Η ηθοποιός Έμμα Στόουν έφτασε σε ένα ορόσημο στην καριέρα της αυτή τη σεζόν των βραβείων, καθώς κατέρριψε πολλαπλά ρεκόρ των Όσκαρ, ένα από τα οποία κατείχε προηγουμένως η Μέρυλ Στρηπ.
Με τη δημοσιοποίηση, στις 22 Ιανουαρίου, της πλήρους λίστας των υποψηφιοτήτων για τα 98α Βραβεία της Ακαδημίας, η 37χρονη Στόουν έλαβε δύο υποψηφιότητες: για Όσκαρ Α΄ Γυναικείου Ρόλου για την πρωταγωνιστική της εμφάνιση στη μαύρη κωμωδία «Bugonia» και για Όσκαρ Καλύτερης Ταινίας για τον ρόλο της ως παραγωγού της ταινίας.
Το επίτευγμα αυτό ανέβασε το σύνολο των υποψηφιοτήτων της καριέρας της στις επτά, καθιστώντας τη τη νεότερη γυναίκα στην ιστορία της Ακαδημίας που φτάνει σε αυτόν τον αριθμό. Το 1988, η Στρηπ είχε θέσει το ρεκόρ για τις γυναίκες όταν εξασφάλισε την έβδομη υποψηφιότητά της σε ηλικία 38 ετών.
Σήμερα, η 76χρονη Στρηπ παραμένει η ηθοποιός με τις περισσότερες υποψηφιότητες στην ιστορία των Όσκαρ, με συνολικά 21 υποψηφιότητες και τρεις νίκες. Σύμφωνα με το The Hollywood Reporter, η Στόουν είναι επίσης η πρώτη γυναίκα που προτείνεται δύο φορές, την ίδια χρονιά, τόσο για παραγωγή όσο και για ερμηνεία στην ίδια ταινία, αφού είχε λάβει τις ίδιες υποψηφιότητες το 2023 για την ταινία της «Poor Things».
Το «Bugonia», ένα ριμέικ της νοτιοκορεατικής ταινίας του 2003 «Save the Green Planet!», είναι υποψήφιο σε τέσσερις κατηγορίες: Α΄ Γυναικείου Ρόλου, Σκηνοθεσίας, Διασκευασμένου Σεναρίου και Καλύτερης Ταινίας. Η ταινία αφηγείται την ιστορία δύο νεαρών ανδρών που απαγάγουν έναν ισχυρό διευθύνοντα σύμβουλο μεγάλης εταιρείας. Οι άνδρες, εμμονικοί με θεωρίες συνωμοσίας, είναι πεπεισμένοι ότι ο CEO είναι εξωγήινος με σκοπό να καταστρέψει τον πλανήτη Γη.
Κατά τη διάρκεια της καριέρας της, η Στόουν έχει συγκεντρώσει συνολικά 284 υποψηφιότητες για βραβεία και 113 διακρίσεις, μεταξύ των οποίων το Όσκαρ Α΄ Γυναικείου Ρόλου το 2017 για το «La La Land» και το ίδιο βραβείο το 2024 για το «Poor Things». Φέτος, αναμετράται στην κατηγορία Α΄ Γυναικείου Ρόλου με τις Τζέσσι Μπάκλεϋ, Ρόουζ Μπερν, Κέιτ Χάντσον και Ρενάτε Ράινσβε.
Τα 98α Βραβεία της Ακαδημίας θα μεταδοθούν ζωντανά από το ABC και θα είναι διαθέσιμα σε streaming στο Hulu στις 15 Μαρτίου, με παρουσιαστή τον κωμικό και παρουσιαστή βραδινών εκπομπών Κόναν Ο’ Μπράιεν για δεύτερη συνεχή χρονιά.
«Ευχαριστώ την Ακαδημία για αυτές τις υποψηφιότητες και όλους όσους έβαλαν την καρδιά και την ψυχή τους στο Bugonia», δήλωσε η Στόουν μετά την ανακοίνωση των υποψηφιοτήτων. «Τίποτα από αυτά δεν θα υπήρχε χωρίς τον σκηνοθέτη μας, τον Γιώργο [Λάνθιμο]. Είμαι για πάντα ευγνώμων για τη δημιουργική μας συνεργασία και τη φιλία μας. Μοιράζομαι αυτή την αναγνώριση με τον εξαιρετικά ταλαντούχο Τζέσσι Πλέμονς και με το θαυμάσιο καστ, το συνεργείο και τους παραγωγούς μας. Το να βρίσκομαι ανάμεσα σε όλους αυτούς τους καταπληκτικούς υποψηφίους είναι μεγάλη τιμή και είμαι βαθιά ευγνώμων».
Ας μιλήσουμε για την ομορφιά, εκείνη που εμφανίζεται αιφνιδιαστικά και για λίγο σταματά τον εσωτερικό μας μονόλογο. Όχι την ομορφιά του πάγκου με τα καλλυντικά, αλλά την ομορφιά που μας κάνει να σταματάμε, να κοιτάμε και να αναρωτιόμαστε για την προέλευσή της.
Μας αρέσει να προσποιούμαστε ότι αυτή η αντίδραση είναι απολύτως προσωπική, πέρα από κάθε εξήγηση, απρόσβλητη από την ανάλυση. Όμως η ομορφιά συνεχίζει να χαλάει αυτή την αφήγηση, συμπεριφερόμενη ύποπτα σαν να έχει κανόνες. Και η αλήθεια είναι ότι αυτοί οι κανόνες μοιάζουν πάρα πολύ με μαθηματικά.
Ξέρω τι σκέφτεστε. Μαθηματικά; Το ίδιο μάθημα που μας έκανε να κλαίμε πάνω από τις εργασίες γεωμετρίας στο Λύκειο; Ναι. Αυτά τα μαθηματικά. Αλλά πριν καταφύγουμε στην παρηγορητική θέση «η ομορφιά είναι υποκειμενική», ας σκεφτούμε πώς συνδέθηκαν αρχικά τα μαθηματικά με την αρμονία και την τέχνη.
Ο Πυθαγόρας και η ομορφιά
Όλα αρχίζουν με τον Πυθαγόρα, ο οποίος, όπως πολλοί μεγάλοι στοχαστές, είχε την τάση να παρατηρεί πράγματα και να στοχάζεται πάνω σε αυτά.
Περνώντας μια μέρα έξω από ένα σιδηρουργείο, παρατήρησε ότι κάποια χτυπήματα του σφυριού ακούγονταν αρμονικά, ενώ άλλα ήταν ενοχλητικά, σαν νύχια πάνω σε μαυροπίνακα. Αντί να το αποδώσει σε δική του προτίμηση, ο Πυθαγόρας ζύγισε τα σφυριά. Και διαπίστωσε ότι η αρμονία ήταν ζήτημα αναλογίας.
Στη συνέχεια, ανακάλυψε ότι τα μουσικά διαστήματα που οι άνθρωποι βρίσκουν πάντα όμορφα, όπως η οκτάβα (2:1) ή η πέμπτη (3:2), προκύπτουν από απλές αριθμητικές σχέσεις. Το ύψος του ήχου εξαρτιόταν από τη δόνηση· η δόνηση εξαρτιόταν από το μήκος. Η ομορφιά, τελικά, ήταν μαθηματικής φύσεως.
Ο Πυθαγόρας κατέληξε ότι οι θεμελιώδεις αρμονίες της μουσικής προκύπτουν από τους πρώτους τέσσερις αριθμούς: 1, 2, 3 και 4. Αν τους προσθέσεις, παίρνεις το 10, το οποίο θεωρούσε τόσο σημαντικό, ώστε οι ακόλουθοί του το τακτοποίησαν σε ένα τρίγωνο που ονόμασαν τετρακτύς και ορκίζονταν πάνω σε αυτό.
Ο Ντάγκλας Άνταμς και η μουσική ομορφιά
Τώρα, μπορώ ήδη να ακούσω τους σκεπτικιστές να μουρμουρίζουν: «Όμως η μουσική δεν μοιάζει μαθηματική. Μοιάζει συναισθηματική». Και αυτό είναι αλήθεια. Η μουσική μοιάζει με ραγισμένη καρδιά, ελπίδα, νοσταλγία, ακόμα και με κλάμα μέσα στο αυτοκίνητο. Όμως, όπως παρατήρησε ο Ντάγκλας Άνταμς, η μουσική παρακάμπτει τον συνειδητό νου και πηγαίνει κατευθείαν στην αγκαλιά της δικής σου προσωπικής μαθηματικής ιδιοφυΐας, σε εκείνο το μέρος του εγκεφάλου σου που μπορεί να κάνει διαφορικό λογισμό με εκπληκτική ταχύτητα, ενώ εσύ είσαι απασχολημένος να νιώθεις πράγματα.
Και εδώ είναι που το πράγμα αρχίζει να γίνεται ενδιαφέρον. Γιατί μόλις αρχίσουμε να βλέπουμε την ομορφιά μέσα από τον φακό των μαθηματικών, την παρατηρούμε παντού. Παράδειγμα, η διαδοχή Φιμπονάτσι, μια ταπεινή ακολουθία αριθμών που σχηματίζει σπείρες μέσα στους σπόρους του ηλίανθου, στα κουκουνάρια, στα κελύφη του ναυτίλου, φτάνοντας μέχρι τους βραχίονες των γαλαξιών. Ή τα μοτίβα αυτο-ομοιότητας, εκείνα τα ατέρμονα επαναλαμβανόμενα μοτίβα που εμφανίζονται στο μπρόκολο, στις νιφάδες χιονιού, στις ακτογραμμές, στα σύννεφα και στα συστήματα ποταμών. Η φύση, όπως φαίνεται, είναι εξαιρετική στα μαθηματικά.
Musica universalis
Αργότερα, άλλοι στοχαστές ανέπτυξαν αυτή την ιδέα πιο συστηματικά. Ο Βοήθιος, τον 6ο αιώνα, περιέγραψε τη musica universalis, την αντίληψη ότι το ίδιο το σύμπαν είναι αρμονικά δομημένο, είτε μπορούμε να το ακούσουμε είτε όχι. Οι ουρανοί, το ανθρώπινο σώμα και η μουσική ήταν όλα εκφάνσεις της ίδιας αρχής, της αναλογίας. Αρμονία στο σύμπαν, αρμονία στον άνθρωπο, αρμονία στον ήχο. Μια τακτοποιημένη θεωρία, και μια θεωρία που αντέχει στον χρόνο.
