Σάββατο, 02 Μαΐ, 2026

Οι ισχυρισμοί του Πεκίνου για κυβερνοεπίθεση της NSA προδίδουν περαιτέρω αποσύνδεση ΗΠΑ-Κίνας

Ανάλυση ειδήσεων

Καθώς οι εντάσεις κλιμακώνονται μεταξύ της Κίνας και των Ηνωμένων Πολιτειών, το Πεκίνο έχει κατηγορήσει μια αμερικανική υπηρεσία ασφαλείας και άλλους για διεξαγωγή κυβερνοεπιθέσεων σε υποδομές ζωτικής σημασίας. Οι αναλυτές πιστεύουν ότι αυτή η κατάσταση δείχνει μια ευρύτερη τάση οικονομικής αποσύνδεσης μεταξύ των δύο εθνών.

Το κρατικό μέσο Xinhua [Σινχουά] ανέφερε στις 15 Απριλίου ότι οι κινεζικές αρχές κατηγόρησαν την Υπηρεσία Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ (NSA) ότι εξαπέλυσε κυβερνοεπιθέσεις κατά τη διάρκεια των Ασιατικών Χειμερινών Αγώνων στο Χαρμπίν, την πρωτεύουσα της επαρχίας Χεϊλονγκτσιάνγκ, τον Φεβρουάριο.

Κινέζοι ειδικοί κυβερνοασφάλειας ισχυρίζονται ότι βρήκαν «οδηγίες» σε κρίσιμη υποδομή της Χεϊλονγκτσιάνγκ, που τους ενοχοποιούν την αμερικανική υπηρεσία ως δράστη, σύμφωνα με το άρθρο ειδήσεων, το οποίο αναδημοσιεύτηκε στον ιστότοπο του υπουργείου Δημόσιας Ασφάλειας της Κίνας, της κορυφαίας υπηρεσίας κατασκοπείας της χώρας.

Η ανακοίνωση του Πεκίνου έπεται έκθεσης που κυκλοφόρησε από το Εθνικό Κέντρο Αντιμετώπισης Έκτακτης Ανάγκης για Ιούς Υπολογιστών της Κίνας στις 3 Απριλίου, η οποία υπογραμμίζει ισχυρισμούς για κυβερνοεπιθέσεις στο εξωτερικό που στοχεύουν τα συστήματα πληροφοριών των Ασιατικών Χειμερινών Αγώνων. Η έκθεση υποστηρίζει ότι οι εν λόγω επιθέσεις, οι οποίες σύμφωνα με την ίδια σημειώθηκαν μεταξύ 7 Φεβρουαρίου και 14 Φεβρουαρίου, προήλθαν κυρίως από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους.

Σε απάντηση σε αίτημα για σχολιασμό σχετικά με την κατηγορία του Πεκίνου για κυβερνοεπίθεση, το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ δήλωσε ότι γνωρίζει την κατάσταση.

«Η πραγματικότητα είναι ότι Κινέζοι διαδικτυακοί πράκτορες συνεχίζουν να στοχεύουν τις Ηνωμένες Πολιτείες», δήλωσε εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ σε δήλωση που εστάλη μέσω email στην Epoch Times στις 20 Απριλίου.

«Είμαστε ξεκάθαροι ότι η διάχυτη και ανεύθυνη διαδικτυακή δραστηριότητα της Κίνας είναι απαράδεκτη.»

«Η στόχευση δικτύων υποδομής ζωτικής σημασίας των ΗΠΑ πρέπει να σταματήσει.»

Η κινεζική αστυνομία καταδιώκει επίσης τρία άτομα που ισχυρίζεται ότι είναι πράκτορες της NSA που εμπλέκονται στις εικαζόμενες κυβερνοεπιθέσεις, σύμφωνα με το Xinhua. Ισχυρίζονται ότι η Κάθρυν Α. Ουίλσον, ο Ρόμπερτ Τζ. Σνέλλινγκ και ο Στήβεν Ο. Τζόνσον στόχευσαν υποδομή και εταιρείες της Κίνας, συμπεριλαμβανομένου του γίγαντα τηλεπικοινωνιών Huawei.

Οι κινεζικές αρχές ενθάρρυναν το κοινό να δώσει πληροφορίες, υποσχόμενοι απροσδιόριστες ανταμοιβές για τυχόν συμβουλές, σύμφωνα με το άρθρο. Δεν έχουν δοθεί στη δημοσιότητα προσωπικά στοιχεία, φωτογραφίες ή πληροφορίες για το πού βρίσκονται οι κατηγορούμενοι.

Σε σχετικό ερώτημα της Epoch Times, η NSA στις 20 Απριλίου αρνήθηκε να σχολιάσει το θέμα.

Κινέζοι αξιωματούχοι ισχυρίζονται ότι έχουν στοιχεία που υποδηλώνουν ότι το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια και το Virginia Tech συμμετείχαν επίσης στα αναφερθέντα περιστατικά στον κυβερνοχώρο, σύμφωνα με το Xinhua, αλλά δεν παρείχαν λεπτομέρειες για να υποστηρίξουν τον ισχυρισμό.

Το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια είπε στην Epoch Times στις 21 Απριλίου ότι εξετάζει το θέμα, ενώ το Virginia Tech δεν απάντησε σε αίτημα για σχολιασμό μέχρι την ώρα της δημοσίευσης.

Εμπορικός πόλεμος

Αν και δεν είναι η πρώτη φορά που το Πεκίνο κατηγορεί δημοσίως αμερικανικές οντότητες για υποτιθέμενη κυβερνοκατασκοπεία, αναλυτές προτείνουν ότι η χρονική στιγμή αυτής της κατηγορίας είναι σημαντική, δεδομένου του δασμολογικού πολέμου μεταξύ των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου, που βρίσκεται σε εξέλιξη.

Η Κίνα έχει δεσμευτεί να μην υποχωρήσει στον αγώνα για τους δασμούς με τις Ηνωμένες Πολιτείες, τον μεγαλύτερο αγοραστή των προϊόντων της. Σε αντίθεση με τις δεκάδες χώρες που προσεγγίζουν την Ουάσιγκτον επιδιώκοντας διαπραγματεύσεις για τους αμοιβαίους δασμούς που προτίθενται να επιβάλουν οι ΗΠΑ, το Πεκίνο απάντησε αυξάνοντας τους δικούς του δασμούς σε αμερικανικά προϊόντα, βάζοντας στη μαύρη λίστα δεκάδες αμερικανικές εταιρείες και ενισχύοντας τους ελέγχους στις εξαγωγές κρίσιμων ορυκτών.

Επιπλέον, το υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού της Κίνας εξέδωσε ανακοίνωση στις 9 Απριλίου με την οποία συμβουλεύει τους πολίτες του να λαμβάνουν πλήρως υπ’ όψιν τους κινδύνους όταν σκέφτονται να ταξιδέψουν στις Ηνωμένες Πολιτείες, αναφερόμενο «στην επιδείνωση των οικονομικών και εμπορικών σχέσεων Κίνας-ΗΠΑ».

Τρεις ημέρες αργότερα, η Εθνική Διοίκηση Κινηματογράφου της Κίνας ανακοίνωσε περιορισμούς στις εισαγωγές ταινιών του Χόλλυγουντ, εντείνοντας τις διμερείς εντάσεις.

Ο Γιε Γιάο-γιουάν, μόνιμος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του St. Thomas στο Χιούστον, είπε στην Epoch Times ότι η τελευταία κατηγορία του Πεκίνου για κυβερνοεπίθεση είναι μια αντίδραση στις αυξήσεις των δασμών των ΗΠΑ και μια κλιμάκωση της συνεχιζόμενης κυβερνοσύγκρουσης.

Πρότεινε ότι αυτή η ανταλλαγή αντικατοπτρίζει επίσης μια ευρύτερη τάση αποσύνδεσης μεταξύ των δύο εθνών.

«Η σχέση ΗΠΑ-Κίνας οδεύει προς την τροχιά του πρώτου Ψυχρού Πολέμου και οι δύο πλευρές είναι πιθανό να απομακρυνθούν περαιτέρω», δήλωσε ο Γιε στις 18 Απριλίου. «Τελικά, όλες οι χώρες θα πρέπει να επιλέξουν πλευρά.»

Η Σενγκ Σιουέ, Κινέζα συγγραφέας και ακτιβίστρια για τα ανθρώπινα δικαιώματα, πιστεύει ότι ο τελευταίος ισχυρισμός του Πεκίνου για κυβερνοεπιθέσεις αποτελεί μέρος της προπαγάνδας του καθεστώτος.

Με τους δασμούς των ΗΠΑ να ξεπερνούν το 100%, η προβληματική οικονομία της Κίνας βρίσκεται υπό κλιμακούμενη πίεση, αλλά η ηγεσία στο Πεκίνο θέλει να προβάλει τον εαυτό της ως μια «δύναμη ικανή να αντεπιτεθεί», δήλωσε η Σενγκ στην Epoch Times στις 18 Απριλίου.

Σε αυτό το πλαίσιο, το Πεκίνο επιδιώκει να δημιουργήσει «έναν εξωτερικό εχθρό» για να αποσπάσει την προσοχή του κοινού από τα εσωτερικά ζητήματα και να υποκινήσει το αντιαμερικανικό αίσθημα στους κατοίκους, προσέθεσε.

Ειδήσεις σχετικά με τους αμερικανικούς δασμούς προβάλλονται σε μεγάλη οθόνη έξω από ένα εμπορικό κέντρο του Πεκίνο, στις 11 Απριλίου 2025. (Greg Baker/AFP μέσω Getty Images)

 

Κυβερνοεπιθέσεις από το ΚΚΚ

Η τελευταία εξέλιξη συμπίπτει με τις αυξανόμενες ανησυχίες της Ουάσιγκτον σχετικά με κινεζικές δραστηριότητες κυβερνοκατασκοπείας από το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας (ΚΚΚ).

Τον Μάρτιο, η κυβέρνηση Τραμπ ανακοίνωσε αλλαγές και κυρώσεις σε δώδεκα Κινέζους πολίτες, περιλαμβανομένων δύο αξιωματούχων που συνδέονται με το υπουργείο Δημόσιας Ασφάλειας του Πεκίνου, με την κατηγορία της συμμετοχής σε μια πολυετή εκστρατεία κυβερνοεπιθέσεων με στόχο κυβερνητικές υπηρεσίες και ομάδες των ΗΠΑ που επικρίνουν το καθεστώς. Τα υπουργεία Εξωτερικών πολλών ασιατικών εθνών, συμπεριλαμβανομένης της Ταϊβάν, της Ινδίας και της Νότιας Κορέας, ήταν επίσης μεταξύ των υποτιθέμενων στόχων αυτών των προσπαθειών κυβερνοκατασκοπείας.

Τον Ιανουάριο, οι αρχές των ΗΠΑ επέβαλαν κυρώσεις σε μια κινεζική οντότητα και ένα άτομο λόγω των δεσμών τους με την ομάδα hacking Salt Typhoon, η οποία είχε θύματα το υπουργείο Οικονομικών και μεγάλες αμερικανικές εταιρείες τηλεπικοινωνιών.

Η Επίλεκτη Επιτροπή της Βουλής για το ΚΚΚ συγκάλεσε ακρόαση στις 5 Μαρτίου για να διερευνήσει στρατηγικές για την ενίσχυση της άμυνας στον κυβερνοχώρο των ΗΠΑ έναντι των συνεχιζόμενων απειλών από το Πεκίνο.

«Το ΚΚΚ έχει βάλει στο στόχαστρο τα δίκτυα που τροφοδοτούν τα σπίτια μας, τις εγκαταστάσεις που επεξεργάζονται το νερό μας και τα νοσοκομεία που μας φροντίζουν ως μέρος του κυβερνοπολέμου τους εναντίον του αμερικανικού λαού», είπε ο εκπρόσωπος Τζον Μούλενααρ (Ρ-Mισ.), πρόεδρος της επιτροπής της Βουλής, στην εναρκτήρια ομιλία του.

