Σάββατο, 04 Ιούλ, 2026

Η ΕΕ καλείται να αντιμετωπίσει τη διακρατική καταστολή στα εδάφη της

Μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις 13 Νοεμβρίου στήριξαν έκκληση προς την Ευρωπαϊκή Ένωση για την αντιμετώπιση των περιστατικών διακρατικής καταστολής εντός των συνόρων της.

Η έκθεση, την οποία υποστήριξαν 512 ευρωβουλευτές και καταψήφισαν 76, δεν είναι δεσμευτική, αλλά στοχεύει να ασκήσει πίεση στο εκτελεστικό όργανο της ΕΕ και στα κράτη-μέλη, ώστε να αντιμετωπίσουν αυταρχικά καθεστώτα που επιχειρούν να επεκτείνουν τον πολιτικό έλεγχό τους και εκτός των συνόρων τους.

Στην έκθεση αναφέρεται ότι «η κρατικά υποστηριζόμενη διασυνοριακή καταστολή λαμβάνει ολοένα και πιο ύπουλες μορφές», που περιλαμβάνουν σωματική βλάβη, παρακολούθηση, νομική πίεση, συκοφαντική δυσφήμηση, απαγωγές, εξαναγκαστικό επαναπατρισμό, απειλές κατά συγγενών, ακόμη και εξωδικαστικές εκτελέσεις.

Έχει διαπιστωθεί ότι αυταρχικά καθεστώτα εκμεταλλεύονται προξενικές υπηρεσίες και το σύστημα των κόκκινων ειδοποιήσεων της Interpol για να ασκούν πίεση στους στόχους τους.

Στον ψηφιακό τομέα, σύμφωνα με την έκθεση, καθεστώτα και οι εντολοδόχοι τους καταφεύγουν ολοένα και περισσότερο σε τεχνολογίες που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη, σε λογισμικά κατασκοπείας, σε κυβερνοεισβολές και στην κακόβουλη δημοσιοποίηση προσωπικών στοιχείων, για να εντοπίζουν και να παρακολουθούν τα θύματά τους.

Μεταξύ των θυμάτων συγκαταλέγονται δημοσιογράφοι, δικηγόροι, αλλά και μέλη κοινοτήτων της διασποράς που φέρνουν στο φως παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Η Γαλλίδα ευρωβουλευτής Κλοέ Ριντέλ [Chloé Ridel], η οποία συνέταξε την έκθεση, ανέφερε σε δήλωσή της ότι έχει φτάσει η στιγμή να σταματήσει αυτό το φαινόμενο και υπογράμμισε ότι η Ευρώπη πρέπει να εξακολουθήσει να αποτελεί ασφαλές καταφύγιο για όσους αγωνίζονται για την ελευθερία και τη δημοκρατία.

Είναι η πρώτη φορά που το Κοινοβούλιο υιοθετεί λεπτομερή ορισμό της διακρατικής καταστολής, ανοίγοντας τον δρόμο για περαιτέρω δράσεις για την προστασία των κατοίκων από αυταρχικά καθεστώτα.

Περίπου το 80% των γνωστών περιστατικών διασυνοριακών παραβιάσεων την τελευταία δεκαετία διαπράχθηκαν από μόλις δέκα καθεστώτα, σύμφωνα με την απόφαση, η οποία επικαλείται μελέτη της Freedom House, μιας μη κερδοσκοπικής οργάνωσης με έδρα την Ουάσιγκτον. Ως χείριστος δράστης αναφέρεται το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας (ΚΚΚ), ακολουθούμενο από τις κυβερνήσεις της Τουρκίας, του Τατζικιστάν και της Ρωσίας.

Οι ευρωβουλευτές ζήτησαν μια συστηματική στρατηγική αντιμετώπισης της διακρατικής καταστολής σε επίπεδο ΕΕ, όπως το να εισαχθούν ρήτρες υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε συμφωνίες με μη κράτη-μέλη.