Οι άνθρωποι, εν τω μεταξύ, εφαρμόζουν με ενθουσιασμό αυτή τη λογική στην τέχνη και την αρχιτεκτονική εδώ και αιώνες. Ο Παρθενώνας: Χρυσή Τομή. Η Νοτρ Νταμ: συμμετρία και αναλογία. Ο Άνθρωπος του Βιτρούβιου του Λεονάρντο: η γεωμετρία στα καλύτερά της. Ο Τζάκσον Πόλλοκ: Μοτίβα αυτο-ομοιότητας. Ναι, ακόμη και ο Πόλλοκ, που συχνά αναφέρεται ως απόδειξη ότι οποιοσδήποτε θα μπορούσε να κάνει μοντέρνα τέχνη, τελικά φαίνεται πως παρήγαγε αξιοσημείωτα σταθερά μοτίβα αυτο-ομοιότητας. Στέκεσαι μπροστά σε έναν πίνακά του και χάνεις την αίσθηση της κλίμακας. Το χάος, τελικά, δεν είναι η απουσία τάξης. Είναι απλώς ένα είδος τάξης που κάνει κάτι πιο ενδιαφέρον.
Η μουσική ακολουθεί την ίδια πορεία. Ο Μπαχ χτίζει εξαιρετικά πολύπλοκες δομές πάνω σε αυστηρούς αριθμητικούς κανόνες. Ο Μότσαρτ συνθέτει τον «Μαγικό Αυλό» πάνω στην αναλογία. Ο Μεσιάν χρησιμοποιεί πρώτους αριθμούς για να αποσταθεροποιήσει τον ρυθμό και να δημιουργήσει ένταση. Δεν χρειάζεται να ξέρουμε μαθηματικές θεωρίες για να λειτουργήσουν οι αναλογίες. Μέσα μας τα μαθηματικά παράγουν αυτόματες αντιδράσεις, ακόμα κι αν δεν ξέρουμε κανέναν κανόνα.
Ο ιαμβικός πεντάμετρος του Σαίξπηρ
Ακόμη και ο Σαίξπηρ, αυτή η ποιητική ιδιοφυΐα, είχε εμμονή με τους αριθμούς. Η πιο διάσημη φράση του, «Να ζει κανείς ή να μη ζει; Ιδού η απορία», σπάει τον καθησυχαστικό ρυθμό του ιαμβικού πενταμέτρου με μια επιπλέον συλλαβή. Έντεκα συλλαβές. Ένας πρώτος αριθμός. Ένα σκόπιμο ταρακούνημα, σαν πιτσίλισμα κρύου νερού τη στιγμή που πήγαινες να αποκοιμηθείς. Το νιώθεις πριν το καταλάβεις.
Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι η κατανόηση των μαθηματικών που κρύβονται πίσω από την ομορφιά δεν την καταστρέφει. Τη βαθαίνει. Είναι σαν να μαθαίνουμε τη συνταγή για το αγαπημένο μας φαγητό· δεν το κάνει λιγότερο νόστιμο, απλώς γινόμαστε ικανοί να εκτιμάμε περισσότερο την τέχνη που κρύβεται πίσω του. Ή, όπως παρατηρεί ο χαρακτήρας του Ντάγκλας Άνταμς, Ρίτσαρντ ΜακΝταφ, στο «Dirk Gently’s Holistic Detective Agency», το να αναγνωρίζουμε ότι το στριφογύρισμα του γάλακτος μέσα στον καφέ μας ή το σβήσιμο μιας μουσικής συγχορδίας μπορούν να περιγραφούν με αριθμούς δεν αφαιρεί τη μαγεία· εξηγεί γιατί η μαγεία συνεχίζει να εμφανίζεται στην ώρα της.
Ωστόσο, στον σύγχρονο κόσμο, έχουμε αναπτύξει μια περίεργη καχυποψία απέναντι στη δομή. Έχουμε αποφασίσει ότι η ομορφιά πρέπει να είναι εντελώς ελεύθερη, χωρίς κανόνες ή μοτίβα. Το αποτέλεσμα είναι γνώριμο: αρχιτεκτονική που μοιάζει ψυχρή και ελαφρώς εχθρική, τέχνη που μας αφήνει να αναρωτιόμαστε αν μας διαφεύγει κάτι, χώροι που μας κάνουν να νιώθουμε άβολα ακόμη κι αν δεν μπορούμε να πούμε ακριβώς γιατί. Το σώμα μας, πιο οξυδερκές από τις θεωρίες μας, αντιλαμβάνεται αμέσως την παραφωνία.
Η αλήθεια είναι ότι η ομορφιά πάντα εξαρτιόταν από τη δομή. Είναι μια σκαλωσιά που επιτρέπει στο νόημα να αναδυθεί. Όπως το θέτει ο Μάρκους ντι Σωτουά, τα μαθηματικά δεν μειώνουν την ομορφιά· αποκαλύπτουν τα μοτίβα που την καθιστούν δυνατή.
Το γάλα που στριφογυρίζει στον καφέ
Έτσι, την επόμενη φορά που θα σας συγκινήσει ένα κομμάτι μουσικής, που θα νιώσετε δέος κοιτάζοντας ένα ηλιοβασίλεμα ή που θα μαγευτείτε από τον τρόπο που το γάλα στριφογυρίζει μέσα στον καφέ σας, αφιερώστε μια στιγμή για να ευχαριστήσετε νοερά τους αριθμούς. Είναι οι αφανείς ήρωες της ομορφιάς, που κάνουν σιωπηλά τη δουλειά, ενώ το συναίσθημα λαμβάνει όλη τη δόξα.
Ή, για να δανειστούμε τα λόγια του Ντάγκλας Άνταμς, το σύμπαν είναι μια συμφωνία και τα μαθηματικά είναι η παρτιτούρα από την οποία όλοι παίζουν, είτε το γνωρίζουν είτε όχι.
Γεννημένος το 1874 στη Βρετανία, ο Γκίλμπερτ Κηθ Τσέστερτον έζησε τις αποπροσανατολιστικές επιπτώσεις της εκβιομηχάνισης, την άνοδο των ολοκληρωτικών ιδεολογιών, την παρακμή της θρησκευτικής πίστης και την καταστροφή του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Έγραφε σε μια εποχή όπου η πρόοδος θεωρούνταν αναπόφευκτη και η παράδοση εμπόδιο στην ανθρώπινη επίτευξη.
Περίπου 90 χρόνια μετά τον θάνατό του, εξακολουθούμε να αναζητούμε έναν καλύτερο δρόμο προς τα εμπρός. Ποτέ άλλοτε δεν διαθέταμε τόση τεχνολογική αρτιότητα και υλική αφθονία, κι όμως ποτέ άλλοτε δεν ήμασταν τόσο συγχυσμένοι ως προς τις βασικές αρχές. Πράγματα που κάποτε θεωρούνταν δεδομένα σε σχέση με την ελευθερία, την οικογένεια, την εθνική ταυτότητα, την αλήθεια και την ανθρώπινη καλοσύνη αμφισβητούνται σήμερα πιο έντονα από ποτέ.
Τι μπορούμε να μάθουμε από έναν άνθρωπο που έγραψε πριν από περισσότερο από έναν αιώνα; Καταρχάς, ο Τσέστερτον ήταν σταθερός υπέρμαχος της κοινής λογικής —της ιδέας ότι τα άτομα, οι οικογένειες και οι κοινωνίες λειτουργούν καλύτερα όταν είναι ριζωμένα στον ηθικό ρεαλισμό και στη σοφία που κληρονομήθηκε. Η σημασία του δεν βρίσκεται στη χάραξη πολιτικής, αλλά στον ισχυρισμό του ότι ο πολιτισμός εξαρτάται από τα όρια, την ταπεινότητα και την ευγνωμοσύνη για όσα μας έχουν παραδοθεί.
Ο Τσέστερτον θα αντιλαμβανόταν αμέσως ορισμένες από τις χειρότερες σύγχρονες αποτυχίες μας όπως την έλλειψη ορθής κρίσης. Η σύγχρονη ζωή επηρεάζεται όλο και περισσότερο από αφηρημένες θεωρίες που αγνοούν τη βιωμένη εμπειρία. Ο Τσέστερτον παρατηρούσε χαρακτηριστικά ότι «ο τρελός δεν είναι ο άνθρωπος που έχασε τη λογική του, αλλά ο άνθρωπος που έχασε τα πάντα εκτός από τη λογική του».
Πολλοί σημερινοί ιδεολογικοί ακτιβιστές παρουσιάζουν ακριβώς αυτή την παθολογία· μια άκαμπτη εσωτερική λογική αποσυνδεδεμένη από την πραγματικότητα. Είτε πρόκειται για την ποινική δικαιοσύνη είτε για την εκπαίδευση είτε για την κοινωνική πολιτική, υπερασπίζονται θεωρίες ακόμη κι όταν έχει γίνει εμφανές ότι αυτές έχουν αποτύχει. Ο Τσέστερτον δεν θα εκπλησσόταν. Κατανοούσε ότι όταν η λογική αποκόπτεται από τη σωστά ενημερωμένη διαίσθηση, παύει να καθοδηγεί και γίνεται τύραννος.
Αυτό το παράδοξο συνδέεται με την περιφρόνηση για την παράδοση. Αυτό που οι σημερινές πολιτιστικές ελίτ αποκαλούν «πρόοδο» συνήθως δεν είναι τίποτε περισσότερο από κατεδάφιση. Αγάλματα γκρεμίζονται, θεσμοί απονομιμοποιούνται και οι κανόνες που μας κληροδότησαν οι παλαιότερες γενιές είναι απλώς καταπιεστικοί.
Η άποψη του Τσέστερτον ήταν απλή. Η παράδοση, έγραφε, είναι «η δημοκρατία των νεκρών», ένας τρόπος να επιτρέπουμε σε όσους προηγήθηκαν να έχουν ψήφο. Κατά τη γνώμη του, η σύγχρονη παρόρμηση να φιμώσουμε το παρελθόν στο όνομα της απελευθέρωσης είναι βαθιά αντιδημοκρατική, καθώς παραχωρεί απόλυτη εξουσία στη μικρή μειονότητα που είναι σήμερα ζωντανή και βρίσκεται στην εξουσία.
Ένα ακόμη ζήτημα που αναδεικνύει ο Τσέστερτον είναι η αδιάκοπη συγκέντρωση της εξουσίας. Δεν εμπιστευόταν τα μεγάλα απρόσωπα συστήματα που μετέτρεπαν τους ανθρώπους σε μονάδες προς διαχείριση. Πολύ πριν φτάσει το σύγχρονο διοικητικό κράτος στη σημερινή του κλίμακα, προειδοποιούσε ότι οι απομακρυσμένες γραφειοκρατίες θα διάβρωναν την ευθύνη, την πρωτοβουλία και την ελευθερία. Σήμερα, καθώς οι αποφάσεις που επηρεάζουν οικογένειες, σχολεία και κοινότητες λαμβάνονται από ολοένα και πιο μακρινούς οργανισμούς, στελεχωμένους από μη υπόλογους ειδικούς, η θέση του του Τσέστερτον υπέρ της τοπικότητας μοιάζει προφητική: πίστευε ότι η ελευθερία ενισχύεται όταν η ισχύς είναι ριζωμένη κοντά στο σπίτι.