«Πρέπει να καταλάβουμε ότι αυτή δεν είναι απλώς μια απειλή στον κυβερνοχώρο», είπε ο Μούλενααρ. «Αυτό είναι μέρος της ευρύτερης στρατηγικής του ΚΚΚ να καταστρέψει τον αμερικανικό τρόπο ζωής.»

Της Dorothy Li

FDA: Τέλος στις τεχνητές χρωστικές τροφίμων στις ΗΠΑ μέχρι το 2026

Ο Αμερικανικός Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) ανακοίνωσε στις 22 Απριλίου μια φιλόδοξη πρωτοβουλία για την απομάκρυνση των τεχνητών χρωστικών από την αλυσίδα διατροφής των ΗΠΑ. Οι υπεύθυνοι δήλωσαν ότι προχωρούν άμεσα σε απαγόρευση δύο συνθετικών χρωμάτων — του Citrus Red No. 2 και του Orange B — που χρησιμοποιούνταν μέχρι σήμερα στον χρωματισμό λουκάνικων και λουκάνικων τύπου hot dog. Παράλληλα, ο FDA σχεδιάζει να συνεργαστεί με τις εταιρείες του κλάδου ώστε η πλήρης κατάργηση όλων των συνθετικών χρωστικών να υλοποιηθεί μέχρι το τέλος του 2026.

«Τα τελευταία 50 χρόνια, τα αμερικανόπουλα ζουν όλο και περισσότερο μέσα σε ένα επικίνδυνο ‘κοκτέιλ’ χημικών ουσιών», επεσήμανε ο επικεφαλής του FDA, Δρ Μάρτυ Μακάρυ, σε συνέντευξη Τύπου στο κτίριο Hubert H. Humphrey στην Ουάσιγκτον. Ο ίδιος επικαλέστηκε τυχαιοποιημένη μελέτη που έδειξε πως οι τεχνητές χρωστικές στη διατροφή συνδέονται με αύξηση της υπερκινητικότητας σε παιδιά 3, 8 και 9 ετών.

Στην ίδια εκδήλωση τοποθετήθηκαν ο υπουργός Υγείας και Ανθρώπινων Υπηρεσιών Ρόμπερτ Κέννεντυ Τζούνιορ, καθώς και ο διευθυντής των Εθνικών Ινστιτούτων Υγείας, Τζέι Μπατατσάρια. Ο Κέννεντυ ενημέρωσε το κοινό — μεταξύ αυτών και τις «Make America Healthy Again» μαμάδες — πως ο Μπατατσάρια εξετάζει διεξοδικά και άλλες πρόσθετες ουσίες στα τρόφιμα.

Υπέρ των προσθέτων τοποθετήθηκε η πρόεδρος του Συνδέσμου Καταναλωτικών Προϊόντων, Μελίσσα Χόκσταντ, που εκπροσωπεί τους μεγάλους παραγωγούς τροφίμων και ποτών, υποστηρίζοντας πως «οι σχετικές ουσίες έχουν μελετηθεί και αποδειχθεί ασφαλείς».

Σήμερα, ο FDA επιτρέπει τη χρήση εννέα τεχνητών χρωστικών σε τρόφιμα και ποτά, πολλές από τις οποίες προέρχονται από παράγωγα πετρελαίου. Τον Ιανουάριο, ο οργανισμός απαγόρευσε μια εξ αυτών λόγω υπόπτων καρκινογόνων επιδράσεων, δίνοντας χρόνο στις εταιρείες να ολοκληρώσουν τον αποχαρακτηρισμό της μέχρι τον Ιανουάριο του 2027, ενώ ο Μακάρυ καλεί σε ταχύτερη εφαρμογή.

Στις επίσημες ιστοσελίδες του FDA, με τελευταία επικαιροποίηση το 2023, σημειώνεται πως τα τεχνητά πρόσθετα θεωρούνται γενικά ασφαλή όταν χρησιμοποιούνται σύμφωνα με τις προδιαγραφές. «Η συνολική επιστημονική τεκμηρίωση δείχνει ότι τα περισσότερα παιδιά δεν εμφανίζουν σοβαρές παρενέργειες από τα χρωστικά, ωστόσο έχουν παρατηρηθεί περιπτώσεις ευαισθησίας», αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Πέρα από τον συσχετισμό των ουσιών με τη συμπεριφορά, ορισμένα πρόσθετα προκαλούν και αλλεργικές αντιδράσεις, όπως κνησμό ή εξανθήματα.

Στις αρχές του έτους, ο Κέννεντυ κάλεσε τους CEO μεγάλων ομίλων όπως η PepsiCo και η Tyson Foods να αφαιρέσουν τις τεχνητές χρωστικές από τα προϊόντα τους εντός διετίας. Εκπρόσωπος της PepsiCo δήλωσε ότι η εταιρεία δίνει προτεραιότητα στη δημιουργία προϊόντων με φυσικά συστατικά και λιγότερα συνθετικά χρώματα, καθώς και στη μείωση της ζάχαρης, του λίπους και του νατρίου.

Ο Κέννεντυ ευχαρίστησε τις εταιρείες για τη συνεργασία, ενώ δεν δίστασε να κατηγορήσει τμήματα της βιομηχανίας τροφίμων για παρεμπόδιση της έρευνας πάνω στις επιπτώσεις των πρόσθετων. Τόνισε πάντως ότι τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας αξιολογούν πλέον με ιδιαίτερη αυστηρότητα συγκεκριμένες ουσίες.

Αν και μέχρι στιγμής δεν έχει συναφθεί κάποια επίσημη συμφωνία με τις εταιρείες για την απομάκρυνση των χρωστικών, ο Μακάρυ εμφανίστηκε αισιόδοξος: «Έχουμε πολλά εργαλεία στα χέρια μας. Ας ξεκινήσουμε φιλικά.»

Δεν είναι λίγες πάντως οι εταιρείες που έχουν ήδη κινηθεί προς την κατεύθυνση της απομάκρυνσης των συνθετικών χρωστικών τα τελευταία χρόνια. Ενδεικτικά, η Kraft αντικατέστησε το 2014 τα τεχνητά χρώματα στα μακαρόνια με τυρί με φυσικές βαφές όπως πάπρικα και κουρκουμά.

«Κανένα μοναδικό συστατικό δεν ευθύνεται αποκλειστικά για τα χρόνια νοσήματα που πλήττουν τα παιδιά. Και ας είμαστε ειλικρινείς — η αφαίρεση των χρωστικών που παράγονται από παράγωγα πετρελαίου από την τροφική αλυσίδα δεν αποτελεί πανάκεια που θα εκμηδενίσει τα προβλήματα υγείας», κατέληξε ο Μακάρι. «Πρόκειται όμως για ένα σημαντικό βήμα προς αυτήν την κατεύθυνση.»

Αναβλήθηκε επ’ αόριστον η σύνοδος υπουργών Εξωτερικών για την Ουκρανία στο Λονδίνο

Επ’ αόριστον αναβλήθηκε η προγραμματισμένη συνάντηση υπουργών Εξωτερικών στο Λονδίνο με αντικείμενο τις προτάσεις ειρήνευσης μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, επιβεβαίωσε το βρετανικό υπουργείο Εξωτερικών, μετά την ξαφνική ακύρωση του ταξιδιού του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Foreign Office, που επικαλείται η εφημερίδα The Guardian, «η σημερινή συνάντηση κορυφής με υπουργούς Εξωτερικών για το ουκρανικό ζήτημα αναβάλλεται». Από την ίδια πηγή διευκρινίστηκε ότι οι συνομιλίες θα συνεχιστούν σε υπηρεσιακό επίπεδο, αλλά μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας.

Η ανακοίνωση εκδόθηκε τα ξημερώματα της 23ης Απριλίου, λίγες μόλις ώρες πριν από την προγραμματισμένη έναρξη των διαβουλεύσεων με τη συμμετοχή ηγετών της Δύσης και της Ουκρανίας.

Η απροσδόκητη εξέλιξη ήρθε σχεδόν ταυτόχρονα με την απόφαση του Μάρκο Ρούμπιο να ματαιώσει τη συμμετοχή του, καθώς θα ηγείτο της αμερικανικής αντιπροσωπείας στη συνάντηση του Λονδίνου.

Τελικά, στη συνάντηση συμμετείχαν – με μειωμένη σύνθεση – οι υπουργοί Εξωτερικών της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Ουκρανίας, υπό την προεδρία του Βρετανού υπουργού Εξωτερικών, Ντέηβιντ Λάμμυ.

Το βράδυ της 22ας Απριλίου, ο Ρούμπιο επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Λάμι, διαβεβαιώνοντας ότι σκοπεύει να επαναπρογραμματίσει επίσκεψη στο Λονδίνο τους προσεχείς μήνες, ώστε να συνεχίσει τη συνεργασία μετά τις τρέχουσες «τεχνικές διαβουλεύσεις».

Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, ο Αμερικανός ΥΠΕΞ ανέφερε: «Είχα σήμερα μια παραγωγική συνομιλία με τον υπουργό Εξωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου, Ντέηβιντ Λάμμυ. Εξέφρασα την ευγνωμοσύνη μου για τη φιλοξενία της αμερικανικής αντιπροσωπείας, με επικεφαλής τον Ειδικό Απεσταλμένο του Προέδρου, Κέλλογκ. Η ομάδα μας ανυπομονεί για ουσιαστικές και εποικοδομητικές τεχνικές συζητήσεις με Βρετανούς και Ουκρανούς συνομιλητές. Ελπίζω να επανέλθω στο Λονδίνο μόλις ολοκληρωθούν οι τρέχουσες συζητήσεις.»

Αμεση ήταν και η απάντηση του Ντέηβιντ Λάμμυ, που υπογράμμισε πως το Ηνωμένο Βασίλειο συνεργάζεται στενά με τις ΗΠΑ, την Ουκρανία και τις ευρωπαϊκές χώρες για επίτευξη ειρήνης και τερματισμό της «παράνομης εισβολής του Πούτιν». «Βρισκόμαστε», σημείωσε χαρακτηριστικά, «σε μια κρίσιμη καμπή για την Ουκρανία, τη Βρετανία και την ευρωατλαντική ασφάλεια».

Οι «κόκκινες γραμμές» στη διαπραγμάτευση

Τη συνάντηση στο Λονδίνο ακολούθησε αντίστοιχη που πραγματοποιήθηκε στο Παρίσι στις 17 Απριλίου, όπου ανώτατοι αξιωματούχοι από ΗΠΑ, Ευρώπη και Ουκρανία επεδίωξαν να χαράξουν κοινή στρατηγική για τον τερματισμό του πολέμου που διαρκεί εδώ και τρία χρόνια.

Η συνάντηση του Παρισιού σηματοδότησε την πρώτη μεγάλη απόπειρα συντονισμού θέσεων μεταξύ του Κιέβου και των δυτικών συμμάχων του μετά την επιστροφή του Τραμπ στον Λευκό Οίκο, ο οποίος είχε υποσχεθεί ταχεία κατάπαυση των εχθροπραξιών.

Ο Μάρκο Ρούμπιο, μαζί με τον ειδικό απεσταλμένο των ΗΠΑ Στηβ Ουίτκοφ, συμμετείχε ενεργά στη σύνοδο και μίλησε αργότερα για ένα πλαίσιο ειρήνευσης που προτάθηκε από την αμερικανική πλευρά, το οποίο, όπως ισχυρίστηκε, έτυχε «θετικής υποδοχής».

