Τετάρτη, 17 Ιούν, 2026

Ένοπλη επίθεση κοντά στην Ιερουσαλήμ: Τέσσερις νεκροί

Τέσσερα άτομα έχασαν τη ζωή τους και τουλάχιστον δώδεκα ακόμη τραυματίστηκαν, επτά εκ των οποίων σοβαρά, σε επεισόδιο με πυροβολισμούς που σημειώθηκε στις 8 Σεπτεμβρίου κοντά στην Ιερουσαλήμ, σύμφωνα με την υπηρεσία ασθενοφόρων του Ισραήλ.

Οι αστυνομικές αρχές χαρακτήρισαν τους δράστες της επίθεσης ως τρομοκράτες και επιβεβαίωσαν ότι έπεσαν νεκροί. Ωστόσο, δεν έχουν δοθεί στη δημοσιότητα λεπτομέρειες για τα κίνητρα ή τον ακριβή αριθμό των δραστών.

Όπως ανέφεραν οι διασώστες, άνδρας περίπου 50 ετών και τρεις άνδρες γύρω στα 30 βρέθηκαν νεκροί στο σημείο της επίθεσης. Μία γυναίκα που διακομίστηκε σε κρίσιμη κατάσταση στο νοσοκομείο Σαάρι Τσεντέκ υπέκυψε αργότερα στα τραύματά της.

Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου συγκάλεσε έκτακτη σύσκεψη με τους επικεφαλής της ισραηλινής ασφάλειας. Από τα θύματα του επεισοδίου, επτά νοσηλεύονται σε σοβαρή κατάσταση λόγω τραυμάτων από σφαίρες, δύο σε μέτρια κατάσταση, ενώ τρεις φέρουν ελαφρύτερα τραύματα από θραύσματα γυαλιού, σύμφωνα με το Μάγκεν Νταβίντ Αντόμ (MDA), την εθνική υπηρεσία ασθενοφόρων.

Οι τραυματίες μεταφέρθηκαν για νοσηλεία στα νοσοκομεία Σαάρι Τσεντέκ, Χαντάσα Αΐν Κέρεμ και Χαντάσα Όρους Σκόπους. Η MDA ανακοίνωσε ότι διέθεσε περίπου 60 μονάδες αίματος και παραγώγων για να υποστηρίξει τις προσπάθειες των ιατρών στη διάσωση των τραυματιών.

Η υπόθεση βρίσκεται σε εξέλιξη και θα ακολουθήσει ενημέρωση.

Η ΕΕ γυρίζει σελίδα στις σχέσεις με τις ΗΠΑ

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, δήλωσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση «γύρισε σελίδα» σε ό,τι αφορά τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με δηλώσεις που μεταδόθηκαν τη Δευτέρα.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καθορίζει τη συνολική πολιτική κατεύθυνση και τις προτεραιότητες της ΕΕ, ωστόσο δεν διαπραγματεύεται ούτε εγκρίνει τους νόμους που διέπουν το μπλοκ – αρμοδιότητα που ανήκει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Σε συνέντευξή του στους Financial Times, ο Κόστα αναφέρθηκε στο παρελθόν: «Αν γυρίσετε εννέα μήνες πίσω, τον Ιανουάριο, όλοι είχαν έντονη ανησυχία, ιδίως για τις σχέσεις μας με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Τους τελευταίους εννέα μήνες καταφέραμε να σταθεροποιήσουμε τις διατλαντικές σχέσεις. Αν θυμάστε τις πρώτες του δηλώσεις για την Ευρωπαϊκή Ένωση, θαρρείς πως ανήκουν στο παρελθόν, πριν δέκα χρόνια. Τώρα όμως θεωρώ ότι έχουμε γυρίσει σελίδα και πρέπει να αξιοποιήσουμε αυτή τη νέα σταθερότητα, κοιτώντας μπροστά, για να συνεχίσουμε τη συνεργασία μας με τις ΗΠΑ».

Παρά τις συνεχιζόμενες προκλήσεις, όπως οι δασμοί, η τεχνολογική νομοθεσία και οι αμυντικές δαπάνες που συχνά λειτουργούν ως σημεία τριβής, ο Κόστα εξέφρασε την ελπίδα του για περαιτέρω βελτίωση των σχέσεων: «Οι φίλοι δεν συμφωνούν πάντα σε όλα».

Στις 5 Σεπτεμβρίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή – εκτελεστικό όργανο της ΕΕ – επέβαλε πρόστιμο 3,5 δισ. δολαρίων στην Google για παραβίαση των αντιμονοπωλιακών κανόνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η έρευνα διαπίστωσε ότι η εταιρεία κυριαρχούσε στην αγορά των υπηρεσιών διακομιστών διαφημίσεων και εργαλείων αγοράς διαφημιστικού χώρου, με προϊόντα όπως το DoubleClick for Publishers και τα Google Ads.

Η Κομισιόν διέταξε την Google να σταματήσει τις πρακτικές ευνοϊκής μεταχείρισης δικών της υπηρεσιών και να εξαλείψει τις εγγενείς συγκρούσεις συμφερόντων στην αλυσίδα εφοδιασμού διαδικτυακής διαφήμισης.

Η απόφαση αυτή προκάλεσε την αντίδραση του Τραμπ, ο οποίος απείλησε με την εκκίνηση εμπορικής έρευνας με στόχο την ακύρωση των ευρωπαϊκών προστίμων.

Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ανέφερε: «Δεν μπορούμε να αφήσουμε να συμβεί αυτό στη λαμπρή και πρωτόγνωρη αμερικανική ευρηματικότητα· αν συμβεί, θα αναγκαστώ να ξεκινήσω διαδικασίες σύμφωνα με το τμήμα 301 ώστε να ακυρωθούν οι άδικες κυρώσεις που επιβάλλονται σε αυτές τις αμερικανικές εταιρείες που καταβάλλουν φόρους».

Ο Κόστα αναφέρθηκε επίσης στον συντονισμό της ΕΕ με τις ΗΠΑ ως προς τις νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας, με αφορμή τις δηλώσεις του Τραμπ στις 7 Σεπτεμβρίου για τη μετάβαση σε νέα φάση επιβολής κυρώσεων κατά της Μόσχας.

Ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε πως ηγέτες ευρωπαϊκών χωρών θα επισκεφθούν τις ΗΠΑ για να συζητήσουν την επίλυση του πολέμου μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας.

Ο Επίτροπος Εμπορίου και Οικονομικής Ασφάλειας της ΕΕ, Μάρος Σέφτσοβιτς, εκφράζοντας τη συγκρατημένη αισιοδοξία του Κόστα, χαιρέτισε την εκτελεστική εντολή που υπέγραψε ο Τραμπ για μείωση των δασμών στις εξαγωγές ευρωπαϊκών αυτοκινήτων.

«Χαιρετίζω την εκτελεστική εντολή ως κομβικό βήμα για την υλοποίηση της κοινής δήλωσης ΕΕ-ΗΠΑ», έγραψε ο Σέφτσοβιτς στην πλατφόρμα Χ. Η συμφωνία προβλέπει μείωση των δασμών σε αυτοκίνητα και ανταλλακτικά αυτοκινήτων στο 15% και περιλαμβάνει βασικές εξαιρέσεις από το πλαφόν.

Τον Αύγουστο, οι ΗΠΑ και η ΕΕ ανακοίνωσαν πλαίσιο εμπορικής συμφωνίας που περιορίζει το μεγαλύτερο μέρος των αμερικανικών δασμών στις ευρωπαϊκές εξαγωγές στο 15% και δεσμεύει την Ευρώπη σε νέες, σημαντικές αγορές αμερικανικής ενέργειας, τεχνολογίας και αμυντικού εξοπλισμού.

Ωστόσο, ορισμένες πτυχές της συμφωνίας, κυρίως σχετικά με τα αυτοκίνητα, παραμένουν ανεφάρμοστες, αφήνοντας τα ευρωπαϊκά οχήματα αντιμέτωπα με δασμούς εισαγωγής 27,5% στις ΗΠΑ, τη δεύτερη σημαντικότερη αγορά μετά το Ηνωμένο Βασίλειο.

Περιορισμοί στην πρόσβαση στα κοινωνικά δίκτυα στην Τουρκία μετά από κινητοποιήσεις του CHP

Εκτεταμένοι περιορισμοί στην πρόσβαση μεγάλων πλατφορμών κοινωνικής δικτύωσης τέθηκαν σε εφαρμογή στην Τουρκία, ύστερα από καλέσματα για κινητοποιήσεις από το βασικό κόμμα της αντιπολίτευσης, το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP), σύμφωνα με διεθνή ομάδα παρακολούθησης του διαδικτύου.

Σε ανάρτησή της στο Mastodon, στις 7 Σεπτεμβρίου, η Netblocks, διεθνής παρατηρητής της διαδικτυακής πρόσβασης, ανέφερε: «Χρήστες σε όλη την Τουρκία διαπίστωσαν διακοπές ή δυσλειτουργία στις υπηρεσίες των X, YouTube, Instagram, Facebook, TikTok και WhatsApp».

Η ίδια ομάδα σημείωσε ότι οι περιορισμοί συνέπεσαν χρονικά με τα καλέσματα του CHP προς τους πολίτες για δημόσιες συγκεντρώσεις, μετά την τοποθέτηση αστυνομικών φραγμάτων γύρω από τα επαρχιακά γραφεία του κόμματος στην Κωνσταντινούπολη.

Σύμφωνα με στοιχεία του Συνδέσμου για την Ελευθερία της Έκφρασης Τουρκίας, που παρακολουθεί τη διαδικτυακή λογοκρισία, η εσκεμμένη μείωση ταχύτητας πρόσβασης (throttling) στις παραπάνω πλατφόρμες ξεκίνησε στις 7 Σεπτεμβρίου, στις 20:45 τοπική ώρα, και συνεχίστηκε έως τη Δευτέρα.

Εκτός από τις πλατφόρμες που κατονόμασε η Netblocks, επισημάνθηκε ότι επηρεάστηκαν επίσης οι υπηρεσίες Telegram και Signal. Η εφημερίδα The Epoch Times επικοινώνησε με την Ένωση Παρόχων Πρόσβασης Τουρκίας, τον αρμόδιο φορέα για την εφαρμογή αποφάσεων φραγής, ωστόσο δεν έλαβε απάντηση μέχρι τη στιγμή της δημοσίευσης.

Η νέα αυτή δέσμη περιοριστικών μέτρων αποτελεί το πιο πρόσφατο επεισόδιο όξυνσης μεταξύ κυβέρνησης και αντιπολίτευσης. Η σύλληψη του δημάρχου Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου – βασικού πολιτικού αντιπάλου του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν – τον Μάρτιο, πυροδότησε το μεγαλύτερο κύμα διαδηλώσεων της αντιπολίτευσης των τελευταίων δέκα ετών στην Τουρκία.

Μετά την εμφάνισή του στο δικαστήριο, ο Ιμάμογλου, ο οποίος αρνείται το σύνολο των κατηγοριών, κάλεσε τους υποστηρικτές του σε μαζικές διαδηλώσεις παντού στη χώρα.

Ως απάντηση, καθώς οι διαδηλώσεις εξαπλώνονταν σε πολλές πόλεις, ο Ερντογάν προειδοποίησε πως «δεν θα επιτραπεί διατάραξη της δημόσιας τάξης».

Από τον Οκτώβριο του 2024, η αστυνομία έχει προχωρήσει σε περισσότερες από 500 συλλήψεις στο πλαίσιο ερευνών που στοχεύουν δήμους υπό τον έλεγχο του CHP, ενώ περισσότεροι από 200 παραμένουν προφυλακισμένοι εν αναμονή δίκης. Στις 24 Μαρτίου, το υπουργείο Εσωτερικών ανακοίνωσε ότι συνολικά πάνω από 1.100 άτομα συνελήφθησαν λόγω συμμετοχής σε μη εξουσιοδοτημένες διαδηλώσεις.

Σύμφωνα με την Ένωση Μελετών Μέσων και Δικαίου (ΜΕDA), πλέον των 700 λογαριασμών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης – μεταξύ αυτών λογαριασμοί δημοσιογράφων, ΜΜΕ, οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και φοιτητικών ομάδων – έχουν μπλοκαριστεί.

Τον Απρίλιο, η Meta ανέφερε ότι της επιβλήθηκε βαρύτατο πρόστιμο επειδή αρνήθηκε να συμμορφωθεί με κρατικές απαιτήσεις για περιορισμό περιεχομένου στο Facebook και το Instagram.

Τα μέτρα ακολούθησαν τα φράγματα που έστησε η αστυνομία στα επαρχιακά γραφεία του CHP στην Κωνσταντινούπολη στις 7 Σεπτεμβρίου, με το κόμμα να καταγγέλλει απόπειρας πολιορκίας των γραφείων του από την κυβέρνηση.