Η καχυποψία του Τσέστερτον απέναντι στην αυξανόμενη τεχνοκρατία δείχνει τη διαχρονική του αξία. Οι σύγχρονες ελίτ αντιμετωπίζουν τα ηθικά και πολιτικά ερωτήματα ως καθαρά τεχνικά προβλήματα που πρέπει να επιλυθούν από ειδικούς. Για παράδειγμα, κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID, η διαφωνία με την επίσημη «ειδική γνώση» καταπνίγηκε έντονα. Ο Τσέστερτον είχε ήδη μιλήσει για αυτή τη συμπεριφορά. «Οι ειδικοί», αστειευόταν κάποτε, «εξηγούν πράγματα που είναι προφανή, ενώ δεν γνωρίζουν τίποτα για πράγματα που είναι μυστηριώδη». Το βαθύτερο νόημα αυτού ήταν ότι οι άνθρωποι δεν είναι μηχανές και οι κοινωνίες δεν μπορούν να σχεδιάζονται χωρίς να λαμβάνονται υπ’ όψιν οι ηθικές συνέπειες. Όταν οι πολιτικές θωρακίζονται από τον λαϊκό έλεγχο, χάνουν την εσωτερική τους ισχύ και τελικά γίνονται σκληρές.
Η σημερινή ηθική σύγχυση αποτυπώνεται καλά από τη σύγχρονη αντίληψη για την ελευθερία. Σήμερα, η ελευθερία συχνά θεωρείται ως η απουσία περιορισμών, ιδιαίτερα ηθικών περιορισμών. Ο Τσέστερτον επέμενε ότι η ελευθερία υπάρχει για κάτι, όχι από τα πάντα. «Οι άνθρωποι δεν διαφέρουν πολύ ως προς το ποιες πράξεις θα χαρακτηρίσουν κακές», έγραφε, «αλλά διαφέρουν τρομερά ως προς το ποια κακά θα θεωρήσουν συγχωρητέα». Μια κουλτούρα που εξυμνεί την αυτονομία αλλά απορρίπτει τη λογοδοσία δεν μπορεί να διατηρηθεί. Το αποτέλεσμα δεν είναι απελευθέρωση, αλλά μοναξιά, διχασμός και αταξία.
Αυτή η κρίση της σύγχρονης ελευθερίας συνδέεται στενά με την αποδυνάμωση της οικογένειας. Ο Τσέστερτον θεωρούσε την οικογένεια θεμελιώδη μονάδα της κοινωνίας και ζωτικό φράγμα απέναντι στην τυραννία. Μακριά από το να αποτελεί χώρο καταπίεσης, έβλεπε την οικογένεια ως σχολείο υποχρέωσης, αγάπης και ανεξαρτησίας. Σήμερα, η δημόσια πολιτική και οι πολιτιστικές αφηγήσεις αντιμετωπίζουν τον σχηματισμό οικογένειας ως προαιρετικό, ως βάρος ή ακόμη και ως κάτι ύποπτο. Ο Τσέστερτον κατανοούσε ότι οι κοινωνίες που υπονομεύουν την οικογένεια αναπόφευκτα αυξάνουν την εξάρτηση από το κράτος. «Το σπίτι είναι το μόνο μέρος της ελευθερίας», έγραψε, διότι διδάσκει την αφοσίωση χωρίς εξαναγκασμό.
Ο Τσέστερτον προσέφερε επίσης διορατικότητα στις σημερινές συζητήσεις για την εθνική ταυτότητα. Σε μεγάλο μέρος της προοδευτικής Δύσης, ο πατριωτισμός αντιμετωπίζεται πλέον με καχυποψία, και η εθνική ιστορία φιλτράρεται μέσα από ένα πρίσμα ενοχής. Ο Τσέστερτον απέρριπτε τόσο τον σωβινισμό όσο και την αυτοαπέχθεια. Πίστευε ότι η αγάπη για την πατρίδα, όταν γίνεται σωστά κατανοητή, είναι προέκταση της ευγνωμοσύνης και όχι ισχυρισμός ανωτερότητας. Ένα έθνος, υποστήριζε, είναι μια ηθική κοινότητα, όχι απλώς μια οικονομική διευθέτηση. Όταν οι κοινές ιστορίες και η πολιτειακή πίστη εξαφανίζονται, η κοινωνική συνοχή σύντομα διαλύεται.
Η εκδίωξη της θρησκείας από τη δημόσια σφαίρα είναι μια ακόμη εξέλιξη που ο Τσέστερτον θα έβρισκε ανησυχητική. Προειδοποιούσε ότι «όταν οι άνθρωποι σταματούν να πιστεύουν στον Θεό, δεν πιστεύουν στο τίποτα· πιστεύουν σε οτιδήποτε». Στον σημερινό «αφυπνισμένο» ηθικισμό, μπορεί κανείς να δει μια εκκοσμικευμένη θεολογία, πλήρη δογμάτων, αιρέσεων, τελετουργιών εξομολόγησης και αφορισμού. Αυτό που λείπει είναι το έλεος. Ο Τσέστερτον πίστευε ότι ο χριστιανισμός δρούσε καταπραϋντικά στη δύναμη της εξουσίας, υπενθυμίζοντας στους ηγέτες ότι κι εκείνοι είναι ατελείς. Χωρίς αυτή την ταπεινότητα, η ηθική βεβαιότητα σκληραίνει και μετατρέπεται σε αναλγησία.
Όλες αυτές τις ανησυχίες ένωνε η βαθιά κατανόηση της ανθρώπινης φύσης από τον Άγγλο φιλόσοφο. Απέρριπτε τη σύγχρονη φαντασίωση ότι οι άνθρωποι μπορούν να τελειοποιηθούν μέσω της κοινωνικής μηχανικής. Η πρόοδος, για εκείνον, σήμαινε ηθική βελτίωση μέσα στα όρια των ανθρώπινων περιορισμών. Ο μεγάλος κίνδυνος των σύγχρονων ιδεολογιών — είτε σοσιαλιστικών είτε τεχνοκρατικών — είναι ότι υπόσχονται τον παράδεισο επί της γης παραδίδοντας κάτι πιο κοντά στην κόλαση.
Ο Τσέστερτον υποστήριξε σταθερά την ιδέα ότι η κοινή λογική δεν αποτελεί εμπόδιο, αλλά αρετή. Σε μια εποχή μεθυσμένη από την καινοτομία και την ηθική αλαζονεία, το μείγμα ταπεινότητας, πνεύματος και σοφίας του δεν είναι μόνο αναζωογονητικό αλλά και απαραίτητο.
Διογκώνεται το κύμα ανησυχίας για την ασφάλεια των παιδιών στην Κίνα, με όλο και περισσότεροι γονείς, σε διάφορες περιοχές της χώρας, να αποσύρουν τα παιδιά τους από τα σχολεία. Η αφορμή; Διαδεδομένοι διαδικτυακά ισχυρισμοί για παράνομες αφαιρέσεις οργάνων από ανηλίκους, που συνδέονται με το καθεστώς του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κίνας.
Ιστοτόποι κοινωνικής δικτύωσης όπως το WeChat, το Douyin και το Rednote έχουν κατακλυστεί από αναρτήσεις γονέων που δηλώνουν πως σταματούν να στέλνουν τα παιδιά τους στο σχολείο, επικαλούμενοι φόβους για τη ζωή τους. Το σύνθημα «όχι σχολείο για να μείνεις ζωντανός» διαδίδεται ταχύτατα μέσα από σχόλια και σύντομα βίντεο.
Το φαινόμενο συνδέεται με την αύξηση των καταγγελιών για εξαφανίσεις ανήλικων στη χώρα, που συνοδεύονται από φήμες ότι από τα πτώματα που εντοπίστηκαν αργότερα έλειπαν όργανα. Παρά το εκτεταμένο δίκτυο παρακολούθησης της χώρας, πολλά παιδιά και νέοι φαίνεται να εξαφανίζονται χωρίς εξηγήσεις, ενώ οι αρχές επιστρέφουν τις σορούς τους πολύ αργότερα, με αδιευκρίνιστες λεπτομέρειες για τις τελευταίες τους ώρες. Οι σχετικές δημοσιεύσεις λογοκρίνονται τακτικά, εντείνονταςτην καχυποψία και τον φόβο των γονέων.
Η Κίνα συγκαταλέγεται στα παγκόσμια κέντρα μεταμοσχεύσεων οργάνων, με υψηλό αριθμό επεμβάσεων στην Ασία. Το Κομμουνιστικό Κόμμα έχει θεσπίσει ενιαίο τιμοκατάλογο για το κόστος των μεταμοσχεύσεων, μέτρο που έχει επικριθεί έντονα από οργανώσεις δικαιωμάτων ως κίνητρο για παραβιάσεις εις βάρος ευάλωτων ομάδων, όπως ανήλικοι και κρατούμενοι συνείδησης.
Στις 22 Ιανουαρίου, ένας χρήστης του Douyin με το όνομα Zujage ανέβασε βίντεο δηλώνοντας ότι η 14χρονη κόρη του δεν θα ξαναπάει σχολείο. «Δεν με νοιάζει πια η ακαδημαϊκή της πορεία. Μου αρκεί να μεγαλώσει ασφαλής, υγιής και χαρούμενη», ανέφερε. Το βίντεο έλαβε εκατοντάδες σχόλια από ανήσυχους γονείς που εξέφραζαν ανάλογα συναισθήματα. Κάποιος έγραψε πως ο 16χρονος γιος του θα παραμείνει σπίτι, λέγοντας «αρκεί να είναι ασφαλής και υγιής». Άλλη μητέρα ανέφερε πως η 15χρονη κόρη της έχει ήδη σταματήσει το σχολείο για να εργαστεί, προσθέτοντας ότι «το μόνο που μετράει είναι να είναι ζωντανή».
Το κύμα ανησυχίας κλιμακώθηκε μετά από εβδομάδες έντονης διαδικτυακής συζήτησης για υποτιθέμενους περίεργους θανάτους παιδιών και ανυπόστατες καταγγελίες για αφαιρέσεις οργάνων από ανηλίκους. Παρά την απουσία χειροπιαστών αποδείξεων, οι φήμες επιμένουν και εξαπλώνονται.