Ωστόσο, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών, Ζαν-Νοέλ Μπαρό, ξεκαθάρισε πως οι Ευρωπαίοι εταίροι απέρριψαν ορισμένες κρίσιμες πτυχές της αμερικανικής πρότασης, χαρακτηρίζοντάς τες «απαράδεκτες». «Ο μόνος σκοπός που μας αφορά είναι η προάσπιση των γαλλικών συμφερόντων και της ευρωπαϊκής ασφάλειας», δήλωσε στις 22 Απριλίου, εξηγώντας πως «καθώς οι ΗΠΑ αναλαμβάνουν ρόλο διαμεσολαβητή, οφείλουμε να καταστήσουμε σαφείς τις ‘κόκκινες γραμμές’ μας».

Στο μεταξύ, η αναπληρώτρια πρωθυπουργός και υπουργός Οικονομίας της Ουκρανίας, Γιούλια Σβιριέντενκο, επανέλαβε δημόσια τη θέση της χώρας της: «Καθώς η ουκρανική αντιπροσωπεία συναντά σήμερα στο Λονδίνο τους εταίρους της, διατρανώνουμε την αρχή μας: Η Ουκρανία είναι έτοιμη για διαπραγματεύσεις, όχι όμως για παράδοση», τόνισε σε ανάρτησή της. «Δεν πρόκειται να υπογραφεί καμία συμφωνία που θα ενισχύει τα ερείσματα της Ρωσίας ώστε να επανέλθει με μεγαλύτερη σκληρότητα. Ο λαός μας δεν θα δεχθεί ούτε μια ‘παγωμένη σύγκρουση’ που θα παρουσιαστεί ως λύση. Δεν πρόκειται ποτέ να αναγνωρίσουμε την προσάρτηση της Κριμαίας. Και αν δεν υπάρξει ένταξη στο ΝΑΤΟ, η Ουκρανία απαιτεί δεσμευτικές εγγυήσεις ασφαλείας, δυνατές να αποτρέψουν μελλοντική επιθετικότητα.»

Ερωτώμενος για την αιφνίδια αναβολή της συνόδου στο Λονδίνο, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, απέδωσε την εξέλιξη στην αδυναμία των ΗΠΑ, των ευρωπαϊκών κρατών και της Ουκρανίας να συμφωνήσουν σε κοινό πλαίσιο ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων. «Απ’ όσο γνωρίζουμε, δεν κατέστη δυνατό να υπάρξει σύγκλιση θέσεων, οπότε η συνάντηση δεν πραγματοποιήθηκε», δήλωσε, σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων TASS.

Στις 18 Απριλίου, τόσο ο Τραμπ όσο και ο Ρούμπιο είχαν προειδοποιήσει πως οι ΗΠΑ ενδέχεται να αποσυρθούν από τις προσπάθειες διαμεσολάβησης εάν δεν υπάρξουν σαφή δείγματα προόδου.

Με πληροφορίες από το Reuters

ΗΠΑ: Πρωτοβουλίες για μεταρρυθμίσεις σε ΔΝΤ και Παγκόσμια Τράπεζα – Τέρμα στις «παρεκτροπές» από την αποστολή τους

Σε μια περίοδο αυξανόμενων προκλήσεων για τη διεθνή οικονομία, οι Ηνωμένες Πολιτείες δηλώνουν έτοιμες να στηρίξουν βαθιές αλλαγές στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) και την Παγκόσμια Τράπεζα, με γνώμονα τη διατήρηση της παγκόσμιας οικονομικής σταθερότητας, όπως ξεκαθάρισε ο υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσσεντ, στις 23 Απριλίου.

Ο επικεφαλής του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών παρουσίασε το όραμά του για τους δύο θεσμούς καθώς και τη συμμετοχή της Αμερικής σε αυτούς, ανακοινώνοντας την πρόθεση της Ουάσιγκτον να ενισχύσει τον ηγετικό της ρόλο σε μια περίοδο που προωθούνται μεταρρυθμίσεις με στόχο την αποκατάσταση της ισορροπίας στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

«Πρώτα η Αμερική δεν σημαίνει μόνο η Αμερική», τόνισε χαρακτηριστικά ο Μπέσσεντ, σε εκδήλωση του Institute of International Finance. «Χρειάζονται αποφασιστικές μεταρρυθμίσεις ώστε τα ιδρύματα του Bretton Woods να εξυπηρετούν τα συμφέροντα των εταίρων τους — κι όχι το αντίστροφο».

Ο Αμερικανός ΥΠΟΙΚ υποστήριξε πως παρά τη διαχρονική αξία του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας, οι οργανισμοί αυτοί σταδιακά έχασαν τον προσανατολισμό τους, διευρύνοντας αλόγιστα το πεδίο δράσης τους και ξεφεύγοντας από τον βασικό τους ρόλο.

«Τόσο το ΔΝΤ όσο και η Παγκόσμια Τράπεζα έχουν κρίσιμο ρόλο στη διεθνή οικονομική τάξη, και η κυβέρνηση Τραμπ είναι έτοιμη να συνεργαστεί μαζί τους — αρκεί να επιστρέψουν στην αποστολή τους», επανέλαβε.

Τα τελευταία χρόνια, το ΔΝΤ ασχολείται ολοένα και περισσότερο με θέματα όπως η κλιματική αλλαγή, το φύλο και τα κοινωνικά ζητήματα, παραμερίζοντας τον θεμελιώδη του ρόλο για τον διεθνή νομισματικό συντονισμό και τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

«Αυτά τα ζητήματα δεν ανήκουν στην αποστολή του ΔΝΤ», δήλωσε ο Μπέσσεντ. «Η διασπορά των πόρων του ταμείου σε τέτοιους τομείς αποδυναμώνει το έργο του σε καίρια μακροοικονομικά ζητήματα. Οφείλουμε να επαναφέρουμε το ΔΝΤ στον βασικό του ρόλο».

Οι τοποθετήσεις αυτές εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο εσωτερικού αμερικανικού διαλόγου, με πλήθος κυβερνητικών αξιωματούχων να εκφράζουν ανησυχίες για τον προσανατολισμό των διεθνών οργανισμών και για τον εκφυλισμό των κριτηρίων συμμετοχής και συνδρομής. Η διοίκηση Τραμπ προχωρά έτσι σε συνολική επανεξέταση της αμερικανικής παρουσίας σε διεθνείς θεσμούς και προγράμματα εξωτερικής βοήθειας.

Με την επάνοδο του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκοι, οι ανησυχίες έχουν κορυφωθεί όσον αφορά την πιθανή αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΔΝΤ, μία κίνηση που θα άλλαζε ριζικά το σύστημα ψήφων εντός του οργανισμού.

Σήμερα, οι ΗΠΑ διαθέτουν το 16% των ψήφων στο ΔΝΤ, ενώ ακολουθούν η Ιαπωνία και η Κίνα με 6% έκαστη, και η Γερμανία με 5%. Ο διοικητής της Τράπεζας της Αγγλίας, Άντριου Μπέιλι, υποστήριξε ότι μια πιθανή αποχώρηση των ΗΠΑ θα οδηγούσε σε «τεμαχισμό της παγκόσμιας οικονομίας».

Το λογότυπο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) στην έδρα του στην Ουάσιγκτον, 10 Μαΐου 2018. (Yuri Gripas/Reuters)

 

«Η στήριξη και η συμμετοχή μας σε πολυμερείς θεσμούς όπως το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία της παγκόσμιας οικονομίας», ανέφερε ο Μπέιλι, μιλώντας στο BBC τον Φεβρουάριο.

Η τελευταία έκθεση του ΔΝΤ προβλέπει επιβράδυνση της παγκόσμιας ανάπτυξης, εκτιμώντας ότι το 2025 ο παγκόσμιος ρυθμός ανάπτυξης θα υποχωρήσει στο 2,8% από το 3,3% του 2024. Στις ΗΠΑ, η ανάπτυξη προβλέπεται να περιοριστεί φέτος στο 1,8% έναντι 2,8% το προηγούμενο έτος. Οι περισσότεροι οικονομολόγοι αποδίδουν το φαινόμενο στην επιθετική ατζέντα δασμών που έχει υιοθετήσει η κυβέρνηση Τραμπ.

«Η έντονη κλιμάκωση στην ένταση του εμπορίου και η πρωτοφανής αβεβαιότητα για την πολιτική προβλέπεται να επηρεάσουν σημαντικά την παγκόσμια οικονομική δραστηριότητα», αναφέρει η σχετική έκθεση.

Η Κίνα στο επίκεντρο

Ο Μπέσσεντ αφιέρωσε σημαντικό μέρος της ομιλίας του στο θέμα των δανείων της Παγκόσμιας Τράπεζας προς χώρες που έχουν πλέον πετύχει υψηλό ρυθμό ανάπτυξης — με έμφαση στην Κίνα.

Όπως είπε, θεωρεί «παράλογο» να αντιμετωπίζεται η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου ως αναπτυσσόμενη χώρα: «Η Παγκόσμια Τράπεζα εξακολουθεί να χορηγεί δάνεια κάθε χρόνο σε χώρες που πληρούν τα κριτήρια μεταπήδησης από το στάδιο του δανειολήπτη. Αυτή η πρακτική δεν δικαιολογείται, αποσπά χρήσιμους πόρους από πιο ουσιαστικές προτεραιότητες και εμποδίζει την ανάπτυξη των ιδιωτικών αγορών. Ταυτόχρονα, αποθαρρύνει τις χώρες από το να αυτονομηθούν και να στηριχθούν στον ιδιωτικό τομέα και στη δημιουργία θέσεων εργασίας.»

Η Παγκόσμια Τράπεζα εφαρμόζει διαφορετικά κριτήρια και όρους δανεισμού, ανάλογα με την οικονομική δυναμική και αξιοπιστία κάθε χώρας. Έτσι, στις χώρες χαμηλού εισοδήματος προσφέρονται ευνοϊκότεροι όροι δανεισμού, όπως μεγαλύτερες περίοδοι αποπληρωμής και χαμηλότερα επιτόκια.

Παρά το μέγεθός της, η Κίνα συνεχίζει να λαμβάνει δάνεια, με την Παγκόσμια Τράπεζα να επικαλείται ενδογενείς αναπτυξιακές ανισότητες και περιβαλλοντικές προκλήσεις.

Ο Μπέσσεντ, ωστόσο, επέμεινε πως η Κίνα οφείλει να αναβαθμίσει τον ρόλο της στο παγκόσμιο οικονομικό σύστημα, σταματώντας να στηρίζεται σε ευνοϊκές πρακτικές και συνεισφέροντας στην εξισορρόπηση της παγκόσμιας οικονομίας: «Εάν η Κίνα θέλει να διαδραματίσει έναν ρόλο που να ανταποκρίνεται στη βαρύτητά της, πρέπει να περάσει στο επόμενο επίπεδο», τόνισε, επαναλαμβάνοντας ότι η χώρα πρέπει να στηριχθεί στην εσωτερική ζήτηση ενώ οι ΗΠΑ ενισχύουν την παραγωγική τους βάση.

«Επί σειρά ετών, οι σκόπιμες πολιτικές άλλων χωρών υπονόμευσαν τη βιομηχανική βάση της Αμερικής και αποδυνάμωσαν τις κρίσιμες εφοδιαστικές αλυσίδες, δημιουργώντας κινδύνους ακόμη και για την εθνική μας ασφάλεια», προσέθεσε.

Την τελευταία δεκαετία έχει ενισχυθεί αισθητά η επιρροή της Κίνας στους δύο οργανισμούς. Μάλιστα, οι οικονομολόγοι της Παγκόσμιας Τράπεζας, σε μελέτη του 2023, εντόπισαν ότι η Κίνα έχει αναδειχθεί σε δανειστή «ύστατης καταφυγής» στην παγκόσμια οικονομία.