Οι ευρωβουλευτές κάλεσαν τα θεσμικά όργανα της ΕΕ και τα κράτη-μέλη να αντιμετωπίσουν τις ψηφιακές μορφές διακρατικής καταστολής, διασφαλίζοντας ότι ο ιδιωτικός τομέας — ειδικά οι εταιρείες τεχνολογίας — θα λογοδοτεί αν υποστηρίζει τέτοιες παραβιάσεις. Πίεσαν επίσης για έκδοση εκθέσεων διαφάνειας και για τη δημιουργία «αποτελεσματικών μηχανισμών αναφοράς», προσβάσιμων σε προμάχους ανθρωπίνων δικαιωμάτων και άλλα ευάλωτα άτομα.

Σύμφωνα με τη Ριντέλ, μια ακόμη βασική πρόταση είναι η εφαρμογή αυστηρού εποπτικού πλαισίου στην ενιαία αγορά, με στόχο την απαγόρευση της εξαγωγής λογισμικού κατασκοπείας σε χώρες με ιστορικό διακρατικής καταστολής ή παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Η ίδια σημείωσε σε συνέντευξη Τύπου, στις 12 Νοεμβρίου, πριν από την Ολομέλεια, ότι πρέπει να καταστεί σαφές στις ευρωπαϊκές εταιρείες πως, εάν παράγουν τέτοιο λογισμικό, δεν μπορούν να το εξάγουν ή να το πωλούν σε όσους επιδιώκουν να βλάψουν την Ευρώπη, προσθέτοντας ότι πρόκειται για ζήτημα ευρωπαϊκής κυριαρχίας.

Η έκθεση υποστηρίζει επίσης τη δημιουργία μηχανισμών καταγραφής και αναφοράς, προκειμένου να βελτιωθεί η τεκμηρίωση περιστατικών διασυνοριακής καταστολής στα κράτη-μέλη, διευκολύνοντας έτσι γρήγορες αντιδράσεις και έρευνες. Σύμφωνα με την έκθεση, αυτές οι βάσεις δεδομένων πρέπει να είναι διαθέσιμες σε μη κυβερνητικές οργανώσεις, ώστε να καταγράφονται ορθά οι συνεισφορές τους.

Οι ευρωβουλευτές ζήτησαν ακόμη από την ΕΕ να φροντίσει να λογοδοτήσουν τα καθεστώτα και τα άτομα που ευθύνονται για διακρατική καταστολή, μέσω στοχευμένων κυρώσεων.

Η υιοθέτηση της έκθεσης ήρθε σε μια περίοδο αυξανόμενων ανησυχιών για τις κατασταλτικές τακτικές αυταρχικών καθεστώτων εναντίον αντιφρονούντων που ζουν στην Ευρώπη, και ιδιαίτερα από το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας.

Η Freedom House χαρακτήρισε την κατασταλτική εκστρατεία του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κίνας στο εξωτερικό ως την πιο εξελιγμένη και ολοκληρωμένη παγκοσμίως. Σειρά εκθέσεων που δημοσίευσε τον Απρίλιο το Διεθνές Κονσόρτιουμ Ερευνητικών Δημοσιογράφων (International Consortium of Investigative Journalists – ICIJ) αποκάλυψε ότι οι στόχοι του κόμματος εκτείνονται σε κράτη-μέλη της ΕΕ, από την Ιρλανδία έως τη Γαλλία και τη Σερβία, ωστόσο η ευρωπαϊκή αντίδραση παραμένει «αναποτελεσματική και χωρίς συντονισμό».

Η Γερμανίδα ευρωβουλευτής Χάννα Νόυμαν (Hannah Neumann) δήλωσε στο ICIJ ότι η ΕΕ πρέπει να θέσει σαφείς «κόκκινες γραμμές», συνοδευόμενες από ποινικές έρευνες, κυρώσεις και διπλωματικές συνέπειες, για να καταστήσει σαφές ότι τα θεμελιώδη δικαιώματα δεν είναι διαπραγματεύσιμα.