Δικηγόρος από τη Χουμπέι, που συστήθηκε ως Τζανγκ για λόγους ασφαλείας, τόνισε στην Epoch Times ότι οι αντιδράσεις αυτές οφείλονται κυρίως στη γενικότερη διάβρωση της εμπιστοσύνης προς το σύστημα, όχι σε κάποιο μεμονωμένο περιστατικό. «Σε ένα καθεστώς αδιαφάνειας και χωρίς ουσιαστικό έλεγχο της εξουσίας, ο κόσμος δεν έχει τρόπο να διασταυρώσει πληροφορίες ή να ζητήσει λογοδοσία», υπογράμμισε. «Υπάρχει μεγάλο χάσμα ανάμεσα στις επίσημες αφηγήσεις και σε όσα βιώνουν οι πολίτες». Όπως επεσήμανε, οι γονείς στηρίζονται πια σε αποσπασματικές ειδήσεις από τα κοινωνικά δίκτυα για να εκτιμήσουν τους κινδύνους, επικαλούμενος αναφορές για μαθητές που έπεσαν θύματα δολοφονίας εντός σχολικών μονάδων, εξαφανίστηκαν ή έχασαν τη ζωή τους μετά από νοσηλεία. Όταν επικρατεί φόβος για την ασφάλεια των παιδιών, η απόσυρση γίνεται πράξη αυτοπροστασίας.
Έντονες είναι και οι ανησυχίες για τις υποχρεωτικές ιατρικές εξετάσεις στα σχολεία της Κίνας. Σε αναρτήσεις τους, γονείς αμφισβητούν το γιατί ζητούνται αιματολογικές εξετάσεις στα παιδιά, τις οποίες οι ίδιοι δεν είχαν υποβληθεί ως μαθητές. Ανάρτηση μετά την άλλη συνδέουν την παρουσία στο σχολείο με κινδύνους για τη ζωή, ενώ η συζήτηση εντείνεται γύρω από τη φημολογία πως οι αιμοληψίες σχετίζονται με έλεγχο συμβατότητας για μεταμοσχεύσεις. Πολλοί καλούν άλλους γονείς να πάρουν τα παιδιά τους στο σπίτι, για να αποφύγουν πιθανά δεινά.
Το δημόσιο αίσθημα ανησυχίας οξύνθηκε περαιτέρω μετά τις 20 Ιανουαρίου, όταν ο λογαριασμός WeChat του China Organ Donation ανήρτησε βίντεο με 18χρονο δωρητή οργάνων, τη μνήμη του οποίου τιμούσαν γιατροί, πλαισιωμένοι από εικόνες γενέθλιας τούρτας και πιστοποιητικού δωρεάς. Η προώθηση της καμπάνιας προκάλεσε νέο γύρο έντονης διαδικτυακής συζήτησης.
Παράλληλα, ήρθαν ξανά στην επιφάνεια περιστατικά από το πρόσφατο παρελθόν: φωτογραφίες μαθητών με πλακάτ για τη δωρεά οργάνων, καθώς και αφιερώματα για «το δώρο της ζωής». Πατέρας από τη Γούχαν, που παρουσιάζεται ως Ουάνγκ για τη δική του ασφάλεια, παραδέχθηκε την αμηχανία του απέναντι σε αυτές τις επαναλαμβανόμενες εικόνες και μηνύματα στα οποία εκτίθενται τα παιδιά στα σχολεία. Όπως αποκάλυψε, ο ίδιος και η σύζυγός του αποφάσισαν να αποσύρουν το παιδί τους και να προχωρήσουν σε κατ’ οίκον εκπαίδευση, προκειμένου να αποφύγουν το ενδεχόμενο πίεσης να υπογράψουν έγγραφα δωρεάς χωρίς να εξηγούνται πλήρως οι συνέπειες.
Οι κινεζικές Αρχές δεν έχουν προβεί μέχρι στιγμής σε δημόσια τοποθέτηση για το κύμα πανικού ούτε για τα συγκεκριμένα περιστατικά και τις φήμες που κυκλοφορούν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η ξαφνική πτώση δύο εκ των ανώτατων στρατιωτικών αξιωματούχων της Κίνας έχει προκαλέσει έντονες φήμες ότι ο πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ εισέρχεται σε μια αποφασιστική — και πιθανώς αποσταθεροποιητική — φάση εσωτερικής εδραίωσης της εξουσίας του.
Στις 24 Ιανουαρίου, το υπουργείο Εθνικής Άμυνας της Κίνας ανακοίνωσε ότι ο Τζανγκ Γιοουσιά, μέλος του Πολιτικού Γραφείου και αντιπρόεδρος της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής, καθώς και ο Λιου Τζενλί, μέλος της ΚΣΕ και επικεφαλής του Μικτού Επιτελείου Στρατού, τέθηκαν υπό διερεύνηση για σοβαρές παραβιάσεις πειθαρχίας και νόμου. Πρόκειται για μία από τις πλέον δραματικές αποκαθηλώσεις στις κορυφές του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού των τελευταίων δεκαετιών.
Όπως εκτιμά ο πολιτικός αναλυτής Γουέν Ρούι, που εδρεύει στη Νότια Κορέα, «η κίνησή του Σι αντιστοιχεί σε μια ανοικτή αντιπαράθεση με τρεις πανίσχυρες ομάδες, βαθιά ριζωμένες στο εσωτερικό του Κομμουνιστικού Κόμματος: το στρατιωτικό κατεστημένο, την αποκαλούμενη ‘αριστοκρατία’ των απογόνων ιστορικών στελεχών (princlings) και τους συνταξιούχους κομματικούς γέροντες […] Ο Σι Τζινπίνγκ άνοιξε το κουτί της Πανδώρας και όσα ακολουθήσουν μπορεί να αιφνιδιάσουν τους πάντες.»
Οι βαθιές ρίζες του Τζανγκ Γιοουσιά στις Ένοπλες Δυνάμεις
Στο επίκεντρο της τρικυμίας βρίσκεται ο Τζανγκ, ο οποίος θεωρείται μία από τις πλέον εδραίωμενες προσωπικότητες του ΛΑΣ. Υπηρέτησε στις Ένοπλες Δυνάμεις για περισσότερο από μισόν αιώνα και είναι γιος του Τζανγκ Ζονγκσούν, στρατηγού της επαναστατικής περιόδου με καταλυτική επιρροή από τις απαρχές της στρατιωτικής ιστορίας του ΚΚΚ. Σύμφωνα με τον Γουέν, «τα δίκτυα της οικογένειας Τζανγκ εντός του ΛΑΣ εκτείνονται σε διαδοχικές γενιές, σχηματίζοντας ένα εξαιρετικά περίπλοκο πλέγμα αλληλεγγύης και εξυπηρετήσεων».
«Ο Σι Τζινπίνγκ ουσιαστικά εκκινά έναν πόλεμο μέχρις εσχάτων απέναντι σε μια τεράστια δύναμη», σημειώνει ο Γουέν, υπογραμμίζοντας ότι η επιρροή του Τζανγκ ξεπερνά κατά πολύ τους θεσμικούς του ρόλους. Διαχωρίζει όσους επηρεάζονται από την εκκαθάριση σε δύο κύριες κατηγορίες: αξιωματικούς που αντιτάχθηκαν ενεργά στον Σι και ευθυγραμμίστηκαν με τον Τζανγκ, αλλά και αυτούς που, χωρίς να αμφισβητήσουν ανοιχτά τον Σι, διατηρούσαν στενούς δεσμούς με την οικογένεια Τζανγκ.
«Και οι δύο πλέον βρίσκονται εντός της ακτίνας βολής του Σι», τονίζει, προσθέτοντας πως «ο Σι δεν προτίθεται να μπει στον κόπο να ξεχωρίσει ποιος ανήκει πού. Ακόμα και όσοι δεν ενεπλάκησαν ανοιχτά στις εσωτερικές διαμάχες, πιθανόν να κινητοποιηθούν από φόβο, ώστε να μην βρεθούν τυχαία στη μέση. […] Δεν θα τους χαριστεί. Προτιμά να θυσιάσει κάποιον αδίκως παρά να αφήσει έστω και έναν να του ξεφύγει», προειδοποιεί ο Γουέν, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο ευρείας αναταραχής στις τάξεις των Ενόπλων Δυνάμεων.
«Για να εξαλείψει μελλοντικές απειλές, ο Σι αποσκοπεί να ξεριζώσει τα πάντα», σχολιάζει. «Μια τέτοια προσέγγιση είναι βέβαιο ότι θα προκαλέσει τεράστιους κραδασμούς στο στράτευμα». Ο Γουέν εκτιμά πως «ο Σι αντιμετωπίζει πλέον την ανώτατη ηγεσία του ΛΑΣ σαν εν δυνάμει εχθρούς. Σχεδόν τοποθετεί τον εαυτό του απέναντι από το ίδιο το στράτευμα. Πιστεύει κανείς πραγματικά ότι αυτοί οι ανώτατοι αξιωματικοί θα καθίσουν με δεμένα τα χέρια να περιμένουν τη σύλληψή τους;»
Υπό πίεση οι αριστοκράτες διάδοχοι και οι κομματικοί γέροντες
Πέρα από τον στρατό, ο Γουέν διακρίνει άλλες δύο ομάδες που, κατά την άποψή του, έχουν μπει στο στόχαστρο του Σι. Πρώτον, τους λεγόμενους «αριστοκράτες διαδόχους» (princlings), απογόνους των επαναστατών ηγετών του ΚΚΚ, με σημαντική επιρροή στο κρατικό σύστημα. «Αν ο Σι μπορέσει να ‘αποκεφαλίσει’ έναν πρίγκιπα-διάδοχο που κατέχει τη θέση του πρώτου αντιπροέδρου της ΚΣΕ», λέει, «τότε αυτή η τάξη χάνει επί της ουσίας την τελευταία της γραμμή άμυνας». Ο Γουέν διαβλέπει έντονο κλίμα φόβου σ’ αυτόν τον κύκλο, με ορισμένους να εκτιμούν ότι μια μετωπική σύγκρουση αποτελεί πλέον ζήτημα επιβίωσης.
Μέλη της Ορχήστρας του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού αποχωρούν μετά την έναρξη της Εθνοσυνέλευσης, ή Εθνικού Λαϊκού Κογκρέσου, στην Μεγάλη Αίθουσα του Λαού. Πεκίνο, 5 Μαρτίου 2024. (Kevin Frayer/Getty Images)
Τρίτη ομάδα, κατά τον Γουέν, αποτελούν οι απόμαχοι γέροντες του κόμματος. Φέρνει ως χαρακτηριστικό παράδειγμα το περιστατικό στο 20ό Συνέδριο του ΚΚΚ, όταν ο πρώην πρόεδρος Χου Τζιντάο οδηγήθηκε ενώπιον καμερών έξω από την αίθουσα, καταδεικνύοντας ότι ο Σι δεν διστάζει να ταπεινώσει και να απομονώσει τους ιστορικούς πυρήνες ισχύος.