Το Πεκίνο προσφέρει διασώσεις κυρίως σε χώρες που συμμετέχουν στην Πρωτοβουλία «Μία ζώνη, ένας δρόμος» (Belt and Road Initiative – BRI), συχνά με αυξημένα επιτόκια και με σκοπό να διατηρηθεί η αποπληρωμή των κινεζικών χρεών.

«Συνολικά, η Κίνα έχει δημιουργήσει ένα σύστημα “διασώσεων στο BRI”, βοηθώντας τις δανειολήπτριες χώρες να αποφύγουν τη χρεοκοπία και να διατηρήσουν τις πληρωμές τους τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα», τονίζεται στη μελέτη της Παγκόσμιας Τράπεζας. «Ο ρόλος της Κίνας ως διεθνούς διαχειριστή κρίσεων μπορεί να συγκριθεί με τον ρόλο του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών σε περιόδους οικονομικής κρίσης στη Λατινική Αμερική στο παρελθόν.»

Για το 2025, το ΔΝΤ προβλέπει ανάπτυξη στην Κίνα της τάξης του 4%, χαμηλότερη κατά 0,6 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις.

Τραμπ κατά Ζελένσκι: Αντιπαράθεση για τις εδαφικές παραχωρήσεις στην Ουκρανία

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι επιμένει στη σκληρή του γραμμή, ξεκαθαρίζοντας ακόμη μία φορά στις 22 Απριλίου πως η Ουκρανία δεν πρόκειται να αναγνωρίσει τη ρωσική κυριαρχία σε εδάφη που έχουν καταληφθεί από το 2014 και μετά, συμπεριλαμβανομένης και της Κριμαίας.

Λίγα 24ωρα αργότερα, ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, εξαπέλυσε δριμεία επίθεση κατά του Ουκρανού ηγέτη μέσω της πλατφόρμας Truth Social, αναφέροντας πως με αυτή του τη στάση «ναρκοθετεί» τις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις. Συγκεκριμένα, ο Τραμπ δήλωσε: «Κανείς δεν ζητά από τον Ζελένσκι να αναγνωρίσει την Κριμαία ως ρωσικό έδαφος. Αλλά αν θέλουν την Κριμαία, γιατί δεν πολέμησαν για αυτή πριν από 11 χρόνια όταν παραδόθηκε δίχως να πέσει ούτε μια τουφεκιά;»

Ο Ρεπουμπλικανός πολιτικός επέκρινε περαιτέρω τη στάση του Κιέβου, τονίζοντας: «Δηλώσεις όπως αυτές του Ζελένσκι κάνουν πάρα πολύ δύσκολη την επίτευξη λύσης σε αυτόν τον πόλεμο. Δεν έχει τίποτα να υπερηφανεύεται! Η κατάσταση για την Ουκρανία είναι απελπιστική – Μπορεί να έχει ειρήνη τώρα ή να συνεχίσει να πολεμάει για άλλα τρία χρόνια και στο τέλος να χάσει ολόκληρη τη χώρα».

Στο παρασκήνιο, η Ουάσιγκτον διατυπώνει το τελευταίο διάστημα ειρηνευτικές προτάσεις, προτείνοντας ως βάση έναν συμβιβασμό με πάγωμα της σύγκρουσης στις τρέχουσες γραμμές του μετώπου. Τέτοια συμφωνία θα σήμαινε πρακτικά παραχώρηση από πλευράς Κιέβου περιοχών που έχει χάσει μετά το 2014. Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζει Ντι Βανς, άφησε να εννοηθεί πως αυτή είναι η ουσία του αμερικανικού σχεδίου, αν και ο Λευκός Οίκος δεν έχει δώσει επίσημες λεπτομέρειες.

Το περιθώριο για συνεννόηση φαίνεται ωστόσο στενό. Στη συνέντευξη Τύπου στις 22 Απριλίου, ο Ζελένσκι επέμεινε αμετακίνητος: «Δεν πρόκειται να υπάρξει καμία νομική αναγνώριση της ρωσικής κυριαρχίας σε ουκρανικά εδάφη, είτε στην Κριμαία είτε αλλού».

Στο μεταξύ, θυμίζουμε πως από τον περασμένο Φεβρουάριο, η ένταση δεν απουσιάζει από τη σχέση Τραμπ–Ζελένσκι, καθώς στη συνάντησή τους στον Λευκό Οίκο στις 28/2, οι δύο ηγέτες συγκρούστηκαν με αφορμή τα αιτήματα για περισσότερη αμερικανική βοήθεια και τις θέσεις τους για συμβιβασμό με τη Μόσχα. Τον Μάρτιο, η αμερικανική διπλωματία πρότεινε εκεχειρία 30 ημερών, πρόταση που κατ’ αρχήν έγινε δεκτή από το Κίεβο, ενώ ο Βλαντιμίρ Πούτιν εκδήλωσε «ενδιαφέρον» χωρίς να δώσει πλήρη στήριξη.

Η εκεχειρία αυτή επικεντρώνεται κυρίως σε περιορισμό των επιθέσεων κατά ενεργειακών στόχων, ωστόσο η εφαρμογή της έχει προσκρούσει σε αλληλοκατηγορίες μεταξύ Μόσχας και Κιέβου για παραβιάσεις.

Την προηγούμενη εβδομάδα, ο Τραμπ προειδοποίησε πως θα αποσυρθεί από κάθε μεσολαβητική προσπάθεια αν δεν διαπιστωθεί σύντομα πρόοδος.

Ο Ραφαήλ και ο διάλογος μεταξύ πίστης και λογικής

Χιλιάδες επισκέπτες συνωστίζονται κάθε μέρα στα Μουσεία του Βατικανού, για να θαυμάσουν τα εξαιρετικά έργα τέχνης που φιλοξενούν. Η μακρά διαδρομή μέσα από τεράστιες αίθουσες οδηγεί στα διαμερίσματα του Πάπα Ιουλίου Β’, όπου ο Ραφαήλ Σάντσιο εργάστηκε από το 1509 έως το 1514, φιλοτεχνώντας τέσσερις αριστουργηματικές τοιχογραφίες Εκεί, οι κουρασμένοι τουρίστες συνήθως βγάζουν απλώς μια φωτογραφία του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη στη «Σχολή των Αθηνών», και στη συνέχεια προχωρούν γρήγορα προς την έξοδο, αγνοώντας το ότι βρέθηκαν μπροστά στον μεγαλύτερο εικαστικό διάλογο μεταξύ πίστης και λογικής στην ιστορία της δυτικής τέχνης.

Η Αίθουσα της Υπογραφής, γνωστή και ως Αίθουσα του θρόνου του Ιουλίου Β’, είναι το μέρος όπου ο Ραφαήλ έκανε το εντυπωσιακό ντεμπούτο του στη ρωμαϊκή καλλιτεχνική σκηνή. Η αίθουσα βρισκόταν στην καρδιά των νέων διαμερισμάτων που κατασκεύασε ο Ιούλιος Β’, μετά την εκλογή του το 1503.

Έμπειρος προστάτης των τεχνών, ο Ιούλιος είχε εξετάσει πολυάριθμους καλλιτέχνες προτού επιλέξει τον σχετικά άγνωστο Ραφαήλ για να διακοσμήσει τον χώρο όπου θα υποδεχόταν τους αρχηγούς κρατών ως βασιλιάς της κεντρικής Ιταλίας, καθώς και τους πνευματικούς του υπηκόους ως ηγεμόνας της δυτικής χριστιανοσύνης (η προτεσταντική μεταρρύθμιση ξεκίνησε τέσσερα χρόνια μετά τον θάνατό του).

Ο Ραφαήλ ήταν επιφορτισμένος με την ανάδειξη της αρετής της σοφίας, η οποία θεωρούνταν κατά την Αναγέννηση ως η πιο επιθυμητή ιδιότητα ανθρώπων με εξουσία. Με τη συνδρομή του λογίου και διακόνου Τομμάζο Ινγκιράμι, ο Ραφαήλ πλαισίωσε τον παπικό θρόνο με τις τέσσερις σημαντικές επιστήμες της εποχής: το δίκαιο, τη φιλοσοφία, τις τέχνες και τη θεολογία.

Όλες οι τοιχογραφίες ήταν θαυμάσιες, αλλά ο Ιούλιος και η αυλή του γοητεύθηκαν περισσότερο από δύο, που βρίσκονταν αντικριστά η μία με την άλλη: τη Θεολογία και τη Φιλοσοφία. Τριάντα χρόνια αργότερα, ο ζωγράφος και ιστορικός της Αναγέννησης Τζόρτζιο Βαζάρι ονόμασε τα δύο έργα «Συζήτηση για το Άγιο Μυστήριο» και «Σχολή των Αθηνών», ονόματα με τα οποία είναι γνωστά μέχρι και σήμερα.

Ο Ραφαήλ, μη όντας ο ίδιος φιλόσοφος ή θεολόγος, ζωγράφισε τους στοχαστές, τους ιεροκήρυκες και τους επιστήμονες που του υπέδειξε ο Ινγκιράμι. Ωστόσο, τοποθέτησε τις μορφές τους στον εικαστικό χώρο με έναν ολότελα δικό του, πρωτότυπο τρόπο, δίνοντας στο έργο μία ιδιαίτερη δύναμη και λάμψη.

ZoomInImage
Ραφαήλ, «Η Σχολή των Αθηνών». Τοιχογραφία, Αίθουσα της Υπογραφής, Αποστολικό Παλάτι, Βατικανό. (Public Domain)

 

Θεολογία και Φιλοσοφία

Κοιτάζοντας τον πίνακα της Θεολογίας, μπορεί να αντιληφθεί κανείς μια νοητή γραμμή που ξεκινά από τον Θεό που βρίσκεται στην κορυφή της σύνθεσης ανάμεσα σε χρυσά σύννεφα, κατεβαίνει στον Χριστό που κάθεται σε έναν θρόνο με ανοιχτά τα χέρια, έπειτα στο περιστέρι του Αγίου Πνεύματος που περικλείεται σε έναν χρυσό κύκλο, για να καταλήξει στη στηλη της Αγίας Τράπεζας που κρατά τον καθαγιασμένο Όρθρο. Αυτός ο κυρίαρχος κάθετος άξονας απεικονίζει την τελειότητα της θεολογίας, η οποία μελετά τα πράγματα του Θεού ως το ύψιστο αγαθό.

Η «Σχολή των Αθηνών», αντίθετα, διχοτομείται από μια οριζόντια γραμμή που ορίζεται από τη μορφή που εισέρχεται από αριστερά και από μια άλλη που σπεύδει εκτός σκηνής στα δεξιά, υπογραμμίζοντας τη σημασία της φιλοσοφίας για την κατανόηση των πραγμάτων αυτού του κόσμου.

Οι δύο συνθέσεις αναδεικνύουν και άλλη μία σημαντική διαφορά. Οι φιλόσοφοι βρίσκονται μέσα σε ένα μεγάλο τοξωτό οικοδόμημα, το οποίο θυμίζει την ογκώδη Βασιλική του Μαξέντιου στη Ρωμαϊκή Αγορά, πρότυπο για τη νέα Βασιλική του Αγίου Πέτρου που κατασκευαζόταν τότε από τον συγγενή του Ραφαήλ, Μπραμάντε. Η αρχιτεκτονική ήταν μία εξαιρετική μεταφορά για τη φιλοσοφία: όπως οι αρχαίοι δίδαξαν τον άνθρωπο να κυριαρχεί και να οργανώνει τον χώρο του μέσω της αρχιτεκτονικής, έτσι δημιούργησαν τη φιλοσοφία ως μέσο για να οργανώσουν τις γνώσεις τους. Ο χώρος είναι περιορισμένος και δομημένος, αν και ανοίγεται προς τον θεατή.