Μελέτη του Ιουνίου, που ανατέθηκε από την Υποεπιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η διακρατική καταστολή «επηρεάζει αρνητικά κάθε επίπεδο της κοινωνίας, από τα ατομικά δικαιώματα έως την εθνική ασφάλεια και τους δημοκρατικούς θεσμούς».

Της Dorothy Li

Η κυβέρνηση Τραμπ ενισχύει τις γεωτρήσεις στην Αλάσκα

Η κυβέρνηση Τραμπ ανακοίνωσε στις 13 Νοεμβρίου ότι ολοκλήρωσε ρυθμιστική πράξη με την οποία αναιρούνται οι περιορισμοί της εποχής Μπάιντεν στις γεωτρήσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου στην Αλάσκα, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής ενίσχυσης της ενεργειακής ασφάλειας των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο νέος κανονισμός, που θα δημοσιευθεί στο Ομοσπονδιακό Μητρώο στις 17 Νοεμβρίου, αναιρεί τα περιοριστικά μέτρα για τις γεωτρήσεις στην Εθνική Πετρελαϊκή Εφεδρεία στην περιοχή Νορθ Σλόουπ.

Τα εν λόγω μέτρα, που είχαν επιβληθεί πέρυσι από την κυβέρνηση Μπάιντεν για περιβαλλοντικούς λόγους, απαγόρευαν τις έρευνες και την παραγωγή υδρογονανθράκων σε περισσότερα από 13 εκατομμύρια στρέμματα της Αλάσκας, ενώ η Εθνική Πετρελαϊκή Εφεδρεία στην Αλάσκα, η οποία θεσπίστηκε το 1923, κάλυπτε πριν τα μέτρα περίπου 23 εκατομμύρια στρέμματα.

Το υπουργείο Εσωτερικών (DOI) τόνισε ότι η απόφαση να αποκατασταθούν οι δυνατότητες γεώτρησης αποσκοπεί στη μείωση της εξάρτησης των ΗΠΑ από ξένες πηγές ενέργειας, ακολουθώντας το εκτελεστικό διάταγμα της 20ης Ιανουαρίου, με το οποίο ο πρόεδρος Τραμπ ζητούσε την επέκταση της ανάπτυξης φυσικών πόρων σε ομοσπονδιακές και πολιτειακές εκτάσεις της Αλάσκας.

Σε δήλωσή του στις 13 Νοεμβρίου, ο υπουργός Εσωτερικών Νταγκ Μπέργκαμ [Doug Burgum] ανέφερε ότι η κατάργηση της ρύθμισης του 2024 ακολουθεί την κατεύθυνση που είχε θέσει ο Ντόναλντ Τραμπ για «απελευθέρωση του ενεργειακού δυναμικού της Αλάσκας», τη δημιουργία θέσεων εργασίας στις κοινότητες του Νορθ Σλόουπ και την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας των ΗΠΑ. Επεσήμανε ότι η ενέργεια αυτή αποκαθιστά μια διαχείριση «κοινής λογικής» που ωφελεί τόσο την Αλάσκα όσο και το σύνολο της χώρας.

Στήριξη και αντιδράσεις για την πολιτική στην Αλάσκα

Ο οργανισμός Voice of the Arctic Inupiat, που εκπροσωπεί τις κοινότητες του Νορθ Σλόουπ, εξέφρασε τη στήριξή του, τονίζοντας ότι η ενίσχυση των γεωτρήσεων στηρίζει τις τοπικές υπηρεσίες που εξαρτώνται από τα φορολογικά έσοδα των υποδομών φυσικών πόρων.