«Ο Σι δεν θα διστάσει να πλήξει σκληρά ακόμα και τους γέροντες που στήριξαν τον Τζανγκ Γιοουσιά στο παρασκήνιο», επισημαίνει ο Γουέν, υπονοώντας ότι η κατάληξη είναι προβλέψιμη.
Ένα στοίχημα με τα θεμέλια του κόμματος
Κατά τον Γουέν, αυτές οι τρεις ομάδες — στρατός, διάδοχοι και κομματικοί γέροντες — συγκροτούν τους τρεις θεμελιώδεις πυλώνες της κυριαρχίας του ΚΚΚ. «Ο ΛΑΣ, που συχνά προβάλλεται από το κόμμα ως ‘γραμμή ζωής’, βρίσκεται στο επίκεντρο της σταθερότητας του καθεστώτος». Η σημερινή σύνθεση της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής υπογραμμίζει το βάθος της εκκαθάρισης: από τα επτά μέλη της, μόνο δύο παραμένουν — ο ίδιος ο Σι ως πρόεδρος και ο αντιπρόεδρος Τζανγκ Σενγκμίν. Από τους εν ενεργεία στρατηγούς, μόλις τέσσερις διατηρούν τον αντίστοιχο βαθμό: ο Τζανγκ Σενγκμίν, ο υπουργός Άμυνας Ντονγκ Τζουν και δύο διοικητές στρατευμάτων που προήχθησαν στα τέλη του 2025.
Κινέζικη παραστρατιωτική αστυνομία παρελαύνει στην πλατεία Τιενανμέν στο Πεκίνο, σε φωτογραφία αρχείου. Frederic J. Brown/AFP μέσω Getty Images
«Για τον Σι Τζινπίνγκ, δεν υπάρχει επιστροφή. Αφού ξεκίνησε, υπάρχει μόνο ένας δρόμος: να συνεχίσει, όσο σκοτεινή κι αν είναι η διαδρομή», τονίζει ο Γουέν, υπογραμμίζοντας πως άλλα κομματικά μπλοκ, που επί μακρόν αντιπαθούσαν τη συσσώρευση εξουσιών στο πρόσωπο του Σι, είτε θα συσπειρωθούν εναντίον του είτε θα μείνουν αμέτοχα.
Σύμφωνα με τον Γουέν, «αυτοί που είναι πραγματικά πρόθυμοι να στηρίξουν τον Σι είναι ελάχιστοι». Εκτιμά πως η όξυνση των εσωτερικών συγκρούσεων που προκαλεί ο Σι ενδέχεται να σηματοδοτήσει την αρχή του τέλους για την κυριαρχία του ΚΚΚ. Η αποπομπή των δύο ανώτατων στρατηγών, όπως τονίζει ο Γουέν, δείχνει ότι «η δύναμη του Σι Τζινπίνγκ βασίζεται ολοένα και περισσότερο σε εκκαθαρίσεις, με τον κίνδυνο εσωτερικής αναταραχής να αυξάνεται αναλόγως».
Περισσότεροι από 880.000 Αμερικανοί ξύπνησαν στο σκοτάδι στις 25 Ιανουαρίου, καθώς μια σφοδρή χειμερινή καταιγίδα διέκοψε την ηλεκτροδότηση στις νότιες Πολιτείες και επέβαλε την ακύρωση άνω των 10.000 πτήσεων στις ΗΠΑ.
Τα αεροδρόμια που επηρεάστηκαν περισσότερο ήταν το Διεθνές Αεροδρόμιο Σάρλοτ Ντάγκλας στη Βόρεια Καρολίνα, το Διεθνές Αεροδρόμιο Χάρτσφηλντ-Τζάκσον στην Ατλάντα, καθώς και τα τρία μεγάλα αεροδρόμια της Νέας Υόρκης — ΛαΓκουάρντια, Νιούαρκ Λίμπερτυ και Τζον Φ. Κέννεντυ — σύμφωνα με την υπηρεσία ιχνηλάτησης πτήσεων FlyAware.
Οι περισσότερες ακυρώσεις αφορούσαν τις American Airlines, Delta Air Lines και Southwest Airlines, καθεμία από τις οποίες ακύρωσε πάνω από 1.200 πτήσεις μόνο την Κυριακή. Η Delta Air Lines ανακοίνωσε πως θα περιορίσει το πρόγραμμα πτήσεων λόγω των χαμηλών θερμοκρασιών.
Το κύμα κακοκαιρίας του σαββατοκύριακου έφερε χιόνι και πάγο από τα νότια Βραχώδη Όρη μέχρι τη Νέα Αγγλία, καλύπτοντας γραμμές ηλεκτρικού με παγωμένο στρώμα. Μέχρι τις 11:15 π.μ. (τοπική ώρα ανατολικής ακτής), 880.447 καταναλωτές είχαν μείνει χωρίς ρεύμα στις Ηνωμένες Πολιτείες, σύμφωνα με την PowerOutage.com.
Η πολιτεία του Τεννεσσή είχε τα περισσότερα περιστατικά, με πάνω από 287.000 διακοπές ρεύματος. Η Νάσβιλ ήταν η πλέον πληγείσα πόλη τόσο στην πολιτεία όσο και στη χώρα, καθώς πάνω από 180.000 κάτοικοι βρέθηκαν χωρίς ηλεκτροδότηση, ενώ οι δρόμοι, τα πεζοδρόμια και τα αυτοκίνητα καλύφθηκαν με παχύ στρώμα πάγου.
«Ο συνδυασμός παγωμένης βροχής και πάγου έχει πλήξει σκληρά την κοινότητά μας σήμερα», ανέφερε η Nashville Electric Service σε σχετική ανάρτηση. «Φορτωμένα πάγο, τα δέντρα σπάνε και παρασύρουν μαζί τους τις γραμμές υψηλής τάσης σε ολόκληρη την περιοχή».
Στο Τέξας περίπου 125.000 και στο Μισισιπί περίπου 140.000 καταναλωτές έμειναν χωρίς ρεύμα. Το υπουργείο Μεταφορών του Τέξας κάλεσε τους οδηγούς να μείνουν εκτός δρόμων, την ώρα που τα εκχιονιστικά προσπαθούσαν να ανοίξουν τις οδικές αρτηρίες: «Ένα κάλεσμα στους ταξιδιώτες: μείνετε σπίτι. Κι αν δεν μπορείτε, μείνετε πίσω», έγραψε σε ανάρτησή του το υπουργείο το πρωί της Κυριακής. Στη Λουιζιάνα, το Κεντάκυ και τη Τζόρτζια, δεκάδες χιλιάδες νοικοκυριά έμειναν επίσης χωρίς ηλεκτρικό το πρωί της Κυριακής.
Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ενέκρινε ομοσπονδιακές δηλώσεις κατάστασης έκτακτης ανάγκης το Σάββατο για τις πολιτείες Νότια Καρολίνα, Βιρτζίνια, Τεννεσσή, Τζόρτζια, Βόρεια Καρολίνα, Μέρυλαντ, Αρκάνσας, Κεντάκυ, Λουιζιάνα, Μισσισσιππί, Ιντιάνα και Δυτική Βιρτζίνια. «Με τη σφοδρή κακοκαιρία να πλήττει το Τεννεσσή αυτό το σαββατοκύριακο, είμαστε ευγνώμονες για τις προσπάθειες της κυβέρνησης Τραμπ να προστατεύσει και να στηρίξει τους πολίτες του Τεννεσσή», ανέφερε η γερουσιαστής Μάρσα Μπλάκμπερν με ανάρτησή της στις 24 Ιανουαρίου.
Η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία προειδοποίησε ότι η καταιγίδα θα συνεχιστεί με ανάμεικτα χειμερινά φαινόμενα έως τη Δευτέρα. Σύμφωνα με δελτίο της υπηρεσίας, στη Νέα Αγγλία αναμένονται έως 46 εκατοστά χιονιού, ενώ στις περιοχές Μιντ-Ατλάντικ και στις κοιλάδες Οχάιο-Τεννεσσή προβλέπεται πάγος πάχους έως 1,3 εκατοστών.
Η υπηρεσία προειδοποίησε επίσης ότι οι πολιτείες στην ανατολική πλευρά του Κόλπου του Μεξικού ενδέχεται να αντιμετωπίσουν ισχυρές καταιγίδες με δυνατούς ανέμους και σποραδικούς ανεμοστρόβιλους την Κυριακή.
Ολοκληρώθηκαν εχθές Σάββατο οι διήμερες τριμερείς συνομιλίες μεταξύ Ρωσίας, Ουκρανίας και ΗΠΑ για τη διαπραγμάτευση των όρων τερματισμού του πολέμου στην Ουκρανία, οι πρώτες με ταυτόχρονη παρουσία των άμεσα εμπλεκόμενων μερών.
Τις διαπραγματεύσεις διεξήγαγαν Ρώσοι και Ουκρανοί αξιωματούχοι, παρουσίᾳ των Στηβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ κ.ά. από πλευράς ΗΠΑ. Παρόλο που δεν δόθηκαν λεπτομέρειες στη δημοσιότητα, χαρακτηρίστηκαν εποικοδομητικές αργότερα από τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σε ανάρτησή του στο Χ, όπου ενημέρωσε ότι κάθε πλευρά θα μετέφερε στην ηγεσία της τα διαμειφθέντα ώστε να σχεδιαστούν τα επόμενα βήματα.
Σύμφωνα με πληροφορίες Αμερικανού αξιωματούχου, Ουκρανοί και Ρώσοι έχουν αρχίσει να εξετάζουν τα κέρδη που μπορούν να αποκομίσουν από την ειρήνη, σημειώνοντας ότι ιδίως οι πρώτοι εστιάζουν στην ανοικοδόμηση της χώρας, η οποία έχει ρημάξει από τον τετραετή πόλεμο. Ο Ουκρανός υπουργός Οικονομικών είχε περιγράψει στις 3 Ιανουαρίου ένα αναπτυξιακό σχέδιο για την οικονομική ανάκαμψη της χώρας, το οποίο προβλέπει ιδιωτικές και δημόσιες επενδύσεις από ΗΠΑ, ΕΕ και G7 ύψους $800 δισ. δολαρίων.
Η ρωσική πλευρά, από την άλλη, δείχνει να ενδιαφέρεται περισσότερο για την ανάπτυξη εμπορικών σχέσεων με τις ΗΠΑ, σύμφωνα πάντα με τον αξιωματούχο, ενώ δεύτερος αξιωματούχος ανέφερε ότι τα δύο μέρη συμφώνησαν να επαναλάβουν τη συνάντηση στο Άμπου Ντάμπι την επόμενη εβδομάδα. Επιπλέον, παρατήρησαν ότι η συζήτηση μεταξύ Ρώσων και Ουκρανών διεξαγόταν άμεσα, χωρίς την αμερικανική παρέμβαση, κάτι που «έδινε μία δυναμική στις διαπραγματεύσεις».
