Για δεύτερη συνεχή νύχτα, οργανωμένες εμπρηστικές επιθέσεις κατά γαλλικών φυλακών προκαλούν έντονη ανησυχία στις αρχές της χώρας.
Ένα νέο περιστατικό σημειώθηκε τα ξημερώματα της 16ης Απριλίου, με πυρπόληση οχημάτων κοντά στη φυλακή του Ταρασκόν, όπως επιβεβαίωσε ο υπουργός Δικαιοσύνης της Γαλλίας, Ζεράλντ Νταρμανέν, μιλώντας στο τηλεοπτικό δίκτυο CNews.
Σε συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε, ο κ. Νταρμανέν ανέφερε ότι τα υψίστης ασφαλείας σωφρονιστικά καταστήματα του Βεντέν-λε-Βιέλ, στη Βόρεια Γαλλία κοντά στην πόλη Λανς, και του Κοντέ-συρ-Σαρτ, στη Νορμανδία κοντά στην Αλανσόν, δέχθηκαν επίσης «απειλές».
Το γαλλικό δημόσιο δίκτυο Francetvinfo τόνισε παράλληλα ότι σημειώθηκε εμπρησμός και σε διαμέρισμα σωφρονιστικού υπαλλήλου στο προάστιο Σεν-ε-Μαρν.
Μόλις μία ημέρα νωρίτερα, ο κ. Νταρμανέν είχε αναφέρει πως κατά τη διάρκεια της νύχτας έγιναν πολλαπλές επιθέσεις σε διάφορα σωφρονιστικά ιδρύματα ανά τη χώρα, κατηγορώντας κυρίως τα κυκλώματα διακίνησης ναρκωτικών πως επιχειρούν να «αποσταθεροποιήσουν το κράτος».
Παρότι ο ίδιος δεν επιβεβαίωσε τον ακριβή αριθμό των επιθέσεων, η γαλλική εφημερίδα La Provence ανέφερε στις 15 Απριλίου πως τουλάχιστον επτά φυλακές σε διάφορα σημεία της Γαλλίας είχαν γίνει στόχος επιθέσεων.
Οι δράστες συνεχίζουν να αφήνουν σε διάφορα σημεία το ακρωνύμιο «DDPF» (Défense des Droits des Prisonniers Français – Άμυνα των Δικαιωμάτων των Γάλλων Κρατουμένων).
Σύμφωνα με το Francetvinfo, η συγκεκριμένη ομάδα, που θεωρείται πως ανήκει στον ακροαριστερό χώρο, έχει αναλάβει την ευθύνη των επιθέσεων.
«Δεν είμαστε τρομοκράτες· είμαστε εδώ για να υπερασπιστούμε τα ανθρώπινα δικαιώματα εντός των φυλακών», ανέφερε η ομάδα σε ανακοίνωσή της.
Η εγκυρότητα του λογαριασμού της DDPF στο Telegram δεν έχει μέχρι στιγμής επαληθευθεί από την Epoch Times.
Σε συνέντευξή του στον γαλλικό ραδιοφωνικό σταθμό Europe 1, ο Νταρμανέν ρωτήθηκε για ποιο λόγο θεωρεί πως υπεύθυνες για τις επιθέσεις ήταν συμμορίες συνδεόμενες με το εμπόριο ναρκωτικών και όχι η «άκρα αριστερά».
Ο υπουργός δήλωσε πως δεν «αποκλείει τίποτα», όμως όταν άνθρωποι πυροβολούν φυλακές με καλάσνικοφ, αυτό είναι περισσότερο «ο τρόπος δράσης εγκληματικών ομάδων, νέων παραβατών που πιθανόν δέχονται μερικές χιλιάδες ευρώ για να εκτελέσουν τέτοιου είδους πράξεις».
«Τα social media δημιουργούν πλέον στιγμές μιμητισμού που στοχεύουν ξεκάθαρα να δοκιμάσουν τις αντοχές του κράτους, να φοβίσουν το προσωπικό των φυλακών, ενδεχομένως να τους οδηγήσουν σε απεργίες και να προκαλέσουν δημόσια συζήτηση για το αν ο υπουργός Δικαιοσύνης πηγαίνει πολύ μακριά με τη σκληρή στάση του», εξήγησε ο Γάλλος υπουργός. «Όμως εμείς δεν πρόκειται να υποχωρήσουμε παρά τις απειλές.»
Από την πλευρά του, το συνδικάτο προσωπικού φυλακών Syndicat Force Ouvrière Justice εξέδωσε ανακοίνωση στις 16 Απριλίου μέσω της πλατφόρμας X, αναφέροντας ότι «στόχος εμπρησμού έγινε διαμέρισμα σωφρονιστικού υπαλλήλου στο Μω, με το ακρωνύμιο DDPF γραμμένο στο σημείο», καταδικάζοντας δριμύτατα την «άνανδρη αυτή ενέργεια» και εκφράζοντας την πλήρη υποστήριξη στον συνάδελφό τους: «Οι συνάδελφοί μας δεν είναι στόχοι», τονίζεται στην ανακοίνωση.
Η Εθνική Αντιτρομοκρατική Εισαγγελία της Γαλλίας (PNAT) ανέλαβε στις 15 Απριλίου τη διερεύνηση των γεγονότων, στα οποία περιλαμβάνεται και επίθεση στη σχολή εκπαίδευσης σωφρονιστικού προσωπικού.
Η PNAT ανακοίνωσε πως στην έρευνα συμμετέχει και η γαλλική υπηρεσία εσωτερικών πληροφοριών DGSI, σημειώνοντας ότι η σοβαρότητα των πράξεων, το είδος των στόχων, και η συντονισμένη δράση σε πολλά σημεία της χώρας δημιουργούν συνθήκες σοβαρής απειλής για τη δημόσια τάξη.
Ήδη από πέρυσι, ο υπουργός Εσωτερικών Μπρούνο Ρεταγιώ προειδοποίησε πως η ανάδυση «ναρκο-θυλάκων» συνιστά πλέον μείζονα κίνδυνο. Μετά τη δολοφονία ενός 15χρονου στο Πουατιέ πέρυσι τον Νοέμβριο από συγκρούσεις ναρκω-συμμοριών, ο υπουργός είχε δηλώσει πως η Γαλλία είτε θα κινητοποιηθεί μαζικά απέναντι στο οργανωμένο έγκλημα, είτε θα δει περιοχές της να μετατρέπονται σε μικρές «Μεξικάνικες» ζώνες, υπό τον έλεγχο συμμοριών, εντός του εδάφους της.
Ο Γαλλικός Διαφωτισμός αναφέρεται συχνά ως Εποχή της Λογικής. Αυτή η περίοδος δημιούργησε μερικούς από τους μεγαλύτερους φυσικούς επιστήμονες της ανθρωπότητας, συμπεριλαμβανομένου του Αντουάν Λαβουαζιέ, του πρωτοπόρου της σύγχρονης χημείας. Του Ζοζέφ-Λουί Λαγκράνζ, του οποίου η συμβολή στη θεωρία αριθμών είναι πολύ γνωστή, ιδιαίτερα στα οικονομικά. Και του Πιέρ-Σιμόν Λαπλάς, θεμελιώδους φιγούρας στη θεωρία πιθανοτήτων. Όμως, όπως τόνισε ο Φρίντριχ Χάγιεκ, «ο σύγχρονος σοσιαλισμός και αυτό το είδος του σύγχρονου θετικισμού, που προτιμούμε να ονομάζουμε επιστημονισμό, πηγάζει απευθείας από αυτό το σώμα επαγγελματιών επιστημόνων και μηχανικών που μεγάλωσε στο Παρίσι».
Ενώ το Παρίσι συνέβαλε σημαντικά στις φυσικές επιστήμες, θέτοντας τα θεμέλια για πολλές ανακαλύψεις που βελτίωσαν την ανθρώπινη ζωή, οδήγησε επίσης στον σύγχρονο σοσιαλισμό και επιστημονισμό. Πώς προέκυψε αυτό το παράδοξο; Για να απαντήσουμε σε αυτό το ερώτημα, πρέπει να εξετάσουμε ένα ίδρυμα: την École Polytechnique.
L’École Polytechnique
Ο Χάγιεκ, στο The Counter-Revolution of Science, αναφέρθηκε στην École Polytechnique ως «Η πηγή της επιστημονικής ύβρεως». Ιδρύθηκε το 1794 κατά τη Γαλλική Επανάσταση και αργότερα ευνοήθηκε από τον Ναπολέοντα για την εκπαίδευση μηχανικών και στρατιωτικού προσωπικού. Αυτός ο θεσμός ήταν προϊόν επαναστατικών ιδανικών. Οι διανοούμενοι εκείνης της εποχής πίστευαν ότι η εκπαίδευση έπρεπε να επικεντρώνεται αποκλειστικά στις επιστήμες, υποβιβάζοντας την κλασική γραμματεία, τη θρησκεία, τα λατινικά και τη λογοτεχνία σε κατώτερη θέση. Αυτά τα θέματα θεωρήθηκαν ξεπερασμένα και ανάξια σοβαρής ακαδημαϊκής προσοχής. Αυτή η νοοτροπία περικλείεται στα κείμενα του Χενρί ντε Σαιντ Σιμόν, ο οποίος παρατήρησε: «Σε εκείνες τις όχι μακρινές μέρες, αν ήθελε κανείς να μάθει εάν ένα άτομο είχε λάβει εξαιρετική εκπαίδευση, ρωτούσε: ‘Γνωρίζει καλά τους Έλληνες και τους Λατίνους συγγραφείς του;’ Σήμερα ρωτά κανείς: ‘Είναι καλός στα μαθηματικά;’».
Η École Polytechnique εκπαίδευσε μερικά από τα μεγαλύτερα μαθηματικά και επιστημονικά μυαλά του δέκατου ένατου αιώνα, όπως ο Σιμεόν Ντενίς Πουασσόν (γνωστός για την κατανομή Πουασσόν), ο Benoît Clapeyron (διάσημος για την εξίσωση Clapeyron) και ο Ζοζέφ Λιουβίλ (αναγνωρισμένος για το θεώρημα Λιουβίλ). Ακόμη και ο Bernard Arnault, ένας από τους πλουσιότερους ανθρώπους της εποχής του, σπούδασε σε αυτό το ίδρυμα. Όπως παρατήρησε, ωστόσο, ο Χάγιεκ, τα προβλήματα προέκυψαν όταν αυτοί οι υψηλά καταρτισμένοι τεχνικοί ειδικοί μπήκαν στη σφαίρα των κοινωνικών επιστημών.