Στην εικόνα της Θεολογίας, η αρχιτεκτονική δομή διακόπτεται στο μέρος της σύνθεσης που τοποθετείται το θείο, ενώ οι ανθρώπινες μορφές βρίσκονται μεταξύ ουρανού και γης. Η θέση τους στα πλάγια της σύνθεσης παραπέμπει στα κλίτη μιας εκκλησίας – οι καθιστοί προφήτες και απόστολοι σχηματίζουν ένα ημικύκλιο που μοιάζει με αψίδα, ενώ ο Ιησούς, τυλιγμένος στα λευκά, εμφανίζεται ως βωμός. Πίσω από τη μονή, το τοπίο εκτείνεται σε έναν φαινομενικά ατελείωτο ορίζοντα. Η εικόνα προτρέπει τον θεατή να ακολουθήσει το παράδειγμα των αγίων και των προφητών για να διεισδύσει βαθύτερα στο μυστήριο της πίστης.

Εν τελεί, οι δύο τοιχογραφίες οπτικοποιούν την ουσιαστική διαφορά μεταξύ φιλοσοφίας και θεολογίας: την πρώτη την αναπτύσσει ο άνθρωπος, ενώ η φύση της δεύτερης είναι θεϊκή και εξαρτάται από την αποκάλυψη του Θεού.

ZoomInImage
Ραφαήλ, «Συζήτηση για το Άγιο Μυστήριο», 1509. Τοιχογραφία στην Αίθουσα της Υπογραφής, Αποστολικό Παλάτι, Βατικανό. (Public Domain)

 

Η καινοτομία του Ραφαήλ

Ο Ραφαήλ τοποθέτησε στις πλευρές των έργων σχεδόν 60 προσωπικότητες – αυτό ήταν ένα αξιοσημείωτο κατόρθωμα. Προηγουμένως, οι μεγάλες ομάδες αποδίδονταν σε σειρές που έμοιαζαν με φωτογραφία από σχολική επετηρίδα, αλλά ο Ραφαήλ έστησε τις μορφές έτσι ώστε να καθοδηγούν το βλέμμα μέσα στις τοιχογραφίες και τελικά στο αποκορύφωμά τους.

Στη «Συζήτηση», οι ανθρώπινες φιγούρες βγαίνουν από τη σειρά και προωθούνται στο πρώτο πλάνο, προς τον θεατή. Ένα περίεργο αγόρι σκύβει πάνω από ένα κιγκλίδωμα, ενώ στην απέναντι πλευρά ένας άνδρας δείχνει το βιβλίο που κρατά, συμβολίζοντας την αίρεση που προσπαθεί να προωθήσει τις δικές της ιδέες. Οι υπόλοιπες φιγούρες σε διάφορες στάσεις – γονατίζουν, απλώνουν τα χέρια, δείχνουν – οδηγούν αμείλικτα το βλέμμα μας στο βωμό. Εκεί, ένας ηλικιωμένος άνδρας δείχνει αποφασιστικά προς τα πάνω.

Αντίθετα, η «Σχολή των Αθηνών» στεφανώνεται με τρεις καμπύλους θόλους σε τέλεια προοπτική, κατευθύνοντας το βλέμμα από την κορυφή του έργου προς το κέντρο του. Πλαισιωμένοι από την κεντρική καμάρα, ο Πλάτωνας και ο Αριστοτέλης εισάγονται στο έργο σχεδόν σαν πέτρα που πέφτει στο νερό: ο αντίκτυπος της σκέψης τους διαχέεται σαν τα κύματα στους διάσημους στοχαστές, που είναι συγκεντρωμένοι κατά μήκος της κορυφής (συμπεριλαμβανομένου του Σωκράτη με τον λαδί χιτώνα ).

Οι μορφές τραβούν το βλέμμα προς τα κάτω, όπου οι φιλόσοφοι είναι καθισμένοι στα σκαλιά κατά ομάδες, σαν να συγκεντρώνονται σε ξεχωριστές σχολές σκέψης. Ο Ευκλείδης χειρίζεται την πυξίδα του, περιτριγυρισμένος από ενθουσιώδεις μαθητές. Στα αριστερά, ο Πυθαγόρας εξηγεί το θεώρημά του σε νέους, ηλικιωμένους, ακόμη και σε ξένους – ο άνδρας με το τουρμπάνι είναι φόρος τιμής στους ισλαμιστές διανοούμενους της Σχολής της Κόρδοβα.

Η απεικόνιση της φιλοσοφίας από τον Ραφαήλ εμφανίζεται ως μια πλημμύρα γνώσης, που αυξάνεται μέσα στους αιώνες και μεταδίδεται από τους δασκάλους στους μαθητές, μέχρι τη δική μας εποχή. Ο Ραφαήλ ενέταξε και τον εαυτό του στην τοιχογραφία του, κάτω δεξιά – διακρίνεται να συζητά με τον Πτολεμαίο και τον Στράβωνα, ίσως για την τεχνική της προοπτικής του (;). Ο ζωγράφος, που κοιτάζει τον θεατή, φορά μαύρο σκούφο και είναι όμορφος και γοητευτικός, σε αντίθεση με τον σύγχρονο και αντίπαλό του, Μιχαήλ Άγγελο, που εμφανίζεται στο κέντρο της σύνθεσης, φορώντας μπότες και μία άχαρη πουκαμίσα στο χρώμα της λεβάντας.

Ο Μιχαήλ Άγγελος ήταν οκτώ χρόνια μεγαλύτερος του Ραφαήλ και εργαζόταν ήδη στην Καπέλα Σιξτίνα, όταν ο νεότερος καλλιτέχνης ξεκίνησε τις τοιχογραφίες της Αίθουσας της Υπογραφής. Ο Ραφαήλ πρόσθεσε τη μορφή του Μιχαήλ Άγγελου στην ολοκληρωμένη τοιχογραφία, απεικονίζοντας τον λιγομίλητο Φλωρεντινό ως Ηράκλειτο τον Σκοτεινό. Ενδεχομένως να πρόκειται για μία κεκαλυμμένη προσβολή, καθώς η μορφή του είναι κάπως ασουλούπωτη και εμφανίζεται ως η επιτομή της μελαγχολικής μοναξιάς.

Στη σαγηνευτική συνομιλία των φρέσκο, ο Ραφαήλ αποτύπωσε τη χριστιανική αντίληψη της εποχής του για τη σχέση μεταξύ πίστης και λογικής. Όχι μία σχέση αντιπαλότητας, αλλά μία συμπληρωματική σχέση, με τη μία πειθαρχία να αποκαλύπτει τα θαύματα του θνητού κόσμου και την άλλη να ανοίγεται στη γνώση του πνευματικού κόσμου. Ακόμη και σήμερα, ο Ραφαήλ με τη χάρη, τη γοητεία και την τολμηρή δημιουργικότητά του, καλεί τους θεατές να συμμετάσχουν σε αυτόν τον διαχρονικό διάλογο, με οδηγό την ομορφιά.

Της Elizabeth Lev

Επιλέγοντας να κάνουμε πράγματα χωρίς τη βοήθεια του κινητού και του διαδικτύου

Γίνεται όλο και πιο δύσκολο να βρεθούν άνθρωποι που προτιμούν να επικοινωνούν και να έχουν πρόσβαση σε πληροφορίες χρησιμοποιώντας τις μεθόδους που υπήρχαν πριν από τη διάδοση του διαδικτύου και των smartphone.

Σύμφωνα με έρευνα της Pew Research το 2024, το 98% των ενηλίκων των ΗΠΑ έχουν κινητό τηλέφωνο και το 91% διαθέτουν smartphone.

Σύμφωνα με έρευνα του 2011, το 83% των Αμερικανών είχε κινητό τηλέφωνο και το 35% ένα smartphone.

Ωστόσο, υπάρχουν ακόμη κάτοχοι μη smartphone. Ακόμη και μεταξύ των κατόχων smartphone, υπάρχουν εκείνοι που προτιμούν να χρησιμοποιούν άλλες μεθόδους αντί του διαδικτύου για να επικοινωνήσουν, να βρουν πληροφορίες, να μάθουν τα νέα.

«Έχω ένα αναδιπλούμενο τηλέφωνο. Δεν πήρα ποτέ iPhone και δεν ένιωσα ότι χρειάζομαι ένα», είπε στην Epoch Times ο Μάικλ Αντονίνι, συνταξιούχος οδοντίατρος και πρώην επίτροπος σχεδιασμού του Σαν Φρανσίσκο.

Ο Αντονίνι είπε ότι προτιμά να μιλά στο τηλέφωνο απευθείας με όποιον χρειάζεται, αντί να στέλνει γραπτά μηνύματα.

«Δεν νομίζω ότι [το γραπτό μήνυμα είναι] απαραίτητο», είπε. «Ένα φωνητικό μήνυμα είναι εντάξει ή μία επιστολή που θα ταχυδρομήσουμε.»

Ο Τόμας Ίργουιν, που ζει κοντά στο Γιουτζίν του Όρεγκον, είπε στην Epoch Times ότι προτιμά να μη στέλνει μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, γραπτά μηνύματα ή να περνά χρόνο στο διαδίκτυο, επειδή δεν είναι ασφαλές.

Αντ’ αυτού, προτιμά να επικοινωνεί αυτοπροσώπως. Πιστεύει ότι όταν χρησιμοποιούμε email ή άλλο γραπτό μέσο για να επικοινωνήσουμε, περιοριζόμαστε.

«Επικοινωνούμε με τον τόνο της φωνής μας, με τα μάτια μας, με τη γλώσσα του σώματός μας, με τα χέρια μας. Την αίσθηση της φωνής μας. Υπάρχουν τόσα πράγματα που χρησιμοποιούμε για να επικοινωνήσουμε», λέει, προσθέτοντας ότι περιορίζοντας τη χρήση γραπτών μηνυμάτων και email νιώθει πιο κοντά στην πραγματικότητα και πιο κοντά στον Θεό.

Ο Κουέντιν Κοπ, ένας συνταξιούχος πρώην επόπτης του Σαν Φρανσίσκο, γερουσιαστής της πολιτείας Καλιφόρνια και δικαστής του Ανώτατου Δικαστηρίου, αποφεύγει τα email, τα γραπτά μηνύματα και να περνάει χρόνο στο διαδίκτυο για διαφορετικό λόγο. Όπως είπε στην Epoch Times, δεν το κάνει «κυρίως επειδή ο κόσμος με προσπέρασε, είμαι 96 ετών και δεν έμαθα ποτέ να χρησιμοποιώ υπολογιστή, ακόμη και πριν συνταξιοδοτηθώ ως δικαστής του Ανωτάτου Δικαστηρίου, το 2010 περίπου».

Προτιμά τα τηλεφωνήματα, για να ακούει τη φωνή του άλλου, ή μερικές φορές στέλνει ένα γράμμα.

Μελέτη του 2021 διαπίστωσε ότι οι αλληλεπιδράσεις που περιελάμβαναν φωνή, είτε τηλεφωνική κλήση, βίντεο κλήση είτε άμεση συνομιλία, δημιουργούν ισχυρότερους κοινωνικούς δεσμούς.

Ο Αντονίνι σημείωσε ότι ένα κινητό τηλέφωνο μάς βοηθά να βρίσκουμε κάποιον όταν δεν είναι στο σπίτι, αλλά θεωρεί περιττό το να βασίζεται κανείς στο τηλέφωνο για αναζήτηση πληροφοριών.

«Έχω μια βιβλιοθήκη με δεν ξέρω πόσα βιβλία, μερικές χιλιάδες βιβλία στο σπίτι… Έχω βιβλία παγκόσμιας ιστορίας, βιβλία ιστορίας των ΗΠΑ», είπε. «Θα μάθετε πολύ περισσότερα πράγματα, αν τα μάθετε με τον παραδοσιακό τρόπο.»

Ο Αντονίνι είπε ότι μπορεί να μάθει τα νέα διαβάζοντας μια τυπωμένη εφημερίδα και περιστασιακά παρακολουθώντας τις ειδήσεις στην τηλεόραση.