Όσον αφορά τις εγγυήσεις ασφαλείας που απαιτεί το Κίεβο ώστε να προχωρήσει σε ειρηνευτική συμφωνία, ο Αμερικανός αξιωματούχος είπε ότι έχει γίνει σημαντική πρόοδος στα σχετικά πρωτόκολλα, τα οποία έχουν εξεταστεί από το ΝΑΤΟ και τη στρατιωτική ηγεσία των ΗΠΑ.
Παρά την αισιοδοξία που ενέπνευσαν οι συνομιλίες στο Άμπου Ντάμπι, η εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο εμπόλεμων πλευρών είναι εύθραυστη και δοκιμάζεται από τις συγκρούσεις και τις επιθετικές κινήσεις που σημειώνονται ακόμη, όπως η ρωσική επίθεση με πυραύλους σε κατοικημένες περιοχές και ενεργειακές υποδομές του Κιέβου και του Χαρκόβου, που έλαβε χώρα εχθές Σάββατο· ταυτόχρονα, και η ρωσική πλευρά ανακοίνωσε, μέσω του κρατικού ειδησεογραφικού πρακτορείου TASS, ουκρανική επίθεση κατά του Μπέλγκοροντ, το οποίο βρίσκεται κοντά στα ρωσο-ουκρανικά σύνορα, επίσης το Σάββατο.
Τα ευρωπαϊκά τυριά έχουν παράδοση αιώνων — στην ιστορία του κάθε ενός, το τοπίο πρωταγωνιστεί, σε μία αρμονική συνύπαρξη της φύσης και της ανθρώπινης παράδοσης.
Για τη δημιουργία ενός εκλεπτυσμένου πλατώ τυριών, επιτρέψτε στη μοναδικότητα του κάθε προϊόντος και στον χαρακτήρα του κάθε τόπου να εκφραστεί, υψώνοντας το αποτέλεσμα σε μια πολυδιάστατη εμπειρία.
Υγρά σπήλαια της βόρειας Ισπανία, μικρά νησιά που βρέχονται από τη Μεσόγειο και θρυλικές περιοχές που προστατεύονται από κάστρα, δίνουν περισσότερες από 150 ποικιλίες, με 27 Προστατευόμενες Ονομασίες Προέλευσης (ΠΟΠ) και 4 Γεωγραφικές Ενδείξεις, περιμένουν να κατακτήσουν τον ουρανίσκο σας: Manchego, Cabrales, Idiazabal, Mahón, Torta del Casar, Roncal, Murcia al vino, κ.ά.
Άλλες παράμετροι που καθορίζουν την επιτυχία ενός πλατώ τυριών — εκτός από την ποιότητα — είναι η ποικιλία, η θερμοκρασία, η αισθητική, το περιεχόμενο.
Ποικιλία, πάνω απ’ όλα: Περιλάβετε τουλάχιστον τρεις ποικιλίες ευρωπαϊκών τυριών, με διαφορετικές υφές και γεύσεις. Συνδυάστε αγελαδινά, πρόβεια και κατσικίσια τυριά για ισορροπία και έκπληξη.
Τέλεια θερμοκρασία: Σερβίρετε τα τυριά σε θερμοκρασία δωματίου, ώστε να αναδείξουν όλο το άρωμα και τη γεύση τους. Μια λεπτομέρεια που κάνει όλη τη διαφορά!
Προσεκτική παρουσίαση: Κόψτε τα τυριά σε μικρά κομμάτια και τακτοποιήστε τα από το πιο ήπιο στο πιο έντονο. Χρησιμοποιήστε διαφορετικά μαχαίρια για να αποφύγετε την ανάμειξη των γεύσεων.
Συναφή συνοδευτικά: Κυδώνια, ελιές, σταφύλια, ξηροί καρποί και χωριάτικο ψωμί συνοδεύουν ιδανικά τα τυριά σας. Βάλτε μια έξτρα πινελιά, περιλαμβάνοντας και φρούτα εποχής.
Αφηγηθείτε μια ιστορία: Κάθε ευρωπαϊκό τυρί έχει μια μοναδική προέλευση και αιώνες παράδοσης. Γνωρίζοντας την ιστορία του, εμπλουτίζετε την εμπειρία και μετατρέπετε το πιάτο σας σε ένα πολιτιστικό ταξίδι.
Οι ενήλικες που χρησιμοποιούν εργαλεία παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ) καθημερινά — ιδίως για προσωπικούς, μη εργασιακούς λόγους — εμφανίζουν σημαντικά υψηλότερα ποσοστά κατάθλιψης σε σύγκριση με όσους τα χρησιμοποιούν σπανιότερα ή καθόλου, σύμφωνα με νέα αμερικανική έρευνα σε περισσότερα από 20.000 άτομα.
Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν την Τετάρτη στο JAMA Network Open, έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία το ChatGPT και παρόμοια εργαλεία έχουν περάσει από την «καινοτομία» στην καθημερινή ρουτίνα για εκατομμύρια ανθρώπους. Η έρευνα, που διεξήχθη διαδικτυακά την άνοιξη του 2025, διαπίστωσε ότι περίπου ένας στους δέκα ενήλικες χρησιμοποιεί πλέον παραγωγική ΑΙ τουλάχιστον μία φορά την ημέρα.
Οι καθημερινοί χρήστες είχαν περίπου 30% υψηλότερες πιθανότητες να πληρούν το όριο για μέτρια κατάθλιψη — ένα επίπεδο στο οποίο οι γιατροί συχνά αρχίζουν να εξετάζουν το ενδεχόμενο θεραπείας ή παραπομπής, όπως σημείωσαν οι συγγραφείς. Κάποιοι άνθρωποι που ήδη βιώνουν άγχος ή κατάθλιψη ενδέχεται να στρέφονται στην ΑΙ επειδή τη βρίσκουν υποστηρικτική, ενώ άλλοι μπορεί να τη χρησιμοποιούν έντονα και στη συνέχεια να αισθάνονται χειρότερα.
Ο Δρ Τζον Τόρους (Dr. John Torous), διευθυντής του Τμήματος Ψηφιακής Ψυχιατρικής στο Department of Psychiatry του Beth Israel Deaconess Medical Center, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, δήλωσε στην εφημερίδα The Epoch Times ότι η μελέτη δείχνει συσχέτιση της ΑΙ με περισσότερη κατάθλιψη, αλλά δεν μπορεί να απαντήσει τι προηγήθηκε, και μπορεί να υποστηριχθεί πειστικά και η μία και η άλλη εκδοχή.
Οι συγγραφείς της μελέτης τόνισαν ότι η ΑΙ εξαπλώνεται γρήγορα και χρησιμοποιείται σε τεράστια κλίμακα, γεγονός που καθιστά ιδιαίτερα σημαντικό να κατανοηθεί τι οδηγεί αυτή τη σχέση. Ιδίως καθώς τα εργαλεία ΑΙ καλύπτουν όλο και περισσότερο ρόλους που παλαιότερα είχαν άνθρωποι — δίνοντας συμβουλές, βοηθώντας στη σκέψη γύρω από προβλήματα και προσφέροντας συναισθηματική υποστήριξη — γίνεται όλο και δυσκολότερο να αγνοηθούν οι επιπτώσεις στην ψυχική υγεία.
Γιατί η προσωπική χρήση ΑΙ επηρεάζει περισσότερο
Όταν οι ερευνητές διαχώρισαν τη χρήση ΑΙ για εργασία ή σπουδές από την προσωπική χρήση — π.χ. για συμβουλές ή συναισθηματική υποστήριξη — η εικόνα έγινε πιο καθαρή. Από όσους ανέφεραν καθημερινή χρήση, το 87% τη χρησιμοποιούσε για προσωπικούς λόγους — αναζητώντας συμβουλές, επεξεργαζόμενοι αποφάσεις ή διαχειριζόμενοι συναισθήματα — ενώ το 48% τη χρησιμοποιούσε για την εργασία και το 11% για το σχολείο.
Η προσωπική χρήση ΑΙ συνδέθηκε με υψηλότερες βαθμολογίες κατάθλιψης, ενώ η χρήση που σχετίζεται με εργασία ή σχολείο δεν παρουσίασε τέτοια σύνδεση. Αυτή η διάκριση μπορεί να προσφέρει ενδείξεις για το τι οδηγεί τη σχέση. Η εργασιακή χρήση ΑΙ τείνει να είναι πιο δομημένη και χρονικά περιορισμένη. Η προσωπική χρήση είναι συχνά πιο ανοιχτή σε διάρκεια και περιεχόμενο — το είδος αλληλεπίδρασης που παλαιότερα γινόταν κυρίως με φίλους, οικογένεια ή θεραπευτές.
Ο Τόρους ανέφερε ότι πολλοί άνθρωποι στρέφονται στην ΑΙ για ψυχολογική υποστήριξη, επομένως δεν είναι απρόσμενο οι συχνότεροι χρήστες να αναφέρουν περισσότερα συμπτώματα, κάτι που ενδέχεται να εξηγεί γιατί χρησιμοποιούν εξαρχής τα εργαλεία αυτά.
Οι συμμετέχοντες στη μελέτη απάντησαν σε ερωτήσεις για τη διάθεσή τους. Κατά μέσο όρο, οι καθημερινοί χρήστες ΑΙ είχαν βαθμολογία περίπου μία μονάδα υψηλότερη, σε κλίμακα κατάθλιψης από 0 έως 27 μονάδες, σε σύγκριση με όσους δεν χρησιμοποιούσαν ΑΙ — μια μέτρια διαφορά που ήταν συνεπής στο μεγάλο δείγμα.
Οι διαφορές στην ψυχική υγεία ήταν μικρές σε επίπεδο μεμονωμένου ατόμου, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι αμελητέες, όπως δήλωσε στην Epoch Times ο Τζέιμς Ντράκμαν (James Druckman), συνυπογράφων της μελέτης που βοήθησε στον σχεδιασμό της έρευνας.
Ο Ντράκμαν, καθηγητής πολιτικών επιστημών στο University of Rochester, ανέφερε ότι, αν η σχέση αυτή επιβεβαιωθεί, μπορεί να είναι σημαντική, καθώς θα υποδήλωνε έναν παράγοντα που θα μπορούσε να βλάψει την ψυχική υγεία και, έτσι, να προσφέρει ενδείξεις για το ποιου τύπου δραστηριότητες θα πρέπει να παρακολουθούνται από κλινική σκοπιά.