Ο πρόεδρος του CHP, Οζκάρ Οζέλ, σημείωσε στην πλατφόρμα X: «Ο υπουργός Εσωτερικών, Αλί Γερλίκαγια, παρανόμως εμπόδισε τα μέλη του κόμματος να μπουν στα γραφεία τους. Η επαρχιακή μας διεύθυνση είναι το πατρογονικό σπίτι των μελών του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος. Το να το αποκλείετε είναι προσβολή. Ο λαός απαιτεί από εσάς υπευθυνότητα, όχι επικοινωνιακά τεχνάσματα. Κάντε τη δουλειά σας, σεβαστείτε τον νόμο και βγείτε αμέσως από το σπίτι μας».

Και συμπλήρωσε: «Κάνω το χρέος μου για να μην πάθει κανείς κακό και το ίδιο οφείλετε να πράξετε κι εσείς».

Την προηγούμενη εβδομάδα, δικαστήριο αποφάσισε την απομάκρυνση του επικεφαλής της επαρχιακής οργάνωσης του CHP στην Κωνσταντινούπολη, επικαλούμενο παρατυπίες στο κομματικό συνέδριο του 2023.

Ο Οζέλ χαρακτήρισε την απόφαση άκυρη και πολιτικά υποκινούμενη, διαβεβαιώνοντας τους υποστηρικτές του κόμματος ότι ο CHP θα αντισταθεί σε κάθε απόπειρα εγκατάστασης κυβερνητικού επιτρόπου στην ηγεσία της οργάνωσης. «Ντροπή σε όσους έθεσαν το σπίτι μας σε αστυνομικό κλοιό, που έστειλαν ειδικές δυνάμεις στα γραφεία μας στην Κωνσταντινούπολη και σε όσους επιδιώκουν, μέσω ανεξέλεγκτων δικαστηρίων, να ακυρώσουν το συνέδριό μας και να επιβάλουν διορισμένο επικεφαλής», τόνισε.

Από την πλευρά του, ο Γερλίκαγια υπεραμύνθηκε της δικαστικής απόφασης, δηλώνοντας: «Η απόφαση για τον διορισμό προσωρινής διοίκησης στον οργανισμό του CHP στην Κωνσταντινούπολη είναι δεσμευτική. Η αγνόηση δικαστικών εντολών και τα καλέσματα για μαζικές εξόδους στους δρόμους συνιστούν πρόκληση κατά του νόμου. Κανείς δεν είναι υπεράνω του νόμου. Το κράτος θα προχωρήσει αποφασιστικά στις αναγκαίες ενέργειες έναντι κάθε παράνομης απόπειρας. Δεν θα επιτρέψουμε ποτέ διατάραξη της δημόσιας τάξης, της ειρήνης του έθνους μας ή υποδαύλιση των δρόμων με αντίστοιχα καλέσματα», ανέφερε στην πλατφόρμα X.

Σύλληψη του ηγούμενου της Μονής Μεγάλου Σπηλαίου: Εκτενής έρευνα για αρχαιοκαπηλία

Το ιστορικό μοναστήρι του Μεγάλου Σπηλαίου στα Καλάβρυτα, χτισμένο στον απόκρημνο βράχο, είναι ένα από τα σημαντικότερα ορθόδοξα προσκυνήματα της Ελλάδας.

Σε μία υπόθεση που έχει προκαλέσει σοκ στην τοπική κοινωνία και την Εκκλησία, ο ηγούμενος της ιστορικής Ιεράς Μονής Μεγάλου Σπηλαίου συνελήφθη από την Ελληνική Αστυνομία, κατηγορούμενος για απόπειρα παράνομης πώλησης πολύτιμων βυζαντινών κειμηλίων.

Μαζί του συνελήφθη ένας ακόμη μοναχός – ο βοηθός του ηγούμενου – καθώς και τέσσερις ιδιώτες, οι οποίοι κατηγορούνται ως συνεργοί του στο σχέδιο πώλησης των θρησκευτικών θησαυρών. Σύμφωνα με τα έως τώρα στοιχεία, ο ηγούμενος φέρεται να είχε συγκεντρώσει δεκαεπτά βυζαντινές εικόνες και δύο παλαιά Ευαγγέλια (χρονολογίας 1737 και 1761) με σκοπό να τα πουλήσει αντί του ποσού των 200.000 ευρώ. Όλα τα παραπάνω αντικείμενα χαρακτηρίζονται ως ανεκτίμητης ιστορικής και θρησκευτικής αξίας και προστατεύονται ρητά από τη νομοθεσία περί αρχαιοτήτων.

Λεπτομέρειες της επιχείρησης

Τα κατηγορούμενα πρόσωπα

Κεντρικός κατηγορούμενος είναι ο ηγούμενος π. Καλλίνικος, υπεύθυνος της Μονής Μεγάλου Σπηλαίου, καθώς και ο μοναχός π. Σεραφείμ. Συνολικά συνελήφθησαν έξι άτομα, συμπεριλαμβανομένων ενός ενεχυροδανειστή και της συζύγου του, ενός ιδιώτη που πουλούσε αρχαία νομίσματα και του μεσάζοντα που έφερε σε επαφή το κύκλωμα με πιθανούς αγοραστές.

Τα προς πώληση κειμήλια

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, το κύκλωμα επιχείρησε να πουλήσει:

  • 17 βυζαντινές εικόνες μεγάλης ιστορικής αξίας
  • 2 Ευαγγέλια χρονολογημένα από τα 1737 και 1761
  • Άλλα θρησκευτικά κειμήλια και αντικείμενα λατρείας

Το συνολικό ζητούμενο αντίτιμο ανερχόταν σε 200.000 ευρώ, ενώ υπάρχουν ενδείξεις ότι τουλάχιστον μία από τις εικόνες είχε κλαπεί από τη Σπάρτη.

Η αστυνομική επιχείρηση

Η σύλληψη πραγματοποιήθηκε μετά από οργανωμένη επιχείρηση της ΕΛΑΣ, κατά την οποία γυναίκα αστυνομικός εμφανίστηκε ως δήθεν ενδιαφερόμενη αγοράστρια. Χρησιμοποιήθηκαν προσημειωμένα χαρτονομίσματα για την παγίδευση των κατηγορουμένων.

Η επιχείρηση διενεργήθηκε από τη Διεύθυνση Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, υποδεικνύοντας τη σοβαρότητα του εγκλήματος.

Η ανταπόκριση της εκκλησιαστικής ιεραρχίας

Άμεση δράση του Μητροπολίτη

Ο Μητροπολίτης Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Ιερώνυμος ανταποκρίθηκε άμεσα στο σκάνδαλο, θέτοντας τόσο τον ηγούμενο όσο και τον μοναχό σε αργία μέχρι να διαλευκανθεί η υπόθεση. Ο ίδιος ανέλαβε προσωρινά καθήκοντα ηγουμένου της Μονής.

Νέα διοικητική δομή

Στο Ηγουμενικό Συμβούλιο της Μονής ορίστηκαν:

  • Ο μοναχός Βαρνάβας Βαδεβούλης
  • Ο Γεώργιος Μπέσκος, νομικός σύμβουλος της Ιεράς Μητροπόλεως και πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αιγιαλείας

Η ιστορική σημασία της Μονής Μεγάλου Σπηλαίου

Πρωτογενής ιστορική αξία

Η Μονή Μεγάλου Σπηλαίου αποτελεί την αρχαιότερη ενεργή Μονή της Ελλάδας και τη δεύτερη παλαιότερη στον κόσμο, μετά τη Μονή Σινά. Ιδρύθηκε το 362 μ.Χ. από τους Θεσσαλονικείς μοναχούς Συμεών και Θεόδωρο.

Το μοναστήρι, στα 1830 (Από Internet Archive Book Images – https://www.flickr.com/photos/internetarchivebookimages/14777542735/Source book page: https://archive.org/stream/narrativeofjourn00tran/narrativeofjourn00tran#page/n348/mode/1up, No restrictions, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=43762568)

 

Ο ρόλος του στην Ελληνική Επανάσταση

Κατά την Επανάσταση του 1821, η Μονή αποτέλεσε φάρο της Ορθοδοξίας και του Ελληνισμού, καθώς και κέντρο αντίστασης κατά των κατακτητών. Το σημαντικότερο γεγονός ήταν η απόκρουση της επέλασης του Ιμπραήμ, τον Ιούνιο του 1827.

Περιπέτειες και καταστροφές

Η Μονή έχει καταστραφεί τέσσερις φορές από πυρκαγιές (840, 1400, 1640, 1934), αλλά η Αγία Εικόνα διασώζεται πάντοτε με θαυμαστό τρόπο

Η Ιερή Εικόνα της Παναγίας της Μεγαλοσπηλαιώτισσας  (Από Σαλαμούρα Σπ., wikimedia commons)

 

Το ευρύτερο φαινόμενο της αρχαιοκαπηλίας στην Ελλάδα

Νομοθετικό πλαίσιο προστασίας

Η προστασία των πολιτιστικών αγαθών διέπεται από τον Νόμο 3028/2002, που προβλέπει αυστηρές ποινές για την αρχαιοκαπηλία. Οι ποινές κυμαίνονται από φυλάκιση μέχρι κάθειρξη δέκα ετών, ιδιαίτερα όταν τα εγκλήματα διαπράττονται κατά επάγγελμα ή στο πλαίσιο εγκληματικής οργάνωσης.

Ιστορικά προηγούμενα

Παρόμοια περιστατικά έχουν καταγραφεί στο παρελθόν σε ελληνικά μοναστήρια. Ενδεικτικά:

  • Διπλή δολοφονία στη Μονή Αγίων Θεοδώρων Αροανίας Καλαβρύτων από αρχαιοκάπηλους, το 1973
  • Κλοπές από τη Μονή Εικοσιφοινίσσης από Βουλγάρους, το 1917
  • Κλοπή εικόνας του Αγίου Νικολάου από μονή στη Λευκάδα, το 1969

Επιπτώσεις και συνέπειες

Μετά την επιχείρηση της ΕΛΑΣ, έλεγχο για τα ευρήματα και την αξία τους διεξάγει το υπουργείο Πολιτισμού. Αστυνομικές πηγές εκτιμούν ότι ο τελικός απολογισμός των κειμηλίων που έχουν εξαφανιστεί από τη Μονή θα είναι μεγάλος.

Διεθνείς διαστάσεις

Το φαινόμενο της αρχαιοκαπηλίας έχει διεθνείς διαστάσεις. Το FBI εκτιμά ότι η παράνομη διακίνηση έργων τέχνης αποφέρει διεθνώς άνω των 6 δισ. δολαρίων. Η Ελλάδα αποτελεί πόλο έλξης των αρχαιοκάπηλων, καθώς οι λάτρεις των βυζαντινών εικόνων και του αρχαιοελληνικού πολιτισμού θεωρούνται από τους πιο παθιασμένους συλλέκτες.

Πρόληψη και προστασία

Σύγχρονα συστήματα ασφαλείας

Η υπόθεση αναδεικνύει την ανάγκη για βελτιωμένα συστήματα ασφαλείας στα μοναστήρια και την ψηφιακή καταγραφή των κειμηλίων. Η εκκλησιαστική κοινότητα καλείται να εφαρμόσει σύγχρονες μεθόδους φύλαξης και τεκμηρίωσης της πολιτιστικής κληρονομιάς.

Εκπαιδευτικές δράσεις

Το υπουργείο Πολιτισμού έχει αναπτύξει εκπαιδευτικά προγράμματα ευαισθητοποίησης για την προστασία των πολιτιστικών αγαθών, με τίτλο «Κλεμμένες αρχαιότητες, λαοί χωρίς μνήμη».

Οι ρωσικές επιθέσεις δείχνουν απροθυμία για διαπραγματεύσεις και τερματισμό του πολέμου

Ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ, Κηθ Κέλλογκ, δήλωσε ότι η Ρωσία εντείνει τον πόλεμό της κατά της Ουκρανίας αντί να προχωρά σε ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις. Μετά τη μεγαλύτερη σε μέγεθος επίθεση με μη επανδρωμένα και πυραύλους που έχει εξαπολύσει έως τώρα η Μόσχα, η οποία έπληξε αρκετές ουκρανικές πόλεις στις 7 Σεπτεμβρίου, ο Κέλλογκ εξέφρασε την ανησυχία του.

Όπως τόνισε, «η κλίμακα της επίθεσης ανέδειξε την απροθυμία της Μόσχας να τερματίσει τον πόλεμο μέσω διπλωματίας, ακόμη κι ενώ η Ουάσιγκτον πιέζει για ειρήνη».

Επεσήμανε δε ότι η ιστορία έχει δείξει πως τέτοιες επιθετικές ενέργειες μπορούν να οδηγήσουν σε ανεξέλεγκτη κλιμάκωση, σημειώνοντας: «Γι’ αυτόν τον λόγο ο πρόεδρος Τραμπ εργάζεται για να βάλει τέλος σε αυτόν τον πόλεμο».

Παρά τις συνεχιζόμενες συγκρούσεις, οι ΗΠΑ προσπαθούν να μεσολαβήσουν για μια ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ Κιέβου και Μόσχας. Ο Κέλλογκ παρατήρησε: «Η επίθεση δεν αποτελεί ένδειξη ότι η Ρωσία θέλει να δώσει διπλωματική λύση σε αυτόν τον πόλεμο».