«Έτσι δεν χρειάζεται να ψάξω σε έναν υπολογιστή για να μάθω τι συμβαίνει», είπε.

Ο Κοπ επίσης προτιμά να διαβάζει τις φυσικές εφημερίδες από τις ψηφιακές.

Δραστηριοποιείται επίσης ως σύμβουλος από άλλον δικηγόρο. Αντί να χρησιμοποιεί email, λαμβάνει έγγραφα ταχυδρομικώς ή με φαξ.

«Θα έλεγα ότι η γενιά μου, όπως και η προηγούμενη, τα πήγαν καλά χωρίς τεχνολογία, χωρίς υπολογιστή, χωρίς email – και εγώ τα πάω αρκετά καλά για τις επαγγελματικές υποχρεώσεις που έχω», είπε.

Σύμφωνα με την Pew Research το 2021, μόνο το 7% των Αμερικανών δήλωσαν ότι δεν χρησιμοποιούν το διαδίκτυο.

«Το μόνο πράγμα που πιστεύω ότι είναι πολύ ενημερωτικό, και το παίρνω σχεδόν κάθε χρόνο, είναι το «World Almanac»», είπε ο Αντονίνι. «Επομένως, αν θέλετε να μάθετε οτιδήποτε για μια χώρα ή στατιστικά στοιχεία ή όλα αυτά τα πράγματα, είναι πιθανώς στο Almanac. Μόλις πήρα ένα νέο για το 2025.»

Είπε ότι μπορεί να χρειαστεί λίγο περισσότερη προσπάθεια για να βρει κανείς τις πληροφορίες που αναζητά, αλλά μπορεί να γίνει, και αν δεν μπορείτε να βρείτε τις πληροφορίες στο σπίτι σας, οι βιβλιοθήκες είναι γεμάτες υλικό.

«Έτσι το κάναμε παλιά και δεν υπάρχει λόγος να μην μπορείτε να το κάνετε τώρα», είπε ο Αντονίνι.

Μια μετα-ανάλυση του 2018 διαπίστωσε ότι με την ανάγνωση τυπωμένων κειμένων έχουμε καλύτερη κατανόηση σε σχέση με την ψηφιακή ανάγνωση.

Ο Αντονίνι είπε ότι τα κινητά τηλέφωνα αποσπούν την προσοχή και εμποδίζουν τους ανθρώπους να προσέχουν τι κάνουν, πού πηγαίνουν και τι συμβαίνει στο περιβάλλον τους.

«Δεν εκτιμούν τον καθαρό αέρα, τον ήλιο και τα κτίρια που βλέπουν», είπε. «Πολλοί άνθρωποι δεν ξέρουν καν πώς να διαβάζουν τις πινακίδες στον δρόμο και δεν ξέρουν πώς να πάνε κάπου χωρίς το τηλέφωνό τους. Έχουν χάσει εντελώς την ικανότητα να διαβάζουν χάρτες.»

Πιστεύει ότι οι άνθρωποι χάνουν πολλά βασιζόμενοι στα τηλέφωνα αντί να χρησιμοποιούν το μυαλό τους.

«Για παράδειγμα, είμαι συνταξιούχος οδοντίατρος και προς το τέλος της καριέρας μου προσλαμβάναμε νεότερους ανθρώπους και πολλοί από αυτούς δεν μπορούσαν να καταλάβουν τι μέρα ήταν χωρίς το τηλέφωνό τους», είπε ο Αντονίνι. «Δεν ήξεραν πώς να διαβάζουν ένα ημερολόγιο, δεν μπορούσαν να γράψουν πολύ καλά, είχαν πρόβλημα με την απλή πρόσθεση, ακόμα και με μία γενική μαθηματική εκτίμηση».

Σύμφωνα με τον ιστότοπο The Decision Lab, το «φαινόμενο Google», γνωστό και ως ψηφιακή αμνησία, είναι η τάση να ξεχνάμε πληροφορίες που μπορούν να αναζητηθούν στο διαδίκτυο. Η ανθρώπινη μνήμη έχει πάψει να δεσμεύει πληροφορίες στη μνήμη, γνωρίζοντας ότι μπορεί να τις βρει εύκολα στο διαδίκτυο.

Ο ιστότοπος δηλώνει ότι το φαινόμενο Google μπορεί να είναι χρήσιμο όσον αφορά το ότι ο εγκέφαλός μας δίνει προτεραιότητα στις πληροφορίες που πρέπει να θυμόμαστε, ώστε να μην είμαστε υπερφορτωμένοι με δεδομένα, αλλά δεν είναι τόσο χρήσιμο εάν πρέπει να θυμάστε έναν αριθμό τηλεφώνου ή πώς να πάτε κάπου και δεν έχετε το τηλέφωνό σας μαζί.

Ο Αντονίνι είπε ότι το 1972 έκανε ένα ταξίδι στην Ευρώπη με τη γυναίκα και την αδερφή του. Στο ταξίδι, αγόρασε το πρώτο του αυτοκίνητο, ένα Volkswagen του 1972, και πέρασε επτά εβδομάδες οδηγώντας σε όλη την Ευρώπη.

«Ταξιδεύαμε μια χαρά, είχαμε χάρτες των διαφόρων χωρών, ξέραμε πού ήταν οι δρόμοι, ακολουθούσαμε τους χάρτες, μπορούσαμε να βρούμε οδηγίες από τον ήλιο και τα οδόσημα και δεν νομίζω ότι χαθήκαμε ούτε μια φορά», είπε. «Δεν είχαμε πρόβλημα να βρούμε τοποθεσίες. Τώρα όλοι πανικοβάλλονται και δεν μπορούν να πάνε πουθενά αν δεν έχουν τηλέφωνο.»

Ο Αντονίνι είπε ότι είναι επικίνδυνο, επειδή πολλοί άνθρωποι οδηγούν και κοιτάζουν τα τηλέφωνά τους.

«Γι’ αυτό προτιμώ να παίρνω απλό ταξί αντί για Uber, γιατί αυτοί οι τύποι συνήθως ξέρουν πού πάνε και δεν βασίζονται στις οθόνες τους», τόνισε.

Του Κήγκαν Μπίλλινγκς

Οι πιθανοί διάδοχοι του Πάπα Φραγκίσκου

Η παγκόσμια κοινότητα ξύπνησε στις 21 Απριλίου με την είδηση ότι ο Πάπας Φραγκίσκος, ο 266ος ηγέτης της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, πέθανε στις 7:35 το πρωί (τοπική ώρα).

Ο 88χρονος ποντίφικας είχε πρόσφατα ταλαιπωρηθεί από διπλή πνευμονία, επιδεινούμενη από τις χρόνιες βρογχικές λοιμώξεις που τον βασάνιζαν την τελευταία δεκαετία. Το Βατικανό ανακοίνωσε πως ο Φραγκίσκος υπέστη εγκεφαλικό επεισόδιο και καρδιακή ανεπάρκεια λίγο αφότου σηκώθηκε από το κρεβάτι.

Παράλληλα με το πένθος των πιστών, βρίσκονται σε εξέλιξη οι παρασκηνιακές προετοιμασίες για το κονκλάβιο — τη διαδικασία εκλογής του νέου πάπα. Ο επίσημος λογαριασμός του ποντίφικα στην πλατφόρμα Χ έχει ήδη μετονομαστεί σε «Apostolica Sedes Vacans», δηλαδή «Αποστολική Έδρα Κενή».

Αν και η έκβαση κάθε κονκλαβίου παραμένει παραδοσιακά απρόβλεπτη — με χαρακτηριστικό παράδειγμα την αναπάντεχη εκλογή του Χόρχε Μάριο Μπεργκόλιο (Πάπα Φραγκίσκου) το 2013 — ήδη ξεκίνησαν εικασίες για τους επικρατέστερους. Όπως υπενθυμίζει παλαιό ιταλικό ρητό, «όποιος μπαίνει πάπας στο κονκλάβιο, βγαίνει καρδινάλιος».

Ωστόσο, σύμφωνα με ειδικούς του Βατικανού, υπάρχουν ορισμένα ονόματα που ξεχωρίζουν στη μάχη για την ηγεσία των 1,4 δισ. καθολικών σε μια περίοδο παγκόσμιων κρίσεων και κοινωνικών διχασμών.

Μάλιστα, οι δημοσιογράφοι Έντουαρντ Πέντιν και Νταϊάν Μοντάνια είχαν δημιουργήσει προ μηνών ιστοσελίδα αφιερωμένη στην ανάλυση πιθανών υποψηφίων και των απόψεών τους για κρίσιμα ζητήματα της Καθολικής Εκκλησίας.

Ακολουθεί σύντομη παρουσίαση μερικών από τους επικρατέστερους υποψήφιους:

Καρδινάλιος Ρομπέρ Σαρά
Ο καταγόμενος από τη Γουινέα καρδινάλιος Σαρά θεωρείται υπέρμαχος της ορθόδοξης θεολογίας και εκπρόσωπος της συντηρητικής πτέρυγας της Καθολικής Εκκλησίας. Έχει διατελέσει επικεφαλής της Συγκλήτου για τη Θεία Λατρεία, ενώ το 2019 συνέγραψε μαζί με τον Πάπα Βενέδικτο ΙΣΤ΄ βιβλίο υπεράσπισης της αγαμίας των ιερέων.

Καρδινάλιος Πιερμπατίστα Πιτσαμπάλλα
Ο Λατίνος Πατριάρχης Ιεροσολύμων έγινε ευρύτερα γνωστός μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου στη Γάζα, όταν είχε προτείνει να παραδοθεί ο ίδιος στη Χαμάς σε αντάλλαγμα για παιδιά-ομήρους. Παρότι χαρακτηρίζεται ως συντηρητικής κατεύθυνσης, φέρεται να έχει απήχηση και σε πιο μετριοπαθείς κύκλους.

Καρδινάλιος Πέτερ Έρντο
Αρχιεπίσκοπος Βουδαπέστης, ο Ούγγρος Έρντο θεωρείται επίσης συντηρητικός. Κατά τη διάρκεια της Συνόδου για την Οικογένεια το 2015, είχε επικαλεστεί τη διδασκαλία της Εκκλησίας ότι οι ομοφυλοφιλικές ενώσεις δεν μπορούν να εξομοιωθούν με το θείο σχέδιο για την οικογένεια, τονίζοντας παράλληλα την ανάγκη σεβασμού και αξιοπρέπειας για τα ομοφυλόφυλα άτομα.

Καρδινάλιος Πιέτρο Παρολίν
Ως γραμματέας του κράτους του Βατικανού, ο Παρολίν υπήρξε στενός σύμβουλος του Φραγκίσκου. Έχει διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στη συμφωνία του 2018 μεταξύ Βατικανού και Κίνας, η οποία έδωσε στο κινεζικό καθεστώς ευρύτερο έλεγχο της Καθολικής Εκκλησίας στην Κίνα— μια συμφωνία που δέχθηκε επικρίσεις για έλλειψη διαφάνειας.

Καρδινάλιος Λουίς Τάγκλε
Ο αρχιεπίσκοπος Μανίλας από τις Φιλιππίνες προβάλλει εδώ και χρόνια ως πιθανός διάδοχος. Με φήμη προοδευτικού, υιοθετεί χαλαρότερο ύφος, που περιλαμβάνει ακόμη και τραγούδι ή χορό σε λειτουργίες. Έχει ταχθεί υπέρ της συμφωνίας με την Κίνα, θεωρώντας πως «προστατεύει την Εκκλησία» στη χώρα.