Ο δήμαρχος του Νορθ Σλόουπ, Τζοσάια Πάτκοτακ (Josiah Patkotak), υπογράμμισε ότι η αλλαγή αποτελεί «ουσιαστικό βήμα» προς την αποκατάσταση μιας διαδικασίας που λαμβάνει υπ’ όψιν την τοπική ηγεσία. Εξήγησε ότι η χάραξη πολιτικής απαιτεί «να ακούγονται οι άνθρωποι που ζουν, εργάζονται και κυνηγούν» στην περιοχή.

Το Natural Resources Defense Council (NRDC) εξέφρασε την αντίθεσή του στην απόφαση, υποστηρίζοντας ότι ο νέος κανονισμός του DOI παραβλέπει την υποχρέωσή του να προστατεύσει την εφεδρεία. Ο διευθυντής διαχείρισης γης του NRDC, Μπόμπυ ΜακΈνανυ (Bobby McEnaney), ανέφερε σε δήλωσή του ότι η αναίρεση των περιορισμών δεν είναι παρά «παραχώρηση στη βιομηχανία πετρελαίου και φυσικού αερίου». Προειδοποίησε επίσης ότι η άρση των προστατευτικών μέτρων είναι απερίσκεπτη και απειλεί να εξαφανίσει τα τοπία που το Κογκρέσο επιδιώκει να διαφυλάξει.

Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που η κυβέρνηση Τραμπ ανατρέπει περιβαλλοντικούς περιορισμούς της εποχής Μπάιντεν. Τον προηγούμενο μήνα, το DOI ανακοίνωσε ότι θα ανοίξει ξανά την παράκτια ζώνη του Arctic National Wildlife Refuge για μισθώσεις εξόρυξης πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενώ επανέκδωσε τις άδειες για το έργο Ambler Road μήκους 340 χλμ, που θα επιτρέψει την πρόσβαση σε κοιτάσματα χαλκού και κοβαλτίου.

Η παγκόσμια ζήτηση πετρελαίου και φυσικού αερίου έως το 2050

Η αλλαγή της αμερικανικής πολιτικής συμπίπτει χρονικά με προβλέψεις του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΔΟΕ) για σημαντική αύξηση της παγκόσμιας ζήτησης υδρογονανθράκων έως το 2050.

Στην έκθεση Παγκόσμιας Ενεργειακής Προοπτικής 2025, που δημοσιεύθηκε στις 12 Νοεμβρίου, ο ΔΟΕ προβλέπει ότι, υπό το Σενάριο Τρεχουσών Πολιτικών, η ζήτηση πετρελαίου θα φτάσει τα 113 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως στα μέσα του αιώνα – αύξηση σχεδόν 9% σε σχέση με τα επίπεδα του 2024 σύμφωνα με τα δεδομένα της Statista. Η άνοδος αυτή οφείλεται κυρίως στις αυξανόμενες ανάγκες των αναδυόμενων και αναπτυσσόμενων οικονομιών για μεταφορές, πετροχημικά και αεροπορικές δραστηριότητες.

Η παγκόσμια ζήτηση φυσικού αερίου προβλέπεται να αυξηθεί στα 5.600 δισ. κυβικά μέτρα έως το 2050. Η εκτίμηση αυτή αντιστοιχεί σε άνοδο κατά 33% σε σχέση με τα περίπου 4.200 δισ. κυβικά μέτρα κατανάλωσης που υπολόγισε ο ΔΟΕ για το προηγούμενο έτος. Η μεγαλύτερη αύξηση προβλέπεται στη Μέση Ανατολή και στις αναπτυσσόμενες οικονομίες της Ασίας, όπου οι ανάγκες καλύπτονται από νέους αγωγούς Ρωσίας-Κίνας και από αυξημένες ροές υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Οι νέες προβλέψεις του ΔΟΕ αποτελούν σαφή αναθεώρηση προηγούμενων θέσεων του οργανισμού. Κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Μπάιντεν, ο ΔΟΕ είχε προβλέψει ότι η παγκόσμια ζήτηση πετρελαίου θα κορυφωνόταν μέσα στη δεκαετία και είχε ταχθεί υπέρ της διακοπής επενδύσεων σε νέα έργα πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα, στο πλαίσιο της προσπάθειας επίτευξης μηδενικών εκπομπών έως τα μέσα του αιώνα.