Το συμβούλιο μηχανικών της ανθρώπινης ψυχής
Η ιστορία ξεκινά με την είσοδο αυτών των τεχνικών μυαλών στις κοινωνικές επιστήμες. Προσπάθησαν να κατανοήσουν την ανθρώπινη κοινωνία χρησιμοποιώντας τις ίδιες μεθόδους που εφαρμόζονται στις φυσικές επιστήμες. Εάν η επιστημονική μέθοδος είχε εξηγήσει με επιτυχία τον φυσικό κόσμο, γιατί να μην την εφαρμόσουμε στην ανθρώπινη κοινωνία; Τι θα μπορούσε να πάει στραβά;
Εδώ αναδεικνύεται ο Χενρί ντε Σαιντ Σιμόν ως βασικό πρόσωπο. Ένας άνθρωπος που συσσώρευσε πρώτα πλούτο μέσω τραπεζικών και χρηματοοικονομικών κερδοσκοπιών, ο Σαιντ Σιμόν έστρεψε αργότερα την προσοχή του στις επιστήμες το 1798, χρησιμοποιώντας την περιουσία του για να αποκτήσει επιστημονική γνώση. Ανέπτυξε στενές σχέσεις με τους φοιτητές και τους καθηγητές της École Polytechnique, οδηγούμενος από μια ισχυρή πίστη στην «καθαρή επιστήμη»—όχι μόνο για την κατανόηση του φυσικού κόσμου αλλά και για την οργάνωση της κοινωνίας. Το ταξίδι του στη Γενεύη αποδείχθηκε σημαντικό από αυτή την άποψη, καθώς πρότεινε ένα ριζοσπαστικό έργο γνωστό ως το Συμβούλιο του Νεύτωνα.
Αυτό το συμβούλιο, που διαβάζεται σαν πλοκή από μυθιστόρημα επιστημονικής φαντασίας, επρόκειτο να αποτελείται από είκοσι ένα μέλη: τρεις φυσικούς, τρεις χημικούς, τρεις μαθηματικούς, τρεις φυσιολόγους, τρεις λογοτέχνες, τρεις ζωγράφους και τρεις μουσικούς. Ολόκληρη η ανθρώπινη φυλή θα ψήφιζε για τα μέλη και ο μαθηματικός που θα λάμβανε τις περισσότερες ψήφους θα υπηρετούσε ως πρόεδρος του συμβουλίου. Αυτό το σώμα θα λειτουργούσε ως εκπρόσωπος του Θεού στη γη, αντικαθιστώντας ουσιαστικά τον Πάπα. Ο Σαιντ Σιμόν οραματίστηκε αυτό το ανώτατο συμβούλιο να κατευθύνει όλη την ανθρώπινη εργασία και πρότεινε ότι όποιος παρακούει τις οδηγίες του θα έπρεπε να αντιμετωπίζεται ως τετράποδο. Αυτή η ιδέα των κεντρικών σχεδιαστών που σχεδιάζουν την κοινωνία σύμφωνα με τις ανώτερες γνώσεις τους έθεσε τα θεμέλια για τον κομμουνισμό, ο οποίος αργότερα πήρε το φρικτό ιστορικό του σχήμα.
Αυτό το όραμα αντιπροσώπευε μια νέα μορφή θρησκείας, όπως παρατήρησε στην διάσημη ρήση του ο Λόρδος Άκτον: «Η εποχή προτιμούσε τη βασιλεία της διανόησης από τη βασιλεία της ελευθερίας». Η θεώρηση του Σαιντ Σιμόν για την επιστήμη ήταν μια χωρίς περιορισμούς — όπου θα έπρεπε να εφαρμόζεται η ίδια μεθοδολογία ανεξάρτητα από το αν μελετούσε ένα απλό φυσικό φαινόμενο ή ένα περίπλοκο κοινωνικό σύστημα. Ο απώτερος στόχος των κοινωνικών επιστημών, κατά την άποψή του, δεν ήταν να περιγράψουν την κοινωνία, αλλά να την ελέγξουν και να την προβλέψουν. Όπως το έθεσε ο Σαιντ Σιμόν: «Πρέπει να τα εξετάσουμε και να τα συντονίσουμε όλα από τη σκοπιά του Φυσικισμού». Αυτή η επικίνδυνη ψευδαίσθηση αντιχήθηκε αργότερα από τον Στάλιν, ο οποίος έβλεπε τους συγγραφείς ως «μηχανικούς των ανθρώπινων ψυχών».
Το πρόβλημα της ελεύθερης κοινωνίας
Είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι τα προβλήματα που αντιμετωπίζει μια ελεύθερη κοινωνία δεν είναι τεχνικού χαρακτήρα. Δεν μπορούν να επιλυθούν από τεχνικούς εδικούς οπλισμένους με επαρκείς γνώσεις και δεδομένα. Τα κοινωνικά φαινόμενα περιλαμβάνουν μεταβλητές που αλληλεπιδρούν με πολύπλοκους και απρόβλεπτους τρόπους. Σε αντίθεση με τις φυσικές επιστήμες, όπου μερικές βασικές μεταβλητές συχνά καθορίζουν τα αποτελέσματα, οι κοινωνικές επιστήμες ασχολούνται με τη διάσπαρτη γνώση που κανένα άτομο ή ομάδα δεν μπορεί να κατανοήσει πλήρως. Δεν υπάρχουν σταθερές τιμές ή σταθερές σχέσεις — μόνο παρόμοια πρότυπα.
Εξαιτίας αυτών των περιορισμών, αυτό που χρειαζόμαστε είναι αυτό που ο Φρανκ Νάιτ – που περιγράφεται από τον Χάγιεκ ως «ο πιο διακεκριμένος εν ζωή οικονομολόγος-φιλόσοφος» – ονόμασε «διακυβέρνηση μέσω συζήτησης». Οι πολιτικοί και οικονομικοί θεσμοί θα πρέπει να σχεδιαστούν για να αξιοποιούν την αποκεντρωμένη γνώση, επιτρέποντας στα άτομα να συνεισφέρουν τα δικά τους μοναδικά κομμάτια πληροφοριών. Μια ελεύθερη κοινωνία είναι μια κοινωνία συνεχούς ανακάλυψης, προσαρμογής και απόκτησης γνώσης. Ο Χάγιεκ συνόψισε τον ρόλο της κοινωνικής επιστήμης ως εξής: «Τα χαρακτηριστικά προβλήματα των κοινωνικών επιστημών μου φαίνεται ότι προκύπτουν από το γεγονός ότι ούτε ο ενεργός άνθρωπος ούτε ο κοινωνικός επιστήμονας μπορούν ποτέ να γνωρίζουν όλα τα γεγονότα που καθορίζουν την ανθρώπινη δράση και ότι το πρόβλημα των κοινωνικών επιστημών είναι ουσιαστικά πώς αντιμετωπίζει ο άνθρωπος αυτή την ουσιαστική άγνοια».
Η σημασία και τα όρια των κοινωνικών επιστημών
Η επιστημονική ύβρις των μηχανικών της École Polytechnique χρησιμεύει ως υπενθύμιση τόσο της σημασίας όσο και των περιορισμών των κοινωνικών επιστημών. Οι τεχνικοί που πίστευαν ότι τα προβλήματα της κοινωνίας θα μπορούσαν να εξαλειφθούν αγνόησαν μια θεμελιώδη αντίληψη από τους στοχαστές του Διαφωτισμού της Σκωτίας: οι θεσμοί είναι προϊόντα ανθρώπινης δράσης και όχι ανθρώπινου σχεδιασμού. Ο Χάγιεκ προειδοποίησε κατά του στενού τεχνικού ειδικού, ο οποίος «θεωρούνταν μορφωμένος επειδή είχε περάσει από δύσκολα σχολεία αλλά είχε ελάχιστη ή καθόλου γνώση της κοινωνίας, της ζωής, της ανάπτυξης, των προβλημάτων και των αξιών της, που μόνο η μελέτη της ιστορίας, της λογοτεχνίας και των γλωσσών μπορεί να δώσει».
Όπως προειδοποίησε ο Χάγιεκ, η κοινωνική επιστήμη δεν αφορά απλώς την τεχνική εξειδίκευση, αλλά την κατανόηση της περίπλοκης αλληλεπίδρασης των κοινωνικών δυνάμεων και την αναγνώριση διαφορετικών ανθρώπινων αξιών και εμπειριών.
Στις 7 Ιουνίου, η Κρύσταλ Τάμεζ και ο γιος της Έζρα έτρωγαν μεσημεριανό στο Braum’s, ένα μπεργκεράδικο στο Ρόκγουολ του Τέξας, όταν ο Έζρα παρατήρησε μια ηλικιωμένη γυναίκα που καθόταν μόνη της πίσω από τη μαμά του.
Μαζεύοντας το φαγητό του, ο Έζρα είπε: «Μαμά, πρέπει να πάμε να καθίσουμε μαζί της».
Η κυρία Τάμεζ δίστασε στην αρχή, αλλά βλέποντας πόσο αποφασισμένος ήταν ο γιος της, δεν ήθελε να του αρνηθεί και συμφώνησε τελικά.
Αφού ρώτησαν ευγενικά την 84χρονη γυναίκα αν μπορούσαν να καθίσουν μαζί της, η κα Τάμεζ έμαθε ότι έδινε μάχη με την κατάθλιψη μετά τον θάνατο του συζύγου της, που είχε αποβιώσει πριν από λίγους μήνες.
«Δυσκολευόταν να βγει από το σπίτι και εκτίμησε πραγματικά το γεγονός ότι [ο Έζρα] την πρόσεξε και ήρθε», δήλωσε η κα Τάμεζ στην Epoch Times.
Στη συζήτησή τους, ο Έζρα τής μίλησε για το ενδιαφέρον του για το ποδόσφαιρο.
«Της είπε ότι αγαπούσε το ποδόσφαιρο και ότι ήταν πασαδόρος», είπε η κα Τάμεζ, προσθέτοντας ότι η ηλικιωμένη γυναίκα τού έκανε ερωτήσεις και για τα αδέλφια του.
Όταν η κυρία Τάμεζ σηκώθηκε για λίγο, παρατήρησε πόσο γλυκιά και πολύτιμη ήταν εκείνη η στιγμή.
Καθώς το δίδυμο μητέρας και γιου έφευγε από το εστιατόριο μισή ώρα αργότερα, η κυρία Πατ ευχαρίστησε τον Έζρα που της έφτιαξε τη διάθεση.
Αργότερα, ο Έζρα είπε στη μαμά του: «Δεν είναι σωστό, μαμά».
«Τι;» τον ρώτησε εκείνη.
«Κανείς δεν πρέπει να ζει τη ζωή του μόνος του. Δεν είναι σωστό να κάθεται μόνη της.»
Η κα Τάμεζ συγκινήθηκε από την απάντησή του. Περιγράφοντας τον γιο της ως «πολύ ευγενικό, γλυκό και γενναιόδωρο», η κα Τάμεζ λέει ότι είναι ο τύπος του παιδιού που θέλει να βοηθά τους άλλους σε κάθε ευκαιρία.