Καρδινάλιος Ματέο Τζούπι
Αρχιεπίσκοπος της Μπολόνια και μέλος της φιλελεύθερης πτέρυγας, ο Τζούπι ενδέχεται να συνεχίσει την κληρονομιά του Φραγκίσκου αν εκλεγεί. Προέρχεται από οικογένεια με δεσμούς στο Βατικανό και διαθέτει πολυετή πείρα στην ιεραρχία. Είχε διοριστεί βοηθός Επισκόπου Ρώμης από τον Βενέδικτο και αργότερα Αρχιεπίσκοπος Μπολόνιας από τον Φραγκίσκο.

Των Stacy Robinson και Joseph Lor

Μειωμένα κατά 71% τα κέρδη της Tesla για το πρώτο τρίμηνο του 2025

Οι μετοχές της Tesla Motors άλλαξαν ελάχιστα στις εκτεταμένες συναλλαγές, αφού η έκθεση κερδών του πρώτου τριμήνου της κατασκευάστριας ηλεκτρικών οχημάτων υπολείπεται των εκτιμήσεων της Wall Street.

Τα συνολικά έσοδα μειώθηκαν κατά 9%, στα 19,34 δισεκατομμύρια δολάρια από 21,3 δισεκατομμύρια δολάρια, πέρυσι και τα έσοδα από την αυτοκινητοβιομηχανία μειώθηκαν κατά 20%, στα 14 δισεκατομμύρια δολάρια από 17,4 δισεκατομμύρια δολάρια, πέρυσι.

Τα κέρδη ανά μετοχή ήταν 27 σεντς το πρώτο τρίμηνο του 2025, ενώ τα κέρδη μειώθηκαν κατά 71% στα 409 εκατομμύρια δολάρια, από 1,39 δισεκατομμύρια δολάρια.

Η Tesla αναμενόταν να αναφέρει έσοδα 21,24 δισεκατομμυρίων δολαρίων και κέρδη ανά μετοχή 43 σεντς το τρίμηνο Ιανουαρίου-Μαρτίου, σύμφωνα με αναλυτές που συμμετείχαν σε δημοσκόπηση του FactSet.

Η εταιρεία δήλωσε στην έκθεση κερδών πρώτου τριμήνου ότι η αβεβαιότητα στην παγκόσμια οικονομία θα μπορούσε να βλάψει τη ζήτηση βραχυπρόθεσμα.

«Η αβεβαιότητα στις αγορές αυτοκινήτων και ενέργειας συνεχίζει να αυξάνεται καθώς η ταχέως εξελισσόμενη εμπορική πολιτική επηρεάζει αρνητικά την παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού και τη δομή κόστους της Tesla και των ομοτίμων μας», δήλωσε η Tesla. «Αυτή η δυναμική, μαζί με την αλλαγή του πολιτικού αισθήματος, θα μπορούσε να έχει ουσιαστικό αντίκτυπο στη ζήτηση για τα προϊόντα μας βραχυπρόθεσμα.»

Η Tesla πιστεύει ότι η τοπική βάση παραγωγής της παρέχει στην εταιρεία «πλεονεκτήματα στην παροχή των καλύτερων προϊόντων» σε ανταγωνιστικές τιμές.

«Συνεχίζουμε να κάνουμε κρίσιμες, υψηλής αξίας επενδύσεις, διατηρώντας παράλληλα έναν ισχυρό ισολογισμό κατά τη διάρκεια αυτής της αβέβαιης περιόδου», ανέφερε η τριμηνιαία ενημέρωση.

Η μετοχή της Tesla υποχώρησε έως και 0,5% στις συναλλαγές μετά τις ώρες λειτουργίας. Οι μετοχές της Tesla σημείωσαν πτώση περίπου 37% φέτος, υποχωρώντας κάτω από τα 238 δολάρια.

Δύσκολη αρχή για το 2025

Ήταν μια δύσκολη αρχή χρονιάς για την εταιρεία.

Τα κύρια νέα για την εταιρεία ήταν οι αντιδράσεις κατά του Μασκ στην πολιτική αρένα. Σε όλη τη Βόρεια Αμερική και την Ευρώπη, έχουν οργανωθεί διαδηλώσεις στους εκθεσιακούς χώρους της Tesla, ως διαμαρτυρία για τις αλλαγές πολιτικής της κυβέρνησης Τραμπ.

Τις τελευταίες εβδομάδες, η κατάσταση έχει κλιμακωθεί καθώς βανδαλισμούς οχημάτων της, επιθέσεις σε αντιπροσωπείες της και εμπρησμούς σε φορτιστές της.

Τον περασμένο μήνα, κατά τη διάρκεια μιας συνάντησης All-Hands που μεταδόθηκε στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης X, ο Μασκ χαρακτήρισε τις ενέργειες των βανδάλων «παράλογες».

«Αυτό είναι ψυχική ασθένεια. Σταματήστε να είστε ψυχοπαθείς!» είπε.

«Αν διαβάσετε τις ειδήσεις, είναι σαν τον Αρμαγεδώνα. Δεν μπορώ να ανοίξω την τηλεόραση χωρίς να δω ένα Tesla να φλέγεται. Τι συμβαίνει; Μερικοί άνθρωποι, είναι σαν, ακούστε, καταλαβαίνω αν δεν θέλετε να αγοράσετε το προϊόν μας, αλλά δεν χρειάζεται να το κάψετε. Αυτό είναι λίγο παράλογο.»

Σε μια κλήση κερδών με μετόχους και αναλυτές, ο Μασκ επιβεβαίωσε ότι θα αφιερώσει λιγότερο χρόνο στο τμήμα Κυβερνητικής Αποτελεσματικότητας των ΗΠΑ τον επόμενο μήνα, καθώς το κύριο έργο έχει ολοκληρωθεί.

Ο Τζέφρυ Κλάιντοπ, επικεφαλής στρατηγικής διεθνών επενδύσεων στην Charles Schwab, λέει ότι οι μέτοχοι θέλουν να μάθουν πώς η πολιτική επένδυση του Μασκ επηρεάζει τις πωλήσεις.

Και άλλοι παράγοντες επηρεάζουν τις προοπτικές της άλλοτε υψηλών πτήσεων εταιρείας.

Μια πτυχή είναι η αποδυνάμωση της ζήτησης. Οι πωλήσεις της Tesla μειώθηκαν κατά 13% τους πρώτους τρεις μήνες του 2025, αναφέροντας παραδόσεις 336.681 παγκοσμίως. Συγκριτικά, η κατασκευάστρια ηλεκτρικών οχημάτων παρέδωσε 387.000 αυτοκίνητα πριν από ένα χρόνο.

Η Tesla απέδωσε τη μείωση των πωλήσεων στην προσωρινή διακοπή της παραγωγής στις εγκαταστάσεις της, ενώ αναβάθμισε τις γραμμές για να αρχίσει να κατασκευάζει μια νεότερη έκδοση των ηλεκτρικών SUV του μοντέλου Y.

Εν τω μεταξύ, τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης Κατασκευαστών Αυτοκινήτων δείχνουν ότι οι ευρωπαϊκές πωλήσεις μειώθηκαν κατά 49% τους πρώτους δύο μήνες του 2025.

Οι παρατηρητές της αγοράς αναμένουν ότι η τάση θα παραμείνει και φέτος.

Ο Νταν Άιβς, τεχνολογικός αναλυτής στο Wedbush, θεωρεί ότι ο Μασκ και η Tesla βρίσκονται σε ένα «σταυροδρόμι».

«Γνωρίζαμε ότι οι παραδόσεις 1Q Tesla θα ήταν ήπιες, αλλά αυτοί οι αριθμοί ήταν κακοί. Δεν πρόκειται να δούμε αυτούς τους αριθμούς με ροζ γυαλιά… ήταν μια καταστροφή σε κάθε μέτρηση», δήλωσε ο Άιβς σε ανάρτησή του στο Χ, στις 2 Απριλίου.

Η συναινετική πρόβλεψη μεταξύ των αναλυτών της Wall Street είναι ότι η Tesla θα απολαμβάνει ανοδική τιμή της μετοχής 22% τους επόμενους 12 μήνες. Την ίδια στιγμή, οι αναλυτές μείωσαν τους στόχους τους για το επόμενο έτος.

Όπως και άλλες εταιρείες, η Tesla βρίσκεται στο στόχαστρο των δασμών του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.

«Η Tesla συγκαταλέγεται μεταξύ των πολυεθνικών εταιρειών που αναμένεται να προσφέρουν εξαγωγικό χρώμα εν μέσω επιδείνωσης της εμπορικής κατάστασης», ανέφερε σε σημείωμα ο Κλάιντοπ.

Ο κολοσσός των EV εξέφρασε την ανησυχία του σχετικά με τις προσαρμογές της εμπορικής πολιτικής της διοίκησης.

Ως όχημα κατασκευασμένο κυρίως στην Αμερική, η Tesla επηρεάζεται λιγότερο από τους δασμούς σε σχέση με τους ανταγωνιστές της στον κλάδο. Ωστόσο, η εταιρεία δεν μένει ανέγγιχτη από τους υψηλότερους εισαγωγικούς δασμούς, δήλωσε ο Μασκ σε ανάρτηση στο Χ τον Μάρτιο, καθώς εξακολουθεί να προμηθεύεται ανταλλακτικά από ξένες αγορές, συμπεριλαμβανομένων του Καναδά, της Κίνας και του Μεξικού.

«Για να είμαστε σαφείς, αυτό θα επηρεάσει την τιμή των ανταλλακτικών σε αυτοκίνητα Tesla που προέρχονται από άλλες χώρες. Ο αντίκτυπος στο κόστος δεν είναι ασήμαντος», δήλωσε ο Μασκ. «Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η Tesla ΔΕΝ είναι αλώβητη από αυτό. Ο αντίκτυπος των δασμών στην Tesla είναι σημαντικός.»

Του Andrew Moran

Οι έφηβοι είναι ‘συνδεδεμένοι’ για ώρες, αλλά οι πραγματικές σχέσεις τούς διαφεύγουν

Είναι σύνηθες φαινόμενο μια παρέα εφήβων που αντί να μιλάνε μεταξύ τους κοιτάζει ο καθένας το τηλέφωνό του – όπως και η εικόνα ενός μοναχικού εφήβου, σκυμμένος πάνω από το τηλέφωνό του, να περνά την ώρα τους κάνοντας κύλιση στην οθόνη αφής.

Περισσότεροι από τους μισούς εφήβους στις ΗΠΑ περνούν τουλάχιστον τέσσερις ώρες την ημέρα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, σύμφωνα με δημοσκόπηση της Gallup. Αυτό ανέρχεται σε τρεις μήνες κάθε χρόνο σχεδόν. Με αυτόν τον ρυθμό, το ένα τέταρτο της ζωής τους είναι δοσμένο σε μια οθόνη.

Τι θα γινόταν αν ο χρόνος τους περνούσε διαφορετικά; Η έρευνα δείχνει ότι χρειάζονται περίπου 200 ώρες για να αναπτυχθεί μια στενή φιλία. Με αυτό το μέτρο, αν ο μέσος έφηβος αφιέρωνε τον χρόνο του σε πραγματικές σχέσεις αντί σε κοινωνικά μέσα, θα μπορούσε να έχει έναν νέο στενό φίλο κάθε 40 ημέρες.

Το κρίσιμο ερώτημα όμως είναι αν οι έφηβοι ικανοποιούν τις κοινωνικές τους ανάγκες στο διαδίκτυο ή απλώς περιηγούνται σε μια αυταπάτη κοινωνικών σχέσεων.

Οι πιο σπάνιοι πόροι στον κόσμο

Το 1971, ο Αμερικανός οικονομολόγος και βραβευμένος με Νόμπελ Χέρμπερτ Σάιμον επινόησε τον όρο «οικονομία της προσοχής». Πρότεινε ότι, σε αυτήν την εποχή της υπερπληθώρας πληροφοριών, η ανθρώπινη προσοχή έχει γίνει ο πιο σπάνιος και πολύτιμος πόρος μας.