Υπενθύμισε ότι τον Ιούλιο, ο πρόεδρος Τραμπ είχε θέσει προθεσμία πενήντα ημερών στον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν να επιβάλει κατάπαυση του πυρός, απειλώντας σε αντίθετη περίπτωση με σημαντικούς αμερικανικούς δασμούς κατά χωρών που συναλλάσσονται με τη Ρωσία. Ωστόσο, ο Τραμπ στη συνέχεια μείωσε την προθεσμία έως τις 8 Αυγούστου, εκφράζοντας την απογοήτευσή του για τη συνέχιση των ρωσικών επιθέσεων.

Την ημέρα της ρωσικής επίθεσης, ο Τραμπ δήλωσε ότι δεν ήταν ικανοποιημένος και άφησε να εννοηθεί ότι ενδέχεται να επιβληθούν νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας. Όταν ρωτήθηκε για την πιθανότητα εφαρμογής νέων μέτρων, απάντησε καταφατικά: «Ναι, είμαι [έτοιμος να περάσω στη δεύτερη φάση των κυρώσεων κατά της Μόσχας]».

Στις δηλώσεις του προς τους δημοσιογράφους, ο Τραμπ ανέφερε ότι σχεδιάζει να επικοινωνήσει σύντομα με τον Πούτιν, επισημαίνοντας: «Θα το τελειώσουμε το θέμα Ρωσίας-Ουκρανίας. Θα το τελειώσουμε».

Η νέα του προσέγγιση δείχνει μετατόπιση από την επιδίωξη μιας προσωρινής κατάπαυσης του πυρός προς τη διασφάλιση μόνιμης ειρηνευτικής συμφωνίας. Όπως δήλωσε στις 16 Αυγούστου, «όλοι κατέληξαν ότι ο καλύτερος τρόπος να τερματιστεί αυτός ο φρικτός πόλεμος μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας είναι να καταλήξουμε άμεσα σε ειρηνευτική συμφωνία, η οποία θα βάλει οριστικό τέλος στον πόλεμο, κι όχι σε μια απλή κατάπαυση του πυρός που συχνά δεν διαρκεί».

Η τέχνη της αρετής: Φρόνηση

Στη νέα μας σειρά, «Η τέχνη της αρετής», θα χρησιμοποιήσουμε την κλασική τέχνη για να παρουσιάσουμε τις τέσσερις θεμελιώδεις αρετές: τη φρόνηση, τη δικαιοσύνη, το σθένος και την εγκράτεια, καθώς επίσης και τις τρεις θεολογικές αρετές: την πίστη, την ελπίδα και την αγάπη, με την ελπίδα ότι η οπτική καθοδήγηση που προσφέρουν τα ιστορικά έργα τέχνης θα προάγει την έμφυτη καλοσύνη μας σήμερα.

Από αμνημονεύτων χρόνων, μεγάλοι ηγέτες και σπουδαίες προσωπικότητες από τα πεδία της θρησκείας, της φιλοσοφίας και της λογοτεχνίας καθοδηγούν τους ανθρώπους να διάγουν βίο ενάρετο. Εικαστικά έργα και αρχιτεκτονικά μνημεία επιστρατεύουν την παγκόσμια οπτική γλώσσα των συμβόλων και των μοτίβων για να μεταφέρουν έναν διαχρονικό ηθικό οδηγό από γενιά σε γενιά. Αυτά τα έργα μπορούν να μας βοηθήσουν να γίνουμε η καλύτερη εκδοχή του εαυτού μας.

Η λέξη «αρετή» χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά γύρω στον 12ο αιώνα. Σύμφωνα με το Online Etymology Dictionary, η λέξη «αρετή» («virtue» στα αγγλικά) προέρχεται από το «vertu», μια αγγλο-γαλλική και παλιά γαλλική λέξη που σημαίνει «ηθική ζωή και συμπεριφορά… μια ιδιαίτερη ηθική αριστεία». Περίπου δύο αιώνες αργότερα, στις αρχές του 14ου αιώνα, εισήχθη ο όρος «Θεμελιώδεις Αρετές» για να ταξινομήσει τις τέσσερις κλασικές αρετές: φρόνηση, δικαιοσύνη, σθένος και εγκράτεια. Η λατινική ρίζα της λέξης «θεμελιώδης» («cardinal» στα αγγλικά) είναι «cardo», που σημαίνει «κεντρικός» ή «αυτό πάνω στο οποίο κάτι περιστρέφεται ή εξαρτάται». Η ηθική ζωή και συμπεριφορά εξαρτώνται επομένως από τις Θεμελιώδεις Αρετές, που μερικές φορές αναφέρονται και ως φυσικές αρετές.

Φρόνηση

Η φρόνηση ως αρετή περιλαμβάνεται και στη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας των Ηνωμένων Πολιτειών:

«Η φρόνηση, πράγματι, υπαγορεύει ότι οι από καιρό καθιερωμένες κυβερνήσεις δεν πρέπει να αλλάζουν για ελαφρούς και παροδικούς λόγους. Και, κατά συνέπεια, όπως έχει δείξει η εμπειρία, οι άνθρωποι είναι πιο διατεθειμένοι να υποφέρουν, όσο τα κακά είναι ανεκτά, παρά να διορθώσουν την κατάσταση καταργώντας τις μορφές στις οποίες έχουν συνηθίσει.»

Με απλά λόγια: Η φρόνηση (ή σύνεση) είναι η ικανότητα να διακρίνεις το καλό από το κακό και να ακολουθείς τη σωστή πορεία δράσης. Σύμφωνα με το Ινστιτούτο Bill of Rights, «οι συνετοί ηγέτες καθοδηγούνται από αρχές που τους βοηθούν να λαμβάνουν πρακτικές αποφάσεις σε δύσκολες συνθήκες σχετικά με το τι είναι σοφό και προς το κοινό καλό».

ZoomInImage
Σιμόν Βουέ, «Αλληγορία της Φρόνησης», 1645. Λάδι σε καμβά, 114 x 88 εκ. Μουσείο Fabre, Μονπελιέ, Γαλλία. Οι καλλιτέχνες συχνά απεικόνιζαν τις τέσσερις Θεμελιώδεις Αρετές (Φρόνηση, Δικαιοσύνη, Σθένος και Εγκράτεια) αλληγορικά, για να εμπνεύσουν τους θεατές. (Public Domain)

 

Η φρόνηση έρχεται με την εμπειρία της ζωής και την πρακτική, και συμβαδίζει με άλλες αρετές. Στο βιβλίο των Παροιμιών 8:12-14 αναφέρεται: «Εγώ, η Σοφία, συγκατοικώ  με τη φρόνηση». Ο Αγγλοϊρλανδός ποιητής Τζον Ντέναμ (1615–1669) έγραψε στο ποίημά του «Of Prudence» («Για τη Φρόνηση»):

Το πρώτο βήμα της σοφίας είναι να διακρίνει / τι είναι αξιοπρεπές ή ανάρμοστο, ψευδές ή αληθινό. / Πραγματικά συνετός είναι αυτός που μπορεί να διακρίνει το έντιμο από το αισχρό / και να παραμείνει πιστός σε αυτό. 

Φρόνηση τριών διαστάσεων

Ο Φλωρεντινός κεραμίστας Αντρέα ντέλλα Ρόμπια (1435–1525) δημιούργησε ένα τόντο από επισμαλτωμένη τερακότα με θέμα τη Φρόνηση, γύρω στα 1475. Από την αρχαιότητα, ο κύκλος συμβολίζει την αιωνιότητα και οι κυκλικές συνθέσεις οι επονομαζόμενες tondo, ήταν ιδιαίτερα δημοφιλείς στη Φλωρεντία της Αναγέννησης. Το τόντο του ντέλλα Ρόμπια ανήκε σε μία διακοσμητική σύνθεση για τις τέσσερις αρετές, που περιελάμβανε την Πίστη, τη Δικαιοσύνη και την Εγκράτεια.

Κάθε στοιχείο που αποτύπωσε ο ντέλλα Ρόμπια στην τερακότα είναι διδακτικό. Απεικόνισε τη Φρόνηση ως μια νεαρή γυναίκα που κοιτάζεται σε έναν μικρό καθρέφτη, με ένα φίδι να σκαρφαλώνει στο σώμα της. Το κεφάλι διαθέτει δύο πρόσωπα, το ένα στραμμένο προς τα εμπρός και το άλλο προς τα πίσω, στοιχείο που μπορεί επίσης να σημαίνει δύο αντίθετα χαρακτηριστικά. Το πρόσωπο που κοιτάζει προς τα πίσω είναι το πρόσωπο ενός γέρου. Το νεανικό πρόσωπο της Φρόνησης αντιπροσωπεύει το παρόν, ενώ το πρόσωπο του γέρου υποδηλώνει τη γνώση και την εμπειρία της ζωής που την οδήγησαν στη σοφία.

Prudence, circa 1475, by Andrea della Robbia. Glazed terracotta; 64 3/4 inches. Joseph Pulitzer Bequest, 1921; Metropolitan Museum of Art, New York. (Public Domain)
Αντρέα ντέλλα Ρόμπια, «Φρόνηση», περ. 1475. Επισμαλτωμένη τερακότα, 162 εκ. Κληροδότημα Τζόζεφ Πούλιτζερ, 1921. Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης, Νέα Υόρκη.  (Public Domain)

 

Η σύνεση μας ζητά να κοιτάξουμε χωρίς όρους μέσα μας για να γνωρίσουμε πραγματικά τον εαυτό μας: αυτό είναι το νόημα του καθρέφτη που κρατά. Το φίδι αντιπροσωπεύει τη σοφία που απαιτείται για να είμαστε συνετοί και να πράττουμε το σωστό, παραπέμποντας στη βιβλική έκφραση «να είστε συνετοί όπως τα φίδια» (Ματθαίος 10:16).

Ο ντέλλα Ρόμπια παρέθεσε μοτίβα με βαθύ νόημα σε όλη τη γιρλάντα που πλαισιώνει τη Φρόνηση. Πολλά από τα έργα του περιλαμβάνουν τέτοιες γιρλάντες. Σύμφωνα με το Μουσείο Βικτόρια & Άλμπερτ του Λονδίνου, τα λεμόνια συμβολίζουν τη σωτηρία, τα σταφύλια και τα αγγούρια συμβολίζουν την ανάσταση, ενώ τα κυδώνια και τα κουκουνάρια συμβολίζουν την αρετή και την αθανασία.

Η σημασία αυτών των μοτίβων μπορεί να ανιχνευθεί σε βάθος πολλών αιώνων. Για παράδειγμα, ο Πλίνιος (περίπου 24-59 μ.Χ.) θαύμαζε την ικανότητα της κυδωνιάς να μεγαλώνει από μοσχεύματα, οπότε η κυδωνιά παραπέμπει στην αθανασία. Τα τσαμπιά σταφύλια συμβολίζουν το κρασί που σέρβιρε ο Ιησούς στο Μυστικό Δείπνο. Και η λεμονιά ανθίζει όταν είναι εκτεθειμένη σε ηλιοφάνεια. Αυτό, σε συνδυασμό με τις θεραπευτικές ιδιότητες του φρούτου – ιδιαίτερα η παραδοσιακή χρήση του ως αντίδοτο για δηλητήρια – οδήγησε στο να γίνει το λεμόνι σύμβολο της σωτηρίας.

Σε αυτό το έργο του ο ντέλλα Ρόμπια αντανακλά το στυλ που δημιούργησε ο θείος του, Λούκα ντέλλα Ρόμπια (περ. 1400 έως 1482),  γύρω στα 1461 για την οροφή της Εκκλησίας του Καρδιναλίου της Πορτογαλίας στο St. Minias on the Mountain, στη Φλωρεντία. Η «Φρόνηση» του Λούκα φέρει τα ίδια κλασικά μοτίβα με αυτή του Αντρέα, αλλά με την προσθήκη φτερών αγγέλου. Η «Φρόνηση» του Λούκα αιωρείται σε μια λίμνη νερού, ενώ η «Φρόνηση» του Αντρέα φαίνεται στατική μέσα στο νερό. Το νερό θα μπορούσε να συμβολίζει την αγνότητα, τον καθαρισμό, αλλά και την ενδοσκόπηση, λόγω της ανακλαστικής του ιδιότητας, ανάλογης με αυτήν του καθρέφτη που κρατούν οι μορφές και και στα δύο έργα.