Ωστόσο, ο Έζρα δεν είναι το μόνο παιδί της που έχει εκδηλώσει μεγάλη συμπόνια. Ένα από τα αδέλφια του έπαιζε πάντα με παιδιά με ειδικές ανάγκες στο σχολείο αντί να πάει στο διάλειμμα, λέει η κα Τάμεζ. Ένα άλλο, ο Άροου, δημιούργησε μια απίθανη φιλία με τον οδηγό του λεωφορείου του, πριν αρχίσει να πηγαίνει μαζί του στην εκκλησία.
«Είναι απλά αυτό που είναι», παρατηρεί η η κα Τάμεζ για τα παιδιά της.
Η κα Πατ, η οποία σήμερα διαμένει σε οίκο ευγηρίας στο Ρόκγουολ του Τέξας, έχασε τον πρώτο της σύζυγο όταν ήταν νέα. Αφού έμεινε ελεύθερη για κάποιο διάστημα, γνώρισε τον τελευταίο της σύζυγο πριν από εννέα χρόνια. Δυστυχώς, επί οκτώ χρόνια έδιναν μάχη με τον καρκίνο του εγκεφάλου. Παρά το γεγονός αυτό, το ηλικιωμένο ζευγάρι αξιοποίησε στο έπακρο τον χρόνο που περνούσε μαζί, κάνοντας πολλά ταξίδια.
Από τότε που πέθανε ο σύζυγός της, η κα Πατ δεν είχε καταφέρει να πάει στο εστιατόριο Braum’s, το οποίο επισκεπτόταν συχνά μαζί με τον εκλιπόντα σύζυγό της, μέχρι τη μέρα που γνώρισε για πρώτη φορά τον Έζρα και τη μητέρα του.
«Πιστεύω ότι ο Θεός μάς είχε σε εκείνο το χώρο μαζί εκείνη τη στιγμή», δήλωσε η κα Τάμεζ, προσθέτοντας ότι πιστεύει ότι ο Θεός χρησιμοποίησε τον Έζρα για να παρηγορήσει τη χήρα και να της δείξει ότι δεν ήταν μόνη της.
«Έτσι λειτουργεί – χρησιμοποιεί ανθρώπους, όπως ο Έζρα, ένας μικρός άγγελος μεταμφιεσμένος – για να της θυμίσει ότι δεν την έχει ξεχάσει», εξηγεί.
Από τότε, η κα Τάμεζ διατηρεί επαφή με την κα Πατ και μάλιστα την προσκάλεσε στον ποδοσφαιρικό αγώνα του Έζρα.
Η κα Τάμεζ και ο σύζυγός της, Ιλάι, είναι αυτοαπασχολούμενοι και παντρεμένοι τα τελευταία 20 χρόνια. Η φιλοσοφία τους ως γονείς επικεντρώνεται στην ανθρώπινη επαφή και την πίστη. Δεν επιτρέπουν στα παιδιά τους – ηλικίας 5 έως 14 ετών – να χρησιμοποιούν iPad, αντίθετα τα ενθαρρύνουν να μιλούν με ανθρώπους.
Με αυτήν τη συγκινητική ιστορία, η κα Τάμεζ ελπίζει να δείξει πόσο σημαντικό είναι να παροτρύνουμε τα παιδιά να δημιουργούν ισχυρές ανθρώπινες σχέσεις, στον πραγματικό κόσμο, έξω από τις οθόνες.
«Όταν έχεις αμφιβολίες, διάβασε Γκράουτ», (when in doubt, cite Grout) έλεγε η μητέρα μου. Αναφερόταν στο «A History of Western Music» (Μια ιστορία της Δυτικής Μουσικής) του Ντόναλντ Τζέυ Γκράουτ. Πρώτη έκδοση από τον W.W. Norton το 1960, έχει περάσει από 10 εκδόσεις και θεωρείται το καλύτερο βιβλίο για το θέμα.
Ο Γκράουτ είναι ευαγγέλιο μεταξύ των ιστορικών της μουσικής και, στην όγδοη έκδοση, συναντάμε αυτή τη διακήρυξη: «Οι μεταγενέστεροι ανέβασαν τον Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ (1685–1750) στην κορυφή των συνθετών όλων των εποχών».
Στην ένατη έκδοση, οι συντάκτες αποφάσισαν να είναι περισσότερο ευαίσθητοι πολιτιστικά: Μετά από «όλων των εποχών», πρόσθεσαν «στην Δυτική παράδοση».
To εξώφυλλο της 10ης έκδοσης του «A History of Western Music», του Ντόναλντ Τζέυ Γκράουτ.
Πέρα από την φήμη, πολλοί θεωρούν τον Μπαχ ως τον μεγαλύτερο συνθέτη που έζησε ποτέ. Ήταν επίσης ένας από τους πιο παραγωγικούς. Η Bach-Werke-Verzeichnis, ή Κατάλογος Έργων Μπαχ (BWV), του αποδίδει επί του παρόντος 1.176 μουσικά κομμάτια (τα πιο πρόσφατα 50 από τα οποία προστέθηκαν στον αιώνα μας).
Ανάμεσα σε τόσα έργα, η επιλογή των 10 «καλύτερων» κομματιών είναι δύσκολη. Αλλά μπορούμε τουλάχιστον να προσπαθήσουμε.
10. «Τοκάτα και φούγκα σε ρε ελάσσονα» (BWV 565)
Αυτό είναι ίσως το πιο αναγνωρίσιμο κομμάτι από όλα όσα έγραψε ο Μπαχ, το οποίο οφείλεται κυρίως στη σχέση του με το Χάλοουιν. Το «Τοκάτα και φούγκα σε ρε ελάσσονα» εμφανίζει τις δεξιοτεχνικές δεξιότητες του Μπαχ στο εκκλησιαστικό όργανο, το όργανο για το οποίο ήταν πιο διάσημος στη ζωή του. Ξεκινά με γρήγορα arpeggios σε ελεύθερο στυλ, μεταβαίνει στην περισσότερο δομημένη Φούγκα, όπου το κύριο θέμα επικαλύπτεται και επαναλαμβάνεται σε διαφορετικές μελωδίες.
9. «Αέρας σε χορδή σολ» (BWV 1068)
«Αέρας», από την Σουίτα Ορχήστρας No. 3 του Γ.Σ. Μπαχ, χειρόγραφο. (Baroqueviolin/CC BY-SA 4.0)
Αυτό είναι ένα από τα πιο γαλήνια και χαλαρωτικά κομμάτια σε ολόκληρο το κλασικό ρεπερτόριο. Η εκδοχή που γνωρίζουν οι περισσότεροι ακροατές είναι η διασκευή του Αούγκουστ Βίλχελμ του 1871. Αρχικά, στο δεύτερο μέρος της Ορχηστικής Σουίτας Νο. 3 του Μπαχ, το βιολί παίζει σε υψηλότερο όργανο. Ο Βίλχελμ έριξε το μέρος του βιολιού στη χαμηλότερη ένταση του οργάνου — τη χορδή σολ.
8. «Καντάτα καφέ» (BWV 211)
Η καφετέρια του Τσίμερμαν, Λειψία. Λεπτομέρεια από το χαρακτικό του Γιόχαν Τζορτζ Σράιμπε. Το μέρος ήταν σημαντικό στη ζωή του Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ ως τόπος συνάντησης του Collegium Musicum του από το 1729. (Public Domain)
Η πιο διάσημη κοσμική καντάτα του Μπαχ είναι ίσως το πιο περίεργο από τα έργα του. Είναι ό,τι πιο κοντινό σε όπερα που έγραψε ποτέ. Η πλοκή περιστρέφεται γύρω από την ανησυχία ενός πατέρα για τον εθισμό της κόρης του στην καφεΐνη. Τα καφενεία ήταν δημοφιλή σε όλη την Ευρώπη εκείνη την εποχή, οπότε το θέμα θα είχε απήχηση στο κοινό.
Το λιμπρέτο του Κρίστιαν Φρίντριχ Χενρίτσι (πιο γνωστό ως Picander) είναι γεμάτο χιουμοριστικές πινελιές. Ο πατέρας, Σλέντριαν, επιπλήττει την κόρη του Λίσγκεν για την εμμονή της:
Κακό παιδί, άγριο κορίτσι! Ω! Αν μπορούσα να κάνω αυτό που θέλω: Θα ξεφορτωνόμουν τον καφέ!
Αφού διαβεβαίωσε τον πατέρα της ότι θα στεγνώσει σαν «κομμάτι ψητό κατσίκι» αν δεν μπορούσε να πιει καφέ τρεις φορές την ημέρα, ξεσπά σε τραγούδι, δηλώνοντας ότι το ρόφημα είναι «πιο αγαπητό από χίλια φιλιά». Η άρια είναι βιρτουόζικη, ενσωματώνοντας ένα μενουέτο και μια τρίο σονάτα που περιλαμβάνει ένα φλάουτο που παίζει μια ανεξάρτητη μελωδία παράλληλα με την σοπράνο.
7. «Σουίτα για τσέλο Νο. 1 σε Σολ μείζονα» (BWV 1007)
Η πρώτη από τις έξι σουίτες με βιολοντσέλο του Μπαχ είναι άλλο ένα αναγνωρίσιμο κομμάτι. Είναι δομημένο ως πρελούδιο, ακολουθούμενο από μια ακολουθία χορευτικών κινήσεων, επιδεικνύοντας τη μαεστρία του στην πολυφωνία. Όπως ο «Αέρας σε χορδή σολ», η σύνθεση είναι γαλήνια, με μια απατηλή απλότητα που συγκαλύπτει την πολυπλοκότητά της.
6. «Παραλλαγές Γκόλντμπεργκ» (BWV 988)
Το πορτρέτο του Μπαχ από τον Χάουσμαν τον απεικονίζει να κρατά το χειρόγραφο του BWV 1076, το οποίο είναι επίσης ο 13ος κανόνας στις «Παραλλαγές Γκόλντμπεργκ». (Public Domain)
Σύμφωνα με τον πρώτο βιογράφο του Μπαχ, τον Γιόχαν Φόρκελ, αυτό το έργο προέκυψε επειδή ο Κόμης Κάιζερλινγκ, ο Ρώσος πρεσβευτής στην Σαξονία, περνούσε άγρυπνες νύχτες. Ο Μπαχ τον άκουσε να ζητά μερικά «ευγενικά και κάπως ζωηρά» κομμάτια πλήκτρων που θα μπορούσε να παίξει ο μουσικός του, Γιόχαν Γκότλιμπ Γκόλντμπεργκ, για να του φτιάξει τη διάθεση. Έτσι, γεννήθηκαν οι «Παραλλαγές Γκόλντμπεργκ». Αυτή η σύνθεση, που περιέχει 30 παραλλαγές, κατατάσσεται μεταξύ των σημαντικότερων έργων πλήκτρων του Μπαχ, εξερευνώντας ένα ευρύ φάσμα συναισθημάτων.