Παρόμοια — αν και ελαφρώς πιο αδύναμα — μοτίβα εμφανίστηκαν επίσης για το άγχος και την ευερεθιστότητα.
Οι μεσήλικες έδειξαν την ισχυρότερη συσχέτιση
Ωστόσο, η μελέτη δεν μπορεί να απαντήσει σε ένα κρίσιμο ερώτημα· αν η χρήση ΑΙ συμβάλλει στην κατάθλιψη ή αν οι άνθρωποι που ήδη αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην ψυχική τους υγεία είναι απλώς πιο πιθανό να στραφούν σε αυτά τα εργαλεία για υποστήριξη.
Παρότι οι νεότεροι ενήλικες ήταν πιο πιθανό να χρησιμοποιούν ΑΙ τακτικά, οι ισχυρότερες συσχετίσεις με την ψυχική υγεία εμφανίστηκαν στις ηλικίες 25 έως 64 ετών, με το πιο έντονο σήμα σε όσους βρίσκονται στη μέση ηλικία, 45 έως 64 ετών — περίοδο που συχνά χαρακτηρίζεται από εργασιακή πίεση, αυξημένες οικογενειακές ευθύνες και περιορισμένη κοινωνική ζωή. Οι καθημερινοί χρήστες ήταν πιο πιθανό να είναι άνδρες, υψηλότερου εισοδήματος, κάτοχοι πανεπιστημιακών ή μεταπτυχιακών τίτλων και κάτοικοι αστικών περιοχών.
Όταν η συντροφικότητα μέσω ΑΙ και τα ρομποτικά συστήματα συνομιλίας αρχίζουν να αντικαθιστούν τις συζητήσεις με φίλους, μέλη της οικογένειας ή συναδέλφους, μπορεί να αλλάζει ανεπαίσθητα ο τρόπος με τον οποίο οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν το στρες. Η ανθρώπινη αλληλεπίδραση προσφέρει συναισθηματικές αποχρώσεις που η ΑΙ δεν μπορεί να αναπαράγει πλήρως.
Τα ρομποτικά συστήματα συνομιλίας ΑΙ είναι σχεδιασμένα ώστε να κρατούν τους ανθρώπους σε εμπλοκή — απαντώντας γρήγορα, προσαρμοζόμενα στα ενδιαφέροντά τους και κάνοντας τις συνομιλίες να μοιάζουν προσωπικές. Αυτό μπορεί να είναι παρηγορητικό τη στιγμή που συμβαίνει, αλλά η απρόσκοπτη εμπειρία δημιουργεί μια ψευδαίσθηση οικειότητας που δεν αντέχει και μπορεί να οδηγήσει κάποιους να νιώθουν μεγαλύτερη απογοήτευση στην πραγματική ζωή ή να αναπτύξουν συναισθηματική εξάρτηση με την πάροδο του χρόνου. Σε ορισμένες μεμονωμένες περιπτώσεις, τα ρομποτικά συστήματα συνομιλίας έχουν επιδεινώσει παραληρηματικές ιδέες και ακόμη και απόπειρες αυτοκτονίας σε χρήστες.
Ο Μάικλ Ίνζλιχτ (Michael Inzlicht), ψυχολόγος στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο που μελετά τα κίνητρα και το νόημα, δήλωσε στην Epoch Times ότι, όταν οι άνθρωποι «μεταφέρουν» στην ΑΙ τη σκέψη ή τη δημιουργική εργασία, οι δραστηριότητες μπορεί να φαίνονται λιγότερο ουσιαστικές.
Η σημασία της μελέτης για όσους χρησιμοποιούν ΑΙ
Επειδή η έρευνα κατέγραψε μόνο μία χρονική στιγμή, δεν μπορεί να τεκμηριώσει αιτιώδη σχέση. Οι μετρήσεις βασίστηκαν σε αυτοαναφορά, χωρίς κλινικές συνεντεύξεις ή λεπτομερείς πληροφορίες για το ιστορικό ψυχικής υγείας των ανθρώπων ή άλλους στρεσογόνους παράγοντες στη ζωή τους που θα μπορούσαν να εξηγούν τόσο τη χρήση ΑΙ όσο και την κατάθλιψη.
Ορισμένα στοιχεία υποδεικνύουν ότι τα εργαλεία ΑΙ μπορούν να είναι χρήσιμα όταν χρησιμοποιούνται κατάλληλα. Ο Ίνζλιχτ ανέφερε ότι υπάρχει σύνδεση μεταξύ προσπάθειας και νοήματος, σημειώνοντας ότι οι άνθρωποι που χρησιμοποιούν ΑΙ για να γράψουν εκθέσεις τείνουν να βρίσκουν τη διαδικασία λιγότερο ουσιαστική από όσους κάνουν οι ίδιοι τη δουλειά. Πρόσθεσε ότι αυτό δεν σημαίνει πως κάθε «τριβή» είναι καλή, επισημαίνοντας εργασίες όπως η συμπλήρωση γραφειοκρατικών εντύπων. Ωστόσο, αυτό εγείρει την πιθανότητα ότι η χρήση ΑΙ για να «εξομαλύνει» πιο προσωπικές προκλήσεις μπορεί να συνοδεύεται από συναισθηματικά ανταλλάγματα.
Μία τυχαιοποιημένη δοκιμή διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι που ανατέθηκαν σε ένα ρομποτικό σύστημα συνομιλίας, ειδικά εκπαιδευμένο για την αντιμετώπιση συμπτωμάτων ψυχικής υγείας, εμφάνισαν μειώσεις στην κατάθλιψη και το άγχος, κάτι που, όπως έγραψαν οι συγγραφείς της μελέτης, υποδηλώνει ότι η φύση και το πλαίσιο της χρήσης μπορεί να είναι σημαντικοί παράγοντες που πρέπει να ληφθούν υπόψη.
Ο Τόρους ανέφερε ότι είναι γνωστό πως η ΑΙ μπορεί να είναι βοηθητική για κάποιους ανθρώπους και πραγματικά επιβλαβής για άλλους, και ότι γι’ αυτό ανησυχεί όταν παρουσιάζεται ως αποκλειστικά «καλή» ή «κακή». Όπως σημείωσε, έχει σημασία ο τρόπος αλληλεπίδρασης με την ΑΙ, επειδή η ΑΙ είναι απρόβλεπτη. Ακόμη και το ίδιο άτομο, την ίδια στιγμή, μπορεί να πάρει πολύ διαφορετικές απαντήσεις ανάλογα με το πώς θα διατυπώσει μια ερώτηση ή μια προτροπή, κάτι που δυσκολεύει τη μελέτη των μακροπρόθεσμων επιπτώσεων της χρήσης ΑΙ.
Ο Ίνζλιχτ υπέδειξε ότι είναι πιθανότερο οι άνθρωποι που ήδη δυσκολεύονται — ή που αντιμετωπίζουν άλλους μη μετρημένους στρεσογόνους παράγοντες ή προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας— να έλκονται από τα εργαλεία ΑΙ εξαρχής, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για μακροχρόνια έρευνα. Είπε ότι αυτό που χρειάζεται είναι μια διαχρονική μελέτη.
Προς το παρόν, οι ειδικοί συνιστούν να χρησιμοποιούνται τα εργαλεία ΑΙ με διάκριση. Άνθρωποι που βασίζονται στην ΑΙ για συναισθηματική υποστήριξη μπορεί να ωφεληθούν αν απευθυνθούν και σε έναν έμπιστο φίλο ή σε έναν επαγγελματία υγείας, ιδίως αν παρατηρούν επίμονη χαμηλή διάθεση, άγχος ή ευερεθιστότητα. Το πώς χρησιμοποιούμε την ΑΙ και το ποιοι είμαστε τη στιγμή που τη χρησιμοποιούμε μπορεί να έχει μεγαλύτερη σημασία απ’ όσο αντιλαμβανόμαστε.
Η ανεξήγητη απουσία αρκετών ανώτερων αξιωματούχων του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κίνας (ΚΚΚ) και του στρατού από πολιτικό σεμινάριο υψηλού επιπέδου αυτή την εβδομάδα προκάλεσε εικασίες μεταξύ αναλυτών της Κίνας, υπογραμμίζοντας την αδιαφάνεια των εσωτερικών αγώνων ισχύος στο ΚΚΚ.
Η Κεντρική Τηλεόραση της Κίνας ανέφερε ότι το σεμινάριο για αξιωματούχους επαρχιακού και υπουργικού επιπέδου, που σχετίζεται με την 4η Ολομέλεια της 20ής Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΚ, άνοιξε στις 20 Ιανουαρίου στην Κεντρική Σχολή του Κόμματος στο Πεκίνο, όπου ο Κινέζος ηγέτης Σι Τζινπίνγκ εκφώνησε ομιλία.
Ωστόσο, πλάνα που μετέδωσε ο κρατικός τηλεοπτικός φορέας έδειξαν ότι απουσίαζαν αρκετοί υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι, μεταξύ των οποίων ο αντιπρόεδρος της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής (CMC) Τζανγκ Γιουσία, το μέλος της CMC και επικεφαλής του Τμήματος Κοινού Επιτελείου Λιου Τζενλί, ο επικεφαλής του Τμήματος Οργανώσεων της Κεντρικής Επιτροπής Σι Ταϊφένγκ, ο πρώην γραμματέας του Κόμματος στο Σιντζιάνγκ Μα Σινγκρούι και ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Χε Λιφένγκ.
Παρότι ορισμένες απουσίες είχαν εύλογες εξηγήσεις, άλλες δεν είχαν, γεγονός που τροφοδότησε φήμες για πάλη εξουσίας στο εσωτερικό του ΚΚΚ και του στρατού. Το ΚΚΚ επιβεβαίωσε ότι ο Χε συμμετείχε στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός της Ελβετίας, από τις 19 έως τις 22 Ιανουαρίου. Ο Μα απουσιάζει από πολλαπλές σημαντικές εκδηλώσεις τους τελευταίους μήνες και ευρέως φημολογείται ότι τελεί υπό έρευνα, αν και δεν έχει γίνει καμία επίσημη ανακοίνωση. Οι λόγοι για τις απουσίες των Τζανγκ, Λιου και Σι δεν γνωστοποιήθηκαν.
Αντίθετα, ο νεοπροαχθείς αντιπρόεδρος της CMC Τζανγκ Σενγκμίν και ο υπουργός Άμυνας Ντονγκ Τζουν ήταν παρόντες στο σεμινάριο, γεγονός που όξυνε ακόμη περισσότερο την προσοχή προς όσους έλειπαν. Μεταξύ αυτών, η απουσία του Τζανγκ Γιουσία έχει προκαλέσει τον εντονότερο έλεγχο, καθώς κυκλοφορούν φήμες ότι ο ίδιος και στενοί συνεργάτες του κλήθηκαν για ανάκριση.