Η έκθεση Παγκόσμια Ενεργειακή Προοπτική 2024 είχε προβλέψει ότι άνθρακας, πετρέλαιο και φυσικό αέριο θα έφταναν στο μέγιστο ποσοστό τους στο παγκόσμιο ενεργειακό μείγμα έως το 2030. Ωστόσο, αυτή η πρόβλεψη βασιζόταν στο Σενάριο Διακηρυγμένων Πολιτικών, το οποίο συνυπολογίζει πολιτικές που δεν έχουν ακόμη εφαρμοστεί.

Ο επικεφαλής του οργανισμού, Φατίχ Μπιρόλ [Fatih Birol], ανέφερε ότι η επιστροφή στο Σενάριο Τρεχουσών Πολιτικών αντικατοπτρίζει τις διαφορετικές πολιτικές που εφαρμόζουν οι κυβερνήσεις διεθνώς.

Σημείωνεται ότι ο ΔΟΕ, ο οποίος χρηματοδοτείται από τις χώρες-μέλη, δέχεται πίεση από τις Ηνωμένες Πολιτείες του Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με τις πολιτικές καθαρής ενέργειας. Οι ΗΠΑ  αποτελούν τον μεγαλύτερο χρηματοδότη του οργανισμού.

Οι ΗΠΑ ως κυρίαρχη παραγωγός δύναμη

Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναμένεται να παραμείνουν ο μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου και φυσικού αερίου έως τα μέσα του αιώνα. Στην έκθεση Βραχυπρόθεσμης Ενεργειακής Προοπτικής της 12ης Νοεμβρίου, η Ενεργειακή Υπηρεσία Πληροφοριών των ΗΠΑ (Energy Information Administration – EIA) προβλέπει ότι η παγκόσμια παραγωγή πετρελαίου θα αυξηθεί ταχύτερα από τη ζήτηση έως το 2026, οδηγώντας σε αύξηση των παγκόσμιων αποθεμάτων και πτώση των τιμών του αργού έως το τέλος του 2025.

Η υπηρεσία αναθεώρησε επίσης προς τα πάνω την πρόβλεψη για την αμερικανική παραγωγή, εκτιμώντας ότι θα φτάσει κατά μέσο όρο τα 13,6 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως το 2025 και το 2026.

Στο φυσικό αέριο, οι τιμές αγοράς αναμένεται να φτάσουν τα 3,90 δολάρια ανά εκατομμύριο Btu για τη χειμερινή περίοδο, ενώ για το επόμενο έτος προβλέπεται αύξηση 16% σε σχέση με το 2025.

Στο πλαίσιο της πολιτικής ενίσχυσης της ανάπτυξης, το υπουργείο Εσωτερικών ανακοίνωσε στις 7 Νοεμβρίου σχέδια επέκτασης των υπεράκτιων μισθώσεων πετρελαίου και φυσικού αερίου, σε συμμόρφωση με τον Νόμο One Big Beautiful Bill. Μεταξύ των μέτρων ήταν η πρώτη δημοπρασία στην περιοχή του Κόλπου του Μεξικού και μια νέα προτεινόμενη δημοπρασία στον Κόλπο Κουκ της Αλάσκας.

Σύμφωνα με στοιχεία της EIA, η αμερικανική παραγωγή πετρελαίου έφτασε νέο ιστορικό υψηλό τον Αύγουστο, με 13,79 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, ενώ τον Αύγουστο του 2021 ήταν στα 11,31 εκατομμύρια.

