συγκέντρωση που προέκυψε στη συνέχεια διοχετεύθηκε με αέρα στο φυτό-δέκτη, εμποτίζοντάς το με πτητικές ενώσεις.

«Κατασκευάσαμε εξοπλισμό για να αντλούμε τις πτητικές οργανικές ενώσεις που εκπέμπονται από τα φυτά τα οποία τρώνε κάμπιες προς γειτονικά φυτά που δεν έχουν υποστεί ζημιά και τον συνδυάσαμε με ένα σύστημα φθορισμού ευρείας εμβέλειας σε πραγματικό χρόνο», δήλωσε ο κος Τογιότα, μοριακός βιολόγος και επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, σε δημοσίευση που έχει αξιολογηθεί από ομοτίμους. «Εκτός από τις επιθέσεις εντόμων, οι VOC που εκλύονταν από τα φύλλα που είχαν σπάσει με το χέρι προκάλεσαν την εκπομπή σημάτων [ιόντων ασβεστίου] σε γειτονικά φυτά που δεν είχαν υποστεί ζημιά».

Τα φυτά αραβιδόψις τροποποιήθηκαν γενετικά έτσι ώστε ορισμένα κύτταρα να περιέχουν φθορίζοντες αισθητήρες πρωτεΐνης. Αυτό επέτρεψε στους ερευνητές να παρατηρήσουν εκρήξεις φθορίζοντος πράσινου χρώματος να διαχέονται στα φύλλα του φυτού, καθώς ο αμυντικός μηχανισμός του ενεργοποιήθηκε από την έκθεση στην πτητική ένωση.

Στιγμιότυπο από το βίντεο στο οποίο αποτυπώνεται πώς τα φυτά ανταποκρίνονται σε σήματα κινδύνου. (Ευγενική παραχώρηση των Masatsugu T., Aratani, Y., Uemura T., Hagihara T., κ.ά.)

 

Οι φθορίζοντες αισθητήρες ανιχνεύουν μια αντίδραση στο στρες που είναι γνωστή εδώ και καιρό από άλλα πειράματα. Συγκεκριμένα, η σηματοδότηση με ιόντα ασβεστίου έχει συνδεθεί με την αντίληψη του στρες όχι μόνο στα φυτικά κύτταρα, αλλά και στους ανθρώπους. Τώρα, αυτά τα σήματα ασβεστίου – προειδοποιητικά σήματα για τα άλλα φυτά – μπορούν να παρατηρηθούν σε πραγματικό χρόνο.

Σχεδιασμένοι αποκλειστικά για τα φυτικά κύτταρα, τα μεσοφυλλικά κύτταρα και τα επιδερμικά κύτταρα, οι πρωτεϊνικοί αισθητήρες θα προσφέρουν ενδείξεις για το ποια κύτταρα ανταποκρίνονται πρώτα.

Στην επιφάνεια του φυτού, τα φυτικά κύτταρα είναι τα φασολόσχημα κύτταρα που σχηματίζουν τα στόματα (σ.τ.μ. stoma/stomata στα αγγλικά) τους μικροσκοπικούς πόρους που συνδέουν το εσωτερικό του φυτού με την ατμόσφαιρα, επιτρέποντάς του να «αναπνέει». Τα μεσοφυλλικά κύτταρα αποτελούν τον εσωτερικό ιστό ενός φυτού, ενώ τα επιδερμικά κύτταρα είναι σαν κύτταρα του δέρματος, σχηματίζοντας το εξωτερικό του.

Έτσι, χρησιμοποιώντας ένα μικροσκόπιο, οι ερευνητές Γιούρι Αρατάνι [Yuri Aratani] και Τακούγια Ουεμούρα [Takuya Uemura] παρατήρησαν «προειδοποιητικά» σήματα που προέρχονταν από τα φύλλα μέσα σε περίπου ένα λεπτό από την έκθεση σε σήματα κινδύνου. Τα μεσοφυλλικά κύτταρα ανταποκρίθηκαν αργότερα.

ZoomInImage
a. Προεπεξεργασία με αβισικό οξύ (ABA) σε μεταλλαγμένα και μη μεταλλαγμένα φύλλα, b. Ποσοτικοποίηση των ιχνών ιόντων ασβεστίου σε δείγματα μεταλλαγμένων και μη μεταλλαγμένων φύλλων, c. Σύγκριση των μέγιστων μεταβολών ιόντων ασβεστίου που ανιχνεύθηκαν σε δείγματα μεταλλαγμένων και μη μεταλλαγμένων φύλλων. (Ευγενική παραχώρηση των Masatsugu T., Aratani, Y., Uemura T., Hagihara T., κ.ά.)

 

Περαιτέρω δοκιμές επέδειξαν ότι τα «ρουθούνια» του φυτού είναι τα στόματα. Η προ-επεξεργασία του φυτού με αβκισικό οξύ, μια φυτοορμόνη, έκλεισε αποτελεσματικά τα στόματα του φυτού, με συνέπεια σημαντική μείωση της εκπομπής σημάτων ασβεστίου.

«Τα φυτά δεν έχουν ‘μύτη’, αλλά τα στόματα λειτουργούν ως πύλη που μεσολαβεί στην ταχεία είσοδο του GLV στους ενδιάμεσους χώρους των ιστών των φύλλων», εξήγησε ο κος Τογιότα.

Η ίδια προεργασία με αβκισικό οξύ εφαρμόστηκε στη συνέχεια σε μεταλλαγμένα που είχαν μειωμένη λειτουργία στομάτων, με αποτέλεσμα να εμφανιστεί μια φυσιολογική πράσινη λάμψη. Τα μεταλλαγμένα «ρουθούνια» παρέμειναν ανοιχτά και εμφανίστηκαν προειδοποιητικά σήματα παρά τη φυτοορμόνη.

«Τελικά αποκαλύψαμε την περίπλοκη ιστορία του πότε, πού και πώς ανταποκρίνονται τα φυτά στα «προειδοποιητικά μηνύματα» που μεταφέρονται μέσω του αέρα από τα επαπειλούμενα γειτονικά τους φυτά», δήλωσε ο κος Τογιότα.

«Αυτό το αιθέριο δίκτυο επικοινωνίας, κρυμμένο από τα μάτια μας, παίζει καθοριστικό ρόλο στην έγκαιρη προστασία των γειτονικών φυτών από επικείμενες απειλές.»