5. «Τα κατά Ματθαίον Πάθη» (BWV 244)
Περισσότερες από 200 από τις καντάτες του Μπαχ σώζονται σήμερα, αν και τουλάχιστον εκατό άλλες πιστεύεται ότι έχουν χαθεί. Η μεγαλύτερη από αυτές, τα «Κατά Ματθαίον Πάθη», είναι μια απόδειξη της ευσεβούς Λουθηρανικής πίστης του. Είναι ένα τεράστιο έργο για δύο χορωδίες. Ο Μπαχ χρησιμοποίησε μια ποικιλία μουσικών τεχνικών για να αφηγηθεί την ιστορία των τελευταίων ημερών του Ιησού, όπως φθίνουσες χρωματικές γραμμές και βασικές αλλαγές για να αναπαραστήσει τη συναισθηματική αντίθεση στα σημεία της σταύρωσης και της ταφής.
4. «Βραδενβούργια Κονσέρτα» (BWV 1046–1051)
Τα «Βραδενβούργια Κονσέρτα» είναι το απόγειο της μπαρόκ ορχηστρικής σύνθεσης. Ο Μπαχ χρησιμοποίησε καινοτόμα όργανα σε αυτά τα έργα, όπως μια τρομπέτα στο δεύτερο κονσέρτο. Αυτή ήταν μια ασυνήθιστη κίνηση για τη μουσική δωματίου εκείνη την εποχή, και υπάρχει κάποια αβεβαιότητα ως προς το είδος της τρομπέτας για το οποίο έγραψε ο Μπαχ το μέρος. Σε αυτό το δεύτερο κονσέρτο, ο συνθέτης δημιουργεί επίσης μια εντυπωσιακή αντίθεση τοποθετώντας ένα απλό πνευστό δίπλα στο όμποε και το βιολί.
3. «Λειτουργία σε Σι ελάσσονα» (BWV 232)
Ένα από τα τελευταία έργα του Μπαχ, η Λειτουργία σε Σι ελάσσονα είναι μια πλούσια σύνθεση μουσικής αντίστιξης και πνευματικού βάθους, που συντάχθηκε από προηγούμενες συνθέσεις. Δομημένη σε τέσσερα μέρη, κυμαίνεται σε διάθεση από την εορταστική ενορχήστρωση της «Γκλόρια» μέχρι την ενδοσκόπηση της «Agnes Dei». Δεν εμφανίστηκε ποτέ στη ζωή του Μπαχ, και είναι πλέον σταθερό κομμάτι στο ρεπερτόριο των χορωδιών σε όλο τον κόσμο.
2. «Καλώς συγκερασμένο κλαβιέ» (BWV 846–893)
Το «clavier» (κλαβιέ) είναι ένας γενικός όρος για ένα όργανο πλήκτρων. Σήμερα, οι περισσότερες παραστάσεις παίζονται σε πιάνο, όπως συμβαίνει με τις περίφημες ηχογραφήσεις του Καναδού πιανίστα Γκλεν Γκουλντ. Στην εποχή του Μπαχ, όμως, θα παιζόταν συνήθως σε τσέμπαλο. Οι μέθοδοι κουρδίσματος των οργάνων πλήκτρων είχαν πρόσφατα εξελιχθεί, επιτρέποντας στον Μπαχ να συνθέσει αυτό το δίτομο έργο με πρελούδια και φούγκα σε κάθε μείζον και δευτερεύον πλήκτρο. Αυτό το έργο είναι τόσο κεντρικό στη μουσική με πλήκτρα που συχνά αποκαλείται «Παλαιά Διαθήκη των Πιανιστών», που χρησιμοποιείται από προχωρημένους μαθητές ως ολοκληρωμένος οδηγός αρμονίας και τεχνικής.
«Η Τέχνη της Φούγκας» (BWV 1080)
Το Fretwork Ensemble ερμηνεύει την Τέχνη της Φούγκας του Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ (1685–1750) σε μια συναυλία του ASPECT Foundation for Music and Arts στην Ιταλική Ακαδημία του Πανεπιστημίου Columbia στη Νέα Υόρκη στις 12 Απριλίου 2018. (Benjamin Chasteen/The Epoch Times)
Για το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του, ο Μπαχ, συνέθετε για να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της στιγμής, δημιουργώντας νέα έργα σε εβδομαδιαία βάση. Στην τελευταία του δεκαετία, όμως, το παράτησε και συγκέντρωσε όλη του την ενέργεια στην παραγωγή μερικών μεγάλων αριστουργημάτων. Αυτά περιλαμβάνουν την «Λειτουργία σε Σι ελάσσονα» και το «Καλώς συγκερασμένο κλαβιέ».
Περιλαμβάνει επίσης το τελευταίο, σπουδαιότερο έργο του, «Η Τέχνη της Φούγκας». Η τελευταία του ενότητα, «Contrapunctus XIV», είναι ημιτελής, υποδηλώνοντας ότι μπορεί να πέθανε ενώ την έγραφε.
Δημοσιεύτηκε μετά τον θάνατο του Μπαχ από τον γιο του, και είναι ένα από τα κεντρικά έργα της Δυτικής μουσικής. Σε αυτό, ο Μπαχ ανέπτυξε τις ιδέες του σε αντίστιξη στο όριό τους. Το έργο ξεκινά με ένα απατηλά απλό θέμα σε Ρε ελάσσονα, το οποίο ο Μπαχ στη συνέχεια μεταμόρφωσε αριστοτεχνικά με διάφορους τρόπους — αναστρέφοντας, επαυξάνοντας, αλλάζοντας τον ρυθμό και συνεχώς κλιμακώνοντας σε πολυπλοκότητα.
Όταν ο Μπαχ πέθανε, το 1750, το στυλ σύνθεσής του ήταν από καιρό εκτός μόδας. Ωστόσο, ο χρόνος που πέρασε τον είδε με άλλο πρίσμα. Οι μόδες έρχονται και παρέρχονται, αλλά η μουσική του Μπαχ είναι αθάνατη.
Επτά εμπορικοί εταίροι των ΗΠΑ αντιτάχθηκαν επισήμως σε μια ομοσπονδιακή έρευνα που εξετάζει εάν οι εισαγωγές χαλκού απειλούν την εθνική ασφάλεια.
Η Χιλή, ο Καναδάς, το Περού, η Ινδονησία, η Νότια Κορέα, η Κίνα και η Ευρωπαϊκή Ένωση υπέβαλαν γραπτά σχόλια στο υπουργείο Εμπορίου των ΗΠΑ πριν από την προθεσμία στην 1 Απριλίου, καλώντας τις Ηνωμένες Πολιτείες να μην επιβάλλουν δασμούς ή ποσοστώσεις στα προϊόντα χαλκού τους.
Κάθε κυβέρνηση υποστήριξε με επιστολές που είναι πλέον δημόσιες ότι οι εξαγωγές της ενισχύουν τις αλυσίδες εφοδιασμού των ΗΠΑ και δεν βλάπτουν την ετοιμότητα για άμυνα, ενέργεια ή υποδομές.
Η έρευνα ξεκίνησε στις 10 Μαρτίου βάσει του άρθρου 232 του νόμου για την επέκταση του εμπορίου του 1962.
Ακολουθεί εκτελεστικό διάταγμα της 25ης Φεβρουαρίου από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ που δίνει εντολή στο υπουργείο Εμπορίου να εξετάσει τις εισαγωγές χαλκού σε όλες τις μορφές τους, συμπεριλαμβανομένων των μεταλλευμάτων εξόρυξης, των συμπυκνωμάτων, του εξευγενισμένου χαλκού, των κραμάτων, των σκραπ και των παραγώγων προϊόντων.
«Ο χαλκός είναι ένα κρίσιμο υλικό απαραίτητο για την εθνική ασφάλεια, την οικονομική δύναμη και τη βιομηχανική ανθεκτικότητα των Ηνωμένων Πολιτειών», αναφέρει το εκτελεστικό διάταγμα. «Ο χαλκός, το σκραπ χαλκού και τα παράγωγα προϊόντα του χαλκού διαδραματίζουν ζωτικό ρόλο σε αμυντικές εφαρμογές, υποδομές και αναδυόμενες τεχνολογίες, συμπεριλαμβανομένης της καθαρής ενέργειας, των ηλεκτρικών οχημάτων και των προηγμένων ηλεκτρονικών. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αντιμετωπίζουν σημαντικές ευπάθειες στην αλυσίδα εφοδιασμού χαλκού, με αυξανόμενη εξάρτηση από ξένες πηγές εξόρυξης, λιωμένου και εξευγενισμένου χαλκού.»
Η Χιλή, ο μεγαλύτερος προμηθευτής επεξεργασμένου χαλκού των Ηνωμένων Πολιτειών, ανέφερε σε επιστολή ότι οι εξαγωγές της είναι απαραίτητες για τις αμερικανικές βιομηχανίες.
«Οι εισαγωγές χαλκού από τη Χιλή συμβάλλουν στην ασφάλεια της εφοδιαστικής αλυσίδας των Ηνωμένων Πολιτειών και δεν αντιπροσωπεύουν κανέναν κίνδυνο για τα συμφέροντα εθνικής ασφάλειας», έγραψε στην επιστολή ο Χιλιανός πρέσβης Χουάν Γκαμπριέλ Βαλντές.
Ο Καναδάς τόνισε τον ρόλο του ως στενού συμμάχου και κορυφαίου προορισμού για τις εξαγωγές χαλκού των ΗΠΑ, σημειώνοντας ότι το διμερές εμπόριο χαλκού ωφελεί και τις δύο οικονομίες και υποστηρίζει την παραγωγή που σχετίζεται με την άμυνα.
Η καναδική κυβέρνηση, στην επιστολή της, ανέφερε ότι «οι εισαγωγές καναδικού χαλκού δεν απειλούν με κανέναν τρόπο να βλάψουν την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ».
«Στην πραγματικότητα, ισχύει το αντίθετο – οι εισαγωγές χαλκού από τον Καναδά υποστηρίζουν την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ και συμπληρώνουν τις προσπάθειες των εγχώριων βιομηχανιών των ΗΠΑ για την ενίσχυση των αλυσίδων εφοδιασμού», έγραψε.
«Οι παραγωγοί χαλκού τόσο στον Καναδά όσο και στις Ηνωμένες Πολιτείες είναι ευάλωτοι στη χειραγώγηση της αγοράς από μη συμμάχους παραγωγούς σε όλη την αλυσίδα εφοδιασμού, ειδικά στον τομέα της διύλισης χαλκού. Ως εκ τούτου, ο Καναδάς συμμερίζεται το ενδιαφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών για τη μείωση της εξάρτησης από εισαγωγές από παραγωγούς που δεν λειτουργούν με ελεύθερη οικονομία, σε μη συμμαχικές χώρες»
Το Περού είπε ότι οι εξαγωγές του βοηθούν στην κάλυψη της ζήτησης των ΗΠΑ για χαλκό που χρησιμοποιείται στην καθαρή ενέργεια, τις μεταφορές και τα ηλεκτρονικά, και ανέφερε ένα μνημόνιο κατανόησης του 2024 με τις Ηνωμένες Πολιτείες για τη συνεργασία σε κρίσιμα ορυκτά.