Prudence, circa 1461–1462, by Luca della Robbia. Cardinal of Portugal Chapel in St. Minias on the Mountain, Florence, Italy. (Original photo by <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Zairon">Zairon</a>, cropped by The Epoch Times/<a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Firenze_Basilica_di_San_Miniato_al_Monte_Interno_Cappella_laterale_Cupola.jpg">CC BY 4.0 International Deed</a>)
Η «Φρόνηση», περ. 1461-1462, του Λούκα ντελλα Ρόμπια. Εκκλησία του Καρδιναλίου της Πορτογαλίας στον Άγιο Μινία στο Βουνό, στη Φλωρεντία, Ιταλία. (Πρωτότυπη εικόνα του Zairon, περικομμένη από The Epoch Times/CC BY 4.0 International Deed)

 

The ceiling of the Cardinal of Portugal Chapel in St. Minias on the Mountain, Florence, Italy. Luca della Robbia created the tondo sculpture of Prudence (L). (<a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Zairon">Zairon</a>/<a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Firenze_Basilica_di_San_Miniato_al_Monte_Interno_Cappella_laterale_Cupola.jpg">CC BY 4.0 International Deed</a>)
Η οροφή της Εκκλησίας του Καρδιναλίου της Πορτογαλίας, στον Άγιο Μινία στο Βουνό, στη Φλωρεντία, Ιταλία. Ο Λούκα ντελλα Ρόμπια δημιούργησε το ανάγλυφο της Φρόνησης (αριστερά). (Zairon/CC BY 4.0 International Deed)

 

Υφαίνοντας τη Φρόνηση

Μια υπέροχη αλληγορία της Φρόνησης κρέμεται στο Μουσείο Ταπισερί της Ισπανίας, στο Βασιλικό Παλάτι της Λα Γκρανχά του Σαν Ιλντεφόνσο. Αποτελεί μέρος της σειράς ταπισερί «Οι Τιμές», η οποία περιλαμβάνει εννέα αλληγορικά κομμάτια: «Τύχη», «Σοφία», «Δικαιοσύνη», «Κακία», «Φήμη», «Τιμή», «Πίστη» και «Ευγένεια». Μαζί, απεικονίζουν τον ευγενή χαρακτήρα που χρειάζεται για να κυβερνήσει κανείς και τις ηθικές διδασκαλίες που περιλαμβάνουν τους κινδύνους της κακίας. Ο διακεκριμένος Φλαμανδός καλλιτέχνης Πήτερ Κοέκε φαν Άελστ (1502–1550) δημιούργησε τις ταπισερί για τη στέψη του Καρόλου Ε΄ ως αυτοκράτορα της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας το 1520.

Η μνημειώδης σειρά του Κοέκε φαν Άελστ χρησιμοποιεί τόσο κλασικά όσο και θρησκευτικά μοτίβα και μορφές για να απεικονίσει την καλή συμπεριφορά και τον χαρακτήρα.

“The Honors: Prudence,” circa 1550, by Pieter van Aelst, probably after the circle of Bernard van Orley and Jan Gossaert. Tapestry of gold, silver, silk, and wool; 193 inches by 322 7/8 inches. Tapestry Museum, Royal Palace of La Granja de San Ildefonso, Spain. (<a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/User:PMRMaeyaert">Paul M.R. Maeyaert</a>/<a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Prudentia_%28Los_Honores_tapestries,_La_Granja_series%29#/media/File:PM_081215_E_La_Granja_n.jpg">CC BY-SA 4.0</a>)
Πήτερ φαν Άελστ, «Οι τιμές: Φρόνηση», περ. 1550, πιθανώς σύμφωνα με τον κύκλο του Μπέρναρντ φαν Όρλεύ και του Γιαν Γκόσαερτ. Ταπισερί από χρυσό, ασήμι, μετάξι και μαλλί. Περ. 5 x  8 μ. Μουσείο Ταπισερί, Βασιλικό Παλάτι της Λα Γκράνχα ντε Σαν Ιλντεφόνσο, Ισπανία. (Paul M.R. Maeyaert/CC BY-SA 4.0)

 

Ο Κόεκε φαν Άελστ έδωσε βαθύ νόημα στις εικόνες του που είναι γεμάτες λεπτομέρειες. Η αλληγορική ταπισερί της Φρόνησης διαδραματίζεται σε ένα θέατρο. Η Φρόνηση, καθισμένη σε θρόνο, βρίσκεται στο κέντρο της σκηνής. Ένα φίδι τυλίγεται γύρω από το χέρι της, συμβολίζοντας τη σοφία που χρειάζεται η Φρόνηση για να συζητήσει με την Πίστη και τη Λογική, που βρίσκονται δίπλα της. Το μοτίβο του φιδιού παραπέμπει και πάλι στο «να είστε συνεπείς ως τα φίδια», που είδαμε στη Σοφία του ντέλλα Ρόμπια. Η Λογική κρατά τρεις καθρέφτες που συμβολίζουν τη μνήμη (παρελθόν), τη νοημοσύνη (παρόν) και την πρόνοια (μέλλον): τις τρεις αρετές της Φρόνησης. Μια επιγραφή στον θόλο πάνω από το θρόνο της ενισχύει τη σημασία των μοτίβων και συνοψίζει τα χαρακτηριστικά της: «Preterita recolo presentia ordino futura prevideo» («Συγκεντρώνω το παρελθόν, τακτοποιώ το παρόν, προβλέπω το μέλλον»).

A detail of “The Honors: Prudence,” circa 1550, by Pieter van Aelst, probably after the circle of Bernard van Orley and Jan Gossaert. This detail shows Prudence enthroned and flanked by Faith and Reason. Tapestry of gold, silver, silk, and wool. Tapestry Museum, Royal Palace of La Granja de San Ildefonso, Spain. (<a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/User:PMRMaeyaert">Paul M.R. Maeyaert</a>/<a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Prudentia_%28Los_Honores_tapestries,_La_Granja_series%29#/media/File:PM_081215_E_La_Granja_n.jpg">CC BY-SA 4.0</a>)
Λεπτομέρεια από την ταπισερί «Οι τιμές: Φρόνηση», περ. 1550, του Πήτερ φαν Άελστ, πιθανώς σύμφωνα με τον κύκλο του Μπέρναρντ φαν Όρλεύ και του Γιαν Γκόσαερτ. Η Φρόνηση κάθεται σε θρόνο, πλαισιωμένη από την Πίστη και τη Λογική. Ταπισερί από χρυσό, ασήμι, μετάξι και μαλλί. ασιλικό Παλάτι της Λα Γκράνχα ντε Σαν Ιλντεφόνσο, Ισπανία. (Paul M.R. Maeyaert/CC BY-SA 4.0)

 

Η Φρόνηση ενσαρκώνει πολλές αρετές, όπως η νοημοσύνη, η περίσκεψη, η προσοχή, η διάνοια, η πρόνοια, η υποταγή και η μνήμη. Αυτές οι επτά αρετές στέκονται ως κομψά ντυμένες μορφές χαμηλά στη σύνθεση. Κάθε μία κρατά αντικείμενα που σχετίζονται με την ταυτότητά της. Για παράδειγμα, η Προσοχή κρατά ένα κυρτό καθρέφτη που αντανακλά την εικόνα μιας αλεπούς και ενός μανδύα μοναχού, ίσως συμβολίζοντας τα δημοφιλή μεσαιωνικά ηθικά παραμύθια του Reynard the Fox. Οι ιστορίες συχνά δείχνουν την αλεπού να ξεγελάει άλλα ζώα.

Ζωγραφίζοντας τη Φρόνηση

Γύρω στο 1550, ο Τιτσιάνο (περ. 1488-1576) ζωγράφισε μια αινιγματική αλληγορία της Φρόνησης, επιλέγοντας διαφορετικά μοτίβα από τα προηγούμενα έργα που περιγράφηκαν.

Απεικόνισε τρία ανδρικά κεφάλια στον καμβά. Ένας γενειοφόρος ενήλικας στο κέντρο πλαισιώνεται από έναν γέρο γενειοφόρο άνδρα και έναν νεαρό με φρέσκο πρόσωπο. Και οι δύο κοιτάζουν πέρα από τα άκρα του πίνακα. Κάτω από τους άνδρες, επανέλαβε τη σύνθεση, αλλά με τρία κεφάλια ζώων: ενός λύκου, ενός λιονταριού και ενός σκύλου. Μια λατινική επιγραφή πάνω από τους τρεις άνδρες αναγράφει: «Μαθαίνοντας από το χθες, ο σημερινός άνθρωπος ενεργεί με σύνεση, για να μην καταστρέψει με τις πράξεις του το αύριο».

“An Allegory of Prudence,” circa 1550, by Titian. Oil on canvas; 29 3/4 inches by 27 inches. National Gallery, London. (Public Domain)
Τιτσιάνο, «Αλληγορία της Φρόνησης», περ. 1550. Λάδι σε καμβά, 75,6 × 68,6 εκ. Εθνική Πινακοθήκη, Λονδίνο. (Public Domain)

 

Οι τρεις άνδρες σχετίζονται με τις ηλικίες του ανθρώπου: νεότητα, ενηλικίωση και γηρατειά. Και αυτές, με τη σειρά τους, σχετίζονται επίσης με το χθες (νεότητα), το σήμερα (ενηλικίωση) και το αύριο (γηρατειά) στην επιγραφή του πίνακα.

Ο Τιτσιάνο μπορεί να είχε υπ’ όψιν του παλαιότερες αναπαραστάσεις της Φρόνησης, όπως μια μικρή μαρμάρινη προτομή του 14ου αιώνα με τρία πρόσωπα σε ένα κεφάλι. Σύμφωνα με το Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης της Νέας Υόρκης, πρόκειται για ένα σπάνιο «Vultus Trifrons» ή «Αλληγορία της Σωφροσύνης». Καθολικοί καλλιτέχνες του 15ου και 17ου αιώνα σκάλισαν το «Vultus Trifrons» για να συμβολίσουν την Αγία Τριάδα. Η φοιτήτρια Ζωή Γκοντέκε έγραψε στην τελική εργασία της για το Πανεπιστήμιο του Πόρτλαντ: «Οι επικρίσεις των τρικέφαλων απεικονίσεων ξεκίνησαν τον 15ο αιώνα, όπως στην «Summa Theologica» του Αγίου Αντωνίνου της Φλωρεντίας, που γράφει: «Οι ζωγράφοι… είναι κατακριτέοι όταν ζωγραφίζουν πράγματα που είναι αντίθετα με την πίστη, όταν δημιουργούν μια εικόνα της Αγίας Τριάδας ως ένα πρόσωπο με τρία κεφάλια, κάτι που είναι τερατώδες από τη φύση του».

Τα έργα με τις τρικέφαλες απεικονίσεις καταδικάστηκαν και τα περισσότερα καταστράφηκαν, πρώτα μετά το Συμβούλιο της Τριέντης (1545-1563) και αργότερα από τον Πάπα Ουρβανό Η΄, το 1628.

"Vultus Trifrons" or an "Allegory of Prudence," circa 1340–1355, by Pacio Bertini da Firenze and Giovanni Bertini da Firenze or another follower of Tino da Camaino. Carrara marble; 8 7/8 inches by 4 15/16 inches. Robert Lehman Collection, 1975; Metropolitan Museum of Art, New York City. (Public Domain)
«Vultus Trifrons» ή «Αλληγορία της Φρόνησης», περίπου 1340–1355, από τον Πάτσιο Μπερτίνι ντα Φιρέντσε και τον Τζιοβάνι Μπερτίνι ντα Φιρέντσε ή κάποιον άλλο οπαδό του Τίνο ντα Καμάινο. Μάρμαρο Καράρας, 22,5 x 12,5 εκ. Συλλογή Ρόμπερτ Λέμαν, 1975, Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης, Νέα Υόρκη. (Public Domain)

 

Ως αλληγορία, τα γλυπτά πρόσωπα αντικατοπτρίζουν τις τρεις διαθέσεις της Φρόνησης: τη μνήμη, τη νοημοσύνη και την πρόνοια, που αναφέρονται αντίστοιχα στο παρελθόν, το παρόν και το μέλλον. Σχετίζονται επίσης με τις ηλικίες του ανθρώπου (ένα κοινό θέμα της εποχής) και τα τελετουργικά της μετάβασης από τη νεότητα, στην ενηλικίωση και στα γηρατειά. «Η συγχώνευση των εννοιών της αρετής και του κύκλου της ανθρώπινης ζωής συμπίπτει με μια πιο λεπτή κατανόηση της ανθρώπινης φύσης, καθώς και με την εστίαση στο άτομο», αναφέρει η ιστοσελίδα του Met.

Οι ειδικοί πιστεύουν ότι το τρικέφαλο πλάσμα (λύκος-λιοντάρι-σκύλος) του Τιτσιάνο αναφέρεται στο βιβλίο «Hieroglyphica» του 1556 του συμπατριώτη του,  Τζιοβάνι Πιέριο Βαλεριάνο. Το πλάσμα μπορεί να αναχθεί σε ένα ελληνιστικό αιγυπτιακό άγαλμα του Σεράπιδος. Σύμφωνα με την Εθνική Πινακοθήκη του Λονδίνου, είναι η «ενσάρκωση του Χρόνου: ο αδηφάγος λύκος που αντιπροσωπεύει το παρελθόν και καταβροχθίζει τη μνήμη όλων των πραγμάτων, το δυναμικό λιοντάρι που αντιπροσωπεύει το παρόν, ο σκύλος που αντιπροσωπεύει το μέλλον, που προχωράει μπροστά, πάντα γεμάτος ψευδείς ελπίδες».