Η παρατήρηση του Σάιμον απηχεί την αρχαία κινεζική παροιμία «Ένα εκατοστό χρόνου αξίζει ένα εκατοστό χρυσού, αλλά ένα εκατοστό χρυσού δεν μπορεί να αγοράσει ένα εκατοστό χρόνου».

Εάν ο χρόνος και η προσοχή είναι πράγματα πιο πολύτιμα κι από τον χρυσό, δεν θα έπρεπε οι έφηβοι να τα χρησιμοποιούν με σύνεση;

Το παράδοξο του «πληθωρισμού των σχέσεων»

Η ψηφιακή επαφή δεν αποφέρει τα ίδια οφέλη με τη φυσική επαφή και τα δεδομένα δείχνουν ότι οι άνθρωποι δεν αναγνωρίζουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ως πραγματικό υποκατάστατο της κοινωνικής αλληλεπίδρασης. Ο Τζέφρι Χολ, καθηγητής επικοινωνιακών σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Κάνσας, περιγράφει τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ως παθητική δραστηριότητα, όπως η παρακολούθηση ανθρώπων, σημειώνοντας σε δελτίο Τύπου ότι μόνο το 3,5% του χρόνου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αφιερώνεται σε σχολιασμό και συζήτηση, ενώ η πλειοψηφία αφιερώνεται στην περιήγηση σε προφίλ.

Με άλλα λόγια, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν δημιουργήσει ένα παράδοξο: την ψευδαίσθηση της αποτελεσματικής διαχείρισης σχέσεων, κατά την οποία οι άνθρωποι πιστεύουν ότι μπορούν να διατηρήσουν περισσότερες επαφές με λιγότερη προσπάθεια. Ο οικονομολόγος και συγγραφέας Ουμαΐρ Χακ αποκαλεί αυτό το παράδοξο «πληθωρισμό σχέσεων», στο οποίο η αξία κάθε αλληλεπίδρασης μειώνεται όσο αυξάνεται η ποσότητα της.

Ο Μπέρναρντ Κρέσπι, καθηγητής εξελικτικής βιολογίας στο Πανεπιστήμιο Simon Fraser (SFU), εξήγησε στην Epoch Times ότι τα συστήματα συντονισμού που μπαίνουν σε λειτουργία όταν οι άνθρωποι συνδέονται συναισθηματικά μεταξύ τους δεν ενεργοποιούνται στο διαδίκτυο. Για παράδειγμα, οι νευρώνες καθρέφτη, τα ειδικά εγκεφαλικά κύτταρα που σχετίζονται με την ενσυναίσθηση, αδρανούν στις διαδικτυακές αλληλεπιδράσεις.

Στην υπηρεσία του ψευδαισθητικού βλέμματος

Μια πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο BMC Psychiatry διαπίστωσε ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μεγεθύνουν τις παραμορφωμένες απόψεις του εαυτού, παρέχοντας ένα εξαιρετικά επιμελημένο περιβάλλον από το οποίο απουσιάζουν στοιχεία όπως η γλώσσα του σώματος, ο ρυθμός ομιλίας και ο κοινός χρόνος και χώρος.

Για παράδειγμα, ένα νεαρό κορίτσι μπορεί να αφιερώνει ώρες στο μακιγιάζ, το ντύσιμο και την επεξεργασία της φωτογραφίας της, περιμένοντας με αγωνία τις απαντήσεις των συνομηλίκων της όταν τα δημοσιεύσει. Η απουσία των like ή των σχολίων είναι πολύ εύκολο να ερμηνευτεί ως απόρριψη. Ταυτόχρονα, μπορεί να κρύβεται για ώρες στα προφίλ άλλων γυναικών, συγκρίνοντας την εμφάνισή της με τις προσεκτικά επεξεργασμένες φωτογραφίες άλλων, κάτι που μπορεί να συμβάλει στη διαμόρφωση χαμηλής αυτοεκτίμησης.

Σύμφωνα με τη Νάνσυ Γιανγκ, εξελικτική βιολόγο στο SFU και επικεφαλής συγγραφέα της μελέτης, αυτές οι διαδικτυακές αλληλεπιδράσεις είναι μια «εξελικτική ανωμαλία». Όπως είπε στην Epoch Times, σε αντίθεση με τη φυσική αλληλεπίδραση, τα κοινωνικά μέσα διαταράσσουν την ικανότητά μας για κοινωνική αυτορρύθμιση και αποτίμησης του εαυτού μας μέσω της κοινωνικής ανατροφοδότησης από τους άλλους.

Η βλεμματική επαφή είναι ένα ιδιαίτερα σημαντικό χαρακτηριστικό της παραδοσιακής συνομιλίας που χάνεται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ενώ η «οικεία γλώσσα της βλεμματικής επαφής» είναι απαραίτητη για τη σύναψη σχέσεων, η επιτυχία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εξαρτάται από τα υψηλά επίπεδα κοινωνικής φαντασίας — το φαντασιακό βλέμμα. Οι δημιουργοί περιεχομένου προσπαθούν να καταλάβουν εκ των προτέρων την κατεύθυνση των «εικονικών ματιών» — αυτό που οι ερευνητές αποκαλούν «ψευδαισθητική οπτική επαφή» — και να χρησιμοποιούν την κάμερα με τρόπο που να οδηγεί το κοινό να αισθάνεται προσωπική δέσμευση.

Η Γιανγκ επισημαίνει ότι οι εικονικοί χώροι αποτελούν περιβάλλοντα όπου όχι μόνο είστε σωματικά διαχωρισμένοι από τους άλλους, αλλά «μπορείτε ακόμη και να αποσυνδεθείτε από τον εαυτό σας… έναν απομονωμένο ‘κόμβο’ στο δίκτυο, δεμένο μόνο από τα στελέχη της [δικής σας] φαντασίας».

Ο Κρέσπι, ο οποίος κατέχει διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν και είναι ο δεύτερος συγγραφέας της μελέτης BMC Psychiatry, είπε ότι οι άνθρωποι είμαστε «εντόνως κοινωνικά όντα», σκεπτόμενοι συνήθως άλλους ανθρώπους ενώ συνεργαζόμαστε ή ανταγωνιζόμαστε. Έχουμε εξελιχθεί έτσι ώστε να είμαστε πολύ ευαίσθητοι στις κοινωνικές ευκαιρίες και απειλές.

Όσοι δεν έχουν ισχυρή αίσθηση του εαυτού τους είναι πιο ευάλωτοι στις παγίδες του διαδικτυακού κόσμου, επισημαίνει.

Αυτοί οι ευάλωτοι άνθρωποι, που συχνά δεν έχουν ικανοποιητικές κοινωνικές αλληλεπιδράσεις στην πραγματική ζωή, στρέφονται στο διαδίκτυο για να δημιουργήσουν, να ενισχύσουν και να διατηρήσουν την αίσθηση του εαυτού τους με τρόπους που είναι όμως τεχνητοί.

«Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι επηρεάζεται το αναπτυσσόμενο μυαλό», είπε ο Κρέσπι.

«Η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης για κοινωνική ικανοποίηση μπορεί να είναι σαν να τρώτε ποπ κορν για να ικανοποιήσετε την πείνα σας – σας χορταίνει αλλά δεν σας τρέφει», τονίζει η Γιανγκ.

Καθώς οι έφηβοι συνεχίζουν να ‘τσιμπολογούν’ ψηφιακές αλληλεπιδράσεις, η λαχτάρα αυξάνεται και η ανάγκη παραμένει.

Η συναισθηματική οικονομία των μέσων κοινωνικής δικτύωσης

Η εφηβεία είναι μια αναπτυξιακή φάση που χαρακτηρίζεται από αυξημένη ευαισθησία στην απόρριψη και την έγκριση των συνομηλίκων. Έρευνα που διεξήχθη από μια ομάδα ψυχολόγων το 2024 στο Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ δείχνει ότι οι έφηβοι είναι πιο ευαίσθητοι από τους ενήλικες στην κοινωνική ανατροφοδότηση που μετριέται με «like» και προσαρμόζουν τις αναρτήσεις τους βάσει του αριθμού των «like» που λαμβάνουν.

Επιπλέον, όταν οι συμμετέχοντες δημοσίευσαν εικόνες σε μια πλατφόρμα προσομοίωσης που μοιάζει με το Instagram, η διάθεση των εφήβων επηρεαζόταν πιο έντονα από τη μείωση των like σε σχέση με τους ενήλικες. Αυτό υποδηλώνει ότι η χρήση των εφήβων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι περισσότερο συναισθηματική σε σύγκριση με των ενηλίκων.

Εικονογράφηση από Epoch Times, Shutterstock

 

Μελέτη μακράς χρονικής περιόδου παρατήρησης, που δημοσιεύτηκε στο Frontiers in Digital Health, αποκάλυψε για τους εφήβους και το άγχος των μέσων κοινωνικής δικτύωσης το εξής: ότι αυτό που βλάπτει περισσότερο τη φιλία δεν είναι η προσδοκία της συνεχούς διαθεσιμότητας ή η πίεση να ανταποκρίνεται πάντα στα μηνύματα — αυτό που οι ερευνητές ονόμασαν «παγίδευση» — αλλά μάλλον τα αρνητικά συναισθήματα όταν οι φίλοι δεν ανταποκρίνονται σε αυτά — «απογοήτευση».

Η απογοήτευση συνδέθηκε σημαντικά με περισσότερες διαφωνίες μεταξύ φίλων έξι μήνες αργότερα. Η αίσθηση της υποχρέωσης απάντησης σε φίλους δεν προκάλεσε το ίδιο επίπεδο σύγκρουσης.

Και αυτό χωρίς τον παράγοντα της όρασης — η μελέτη διαπίστωσε ότι οι φωτογραφίες και τα βίντεο αντιπροσωπεύουν υψηλότερες «επενδύσεις» που αναμένουν ανάλογες αποδόσεις, γεγονός που κάνει το αποτέλεσμα της απογοήτευσης ακόμη πιο ισχυρό. Όταν οι έφηβοι μοιράζονται μια προσεκτικά επιμελημένη εικόνα, ουσιαστικά κάνουν μια μεγαλύτερη συναισθηματική κατάθεση και αναμένουν μια αντίστοιχη απόκριση επικύρωσης.

Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι αυτό που δυσχεραίνει τα πράγματα για τους εφήβους δεν είναι η προσπάθεια που καταβάλλουν, αλλά η έλλειψη της αναμενόμενης ανταπόκρισης. Δημοσιεύουν περιεχόμενο περιμένοντας «κέρδη» που μετρώνται σε απαντήσεις και εκδηλώσεις ενδιαφέροντος. Όταν δεν τα λαμβάνουν, επέρχεται η σύγκρουση.

Ένα μη ελεγχόμενο πείραμα

«[Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι] ένα πολύ μεγάλο πείραμα χωρίς σημαντική ομάδα ελέγχου αυτή τη στιγμή», είπε ο Κρέσπι. «Πρέπει να ζήσουμε με αυτό όσο καλύτερα μπορούμε.»

Αν και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορεί να είναι ένα χρήσιμο εργαλείο, η Γιανγκ συνιστά να χρησιμοποιούνται με μέτρο. «Βγείτε έξω και παίξτε», προτείνει, υπογραμμίζοντας την αναγκαιότητα της φυσικής επαφής για την καλλιέργεια ουσιαστικών σχέσεων.

Σύμφωνα με τη Γιανγκ, «οι κοινωνικές δεξιότητες είναι σαν να μαθαίνεις να χορεύεις — μπορείς να παρακολουθήσεις όσα βίντεο χορού θέλεις, αλλά δεν είναι το ίδιο με τον χορό καθεαυτό. Το σύνολο είναι κάτι περισσότερο από το άθροισμα των μερών του.»

Της Mari Otsu