«Πρώτον, η κυβέρνηση του Περού μπορεί να επιβεβαιώσει με βεβαιότητα ότι οι περουβιανές εξαγωγές χαλκού δεν αποτελούν απειλή για την εθνική ασφάλεια των Ηνωμένων Πολιτειών», δήλωσε το Υπουργείο Εξωτερικού Εμπορίου και Τουρισμού της χώρας. «Το Περού είναι ένας αξιόπιστος εμπορικός εταίρος που συμβάλλει στην ασφάλεια της αλυσίδας εφοδιασμού χαλκού των Ηνωμένων Πολιτειών και επίσης ενισχύει την ανταγωνιστικότητα διαφόρων στρατηγικών βιομηχανιών όπως η ηλεκτρονική, η ανανεώσιμη ενέργεια και η αυτοκινητοβιομηχανία, παρέχοντας προϊόντα όπως καθόδους χαλκού, ράβδους και προφίλ χαλκού, ραφιναρισμένο σύρμα χαλκού, πλάκες χαλκού και ταινίες, δηλαδή, απαραίτητα υλικά για κρίσιμες βιομηχανίες των ΗΠΑ.»
Η Ινδονησία προειδοποίησε ότι τυχόν νέα μέτρα θα μπορούσαν να αυξήσουν το κόστος για τους κατασκευαστές των ΗΠΑ και να μειώσουν τις αμερικανικές εξαγωγές χαλκού σε Ινδονήσιους αγοραστές. Η κυβέρνηση είπε ότι οι εταιρείες των ΗΠΑ έχουν επενδύσει πολλά στον τομέα των ορυκτών της Ινδονησίας και θα αντιμετωπίσουν ανασφάλεια υπό τους νέους εμπορικούς περιορισμούς.
Η Νότια Κορέα επεσήμανε τις επενδύσεις της στην παραγωγή μπαταριών και ηλεκτρονικών ειδών με έδρα τις ΗΠΑ. Κορεάτες αξιωματούχοι δήλωσαν ότι ο χαλκός από τη Νότια Κορέα χρησιμοποιείται κυρίως στις κατασκευές και σε μη στρατιωτικές υποδομές, όχι στην άμυνα, και προειδοποίησαν ότι οι νέοι δασμοί θα μπορούσαν να βλάψουν τη βιομηχανική ανάπτυξη.
Η Κίνα χαρακτήρισε την έρευνα περιττή και είπε ότι οι εξαγωγές χαλκού της στις Ηνωμένες Πολιτείες είναι ελάχιστες. Δήλωσε ότι η επίκληση της εθνικής ασφάλειας σε εμπορικές διαφορές ενέχει τον κίνδυνο να υπονομεύσει την σταθερότητα της παγκόσμιας αλυσίδας εφοδιασμού.
Εν τω μεταξύ, η Ευρωπαϊκή Ένωση επανέλαβε αυτές τις ανησυχίες, δηλώνοντας ότι οι εξαγωγές της είναι ζωτικής σημασίας για τους τομείς της ενέργειας και της μεταποίησης των ΗΠΑ και δεν πρέπει να στοχεύονται.
Οι έρευνες του τμήματος 232 πρέπει να ολοκληρωθούν εντός 270 ημερών, σύμφωνα με το εκτελεστικό διάταγμα του Τραμπ, το οποίο θα θέσει την τρέχουσα αναθεώρηση σε καλό δρόμο για να ολοκληρωθεί τον Νοέμβριο.
Ο οργανισμός δεν δημοσίευσε κανένα προκαταρκτικό πόρισμα και δεν απάντησε σε αίτημα για σχολιασμό των επιστολών ή ενημέρωση κατάστασης σχετικά με την έρευνα πριν από τη δημοσίευση.
Περισσότερες από 100 αγωγές έχουν ασκηθεί κατά της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με στόχο να εμποδίσουν πτυχές της πολιτικής του. Σε δέκα περιπτώσεις, οι νομικές αυτές διαμάχες έφτασαν στο Ανώτατο Δικαστήριο. Από αυτές, η κυβέρνηση Τραμπ έχει κερδίσει πέντε, έχει χάσει δύο, ενώ τρεις υποθέσεις που αφορούν την εκτελεστική διαταγή του Τραμπ για το δικαίωμα στην ιθαγένεια εκκρεμούν.
Σε όλες τις αποφάσεις μέχρι στιγμής, η κυβέρνηση ζήτησε προσωρινή άρση αποφάσεων κατώτερων δικαστηρίων που είχαν μπλοκάρει εκτελεστικές ενέργειες. Οι παρεμβάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου περιορίστηκαν κυρίως σε στενές νομικές ερμηνείες, χωρίς να θέτουν ευρύτερα δεδικασμένα, όπως συμβαίνει συνήθως σε τέτοιου τύπου υποθέσεις.
Ο Τζο Λουππίνο-Εσποζίτο, επικεφαλής ομοσπονδιακής πολιτικής στο Pacific Legal Foundation, μια φιλελεύθερη νομική οργάνωση, δήλωσε στην Epoch Times: «Συνολικά, η κυβέρνηση έχει σημειώσει σημαντικές επιτυχίες στις υποθέσεις που έφτασαν στο Ανώτατο Δικαστήριο. Φαίνονται δύο ξεκάθαρες τάσεις: η απόρριψη γενικών και υπερβολικά ευρείων αποφάσεων από κατώτερα δικαστήρια, και η επιβεβαίωση της ιδέας της ενιαίας εκτελεστικής εξουσίας. Ζητήματα που αφορούν υπαλλήλους ή διορισμένους της εκτελεστικής εξουσίας, τείνουν να κρίνονται υπέρ του προέδρου.»
Υποθέσεις απελάσεων
Στις 7 Απριλίου, το Ανώτατο Δικαστήριο δικαίωσε τον Τραμπ ως προς τη χρήση του Alien Enemies Act (Νόμου περί εχθρικών αλλοδαπών) για την απέλαση μελών της βενεζουελάνικης συμμορίας Tren de Aragua.
Το δικαστήριο δεν έκρινε τη νομιμότητα της επίκλησης αυτού του νόμου του 18ου αιώνα, αλλά ανέστειλε την απόφαση κατώτερου δικαστηρίου που μπλόκαρε τις απελάσεις. Έτσι, επέτρεψε την υλοποίησή τους, με την προϋπόθεση ότι η κυβέρνηση θα ενημερώνει τους απελαθέντες πριν την ώρα της πτήσης.
Η πλειοψηφία των δικαστών έκρινε ότι οι ενάγοντες προσέφυγαν στο λάθος δικαστήριο και ακολούθησαν ακατάλληλη νομική διαδικασία. Συμφώνησε με την κυβέρνηση ότι η ορθή οδός προσβολής κράτησης είναι μέσω αίτησης habeas corpus (μια νομική αρχή που προστατεύει το θεμελιώδες δικαίωμα κάθε ανθρώπου να μην κρατείται αυθαίρετα), και όχι μέσω της διαδικασίας που χρησιμοποιήθηκε.
Πριν από την απόφαση αυτή, η κυβέρνηση κινδύνευε με καταδίκη για περιφρόνηση δικαστηρίου, επειδή φέρεται να αγνόησε απόφαση περιφερειακού δικαστηρίου που απαγόρευσε τις απελάσεις. Το θέμα ενδέχεται να επιστρέψει στο Ανώτατο Δικαστήριο, καθώς κρατούμενοι έχουν ήδη καταθέσει αιτήσεις habeas corpus στη Νέα Υόρκη και στο Τέξας μετά την απόφαση του δικαστηρίου.
Ένας από τους απελαθέντες είναι υπήκοος Ελ Σαλβαδόρ, τον οποίο η κυβέρνηση χαρακτήρισε μέλος της συμμορίας MS-13. Σύμφωνα με έγγραφα του υπουργείου Δικαιοσύνης, ο άνδρας απελάθηκε στο Ελ Σαλβαδόρ αντί άλλης χώρας «λόγω διοικητικού σφάλματος», .
Ο πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου, Τζον Ρόμπερτς, είχε προσωρινά αναστείλει απόφαση ομοσπονδιακού δικαστή, η οποία απαιτούσε από την κυβέρνηση να επαναφέρει στις ΗΠΑ τον Κιλμάρ Αμπρέγκο Γκαρσία από τη φυλακή του Ελ Σαλβαδόρ. Ωστόσο, στις 10 Απριλίου, το Ανώτατο Δικαστήριο εξέδωσε εντολή που εν μέρει επικύρωσε την απόφαση του κατώτερου δικαστηρίου, υποχρεώνοντας την κυβέρνηση να «διευκολύνει» την επιστροφή του στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Κρατούμενοι στο Κέντρο Κράτησης για την Τρομοκρατία στην Τεκολούκα του Ελ Σαλβαδόρ, στις 4 Απριλίου 2025. (Alex Peña/Getty Images)
Σε συνάντηση στον Λευκό Οίκο, στις 13 Απριλίου, ανώτατα στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ δήλωσαν ότι η απόφαση για την επιστροφή του Αμπρέγκο Γκαρσία εναπόκειται στο Ελ Σαλβαδόρ.
Η Γενική Εισαγγελέας, Παμ Μπόντι, αναφερόμενη στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου, δήλωσε: «Αν θέλουν να επιτρέψουν την επιστροφή του, εμείς θα τους διευκολύνουμε παρέχοντας το αεροσκάφος».
Ο υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, τόνισε: «Η εξωτερική πολιτική αποτελεί αρμοδιότητα της εκτελεστικής εξουσίας. Κανένα δικαστήριο στις Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχει το δικαίωμα να ασκεί την εξωτερική πολιτική της χώρας.»
Ο πρόεδρος του Ελ Σαλβαδόρ Ναγίμπ Μπουκέλε, που βρισκόταν επίσης στη συνάντηση στον Λευκό Οίκο, δήλωσε ότι δεν θα επιτρέψει την επιστροφή του Αμπρέγκο Γκαρσία, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να καταστεί η υπόθεση άνευ αντικειμένου.
Δαπάνες
Μέρος της πολιτικής ατζέντας του Ντόναλντ Τραμπ περιλαμβάνει δραστικές περικοπές κρατικών δαπανών σε πολλούς ομοσπονδιακούς φορείς και υπουργεία. Νομικές προσφυγές υποστήριξαν ότι ο Τραμπ παραβίασε τη συνταγματική αρχή της διάκρισης των εξουσιών, καθώς ανακατηύθυνε κονδύλια χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου, το οποίο έχει την αρμοδιότητα της έγκρισης των δημόσιων δαπανών.
Η κυβέρνηση αντέτεινε ότι οι προσφυγές αφορούσαν ουσιαστικά διαφορές για συμβάσεις με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Όπως και στην υπόθεση για τις απελάσεις, η κυβέρνηση υποστήριξε ότι η υπόθεση έπρεπε να εξεταστεί από άλλο δικαστήριο — το Court of Federal Claims (Ομοσπονδιακό Δικαστήριο Αγωγών κατά της Κυβέρνησης), το οποίο επιλαμβάνεται διαφορών που σχετίζονται με ομοσπονδιακές συμβάσεις.