Ο πίνακας του Τιτσιάνο δείχνει ότι η σοφία του σήμερα (που αντιπροσωπεύεται από την ενηλικίωση και το λιοντάρι) μπορεί να προέλθει μόνο από τη γνώση και την εμπειρία που αποκτήθηκε στο παρελθόν (η νεότητα και ο λύκος). Τέτοια σοφία φέρνει προνοητικότητα, η οποία απεικονίζεται (ως γηρατειά και σκύλος). Η σοφία και η προνοητικότητα καθιστούν δυνατή τη συνετή δράση.

Όλα αυτά τα έργα τέχνης σχετικά με τη σύνεση δίνουν έμφαση στην ενδοσκόπηση: μόνο χρησιμοποιώντας τις εμπειρίες και τις γνώσεις του παρελθόντος, μπορούμε να αξιολογήσουμε κάθε δεδομένη κατάσταση με σοφία πριν προβούμε στη σωστή ενέργεια. Αυτή η ενέργεια μπορεί να είναι ένας δύσκολος δρόμος, αλλά ο συνετός άνθρωπος καταλαβαίνει ότι όταν η σοφία εφαρμόζεται με πίστη και λογική, καθοδηγεί τις πιο δίκαιες ενέργειες.

 

Kαθημερινοί παράγοντες που εντείνουν τις ημικρανίες

Οι ημικρανίες επηρεάζουν εκατομμύρια ανθρώπους σε όλον τον κόσμο, προκαλώντας έντονο πόνο που διαταράσσει την εργασία, το σχολείο και τις καθημερινές δραστηριότητες. Για τον Δρα Φρεντ Κόεν, κορυφαίο ειδικό σε θέματα πονοκεφάλων στο Ιατρικό Σχολείο Icahn του Mount Sinai, η πάθηση είναι κάτι περισσότερο από ένα ιατρικό θέμα – είναι μια δια βίου προσωπική μάχη.

«Από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου, υποφέρω από ημικρανίες – εξουθενωτικούς πονοκεφάλους που με ταλαιπωρούν σχεδόν κάθε εβδομάδα», είπε.

«Μόνο όταν πήγα στην ιατρική σχολή, κατά τη διάρκεια ενός μαθήματος νευρολογίας, άκουσα για πρώτη φορά μια εξήγηση για τις ημικρανίες που μου φάνηκε πραγματικά κατανοητή». Από εκείνη τη στιγμή, ο Δρ Κοέν ανακάλυψε ότι κάθε ημικρανία είναι μοναδική, με πολλούς παράγοντες να συμβάλουν στην εμφάνισή της. Η συνειδητοποίηση αυτή τον οδήγησε να αναζητήσει ειδικούς, να λάβει τη βοήθεια που χρειαζόταν και τελικά να αφιερώσει την καριέρα του στην κατανόηση της πάθησης που επηρεάζει σε μέγιστο βαθμό τη ζωή του.

Αν και υπάρχουν κάποια κοινά μοτίβα, το φάσμα των παραγόντων που την προκαλούν μπορεί να είναι εξαιρετικά ατομικό, σημείωσε.

Καθημερινές συνήθειες που προκαλούν ημικρανίες

Οι ημικρανίες δεν προέρχονται πάντα από σπάνιες ή μυστηριώδεις αιτίες. Στην πραγματικότητα, πολλές συνδέονται με απλές, καθημερινές επιλογές: τι τρώτε, πώς κοιμάστε και πώς αντιμετωπίζετε το άγχος.

Ορισμένα τρόφιμα και ποτά

Ένας από τους πιο συνηθισμένους παράγοντες που προκαλούν ημικρανίες είναι αυτό που οι άνθρωποι τρώνε – ή δεν τρώνε.

Σε άτομα με ευαισθησία στη γλουτένη και κοιλιοκάκη, τα τρόφιμα που περιέχουν γλουτένη μπορεί να προκαλέσουν πονοκεφάλους, πιθανώς λόγω φλεγμονής. Τα τρόφιμα με υψηλό γλυκαιμικό δείκτη μπορεί επίσης να συμβάλουν στους πονοκεφάλους κατά περίπτωση, πιθανώς μέσω των διακυμάνσεων του σακχάρου στο αίμα. Ορισμένοι παράγοντες που προκαλούν ημικρανίες προέρχονται από κοινά τρόφιμα, όπως το καρπούζι.

Μια μελέτη παρατήρησης διαπίστωσε ότι περίπου το 24% των ατόμων με ημικρανίες εμφάνισαν πονοκέφαλο περίπου δύο ώρες μετά την κατανάλωση καρπουζιού. Ο πονοκέφαλος μπορεί να προκαλείται από το μονοξείδιο του αζώτου, μια ένωση που διευρύνει τα αιμοφόρα αγγεία και μπορεί να προκαλέσει κρίσεις ημικρανίας.

Είναι σημαντικό να μην παραλείπετε γεύματα, ειδικά το πρωινό, καθώς η πείνα και η νηστεία αυξάνουν τον κίνδυνο ημικρανίας. Μελέτες έχουν διαπιστώσει ότι η συχνότητα των ημικρανιών αυξάνεται κατά τις πρώτες δέκα ημέρες της νηστείας.Το τι πίνετε έχει επίσης σημασία. Η αφυδάτωση και ο περιορισμός των υγρών μπορεί να προκαλέσουν πονοκεφάλους, μειώνοντας τον όγκο του αίματος και την οξυγόνωση του εγκεφάλου. Η καλή ενυδάτωση συμβάλλει στον περιορισμό των πονοκεφάλων.

Η καφεΐνη έχει μικτή επίδραση στην ημικρανία: μπορεί να ανακουφίσει τον πόνο εμποδίζοντας τους υποδοχείς αδενοσίνης, αλλά η τακτική πρόσληψη καφεΐνης – ή η αποχή από αυτήν – μπορεί επίσης να αυξήσει τη συχνότητα των ημικρανιών. Ο κίνδυνος εξαρτάται από την ποσότητα καφεΐνης που καταναλώνετε. Το αλκοόλ επίσης επιδεινώνει τις ημικρανίες σε περίπου 75% όσων έχουν ευαισθησία. Αυτό μπορεί να οφείλεται σε φλεγμονή, αλλά και σε άλλους παράγοντες, όπως η αφυδάτωση και ορισμένες χημικές ουσίες που περιέχονται στο αλκοόλ.

Έλλειψη ανάπαυσης και κίνησης

Έρευνες δείχνουν ότι οι έφηβοι που ξεκινούν το σχολείο μετά τις 8:30 π.μ. αναφέρουν λιγότερους πονοκεφάλους, πιθανώς επειδή ο ύπνος τους ταιριάζει καλύτερα με τους φυσικούς τους ρυθμούς.

Ο κακός ύπνος είναι ένα συνηθισμένος παράγοντας ημικρανίας, καθώς τα άτομα με αϋπνία τείνουν να έχουν πιο σοβαρούς πόνους. Επομένως, ο επαρκής και ποιοτικός ύπνος βοηθά στη μείωση των κρίσεων.

Από την άλλη πλευρά, η ελάχιστη σωματική δραστηριότητα συνδέεται επίσης με πιο συχνές ημικρανίες

Άγχος

Το άγχος είναι ένας ακόμη κρίσιμος παράγοντας που πρέπει να ληφθεί υπ’ όψιν. Ο αγχωτικός τρόπος ζωής συνδέεται με τις ημικρανίες, ενώ η κατάθλιψη αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης χρόνιας ημικρανίας.

Τα στρεσογόνα γεγονότα της ζωής έχουν επίσης σημασία. Μακροχρόνιες μελέτες δείχνουν ότι τα παιδιά που εκτίθενται σε δυσμενείς εμπειρίες είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν ημικρανίες αργότερα στη ζωή τους. Ακόμη, μεγάλης κλίμακας γεγονότα όπως η πανδημία COVID-19 ή φυσικές καταστροφές μπορεί να ενισχύσουν τις ημικρανίες σε συχνότητα και ένταση.

Θεραπευτικές προσεγγίσεις

Για την αντιμετώπιση του πόνου, μία πρώτη λύση είναι τα φάρμακα.Για ήπιες έως μέτριες ημικρανίες, συνιστάται η χρήση ακεταμινοφαίνης ή μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών φαρμάκων, ενώ τα τριπτάνια είναι η πρώτη επιλογή για μέτριες έως σοβαρές κρίσεις.

Ωστσόσο, δεδομένου ότι ο τρόπος ζωής συνδέεται με τις ημικρανίες, είναι απαραίτητο να εξετάζονται και οι θεραπευτικές προσεγγίσεις που αντιμετωπίζουν τις βασικές αιτίες και όχι μόνο τα συμπτώματα.

Ένα καλό σημείο εκκίνησης είναι να ακολουθείτε γενικά μια υγιεινή διατροφή, αλλά και να εντοπίσετε τα τρόφιμα που πυροδοτούν την κρίση σε εσάς συγκεκριμένα. Υπάρχουν δίαιτες που συντελούν στη μείωση των συμπτωμάτων της ημικρανίας, ,όπως, για παράδειγμα, έχει αποδειχθεί ότι οι δίαιτες χωρίς γλουτένη μειώνουν τις ημικρανίες ή τους πονοκεφάλους σε άτομα με κοιλιοκάκη σε ποσοστό έως και 100% των περιπτώσεων. Οι δίαιτες με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη και οι δίαιτες με υψηλή περιεκτικότητα σε ωμέγα-3 και χαμηλή περιεκτικότητα σε ωμέγα-6 λιπαρά οξέα επίσης συνδέονται με λιγότερες και συντομότερες ημικρανίες.

Είναι σημαντικό να συμπεριλάβετε στη διατροφή σας θρεπτικά συστατικά που υποστηρίζουν την υγεία του εγκεφάλου και των νεύρων.Η βιταμίνη Β2 θεωρείται ότι βοηθά στη μείωση της νευροφλεγμονής και στη βελτίωση της παραγωγής ενέργειας στα μιτοχόνδρια, μια σημαντική λειτουργία για την υγεία του εγκεφάλου. Τα άτομα με ημικρανίες μπορεί να έχουν μιτοχονδριακή ανεπάρκεια, και η βελτίωση αυτής της διαδικασίας θα μπορούσε να μειώσει τη συχνότητα και τη σοβαρότητα των ημικρανιών, σημειώνει ο Δρ Κοέν.

Μπορείτε να λάβετε βιταμίνη Β2 από τρόφιμα όπως γαλακτοκομικά προϊόντα, αυγά, άπαχο κρέας και πράσινα λαχανικά, ή να την πάρετε ως συμπλήρωμα (100 έως 200 χιλιοστόγραμμα ημερησίως), σύμφωνα με τις συστάσεις του.

Το μαγνήσιο είναι ένα άλλο συστατικό που δρα αποτελεσματικά κατά των ημικρανιών, με μια μελέτη να δείχνει ότι το 80% των ασθενών που έλαβαν 1 γραμμάριο ενδοφλεβίως έπαψαν να νιώθουν πόνο μέσα σε 15 λεπτά.

«Τα επίπεδα μαγνησίου είναι ένα από τα πρώτα πράγματα που εξετάζω όταν κάποιος πάσχει από ημικρανίες», δήλωσε η Τζόντι Ντυβάλ, γιατρός φυσικής ιατρικής και ιδιοκτήτρια της Revital Health, στην Epoch Times.

Οι σπόροι κολοκύθα, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, οι ξηροί καρποί και τα αβοκάντο συγκαταλέγονται μεταξύ των τροφών  που είναι πλούσιες σε μαγνήσιο, κατάλληλες να ενισχύσουν το διαιτολόγιο σας. Συνήθως χρειάζονται δύο έως τέσσερις μερίδες τροφών πλούσιων σε μαγνήσιο καθημερινώς.

Ο ύπνος είναι άλλη μια ισχυρή παρέμβαση. Η μελατονίνη, η ορμόνη που ρυθμίζει τον κύκλο ύπνου-αφύπνισης, ξεχώρισε τελευταία ως πιθανή θεραπεία για τους πονοκεφάλους και τις ημικρανίες, αναφέρει ο Δρ Κόεν.

«Μία από τις βασικότερες ιδιότητες της μελατονίνης (όσον αφορά τους πονοκεφάλους και τις ημικρανίες) είναι ότι ρυθμίζει τους κιρκαδικούς ρυθμούς, οι οποίοι συχνά διαταράσσονται σε άτομα που πάσχουν από κεφαλαλγίες».

Βραζιλιάνοι ερευνητές συνέκριναν την αποτελεσματικότητα της μελατονίνης με την αμιτριπτυλίνη – ένα τρικυκλικό αντικαταθλιπτικό – και το εικονικό φάρμακο για την πρόληψη της ημικρανίας σε 196 ενήλικες. Διαπίστωσαν ότι ο αριθμός των ημερών με πονοκέφαλο, η ένταση του πόνου και η διάρκεια του πονοκεφάλου μειώθηκαν τόσο σε όσους έλαβαν μελατονίνη όσο και σε όσους έλαβαν αμιτριπτυλίνη. Πάνω από το ήμισυ των ατόμων που έλαβαν μελατονίνη είχαν μείωση άνω του 50% στη συχνότητα των πονοκεφάλων, ποσοστό υψηλότερο από αυτό της ομάδας που έλαβε αμιτριπτυλίνη.