Απουσίες ή πολιτικά μηνύματα;
Ο Φενγκ Τσονγκγί, αναπληρωτής καθηγητής Σπουδών Κίνας στο University of Technology Sydney, δήλωσε στην εφημερίδα The Epoch Times ότι η πιο πιθανή εξήγηση για τέτοιες συντονισμένες απουσίες είναι πως οι αξιωματούχοι είχαν εκκαθαριστεί από τον Σι Τζινπίνγκ, υποστηρίζοντας ότι ανώτατα στρατιωτικά στελέχη έχουν επανειλημμένα αποτύχει να προβάλλουν ουσιαστική αντίσταση στην εδραίωση της εξουσίας του Σι.
Ο Κινέζος αντιφρονών που ζει στην Αυστραλία και σχολιαστής κινεζικών τρεχουσών υποθέσεων Έντγουιν Τσιάνγκ είπε στην Epoch Times ότι, αν πράγματι ο Τζανγκ Γιουσία είχε απομακρυνθεί, ο Τζανγκ Σενγκμίν θα μπορούσε να τον αντικαταστήσει ως πρώτος αντιπρόεδρος της CMC.
Ο Τσιάνγκ περιέγραψε την κατάσταση ως σύγκρουση συμφερόντων, επισημαίνοντας ότι, ενώ ο Τζανγκ Γιουσία και ο Σι Τζινπίνγκ ήταν επί μακρόν ευθυγραμμισμένοι, ο Σι πλέον ήθελε ο Τζανγκ να αποσυρθεί, κίνηση στην οποία ο Τζανγκ, κατά τους ισχυρισμούς, αντιστάθηκε.
Ο Γουάνγκ Χε, σχολιαστής κινεζικών τρεχουσών υποθέσεων με έδρα τις ΗΠΑ, κάλεσε σε αυτοσυγκράτηση, σημειώνοντας ότι οι έλεγχοι πληροφόρησης στην Κίνα καθιστούν αδύνατη την εξαγωγή βέβαιων συμπερασμάτων. Ανέφερε ότι ο Τζανγκ Γιουσία παραμένει μέλος του Πολιτικού Γραφείου και ότι, στη σημερινή δομή ισχύος της CMC, πιθανότατα διαθέτει περισσότερη πραγματική στρατιωτική εξουσία από τον Τζανγκ Σενγκμίν, ο οποίος δεν είναι μέλος του Πολιτικού Γραφείου.
Ο Γουάνγκ είπε στην Epoch Times ότι θα ήταν απίθανο ο Σι Τζινπίνγκ να απομακρύνει τον Τζανγκ Γιουσία, προσθέτοντας ότι κάποια ασθένεια ή αδήλωτα καθήκοντα θα μπορούσαν επίσης να εξηγήσουν την απουσία του Τζανγκ. Υποστήριξε ότι οι φήμες μπορεί να αποτελούν ψευδή πληροφόρηση που διέρρευσαν φατρίες εντός του Κόμματος, οι οποίες διαφωνούν με τον Σι, σε μια προσπάθεια να υπονομεύσουν την εμπιστοσύνη στην ηγεσία του.
Ο έμπειρος Κινέζος πολιτικός σχολιαστής Τσάι Σενγκκούν, με έδρα τις ΗΠΑ, έγραψε στο X στις 22 Ιανουαρίου ότι η φημολογία γύρω από την πιθανή κράτηση του Τζανγκ Γιουσία εξαπλωνόταν ραγδαία και γινόταν ολοένα και πιο εντυπωσιοθηρική. Κάλεσε σε προσοχή, σημειώνοντας ότι οι πηγές ήταν αδύνατον να επαληθευτούν, και πρότεινε οι παρατηρητές να προσέξουν αν ο Τζανγκ εμφανιστεί σε προσεχείς εκδηλώσεις για το Νέο Σεληνιακό Έτος.
Πρόσθεσε ότι αν ο Τζανγκ Γιουσία είχε όντως συλληφθεί, αυτό θα σήμαινε πλήρη ρήξη μεταξύ του Σι Τζινπίνγκ και της λεγόμενης «κόκκινης αριστοκρατίας» του Κόμματος. Κατά την εκτίμησή του, το τι θα ακολουθούσε θα εξαρτιόταν από το πώς θα επέλεγαν να αντιδράσουν εκείνες οι οικογένειες της «κόκκινης ελίτ». Συνέχισε λέγοντας ότι, όσο κι αν οι «κόκκινες οικογένειες» ενώνονται για να αντεπιτεθούν, ελάχιστοι από τους στενούς έμπιστους του Σι Τζινπίνγκ θα τολμούσαν να αντισταθούν μέχρι τέλους.
Το Πολιτικό Γραφείο είναι το δεύτερο υψηλότερο ηγετικό όργανο του ΚΚΚ. Εικοσιτέσσερις από τους κορυφαίους αξιωματούχους του ΚΚΚ υπηρετούν ως μέλη του για να επιβλέπουν το Κόμμα και την κεντρική κυβέρνηση.
Εντάσεις στον στρατό
Ο Γου Τζουολάι, Κινέζος μελετητής και πολιτικός σχολιαστής με έδρα τις ΗΠΑ, είπε στην κινεζόφωνη διαδικτυακή εκπομπή του στο YouTube ότι βαθύτερες εντάσεις μεταξύ του Τζανγκ Γιουσία και του Σι Τζινπίνγκ πηγάζουν από τις διαφωνίες του Τζανγκ με το ολοένα και πιο προσωποκεντρικό, «μαοϊκού» τύπου στυλ ηγεσίας του Σι. Επικαλέστηκε ως πηγές εσωτερικής δυσαρέσκειας την ταχεία προαγωγή πιστών στελεχών και την επανεμφάνιση προπαγάνδας που θυμίζει την Πολιτιστική Επανάσταση.
Ειδικότερα, ο Γου παρατήρησε ότι ο στρατιωτικός Τύπος του ΚΚΚ δημοσίευσε το 2024 σχολιασμούς που καλούσαν σε «δημοκρατικό συγκεντρωτισμό» και προειδοποιούσαν κατά της «πατριαρχικής ηγεσίας», κάτι που, όπως είπε, ενδέχεται να έφερε το αποτύπωμα του Τζανγκ.
Ο Τζανγκ εξαφανίστηκε για λίγο από τη δημόσια θέα για μία εβδομάδα τον Νοέμβριο του περασμένου έτους, πριν επανεμφανιστεί σε συνεδρία μελέτης του Πολιτικού Γραφείου. Η πιο πρόσφατη επιβεβαιωμένη δημόσια εμφάνισή του ήταν στις 22 Δεκεμβρίου, σε τελετή προαγωγής αξιωματικών στον βαθμό του στρατηγού.
Μια ακόμη απουσία που προκαλεί ερωτήματα
Η προσοχή έχει στραφεί επίσης στον Σι Ταϊφένγκ, επικεφαλής του Τμήματος Οργανώσεων του ΚΚΚ. Αφού απουσίασε από το σεμινάριο της 20ής Ιανουαρίου, ο Σι έλειπε ξανά την επόμενη ημέρα από συμπόσιο για τις μακροοικονομικές προοπτικές του 2025, εκδήλωση την οποία είχε προεδρεύσει τόσο το 2024 όσο και νωρίτερα, τον Ιανουάριο του 2025.
Το Τμήμα Οργανώσεων είναι ουσιαστικά το τμήμα ανθρώπινου δυναμικού του καθεστώτος και εποπτεύει τις τοποθετήσεις προσωπικού εντός του Κόμματος.
Ο Ντου Γουέν, πρώην νομικός σύμβουλος της κυβέρνησης της Εσωτερικής Μογγολίας που διέφυγε από την Κίνα και πλέον ζει στο Βέλγιο, είπε στην κινεζόφωνη διαδικτυακή εκπομπή του στο YouTube ότι η απουσία του Σι ήταν πολύ ασυνήθιστη, σημειώνοντας ότι το Τμήμα Οργανώσεων είναι κατά κύριο λόγο υπεύθυνο για την οργάνωση της εκπαίδευσης των στελεχών.
Ο «ιδιαίτερα ασυνήθιστος» ρόλος του Κάι Τσι
Οι εικασίες εντάθηκαν περαιτέρω έπειτα από έκρηξη σε χαλυβουργείο στην Εσωτερική Μογγολία στις 18 Ιανουαρίου. Όταν ο περιφερειακός γραμματέας του Κόμματος Γουάνγκ Γουεϊτζόνγκ επισκέφθηκε τον χώρο την ίδια ημέρα, έδωσε έμφαση στην εφαρμογή οδηγιών του μέλους του Πολιτικού Γραφείου Κάι Τσι, κίνηση που, σύμφωνα με ορισμένους αναλυτές, αποκλίνει από τους κανόνες του ΚΚΚ, όπου τέτοιου είδους κατευθύνσεις συνήθως προέρχονται από τον Σι Τζινπίνγκ ή τον πρωθυπουργό Λι Τσιανγκ.
Το μέλος της Μόνιμης Επιτροπής Τσάι Τσι φαίνεται σε εκδήλωση Τύπου με μέλη της νέας Μόνιμης Επιτροπής του Πολιτικού Γραφείου του Κομμουνιστικού Κόμματος και Κινέζους και ξένους δημοσιογράφους στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού στο Πεκίνο στις 23 Οκτωβρίου 2022. (Kevin Frayer/Getty Images)
Ο σχολιαστής για την Κίνα Γουάνγκ Χε χαρακτήρισε το περιστατικό «ιδιαίτερα ασυνήθιστο», αν και προειδοποίησε ότι η πολιτική του σημασία παραμένει ασαφής.
Ο Κάι Σενγκκούν διερωτήθηκε στο X αν το περιστατικό αντανακλούσε μετατόπιση εξουσίας, ρωτώντας αν ο Κάι Τσι είχε αναλάβει ευθύνες που κανονικά προορίζονται για τον Σι.
Ο Σι συνεχίζει να κυριαρχεί στην κάλυψη των κρατικών μέσων ενημέρωσης, ακόμη κι ενώ παρατηρητές της Κίνας εικάζουν για τις εσωτερικές ρυθμίσεις εξουσίας του καθεστώτος.
Ο Γουάνγκ Χε είπε ότι, αν ο Σι Τζινπίνγκ δεν κατέχει απόλυτη εξουσία και οι δημόσιες εμφανίσεις του είναι απλώς επιτελεστικές, τότε το μόνο που μπορεί να γίνει είναι να παρατηρηθεί τι θα συμβεί στη συνέχεια.