Το Ανώτατο Δικαστήριο φάνηκε να συμφωνεί με αυτή τη θέση στις 4 Απριλίου, όταν ανέστειλε απόφαση κατώτερου δικαστηρίου που θα ανάγκαζε την κυβέρνηση να επαναφέρει επιχορηγήσεις ύψους 65 εκατομμυρίων δολαρίων του υπουργείου Παιδείας. Η κυβέρνηση είχε παγώσει τις επιχορηγήσεις αυτές λόγω ανησυχιών ότι χρησιμοποιούνταν για την προώθηση προγραμμάτων που σχετίζονταν με τη διαφορετικότητα, την ισότητα και την ένταξη.
Η πλειοψηφία του Ανωτάτου Δικαστηρίου δήλωσε ότι η κυβέρνηση είναι πιθανό να επικρατήσει στον ισχυρισμό της ότι το κατώτερο δικαστήριο δεν είχε δικαιοδοσία να διατάξει τις πληρωμές βάσει του Administrative Procedure Act (Νόμου για τη Διοικητική Διαδικασία), στον οποίο είχαν στηρίξει την προσφυγή τους οι πολιτείες κατά της ομοσπονδιακής κυβέρνησης.
Το Ανώτατο Δικαστήριο παρέπεμψε στον Νόμο Τάκερ, τον οποίο επικαλέστηκε η κυβέρνηση. Ο νόμος, που θεσπίστηκε το 1887, επιτρέπει την άσκηση αγωγών κατά της ομοσπονδιακής κυβέρνησης στις περιπτώσεις που αυτή έχει άρει την ασυλία της για συγκεκριμένες κατηγορίες αξιώσεων, μεταξύ των οποίων και για «ρητές ή σιωπηρές συμβάσεις» με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτές οι υποθέσεις πρέπει να εκδικάζονται από το Ομοσπονδιακό Δικαστήριο στην Ουάσιγκτον.
Οι δικαστές του Ανωτάτου Δικαστηρίου παρευρίσκονται στην τελετή ορκωμοσίας της δεύτερης θητείας του προέδρου Τραμπ στο Καπιτώλιο των ΗΠΑ στις 20 Ιανουαρίου 2025. (Melina Mara/POOL/AFP μέσω Getty Images)
Ωστόσο, διαφορετική ήταν η έκβαση σε άλλη υπόθεση που αφορούσε τη διανομή ομοσπονδιακών κονδυλίων. Στις 5 Μαρτίου, η πλειοψηφία των δικαστών αρνήθηκε να επιτρέψει στην κυβέρνηση να παγώσει πληρωμές εξωτερικής βοήθειας ύψους 2 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Στην απόφασή του, το δικαστήριο δεν παρέθεσε εκτενή αιτιολόγηση, σημείωσε ωστόσο ότι οι πληρωμές «οφείλονται για έργο που έχει ήδη ολοκληρωθεί».
Τέσσερις δικαστές διαφώνησαν με την απόφαση αυτή. Ένας από αυτούς, ο δικαστής Σάμιουελ Αλίτο, δήλωσε σχετικά: «Έμεινα έκπληκτος από την απόφαση της πλειοψηφίας του Δικαστηρίου. Έχει ένας μόνο δικαστής πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, ο οποίος πιθανότατα δεν έχει δικαιοδοσία, την ανεξέλεγκτη εξουσία να διατάξει την Κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών να καταβάλει (και πιθανόν να χάσει οριστικά) 2 δισεκατομμύρια δολάρια από τα χρήματα των φορολογουμένων; Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα θα έπρεπε να είναι ένα κατηγορηματικό ‘Όχι’, αλλά η πλειοψηφία του Δικαστηρίου προφανώς διαφωνεί.»
Ομοσπονδιακοί υπάλληλοι
Μέρος της νομικής αντίδρασης στην πολιτική του Τραμπ προήλθε από πρώην επικεφαλής υπηρεσιών και από εργατικά σωματεία — συγκεκριμένα για την προσπάθεια της κυβέρνησης να απολύσει μεγάλο αριθμό ομοσπονδιακών υπαλλήλων.
Στην αρχή της θητείας του Τραμπ, οι επικεφαλής του National Labor Relations Board (Ομοσπονδιακό Συμβούλιο Εργασιακών Σχέσεων) και του Merit Systems Protection Board (Συμβούλιο Προστασίας Αξιοκρατικών Διαδικασιών στο Δημόσιο) έλαβαν σύντομα ηλεκτρονικά μηνύματα με τα οποία ενημερώνονταν ότι ο πρόεδρος αποφάσισε την απομάκρυνσή τους. Προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη, ισχυριζόμενοι ότι ο Τραμπ παραβίασε την ομοσπονδιακή νομοθεσία, εν μέρει επειδή δεν παρείχε αιτιολογία για την απομάκρυνσή τους.
Μια πινακίδα του Ομοσπονδιακού Συμβουλίου Εργασιακών Σχέσεων έξω από την έδρα του στην Ουάσιγκτον στις 8 Σεπτεμβρίου 2012. (Geraldshields11/CC BY-SA 3.0)
Η υπόθεση οδήγησε κατώτερα δικαστήρια να εμπλακούν σε μια ευρύτερη συζήτηση για την εξουσία του προέδρου να απομακρύνει αξιωματούχους — ένα ζήτημα που έχει αντιμετωπιστεί τόσο ιστορικά όσο και σε πρόσφατες αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου.
Δύο περιφερειακά δικαστήρια διέταξαν τον Τραμπ να επαναφέρει τους επικεφαλής των υπηρεσιών. Ωστόσο, τριμελής σύνθεση του Εφετείου της Περιφέρειας της Κολούμπια αποφάσισε υπέρ της κυβέρνησης, αναστέλλοντας τις αποφάσεις. Ακολούθως, η ολομέλεια του Εφετείου ανέτρεψε αυτή την αναστολή, οδηγώντας την κυβέρνηση να ζητήσει την παρέμβαση του Ανώτατου Δικαστηρίου.
Στις 9 Απριλίου, ο Πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου, Τζον Ρόμπερτς, εξέδωσε διαταγή με την οποία ανεστάλησαν οι αποφάσεις των κατώτερων δικαστηρίων, εν αναμονή περαιτέρω εντολής από το Δικαστήριο.
Ούτε η εν λόγω διαταγή ούτε άλλη, που αφορούσε την απόλυση δόκιμων υπαλλήλων, περιείχαν εκτενή νομική αιτιολόγηση. Στη δεύτερη περίπτωση, το Ανώτατο Δικαστήριο επέτρεψε την απόλυση δόκιμων υπαλλήλων, σημειώνοντας στις 8 Απριλίου ότι οι εννέα μη κερδοσκοπικοί οργανισμοί στους οποίους είχαν προσφύγει δεν είχαν τεκμηριώσει επαρκώς ότι είχαν έννομο συμφέρον.
«Η διαταγή του Περιφερειακού Δικαστηρίου βασίστηκε αποκλειστικά στους ισχυρισμούς των εννέα μη κερδοσκοπικών οργανισμών», αναφερόταν στην απόφαση. «Όμως, σύμφωνα με την ισχύουσα νομολογία, οι ισχυρισμοί αυτοί δεν επαρκούν προς το παρόν για να θεμελιώσουν το έννομο συμφέρον τους.»
Η αμερικανική κυβέρνηση ξεκαθάρισε ότι οι κινήσεις που θα καθορίσουν το μέλλον των εμπορικών σχέσεων ΗΠΑ–Κίνας βρίσκονται πλέον στα χέρια του Πεκίνου.
Σε ενημέρωση των δημοσιογράφων στις 15 Απριλίου, η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, υπογράμμισε ότι ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ παραμένει ανοιχτός σε μία συμφωνία με τη κινεζική ηγεσία, ωστόσο τόνισε χαρακτηριστικά ότι «η μπάλα είναι στο γήπεδο της Κίνας».
«Η Κίνα είναι εκείνη που χρειάζεται μία συμφωνία μαζί μας. Εμείς δεν έχουμε την ανάγκη να κάνουμε συμφωνία με εκείνους», ανέφερε η κα Λέβιτ, επικαλούμενη δήλωση του προέδρου Τραμπ.
«Δεν υπάρχει καμία διαφορά ανάμεσα στην Κίνα και σε οποιαδήποτε άλλη χώρα, εκτός από το γεγονός ότι η Κίνα αποτελεί μεγαλύτερο παίκτη. Οι Κινέζοι επιθυμούν αυτό που επιθυμεί κάθε χώρα: τον Αμερικανό καταναλωτή. Με άλλα λόγια, χρειάζονται τα χρήματά μας», συμπλήρωσε.
Στους πρόσφατους δασμούς 145% που επέβαλε ο πρόεδρος Τραμπ στα κινεζικά αγαθά που εισάγονται στις ΗΠΑ, η κινεζική πλευρά απάντησε με σειρά αντίμετρων, όπως επιβάρυνση 125% στα αμερικανικά προϊόντα, περιορισμούς στις εισαγωγές ταινιών από το Χόλιγουντ και εισαγωγή αμερικανικών εταιρειών σε λίστες περιορισμένου εμπορίου. Το υπουργείο Οικονομικών της Κίνας κατηγόρησε την Ουάσιγκτον ότι παραβιάζει τους διεθνείς εμπορικούς κανόνες επιβάλλοντας «αδικαιολόγητα υψηλούς δασμούς».
Ωστόσο, την προηγούμενη εβδομάδα, ο Τραμπ εξέφρασε την αισιοδοξία του για την πιθανότητα επίτευξης συμφωνίας.
«Η Κίνα θέλει να καταλήξουμε σε συμφωνία. Απλώς ακόμη δεν ξέρουν ακριβώς πώς να προχωρήσουν. Είναι ένα από αυτά τα ζητήματα που δεν είναι σίγουροι πώς να το χειριστούν — είναι υπερήφανος λαός», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος σε εκδήλωση στον Λευκό Οίκο, στις 9 Απριλίου.
Υπολογίζεται ότι το ετήσιο εμπόριο μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας ανέρχεται περίπου στα 600 δισ. δολάρια και θα επηρεαστεί σημαντικά από τα μέτρα αυτά.
Σε συνέντευξή του στο Bloomberg, στις 14 Απριλίου, ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσσεντ, δήλωσε πως αισιοδοξεί ότι σύντομα θα υπάρξει συμφωνία, τονίζοντας ότι η Ουάσιγκτον δεν επιδιώκει την πλήρη αποσύνδεση από την κινεζική οικονομία.
Όπως είπε, η Κίνα απαιτεί ένα «ειδικό μείγμα πολιτικής», καθώς είναι ο μεγαλύτερος οικονομικός ανταγωνιστής και στρατιωτικός αντίπαλος της χώρας.