Επιπλέον, η μελατονίνη είναι ασφαλέστερη και έχει λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες.

Η διαχείριση του στρες και η αντιμετώπιση των τραυματικών εμπειριών αποτελούν εξίσου καίρια μέρη της θεραπείας. Η μείωση του στρες με βάση την ενσυνειδητότητα, τη βαθιά αναπνοή και την προοδευτική μυϊκή χαλάρωση έχουν θετική επίδραση στην καταπολέμηση των ημικρανιών, ακόμα και από την άποψη της συχνότητας εμφάνισης των κρίσεων. Σύμφωνα με  τον Δρα Κοέν, οι ασθενείς πρέπει να λαμβάνουν σοβαρά υπ’ όψιν τα συμπτώματά τους και να αναζητούν βοήθεια.

«Παρακαλώ, αναζητήστε θεραπεία», τονίζει. «Υπάρχουν πολλά που μπορούμε να κάνουμε».

Κεντρικές εξαγγελίες και δεσμεύσεις του πρωθυπουργού στη συνέντευξη Τύπου της 89ης Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης

Ως την πιο τολμηρή μεταρρύθμιση της κλίμακας εισοδήματος στην ιστορία της Μεταπολίτευσης χαρακτήρισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης τις φορολογικές ελαφρύνσεις που ανακοίνωσε, απορρίπτοντας παράλληλα το ενδεχόμενο χορήγησης 13ου μισθού στο Δημόσιο και διαβεβαιώνοντας ότι δεν προτίθεται να αλλάξει τον εκλογικό νόμο.

Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης τύπου στη ΔΕΘ 2025, ο πρωθυπουργός τοποθετήθηκε σε ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, από την οικονομία και το στεγαστικό μέχρι την εξωτερική πολιτική και τις μεταρρυθμίσεις στην παιδεία.

Οικονομική πολιτική και φορολογικές ελαφρύνσεις

Ο κος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι το πακέτο των 1,7 δισ. ευρώ που ανακοινώθηκε αποτελεί το μέγιστο δυνατό ποσό που μπορεί να διατεθεί χωρίς παραβίαση των δημοσιονομικών κανόνων. «Η Ελλάδα σήμερα αποτελεί εξαίρεση στον κανόνα. Οι πιο πολλές ευρωπαϊκές χώρες είναι αναγκασμένες να επιβάλουν μέτρα λιτότητας. Εμείς είμαστε στην αντίθετη θέση», τόνισε.

Απαντώντας σε ερώτηση για τον 13ο μισθό, ο πρωθυπουργός ανέφερε ότι αυτός θα στοίχιζε 1,3 με 1,4 δισ. ευρώ και προέτρεψε όποιον πιστεύει ότι το δημοσιονομικό πλεόνασμα πρέπει να κατευθυνθεί εκεί να το δηλώσει ανοιχτά. Εξέφρασε την ελπίδα ότι η πολιτική παραγωγής υγιών πλεονασμάτων θα συνεχιστεί και του χρόνου.

Η κυβέρνηση ανακοίνωσε μείωση του φορολογικού συντελεστή από 22% σε 20% για εισοδήματα 10.000-20.000 ευρώ, με επιπλέον μειώσεις ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών. Συγκεκριμένα, ο συντελεστής φτάνει στο 18% με ένα παιδί, στο 16% με δύο παιδιά, στο 9% για τρίτεκνους και μηδενίζεται για οικογένειες με τέσσερα ή περισσότερα παιδιά.

Ο κος Μητσοτάκης ανακοίνωσε ακόμη την οικοδόμηση «2.000 διαμερισμάτων σε εκτάσεις πρώην στρατοπέδων», εκ των οποίων «το 25% θα διατεθεί σε στελέχη των Ε.Δ. και το 75% σε πολίτες χωρίς α΄ κατοικία».

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη στήριξη των νέων, με τον πρωθυπουργό να χαρακτηρίζει «ριζοσπαστική» την εξαγγελία για μηδενικό φόρο στους νέους εργαζόμενους. «Το να πεις μηδέν φόρο μπορεί να είναι ένας ή δύο μισθοί. Θέλουμε τα νέα παιδιά να μπαίνουν νωρίς στην αγορά εργασίας», επεσήμανε.

Συγκεκριμένα, για τους νέους έως 25 ετών προβλέπεται μηδενικός φόρος εισοδήματος έως 20.000 ευρώ, ενώ για τις ηλικίες 25-30 ετών ο συντελεστής μειώνεται στο 9%. Επιπλέον, θεσπίζεται η επιστροφή ενός ενοικίου κάθε Νοέμβριο για ενοικιαστές και μείωση τεκμηρίων διαβίωσης κατά 30% για 500.000 πολίτες.

Μέτρα για συνταξιούχους και περιφέρεια

Προβλέπεται μείωση της «προσωπικής διαφοράς» στις συντάξεις κατά 50% το 2026 και πλήρης κατάργησή της το 2027, επηρεάζοντας περίπου 671.000 συνταξιούχους. Στα χωριά με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους, ο ΕΝΦΙΑ μειώνεται στο μισό το 2026 και καταργείται το 2027. Στα ακριτικά νησιά με λιγότερους από 20.000 κατοίκους εφαρμόζεται μειωμένος ΦΠΑ κατά 30%.

Εκλογικός νόμος και πολιτικές συνεργασίες

Κατηγορηματικός ήταν ο πρωθυπουργός σχετικά με το ενδεχόμενο αλλαγής του εκλογικού νόμου: «Δεν έχω καμία απολύτως πρόθεση να αλλάξω τον εκλογικό νόμο. Πιστεύω στις μονοκομματικές κυβερνήσεις και οι Έλληνες μας εμπιστεύτηκαν δύο φορές να κυβερνήσουμε τον τόπο».

Για πιθανές μετεκλογικές συνεργασίες, δήλωσε ότι η ερώτηση δεν μπορεί να απαντηθεί στην παρούσα φάση, καθώς «κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει το τοπίο του 2027».

Ελληνοτουρκικές σχέσεις και εξωτερική πολιτική

Στο μέτωπο της εξωτερικής πολιτικής, ο κος Μητσοτάκης τόνισε ότι επιδιώκει «τα ήρεμα νερά» με την Τουρκία, αλλά «από μια θέση ισχύος και αυτοπεποίθησης χωρίς ποτέ να κάνει εκπτώσεις στα εθνικά συμφέροντα». Υπογράμμισε ότι «ο σχεδιασμός της Ελλάδας δεν υπόκειται στην έγκριση της Τουρκίας» και επανέλαβε ότι όσο υπάρχει το casus belli, η Τουρκία δεν θα συμμετάσχει στο πρόγραμμα Safe.

Για το τουρκολιβυκό μνημόνιο, ο πρωθυπουργός το χαρακτήρισε «ανυπόστατο, άκυρο» που «δεν παράγει κανένα έννομο αποτέλεσμα».

Ουκρανία

Υπερασπίστηκε τη στάση της Ελλάδας στο ουκρανικό ζήτημα, τονίζοντας: «Η Ελλάδα απομονώθηκε μια φορά από την Ευρώπη για λόγους οικονομικούς. Δεν πρόκειται να απομονωθεί ξανά για λόγους γεωπολιτικούς. Δεν είμαστε με την Ευρώπη. Είμαστε Ευρώπη».

Μέση Ανατολή

Για τις εξελίξεις στη Γάζα, ο πρωθυπουργός ανέφερε ότι παρά τη στρατηγική συμμαχία με το Ισραήλ, η κυβέρνηση έχει επικρίνει τα όσα συμβαίνουν και επιμένει στη λύση των δύο κρατών. «Η Ελληνική Κυβέρνηση θα αναγνωρίσει το κράτος της Παλαιστίνης. Το ερώτημα είναι το πότε και το πώς», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Ηλεκτρική διασύνδεση με την Κύπρο

Για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης με την Κύπρο, ο πρωθυπουργός εξήγησε ότι πρόκειται για σημαντικό έργο που θα ωφελήσει κυρίως τη Λευκωσία, λόγω της ενεργειακής απομόνωσης του νησιού. «Πρόθεσή μας είναι το έργο αυτό να ξεκινήσει και να ολοκληρωθεί, αλλά προφανώς πρέπει και η Κύπρος να αποδείξει έμπρακτα ότι το έργο αυτό το θέλει», ανέφερε.

Στεγαστικό 

Αναγνωρίζοντας την ύπαρξη στεγαστικής κρίσης, ο κος Μητσοτάκης την απέδωσε στην ταχεία ανάπτυξη της οικονομίας. Ανέφερε ότι η κυβέρνηση έχει παρουσιάσει συγκροτημένο πρόγραμμα που ξεπερνά τα 6 δισ. ευρώ, με τα προγράμματα «Σπίτι μου 1» και «Σπίτι μου 2» να έχουν δώσει τη δυνατότητα σε 30.000 πολίτες να αποκτήσουν κατοικία.

Επεσήμανε ότι ο περιορισμός στις νέες βραχυχρόνιες μισθώσεις στο κέντρο της Αθήνας αποδίδει και δήλωσε ανοιχτός στο ενδεχόμενο επέκτασής του. Παράλληλα, αναφέρθηκε στην επιδότηση ενοικίου για τους νέους ως «πολύ σημαντική» παρέμβαση.

Δημογραφικό 

Ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε το δημογραφικό «τεράστιο μακροπρόθεσμο πρόβλημα» που δεν αφορά μόνο την Ελλάδα αλλά όλο τον δυτικό κόσμο. Ανέφερε ότι η εθνική στρατηγική εκτείνεται σε πολλούς άξονες, συμπεριλαμβανομένων του επιδόματος γέννας, των vouchers για παιδικούς σταθμούς και της φορολογικής μεταρρύθμισης που στηρίζει τις οικογένειες.

Παιδεία και μη κρατικά πανεπιστήμια

Ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε την εισαγωγή του Εθνικού Απολυτηρίου για να ενισχυθεί ο ρόλος του Λυκείου, με στόχο την εφαρμογή του από το 2029 και την κατάργηση των Πανελληνίων Εξετάσεων. Διευκρίνισε ότι «δεν συζητά κανείς αυτή τη στιγμή για κατάργηση των πανελλαδικών εξετάσεων», αλλά υπάρχει συζήτηση για την ανάδειξη του Λυκείου ως αυτοτελούς εκπαιδευτικού πόλου. Επίσης, προβλέπεται η διδασκαλία μαθημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης στα σχολεία και το άνοιγμα των πρώτων μη κρατικών πανεπιστημίων.

Υπερασπίστηκε με σθένος τη θεσμοθέτηση των μη-κερδοσκοπικών μη-κρατικών πανεπιστημίων, χαρακτηρίζοντάς την «ταυτοτική» για τη ΝΔ και μεταρρύθμιση με «πολύ μεγάλο θετικό αναπτυξιακό πρόσημο».

Συγκεκριμένα, τέσσερα μη κρατικά πανεπιστήμια έλαβαν άδεια λειτουργίας για το ακαδημαϊκό έτος 2025-2026: το The Open University (Αμερικανικό Πανεπιστήμιο Ανατόλια) στη Θεσσαλονίκη, το The University of York City στη Θεσσαλονίκη, το The University of Keele, Greece στην Αθήνα και το University of Nicosia UNIC Athens στην Αθήνα. Τα δίδακτρα κυμαίνονται από 7.900 έως 30.000 ευρώ ετησίως.

Μεταναστευτικό

Για το μεταναστευτικό, ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι η ΕΕ έχει ταυτιστεί απόλυτα με τις ελληνικές θέσεις για την προστασία των συνόρων. Δήλωσε υπέρ της οργανωμένης νόμιμης μετανάστευσης και ανακοίνωσε ότι τους επόμενους μήνες θα υπάρξει σχετικό νομοσχέδιο.

Άμυνα και ασφάλεια – Παραβατικότητα

Ανακοινώθηκαν πρόσθετες δαπάνες 2,3 δισεκατομμυρίων ευρώ για εξοπλιστικά προγράμματα και διπλασιασμός εκπτώσεων σε αμυντικές επενδύσεις έως 150 εκατομμύρια ευρώ. Παράλληλα, προβλέπεται ενίσχυση των αποδοχών σε Ένοπλες Δυνάμεις, Αστυνομία, Πυροσβεστική και Λιμενικό. Οι αυξήσεις για τους ένστολους έχουν ήδη ξεκινήσει από τον Απρίλιο 2025 με +30 ευρώ και τον Ιούλιο με +100 ευρώ επίδομα επικινδυνότητας, ενώ οι μεγάλες αυξήσεις 13-20% αναμένονται από τη μισθοδοσία του Οκτωβρίου.

Απαντώντας για την παραβατικότητα, ο κος Μητσοτάκης δήλωσε ότι «τη μάχη αυτή την κερδίζουμε κάθε μέρα», αναφερόμενος στις επιτυχίες της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας. Τόνισε ότι έχουν κερδηθεί περισσότερες μάχες από αυτές που έχουν χαθεί και η κυβέρνηση δεν θα κάνει πίσω.