«Τα μεγέθη αυτά είναι τεράστια και σοβαρά. Κανείς δεν πιστεύει ότι είναι βιώσιμο ή επιθυμητό να παραμείνουν ως έχουν», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Οι ΗΠΑ εξετάζουν πολλαπλές εμπορικές προτάσεις
Η Καρολάιν Λέβιτ ανέφερε ακόμα ότι περισσότερες από 75 χώρες έχουν ήδη εκφράσει την επιθυμία τους να καταλήξουν σε συμφωνίες με τις ΗΠΑ λόγω των νέων δασμών. Προς το παρόν, η κυβέρνηση Τραμπ επεξεργάζεται ενεργά δεκαπέντε ξεχωριστές προτάσεις για εμπορικές συμφωνίες.
Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι εργάζονται για τη «σύναψη καλών εμπορικών συμφωνιών», αλλά ο πρόεδρος Τραμπ είναι εκείνος που θα έχει τον τελικό λόγο.
«Υπάρχουν πολλές συζητήσεις με διάφορες χώρες. Αυτή τη στιγμή, έχουμε περισσότερες από δεκαπέντε προτάσεις που εξετάζονται ενεργά», είπε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου.
«Υπάρχει ακόμα πολλή δουλειά μπροστά μας, αλλά πιστεύουμε ότι σύντομα θα μπορέσουμε να κάνουμε σχετικές ανακοινώσεις.»
Πριν από λίγες ημέρες, ο Τραμπ ανακοίνωσε τρίμηνη αναστολή των αμοιβαίων δασμών για όλες τις χώρες πλην της Κίνας, υιοθετώντας έναν ενιαίο βασικό δασμό 10% για τις εισαγωγές προς τις ΗΠΑ.
Παράλληλα, εμφανίζεται ευέλικτος όσον αφορά εξαιρέσεις στα smartphone, στους φορητούς υπολογιστές και άλλα τεχνολογικά προϊόντα — παρότι Αμερικανοί αξιωματούχοι τονίζουν ότι αυτές οι απαλλαγές δεν θα διαρκέσουν πολύ.
Ο πρόεδρος Τραμπ προανήγγειλε επίσης τη στήριξη των αμερικανικών αυτοκινητοβιομηχανιών που υφίστανται τις συνέπειες των δασμών.
«Ο πρόεδρος είναι ευέλικτος, αλλά ο τελικός στόχος είναι πάντοτε η προστασία των Αμερικανών εργαζομένων», δήλωσε η κα Λέβιτ.
Ο κος Μπέσσεντ, μιλώντας από το Μπουένος Άιρες, ανέφερε στο Bloomberg πως αναμένει πολλαπλές συμφωνίες πριν ολοκληρωθεί το τρίμηνο πάγωμα των δασμών, δίνοντας προβάδισμα στους «πρώτους που θα προχωρήσουν».
Διεθνείς ηγέτες, όπως ο πρωθυπουργός της Ιαπωνίας Σιγκέρου Ισίμπα, ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου Κιρ Στάρμερ και οι εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξέφρασαν την επιφύλαξή τους όσον αφορά τις βιαστικές συμφωνίες και έστειλαν σαφές μήνυμα ότι αναμένουν ξεκάθαρες θέσεις και κινήσεις από τις ΗΠΑ.
Ο αντιπρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Τζ. Ντ. Βανς, προειδοποίησε πως τα περισσότερα ευρωπαϊκά κράτη δεν διαθέτουν επαρκείς στρατιωτικές δυνάμεις ώστε να υπερασπιστούν αποτελεσματικά τα σύνορά τους σε περίπτωση επίθεσης, έχοντας βασιστεί για δεκαετίες στην αμερικανική στήριξη για ζητήματα ασφάλειας.
Σε συνέντευξή του στο περιοδικό UnHerd, ο 40χρονος Βανς ανέφερε χαρακτηριστικά: «Είναι σκληρό να το λέμε ανοιχτά, αλλά είναι η αλήθεια: καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μου, η ασφάλεια της Ευρώπης χρηματοδοτείται από τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής».
Ο Βανς επεσήμανε πως η χρόνια έλλειψη επαρκών επενδύσεων στην άμυνα είχε ως αποτέλεσμα οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες σήμερα «να μην έχουν στρατούς που να εγγυώνται μια στοιχειώδη άμυνα», με εξαίρεση τη Βρετανία, τη Γαλλία και την Πολωνία.
Η Πολωνία, συγκεκριμένα, αναμένεται φέτος να αφιερώσει στην άμυνα το 4,7% του ΑΕΠ της, με τις ένοπλες δυνάμεις της να αριθμούν 207.500 στελέχη, γεγονός που την κατατάσσει στην τρίτη θέση εντός του ΝΑΤΟ, πίσω μόνο από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Τουρκία.
Στις 28 Μαρτίου, ο Βανς επισκέφθηκε τη Γροιλανδία, ημιαυτόνομο έδαφος της Δανίας, η οποία πρόσφατα έγινε αντικείμενο ενδιαφέροντος της κυβέρνησης Τραμπ για λόγους εθνικής ασφαλείας.
Ασκώντας κριτική στη Δανία, ο Βανς δήλωσε πως δεν έχει αφιερώσει αρκετούς πόρους στη Γροιλανδία ώστε να αντιμετωπίσει το αυξανόμενο ενδιαφέρον της Ρωσίας και της Κίνας για την περιοχή της Αρκτικής. «Θεωρώ πως θα ήσασταν πολύ πιο ασφαλείς υπό την αμερικανική αμυντική ομπρέλα απ’ ό,τι είστε τώρα υπό τη δανική», τόνισε απευθυνόμενος προς τον πληθυσμό του νησιού.
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει υποστηρίξει ότι ενδεχόμενη προσάρτηση της Γροιλανδίας θα ωφελούσε στρατηγικά και οικονομικά τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους. Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει, επίσης, ζητήσει να αφιερώνουν τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ κατ’ ελάχιστο το 5% του ΑΕΠ τους για αμυντικούς σκοπούς.
Τον Ιανουάριο, εξάλλου, ο γενικός γραμματέας της συμμαχίας, Μαρκ Ρούτε, είχε εκφράσει δημόσια πως «το πρόβλημα δεν είναι οι ΗΠΑ, αλλά η Ευρώπη», υποδεικνύοντας πως στην ήπειρο υπάρχει σοβαρή υποεπένδυση στον τομέα της ασφάλειας.
Στις 6 Μαρτίου, η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, παρουσίασε το σχέδιο ενίσχυσης της ευρωπαϊκής παραγωγής εξοπλισμού, ύψους 800 δισεκατομμυρίων ευρώ, με την ονομασία ReArm Europe.
Δριμεία κριτική Βανς προς τον Ζελένσκι: «Παράλογες» οι κατηγορίες κατά των ΗΠΑ
Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ εξαπέλυσε επίσης επίθεση κατά του Ουκρανού προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι, με τον οποίο είχε πρόσφατη αντιπαράθεση στον Λευκό Οίκο στις 28 Φεβρουαρίου. Ο Βανς χαρακτήρισε «παράλογη και μη εποικοδομητική» την πρόσφατη δήλωση Ζελένσκι ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται έμμεσα στο πλευρό της Ρωσίας.
«Είναι παράλογο να λέει ο Ζελένσκι κάτι τέτοιο για την κυβέρνηση των ΗΠΑ, η οποία ουσιαστικά κρατά ζωντανή τη χώρα του και στηρίζει στρατιωτικά κάθε του προσπάθεια», δήλωσε ο Βανς, προσθέτοντας: «Ασφαλώς δεν βοηθά να διατυπώνονται τέτοιες κατηγορίες».
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Βανς επικρίνει τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι κατά τη διάρκεια συνάντησης με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ στο Οβάλ Γραφείο, στις 28 Φεβρουαρίου 2025. (Saul Loeb/AFP μέσω Getty Images)
Ξεκαθαρίζοντας τη στάση του, ο αντιπρόεδρος τόνισε πως έχει καταδικάσει τη ρωσική εισβολή του 2022 στην Ουκρανία, αλλά παραδέχθηκε ότι έχει προσπαθήσει να κατανοήσει και τα στρατηγικά κίνητρα της Μόσχας, χωρίς αυτό να σημαίνει πως συμφωνεί με τη ρωσική πλευρά ή τη δικαιολογεί ηθικά.
Κατά την ίδια συνέντευξη, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ επεσήμανε την εγγύτητα και τις κοινές πολιτισμικές ρίζες Ευρώπης και Αμερικής. Είπε χαρακτηριστικά: «Αγαπώ τους Ευρωπαίους. Έχω επανειλημμένα τονίσει ότι η Αμερική δεν διαχωρίζει την κουλτούρα της από την ευρωπαϊκή, καθώς αποτελούμε προϊόν ευρωπαϊκών φιλοσοφιών, θρησκευτικών παραδόσεων και μεταναστευτικών κυμάτων από την ευρωπαϊκή ήπειρο.»
Ωστόσο, εξέφρασε παράλληλα τη δυσαρέσκεια της κυβέρνησης Τραμπ για ορισμένες πολιτικές των Ευρωπαίων ηγετών, ιδιαίτερα ως προς συγκεκριμένα θέματα όπως η μετανάστευση, θεωρώντας πως οι αποφάσεις των πολιτικών συχνά «αντιβαίνουν στη θέληση των ψηφοφόρων».
Τέλος, αναφέρθηκε και στο ζήτημα της ελευθερίας του λόγου και στο πώς οι Ευρωπαίοι πολιτικοί χειρίζονται τις ανησυχίες της κοινής γνώμης: «Η δημοκρατία στηρίζεται στην ιερή αρχή ότι η φωνή των πολιτών έχει σημασία. Είτε σεβόμαστε την αρχή αυτή είτε όχι – μέση λύση δεν υπάρχει.»
Ο Γάλλος υπουργός Δικαιοσύνης, Ζεράλντ Νταρμανέν, γνωστοποίησε ότι πραγματοποιήθηκαν τη νύχτα επιθέσεις σε πολλές φυλακές της χώρας.
«Υπήρξαν προσπάθειες εκφοβισμού του προσωπικού σε διάφορα σωφρονιστικά ιδρύματα, από εμπρησμούς οχημάτων έως πυροβολισμούς με αυτόματα όπλα», δήλωσε ο Νταρμανέν στις 15 Απριλίου μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης X.
Δεν προσδιόρισε ωστόσο τον συνολικό αριθμό των φυλακών που επηρεάστηκαν.
«Μεταβαίνω άμεσα στην Τουλόν, προκειμένου να στηρίξω τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους που έγιναν στόχος. Η Γαλλική Δημοκρατία αντιμετωπίζει αποφασιστικά το πρόβλημα της διακίνησης ναρκωτικών και λαμβάνει μέτρα που θα επιφέρουν βαριά πλήγματα στα εγκληματικά δίκτυα», πρόσθεσε ο υπουργός.