Τέμπη

Για την τραγωδία των Τεμπών, ο πρωθυπουργός δήλωσε ότι κάθε φορά που μιλά γι’ αυτήν «σκύβει το κεφάλι» και αναλογίζεται τις ζωές που χάθηκαν. Επιτέθηκε σε όσους «με αθλιότητα εργαλειοποίησαν τον πόνο των συγγενών» και κάλεσε σε αυτοκριτική όσους συμμετείχαν σε αυτό.

ΟΠΕΚΕΠΕ

Για τα προβλήματα του ΟΠΕΚΕΠΕ, ο πρωθυπουργός ανέλαβε την ευθύνη δηλώνοντας: «Αναλαμβάνω ακέραια την ευθύνη για το γεγονός ότι δεν πετύχαμε την εξυγίανση του ΟΠΕΚΕΠΕ με τον τρόπο τον οποίον θα θέλαμε στα έξι χρόνια που κυβερνούμε». Διαβεβαίωσε ότι θα γίνει ό,τι είναι δυνατόν για να μην υπάρξουν καθυστερήσεις στις πληρωμές των αγροτών.

Εθνικό Σύστημα Υγείας

Για το ΕΣΥ, ο πρωθυπουργός υποστήριξε ότι έχουν επιτευχθεί σημαντικές βελτιώσεις, με τον μεγαλύτερο αριθμό γιατρών και νοσηλευτών που είχε ποτέ η χώρα, ενώ έχει γίνει «επανάσταση» στα ζητήματα πρόληψης. «Δεν πρόκειται να επιτρέψω σε μια μικρή μερίδα συνδικαλιστών να παρουσιάζει μια διαφορετική μη πραγματική εικόνα», τόνισε.

Στον τομέα της υγείας, ανακοινώθηκε η κατασκευή νέου Παιδιατρικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης που θα παραδοθεί τον Ιανουάριο 2027. Το νοσοκομείο θα βρίσκεται στο Φίλυρο Θεσσαλονίκης, θα διαθέτει συνολικά 243 κλίνες και θα είναι δωρεά του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος στο πλαίσιο της Διεθνούς Πρωτοβουλίας για την Υγεία. Θα περιλαμβάνει 140 γενικές παιδιατρικές κλίνες, 33 κλίνες ΜΕΘ, 33 κλίνες έτοιμες για ΜΑΦ, και εξειδικευμένες μονάδες όπως Λοιμωδών Νοσημάτων (5 κλίνες) και Μεταμόσχευσης Μυελού των Οστών (5 κλίνες).

Προβλέπονται επίσης ανακαινίσεις Κέντρων Υγείας με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και 50 εκατομμύρια ευρώ για καινοτομία φαρμάκων. Στον ενεργειακό τομέα, προγραμματίζονται επενδύσεις 1 δισεκατομμυρίου ευρώ για αναβάθμιση υποδομών.

Εργασιακά

Σχετικά με τη δυνατότητα 13ωρης απασχόλησης, ο πρωθυπουργός υπερασπίστηκε τη ρύθμιση λέγοντας ότι διασφαλίζει μία επιλογή του εργοδότη και του εργαζόμενου στα πλαίσια αυστηρής νομοθεσίας. «Γιατί αυτό είναι αντεργατικό;», αναρωτήθηκε, τονίζοντας ότι η μείωση της ανεργίας είναι η μεγαλύτερη επιτυχία της κυβέρνησης.

Πολιτική Προστασία

Για τις πυρκαγιές, ο πρωθυπουργός υπερασπίστηκε τη λειτουργία του 112 και ανέφερε ότι η κυβέρνηση έχει δώσει πάνω από 300 εκατ. ευρώ για δράσεις πρόληψης και προστασίας. Παρουσίασε στοιχεία που δείχνουν ότι στην Ελλάδα τα καμένα στρέμματα ήταν στα ίδια επίπεδα ή λίγο χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Τουρισμός και διακοπές

Απαντώντας σε ερώτηση του ΑΠΕ-ΜΠΕ για το ότι το 46% των Ελλήνων δεν μπορεί οικονομικά να κάνει διακοπές μία εβδομάδα τον χρόνο, σύμφωνα με τη Eurostat, ο πρωθυπουργός αμφισβήτησε την ακρίβεια του δείκτη. Ανέφερε ότι η κυβέρνηση θα συνεχίσει να στηρίζει μέσα από προγράμματα κοινωνικού τουρισμού όσους δεν μπορούν να κάνουν διακοπές.

Επίλογος

Ερωτηθείς για το μεγαλύτερο λάθος της κυβέρνησης, ο κος Μητσοτάκης απέφυγε να δώσει συγκεκριμένη απάντηση, λέγοντας «τα λάθη ας τα κρίνουν οι πολίτες». Διαβεβαίωσε ότι δεν πρόκειται ποτέ να θέσει σε κίνδυνο τη δημοσιονομική σταθερότητα και ότι η κυβέρνηση θα κριθεί από την κοινωνία στις εκλογές του 2027.

Ο πρωθυπουργός ολοκλήρωσε τη συνέντευξη Τύπου τονίζοντας ότι παρά τις δυσκολίες, «τα καλύτερα είναι μπροστά μας» και ότι τα μέτρα που εξαγγέλθηκαν είναι μόνιμα και όχι προσωρινά.

Αντιδράσεις της αντιπολίτευσης

Η αντιπολίτευση αντέδρασε έντονα στις κυβερνητικές εξαγγελίες, χαρακτηρίζοντας τα μέτρα ως «αναδιανομή φτώχειας» και «μανιφέστο αδικίας». Το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής κατηγόρησε τον πρωθυπουργό για «αντιγραφή προτάσεων» και «επικοινωνιακή υποκρισία», υποστηρίζοντας ότι υιοθέτησε θέσεις που είχε χαρακτηρίσει «δημοσιονομικό λαϊκισμό».

Ο ΣΥΡΙΖΑ έκανε λόγο για «απερχόμενο και απονομιμοποιημένο πρωθυπουργό», καταγγέλλοντας περιορισμένες φοροελαφρύνσεις και απουσία μέτρων κατά της αισχροκέρδειας. Το ΚΚΕ χαρακτήρισε το «καλάθι της ΔΕΘ» άδειο για τον λαό και γεμάτο παροχές για τους επιχειρηματικούς ομίλους. Η Ελληνική Λύση κατηγόρησε τον πρωθυπουργό για «πανικό» και «γενικόλογες ανακοινώσεις χωρίς σχέδιο».

Τέλη του 2029 ολοκληρώνεται η γραμμή 4 του Μετρό Αθήνας – Η πορεία των έργων

Περίπου στα τέλη του 2029 αναμένεται να ολοκληρωθούν τα έργα για την γραμμή 4 του Μετρό της Αθήνας για να παραδοθεί στη συνέχεια στους πολίτες, δίνοντας ακόμα περισσότερες επιλογές στις μετακινήσεις τους στον αστικό ιστό. Τα έργα για την κατασκευή της γραμμής συνεχίζονται με γοργούς ρυθμούς και εάν δεν προκύψουν απρόβλεπτες κατασκευαστικές δυσκολίες, η ολοκλήρωσή τους, βάσει και της συμβατικής υποχρέωσης, ορίζεται στο συγκεκριμένο διάστημα.

Ο μετροπόντικας (ΤΒΜ) «Νίκη» ξεκίνησε τη διαδρομή του από το Φρέαρ ΤΒΜ Άλσος Βεΐκου και την παρούσα στιγμή έχει ξεπεράσει τον σταθμό <Γαλάτσι> και βρίσκεται  κοντά στον επόμενο σταθμό, τον <Ελικώνος>, έχοντας ήδη κατασκευάσει περίπου 1.900 μέτρα έτοιμης σήραγγας.

Μετά τον σταθμό <Ελικώνος> και αφού πραγματοποιηθούν οι απαραίτητες εργασίες συντήρησης, αναμένεται να συνεχίσει την πορεία του προς τον σταθμό <Κυψέλη>.

Στη συνέχεια, θα κατευθυνθεί προς τον σταθμό <Δικαστήρια>, μετά στον σταθμό <Αλεξάνδρας> και κατόπιν στους τρεις σημαντικούς σταθμούς <Εξάρχεια>, <Ακαδημία> και <Κολωνάκι>.

Η πορεία του προβλέπεται να ολοκληρωθεί έως το τέλος του  2026, σύμφωνα με το υφιστάμενο χρονοδιάγραμμα, βγαίνοντας από το ειδικό φρέαρ Ευαγγελισμός που υπάρχει στην περιοχή του σταθμού <Ευαγγελισμός>.

Ο δεύτερος μετροπόντικας (ΤΒΜ) «Αθηνά» ξεκίνησε τη διαδρομή του από το Φρέαρ ΤΒΜ Κατεχάκη και την παρούσα στιγμή έχει ξεπεράσει τον σταθμό <Πανεπιστημιούπολη> και κατευθύνεται στον σταθμό <Καισαριανή>, έχοντας κατασκευάσει περίπου 3.700 μέτρα έτοιμης σήραγγας.

Στη συνέχεια, θα κατευθυνθεί στον νέο σταθμό <Ευαγγελισμός>, με την πορεία του να ολοκληρώνεται  έως το τέλος του 2025 ή τις αρχές του 2026, βγαίνοντας από το ειδικό φρέαρ Ευαγγελισμός που υπάρχει στην περιοχή του σταθμού <Ευαγγελισμός>.

Για οικονομία χρόνου οι μετροπόντικες διέρχονται από τους μελλοντικούς σταθμούς χωρίς αυτοί να έχουν διανοιχθεί και το ίδιο προβλέπεται για τους επόμενους.

Στον σταθμό <Πανεπιστημιούπολη> υπάρχει σε εξέλιξη αρχαιολογική έρευνα (έχει βρεθεί μια αρχαία οδός), ενώ στον σταθμό <Γουδή> ολοκληρώθηκαν οι αρχαιολογικές ανασκαφές, αλλά βρέθηκε ένας κεντρικός αγωγός της ΕΥΔΑΠ και εξετάζεται η βέλτιστη επιλογή· στον σταθμό <Ευαγγελισμός> υφίσταται η γνωστή προσφυγή για το πάρκο Ριζάρη ενώ έχει προστεθεί και η αντίθεση του Δήμου Αθηναίων.

Στους σταθμούς <Άλσος Βεΐκου>, <Γαλάτσι>, <Ελικώνος>, <Κυψέλη>, <Δικαστήρια>, <Αλεξάνδρας>, <Ακαδημία>, <Κολωνάκι>, <Ζωγράφου>, <Καισαριανή>, <Ιλίσια> βρισκόμαστε στην φάση όπου τα έργα κατασκευής των σταθμών είναι σε εξέλιξη, ενώ πρόσφατα παραδόθηκαν στην ανάδοχο κοινοπραξία κατασκευής και οι σταθμοί <Εξάρχεια> και <Ζωγράφου>.

Σύμφωνα με το υφιστάμενο χρονοδιάγραμμά, εκτός και εάν προκύψουν απρόβλεπτες κατασκευαστικές δυσκολίες, η ολοκλήρωση των έργων βάσει της συμβατικής υποχρέωσης ορίζεται στα τέλη του 2029.

Επέκταση της γραμμής 2 του Μετρό προς Ίλιον

Η επέκταση που υλοποιείται την παρούσα στιγμή στην Αττική είναι αυτή της γραμμής 2 προς Ίλιον, μήκους περίπου 4 χλμ με τρεις σταθμούς (<Παλατιανή>, <Ίλιον> και <Αγ. Νικόλαος>). Παράλληλα, στο ίδιο έργο έχουν ενταχθεί η επέκταση και ο εκσυγχρονισμός του αμαξοστασίου στον Ελαιώνα καθώς και η αναβάθμιση-αντικατάσταση των υφιστάμενων Η/Μ συστημάτων των γραμμών 2 και 3 του Μετρό Αθήνας. Έχει ολοκληρωθεί το πρώτο στάδιο  του διαγωνισμού και σύντομα θα ακολουθήσει το δεύτερο στάδιο. Η εκτιμώμενη έναρξη της κατασκευής είναι το 2027, με συμβατικό χρόνο παράδοσης τα 5 έτη.

Το έργο της επέκτασης προς το Ίλιον περιλαμβάνει και την επέκταση του υφιστάμενου αμαξοστασίου του Ελαιώνα. Δεδομένου ότι η μελλοντική λειτουργία της επέκτασης, καθώς και οι λοιπές τρέχουσες ανάγκες της ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ Α.Ε. καθιστούν αναγκαία την εξεύρεση και κατασκευή επιπλέον χώρων αμαξοστασίου για την εξυπηρέτηση των συρμών, θα προχωρήσει ταυτόχρονα και η επέκταση του αμαξοστασίου του Ελαιώνα σε γειτονική όμορη περιοχή, εμβαδού περίπου 20 στρεμμάτων.

Με τη μελλοντική λειτουργία της επέκτασης καθίσταται αναγκαία και η αναβάθμιση-αντικατάσταση ορισμένων Η/Μ συστημάτων σε μεγάλο τμήμα ή και στο σύνολο των γραμμών 2 & 3 του Μετρό, χωρίς την οποία δεν θα είναι δυνατόν η περαιτέρω επέκτασή τους.