Η εφημερίδα La Provence ανέφερε ότι τα περιστατικά βανδαλισμών και εμπρησμών φαίνεται να οργανώνονται από ένα κίνημα που στοχοποιεί το προσωπικό των φυλακών. Η ίδια πηγή ισχυρίστηκε ότι επλήγησαν συνολικά επτά τοποθεσίες, υπογραμμίζοντας την πιθανότητα αυτές οι επιθέσεις να ήταν συντονισμένες.
Μέχρι στιγμής, η Epoch Times δεν έχει καταφέρει να επιβεβαιώσει ανεξάρτητα τις πληροφορίες αυτές.
Η τοπική εφημερίδα ανέφερε επίσης ότι αυτοκίνητα που ανήκουν σε εργαζόμενους των φυλακών και βρίσκονταν κοντά σε κατοικίες της σωφρονιστικής υπηρεσίας στη Μασσαλία, βρέθηκαν με συνθήματα γραμμένα επάνω τους με τα αρχικά «DDPF». Πρόκειται για ακρωνύμιο που χρησιμοποιεί ομάδα που τάσσεται υπέρ των «δικαιωμάτων των Γάλλων κρατουμένων» («Droits Des Prisonniers Français»).
Παράλληλα, σύμφωνα με την ίδια πηγή, οι επιθέσεις έχουν σημειωθεί στις φυλακές των πόλεων Μασσαλίας, Αζέν, Λουίν, Νιμ, Βαλάνς, Ναντέρ και Βιλπέντ.
Το συνδικάτο σωφρονιστικών υπαλλήλων της Γαλλίας, Force Ouvrière Justice, ανέφερε την Τρίτη σε ανακοίνωσή του ότι η επίθεση με όπλα εναντίον της φυλακής στην Τουλόν «θα μπορούσε να έχει τραγικά αποτελέσματα».
«Κανένας εργαζόμενος δεν τραυματίστηκε σωματικά· ωστόσο, το περιστατικό ήταν ιδιαίτερα τραυματικό και έχει προκαλέσει σοβαρές ψυχικές συνέπειες», υπογραμμίζει το συνδικάτο.
Ο υπουργός Νταρμανέν επανέλαβε ότι η Γαλλία αντιμετωπίζει άμεσα και αποφασιστικά την έξαρση της διακίνησης ναρκωτικών.
Τον περασμένο χρόνο, ο Γάλλος υπουργός Εσωτερικών, Μπρουνό Ρεταγιό, είχε προειδοποιήσει ότι η εμφάνιση «ναρκο-θυλάκων» συνιστά πλέον σοβαρό κίνδυνο για τη χώρα.
Μία αιματηρή ανταλλαγή πυρών την 1η Νοεμβρίου στην ιστορική πόλη Πουατιέ, παλαιότερα γνωστή για τις μεσαιωνικές της εκκλησίες, κατέληξε στον θανάσιμο τραυματισμό ενός 15χρονου εφήβου από σφαίρα στο κεφάλι, προκαλώντας πανεθνικό σοκ.
Η συγκεκριμένη ένοπλη σύγκρουση – στην οποία συμμετείχαν εκατοντάδες άτομα – ήταν η τελευταία από μια σειρά περιστατικών που συνδέονται με το εμπόριο ναρκωτικών και έχουν μετατρέψει πόλεις όπως η Πουατιέ, η Ρεν και η Μασσαλία σε πεδία μάχης, όπου ακόμη και παιδιά πέφτουν θύματα ακραίας βίας: πυροβολούνται, μαχαιρώνονται, ακόμη και καίγονται ζωντανά.
Από την Πουατιέ, ο Ρεταγιό είχε εκπέμψει SOS για τη δημιουργία τέτοιων «ναρκο-θυλάκων», παρομοιάζοντας την κατάσταση με τα καρτέλ ναρκωτικών του Μεξικού.
Ο ίδιος ανέφερε κατηγορηματικά ότι η Γαλλία βρίσκεται μπροστά σε ένα κρίσιμο δίλημμα: «Ή θα υπάρξει γενικευμένη κινητοποίηση ή η χώρα κινδυνεύει να ‘μεξικανοποιηθεί’, με τη δημιουργία θυλάκων και μίνι-κρατών ελεγχόμενων από εγκληματικές οργανώσεις».
Η προειδοποίηση αυτή έγινε μετά από ένα παρόμοιο περιστατικό στη γαλλική πόλη Ρεν, όπου πρόσφατα πυροβολήθηκε στο κεφάλι και τραυματίστηκε σοβαρά ένα 5χρονο παιδί, ενώ βρισκόταν στο αυτοκίνητο του πατέρα του.
«Αυτές οι ένοπλες συγκρούσεις δεν συμβαίνουν κάπου στη Νότια Αμερική, συμβαίνουν στη Ρεν, στην Πουατιέ, σε πόλεις της δυτικής Γαλλίας που κάποτε φημίζονταν για την ηρεμία τους», είχε δηλώσει χαρακτηριστικά ο Ρεταγιό στο τηλεοπτικό δίκτυο BFMTV.
Ο επίτροπος της Ομοσπονδιακής Επιτροπής Επικοινωνιών (FCC), Μπρένταν Καρ, υποστήριξε ότι η Ευρώπη καλείται να επιλέξει ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα στον τομέα της τεχνολογίας.
Σε δηλώσεις του προς τους Financial Times, στις 14 Απριλίου, ο Καρ σημείωσε ότι η Ευρώπη χρειάζεται να «εστιάσει στον πραγματικό μακροπρόθεσμο κίνδυνο: την άνοδο του Κομμουνιστικού Κόμματος Κίνας».
Ο Καρ πρόσθεσε ότι η Ευρώπη είναι εγκλωβισμένη ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και το Πεκίνο, προειδοποιώντας πως ανοίγει πλέον ένα «μεγάλο χάσμα» στο πεδίο της τεχνητής νοημοσύνης (AI) και των δορυφορικών τεχνολογιών μεταξύ των χωρών που ευθυγραμμίζονται με το Πεκίνο και εκείνων που τάσσονται εναντίον του.
Η Ουκρανία έχει χρησιμοποιήσει το δορυφορικό σύστημα Starlink της εταιρείας SpaceX του Έλον Μασκ, προκειμένου να διατηρήσει τις τηλεπικοινωνίες στο μέτωπο της σύγκρουσής της με τη Ρωσία.
Ωστόσο, ο Μασκ προκάλεσε τη δυσφορία των Ευρωπαίων ηγετών που υποστηρίζουν την Ουκρανία, όταν στις αρχές Μαρτίου έγραψε στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης Χ ότι «όλη η γραμμή του μετώπου της Ουκρανίας θα κατέρρεε», αν αποφάσιζε να απενεργοποιήσει το δορυφορικό σύστημα Starlink στη χώρα.
«Εάν η SpaceX αποδειχτεί αναξιόπιστος πάροχος, θα αναγκαστούμε να στραφούμε αλλού για λύσεις», είχε γράψει τότε σε απάντηση ο Πολωνός υπουργός Εξωτερικών, Ράντεκ Σικόρσκι.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση μέχρι στιγμής δεν έχει στραφεί στη χρήση κινεζικών δορυφορικών τηλεπικοινωνιών. Αντ’ αυτού, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχωρά στην ανάπτυξη του δικού της δικτύου που θα ανταγωνίζεται τη Starlink και παρόμοια συστήματα.
Παρ’ όλα αυτά, η ΕΕ και η Κίνας έχουν συνεργαστεί στο παρελθόν, κυρίως στον τομέα της δορυφορικής πλοήγησης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η συνεργασία τους το 2017, που προωθήθηκε μέσω του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για το Διαστημικό Πρόγραμμα (EUSPA), με σκοπό να συνδέσει ευρωπαϊκές επιχειρήσεις με τον κινεζικό Σύνδεσμο Υπηρεσιών Γεωεντοπισμού (LBS).
Το συγκεκριμένο κινεζικό σχήμα εποπτεύεται από διάφορα υπουργεία της κινεζικής κυβέρνησης και προωθεί τεχνολογίες χαρτογράφησης και παρακολούθησης μέσα στην Κίνα.
Παράλληλα, σύμφωνα με έκθεση του 2023 του γερμανικού ιδρύματος Mercator Institute for China Studies (MERICS), η Κίνα και η Ευρώπη συνεργάζονται όλο και περισσότερο στην έρευνα για την τεχνητή νοημοσύνη.
Η έκθεση επισημαίνει ότι πολλές από αυτές τις συνεργασίες μπορούν να αξιοποιηθούν στρατιωτικά ή σε εφαρμογές παρακολούθησης, κάτι που εγείρει ανησυχίες λόγω της συνεργασίας με κινεζικές οντότητες «υψηλού ρίσκου».
«Αν ανησυχείτε για τη Starlink, περιμένετε να δείτε την αντίστοιχη κινεζική έκδοσή της. Τότε θα έχετε πραγματικά λόγους να ανησυχείτε», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Καρ στους Financial Times.
«Αν η Ευρώπη θέλει να αναπτύξει δικό της δορυφορικό σύστημα, αυτό είναι εξαιρετικό. Γενικά, ωστόσο, η Ευρώπη βρίσκεται ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κίνα. Έχει φτάσει η στιγμή να επιλέξει», πρόσθεσε.
Επιπλέον, η ΕΕ βρίσκεται αυτή την περίοδο σε διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ για τους δασμούς. Ο Ευρωπαίος Επίτροπος Εμπορίου, Μάρος Σέφτσοβιτς, ανέφερε ότι μια συμφωνία θα απαιτήσει «σημαντική κοινή προσπάθεια».
«Στην Ουάσιγκτον εκμεταλλευόμαστε το χρονικό περιθώριο των 90 ημερών για μια αμοιβαία λύση στο ζήτημα των άδικων δασμών», έγραψε ο Σέφτσοβιτς μετά από συνάντησή του στις ΗΠΑ με στελέχη της κυβέρνησης.
Νωρίτερα, στις 9 Απριλίου, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την αναστολή των νέων δασμών για μία περίοδο 90 ημερών έναντι της ΕΕ, μειώνοντας το ύψος των περισσότερων δασμών σε 10%. Ταυτόχρονα, αύξησε τους δασμούς στα προϊόντα της Κίνας στο 145%. Ως απάντηση, το Πεκίνο αύξησε αντίστοιχα τους δασμούς στις εισαγωγές αμερικανικών προϊόντων, από 84% μέχρι και 125%.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, σε τηλεφωνική συνομιλία με τον Κινέζο πρωθυπουργό, Λι Τσιανγκ, στις 8 Απριλίου, τόνισε ευθέως το καθήκον της Κίνας και της Ευρώπης «ως των δύο μεγαλύτερων αγορών στον κόσμο» να διασφαλίσουν ένα δίκαιο και ισορροπημένο διεθνές εμπόριο.
Φέτος συμπληρώνονται 50 χρόνια διπλωματικών σχέσεων μεταξύ Κίνας και Ευρωπαϊκής Ένωσης.