Για τον λόγο αυτό στην προκήρυξη του έργου περιλαμβάνεται και η αναβάθμιση ή/και αντικατάσταση του συστήματος ψηφιακής μετάδοσης δεδομένων στο σύνολο των σταθμών των γραμμών 2 & 3 που βρίσκονται σε λειτουργία. Οι τροποποιήσεις στα συγκεκριμένα συστήματα θα απαιτήσουν νέο εξοπλισμό και λογισμικό, τόσο στο υφιστάμενο Κέντρο Ελέγχου στο Σύνταγμα όσο και τοπικά σε σταθμούς και φρέατα. Ωστόσο, η σύνδεσή τους με τα σημερινά συστήματα έχει προβλεφθεί να γίνει χωρίς καμία διακοπή λειτουργίας των γραμμών 2 και 3.

Η επέκταση θα αφορά τη διαδρομή μετά τον επί του παρόντος τερματικό σταθμό <Ανθούπολη> προς την περιοχή του Ιλίου και Αγίου Νικολάου και περαιτέρω μελλοντικά προς τις Αχαρνές· έχει σχεδιασθεί με σκοπό:

– Την εξυπηρέτηση πολλών πυκνοκατοικημένων περιοχών των δυτικών προαστίων

– Τη μελλοντική αύξηση της δικτύωσης των γραμμών Μετρό, με την πρόβλεψη ανταπόκρισης στον σταθμό <Ίλιον> με τη μελλοντική επέκταση της γραμμής 4 προς την Πετρούπολη

Οι νέοι σταθμοί θα είναι οι εξής:

<Παλατιανή>: Χωροθετείται στη διασταύρωση των οδών Θηβών και Ανδρέα Παπανδρέου και διαθέτει δύο εισόδους εκατέρωθεν της οδού Θηβών.

<Ίλιον>: Χωροθετείται στη διασταύρωση των οδών Θηβών και Ελαιών, διαθέτει δύο εισόδους εκατέρωθεν της οδού Θηβών και πρόβλεψη σύνδεσης/μετεπιβίβασης επιβατών με τον ομώνυμο σταθμό της μελλοντικής επέκτασης της γραμμής 4 προς Πετρούπολη.

<Άγιος Νικόλαος>: Χωροθετείται κάτω από τμήμα της ομώνυμης οδού και τμήμα του διαμορφωμένου χώρου πρασίνου που βρίσκεται μεταξύ των οδών Παραμυθιάς, Ολύνθου, Ζίτσης και Αγ. Νικολάου.

Στην Παλατιανή αναμένεται να κατασκευαστεί και ένας σταθμός μετεπιβίβασης σε παρακείμενο χώρο εφαπτόμενο στον σταθμό <Παλατιανή>, μεταξύ των οδών Ανδρέα Παπανδρέου και Ικονίου, με υπόγειο χώρο στάθμευσης αυτοκινήτων τριών επιπέδων και χωρητικότητας 150 ΙΧ, με άμεση σύνδεση με τον σταθμό. Στην επιφάνεια, μετά την ολοκλήρωση κατασκευής του, προβλέπεται να διαμορφωθεί χώρος μετεπιβίβασης λεωφορείων.

Το τμήμα αυτό της γραμμής 2 μέχρι την περιοχή του Αγίου Νικολάου εκτιμάται ότι θα εξυπηρετεί τουλάχιστον 67.000 επιβάτες ημερησίως, ενώ ο αριθμός των κατοίκων της περιοχής που θα εξυπηρετούνται από τους τρεις νέους σταθμούς σε ακτίνα 500 μέτρων από την κατοικία τους υπολογίζεται σε περίπου 42.000, και οι αντίστοιχες εξυπηρετούμενες θέσεις εργασίας σε περίπου 5.000.

Γραμμή 4 – Μελλοντικές επεκτάσεις

Η γραμμή 4 του Μετρό της Αθήνας, ωστόσο, δεν θα περιοριστεί στο τμήμα Α΄ «Άλσος Βεΐκου-Γουδή», μιας και στον σχεδιασμό προβλέπεται η επέκτασή της και σε άλλες περιοχές.

Το επόμενο έργο αφορά στην κατασκευή του τμήματος «Γουδή-Λυκόβρυση» με τους σταθμούς <Γουδή>, <Κατεχάκη>, <Φάρος>, <Φιλοθέη>, <Σίδερα>, <Ολυμπιακό Στάδιο>, <Παράδεισος>, <ΟΤΕ>, <Μαρούσι>, <Πεύκη> και <Λυκόβρυση>.

Η γραμμή θα περνάει από τη λεωφόρο Κηφισιάς, η οποία έχει σοβαρότατο καθημερινό κυκλοφοριακό πρόβλημα. Με το έργο αυτό προβλέπεται να δοθεί τέλος στην απομόνωση από τα μέσα σταθερής τροχιάς των κατοίκων των βορείων προαστίων και των εργαζομένων στις εκατοντάδες εταιρείες που εδρεύουν κατά μήκος της κεντρικής αυτής οδικής αρτηρίας.

Το τμήμα αυτό θα εξυπηρετεί το ΟΑΚΑ και τον εμπορικό πόλο της περιοχής, ενώ με τον σταθμό <Λυκόβρυση> θα τερματίζει πολύ κοντά στην Εθνική Οδό.

Το τρέχον σχέδιο Ανάπτυξης Γραμμών Μετρό Αθήνας περιλαμβάνει τη γραμμή 4 του Μετρό, Άλσος Βεΐκου-Ευαγγελισμός-Φάρος-Μαρούσι, με τις επεκτάσεις της (α) προς Βύρωνα/Άνω Ηλιούπολη και (β) προς Πετρούπολη και Εθνική Οδό. Η γραμμή 4, σχήματος «U», αποτελείται από δύο σκέλη ακτινικής μορφής, προς Γαλάτσι και Μαρούσι, και ένα κεντρικό τμήμα διερχόμενο από το κέντρο της Αθήνας, έχει συνολικό μήκος 38,2 χλμ, περιλαμβάνει 35 συνολικά σταθμούς και αποτελείται από πέντε επιμέρους διακριτά τμήματα: Α, Β, Γ, Δ και Ε.

Τμήμα Α: Άλσος Βεΐκου-Γουδή (μήκους 12,8 χλμ και 15 σταθμούς)

Τμήμα Β: Γουδή-Μαρούσι (μήκους 9,6 χλμ και 8 σταθμούς)

Τμήμα Γ: Ευαγγελισμός-Άνω Ηλιούπολη (μήκους 4,1 χλμ και 3 σταθμούς)

Τμήμα Δ: Άλσος Βεΐκου-Πετρούπολη (μήκους 7,5 χλμ και 6 σταθμούς)

Τμήμα Ε: Μαρούσι-Εθνική Οδός (μήκους 4,4 χλμ και 3 σταθμούς)

Μελλοντικές επεκτάσεις στην Αττική

Ο σχεδιασμός των επεκτάσεων είναι άλλο ένα σημαντικό τμήμα του αντικειμένου της εταιρείας. Στην Αθήνα ο αρμόδιος αυτού του επιπέδου σχεδιασμού είναι ο ΟΑΣΑ. Τον παρόντα χρόνο υλοποιεί τη συγκοινωνιακή μελέτη της Αττικής, από όπου θα προκύψουν και ο σχεδιασμός, η σκοπιμότητα και η βιωσιμότητα των επεκτάσεων του δικτύου Μετρό.

Έχει διερευνηθεί σε προκαταρκτικό στάδιο στην Αττική η επέκταση της γραμμής 2 νότια προς Γλυφάδα και η επέκταση του Μετρό προς Καλλιθέα, εξασφαλίζοντας τη σύνδεση του ΚΠΙΣΝ με το δίκτυο του Μετρό.

Μελετάται επίσης η επέκταση της Γραμμής 4 δυτικά, από το σταθμό <Άλσος Βεΐκου> προς τους Αγίους Αναργύρους και την Πετρούπολη, η οποία θα διέρχεται από τη Νέα Ιωνία και τη Νέα Φιλαδέλφεια (όπου και το γήπεδο της ΑΕΚ).

Ομοίως, η επέκταση της γραμμής 4 βόρεια, από το σταθμό <Κατεχάκη> προς Μαρούσι, Πεύκη, Λυκόβρυση και Εθνική Οδό.

Διερευνάται, παράλληλα, η υπόγεια επέκταση της γραμμής 1 (ΗΣΑΠ) βόρεια, από το σταθμό <Κηφισιά>, προς Ν. Ερυθραία και Εθνική Οδό (κόμβο Βαρυμπόμπης).

«Ημέρες Καριέρας» στη Θεσσαλονίκη

Την Παρασκευή 12 και το Σάββατο 13 Σεπτεμβρίου 2025, οι «Ημέρες Καριέρας» της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (ΔΥΠΑ) επιστρέφουν στη Θεσσαλονίκη, απ’ όπου ξεκίνησαν πριν από τέσσερα χρόνια.

Στη διήμερη 45η εκδήλωση, που πραγματοποιείται στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), σύμφωνα με στοιχεία της ΔΥΠΑ, 100 επιχειρήσεις προσφέρουν πάνω από 3.000 θέσεις εργασίας διαφόρων ειδικοτήτων και επιπέδων εξειδίκευσης.

Η διοικήτρια της ΔΥΠΑ, Γιάννα Χορμόβα, δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι οι «Ημέρες Καριέρας» συνεχίζουν με στόχο τη στήριξη της απασχόλησης σε όλη την Ελλάδα. «Η πρωτοβουλία αυτή έχει καθιερωθεί πλέον ως θεσμός, αποδεικνύοντας τη δέσμευσή μας για μια σύγχρονη και αποτελεσματική υποστήριξη της απασχόλησης», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού αποτελεί πρόκληση για τις επιχειρήσεις στην Ελλάδα και στην Ευρώπη.

Σύμφωνα με τη Χορμόβα, η ΔΥΠΑ επιδιώκει να αξιοποιεί καινοτόμα εργαλεία για να γεφυρώνει το χάσμα μεταξύ προσφοράς και ζήτησης στην αγορά εργασίας. «Οι ‘Ημέρες Καριέρας’ φέρνουν κοντά εργαζόμενους και επιχειρήσεις με άμεσο και διαδραστικό τρόπο. Οι εργαζόμενοι ενημερώνονται για τις πραγματικές ανάγκες της αγοράς, ενώ οι επιχειρήσεις ανακαλύπτουν ταλέντα που ίσως δεν εντόπιζαν αλλιώς, χωρίς γραφειοκρατικά εμπόδια. Με αυτήν την πρωτοβουλία, η ΔΥΠΑ επιδιώκει να αναβαθμίσει την εικόνα της, από επιδοματικό και δυσκίνητο οργανισμό σε έναν σύμμαχο της αγοράς, που ανταποκρίνεται στις ανάγκες της».

Τι δείχνουν τα στοιχεία για την απήχηση του θεσμού

Σύμφωνα με αρμόδια στελέχη της ΔΥΠΑ, από τον Σεπτέμβριο του 2021 έχουν πραγματοποιηθεί σαράντα τέσσερις «Ημέρες Καριέρας» σε δεκαοκτώ πόλεις της χώρας (Αθήνα, Πειραιάς, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Λάρισα, Ηράκλειο, Βόλος, Ιωάννινα, Χαλκίδα, Ελευσίνα, Λαμία, Αλεξανδρούπολη, Σέρρες, Τρίκαλα, Κόρινθος, Καβάλα, Χανιά).

Σύμφωνα με τα στοιχεία της υπηρεσίας, έχουν συμμετάσχει περισσότερες από 2.000 επιχειρήσεις, προσφέροντας συνολικά 75.000 θέσεις εργασίας, και έχουν πραγματοποιηθεί πάνω από 10.000 προσλήψεις. Οι αναζητούντες εργασία που συμμετείχαν ξεπέρασαν τους 80.000.

Επίσης, έχουν διεξαχθεί δύο «Ημέρες Καριέρας» στο εξωτερικό. Η πρώτη πραγματοποιήθηκε στο Ντύσσελντορφ της Γερμανίας με συμμετοχή 51 επιχειρήσεων και 1.800 θέσεις εργασίας, ενώ συμμετείχαν περίπου 1.600 αναζητούντες εργασία. Η δεύτερη διεξήχθη στη Στουτγκάρδη, με 29 επιχειρήσεις και περισσότερες από 1.000 θέσεις εργασίας.

Κατά τη διάρκεια του 2025, πραγματοποιήθηκαν εννέα «Ημέρες Καριέρας» σε πόλεις της Ελλάδας και του εξωτερικού: Αθήνα (2), Βόλο, Ελευσίνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Χανιά, Χαλκίδα και Στουτγκάρδη. Συμμετείχαν συνολικά 1.400 επιχειρήσεις και πραγματοποιήθηκαν 2.300 προσλήψεις, ενώ οι αναζητούντες εργασία που έλαβαν μέρος ξεπέρασαν τους 24.000.

Της Γεωργίας Μπάρλα