Των Aldgra Fredly και Naveen Athrappully

Με πληροφορίες από το Reuters

Η οικονομική προώθηση της Κίνας στη Βιρμανία επιτρέπει τις θηριωδίες της χούντας

Ανάλυση ειδήσεων

Η προσπάθεια της Κίνας να διασφαλίσει τα οικονομικά της συμφέροντα στη Βιρμανία (γνωστή και ως Μιανμάρ) επιτρέπει στη στρατιωτική χούντα να προχωρά σε θηριωδίες κατά του ίδιου του πληθυσμού της —μια υψηλού ρίσκου στρατηγική που, σύμφωνα με αναλυτές, τροφοδοτεί πλέον μια αντίδραση ικανή να απειλήσει τις κινεζικές επενδύσεις.

Ταυτόχρονα, η στρατιωτική κυβέρνηση της Βιρμανίας έχει συστήσει επιτροπή με στόχο την επιτάχυνση της υλοποίησης των έργων της κινεζικής Πρωτοβουλίας «Μία ζώνη, ένας δρόμος» (Belt and Road Initiative – BRI) στη χώρα, όπως ανέφερε στις 7 Νοεμβρίου το ανεξάρτητο βιρμανικό μέσο ενημέρωσης The Irrawaddy, επικαλούμενο την επίσημη εφημερίδα του καθεστώτος.

Τα έργα της BRI στη Βιρμανία έχουν υποστεί σοβαρές καθυστερήσεις, καθώς η όλο και πιο έντονη σύγκρουση μετά το πραξικόπημα διαταράσσει τις μεταφορές και παγώνει την ανάπτυξη, γεγονός που έχει ωθήσει το Πεκίνο να ζητήσει από τη χούντα να προστατεύσει τις επενδύσεις και το προσωπικό του.

Η χώρα βρίσκεται βυθισμένη σε έναν σκληρό εμφύλιο από τότε που ο στρατός κατέλαβε την εξουσία στο πραξικόπημα του 2021, αφήνοντας τη χούντα να ελέγχει μεγάλα τμήματα της επικράτειας, ενώ οι δυνάμεις αντίστασης κρατούν άλλα. Ο ειδικός εισηγητής του ΟΗΕ για τη Μιανμάρ, Τομ Άντριους (Tom Andrews), ανέφερε ότι η σύγκρουση έχει ήδη προκαλέσει τουλάχιστον 6.800 νεκρούς.

Εργαλειοποίηση της κρίσης

Ο Τζέισον Τάουερ (Jason Tower), ανώτερος εμπειρογνώμονας στην Global Initiative Against Transnational Organized Crime (Πρωτοβουλία για το Παγκόσμιο Οργανωμένο Έγκλημα), εκτίμησε ότι η επιτροπή πιθανότατα δημιουργήθηκε ως απάντηση στη συνεχή πίεση από το Πεκίνο, καθώς τόσο η Κίνα όσο και η χούντα εμφανίζονται δυσαρεστημένες από τη βραδεία πρόοδο των βασικών έργων —μια κίνηση που παράλληλα βοηθά τη χούντα να εξασφαλίσει την πολιτική και στρατιωτική στήριξη του Πεκίνου εν μέσω του εμφυλίου.

Ο Τάουερ εξήγησε στην εφημερίδα The Epoch Times ότι η στρατιωτική ηγεσία της Μιανμάρ φαίνεται να θέλησε να δώσει στο Πεκίνο το μήνυμα πως δίνει προτεραιότητα στα κινεζικά οικονομικά συμφέροντα και προωθεί τα σχετικά έργα με τη μέγιστη ταχύτητα.

Η Χτβε Χτβε Θέιν (Htwe Htwe Thein), αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Κέρτιν της Αυστραλίας, η οποία μελετά την επιχειρηματική και οικονομική ανάπτυξη της Βιρμανίας επί δύο δεκαετίες, σημείωσε ότι το Πεκίνο θεωρεί την περίοδο μετά το πραξικόπημα ως στρατηγικό παράθυρο ευκαιρίας για να ενισχύσει την οικονομική του παρουσία και πιέζει τη χούντα να δράσει, λόγω ανησυχιών για την ασφάλεια των επενδύσεών του, την ώρα που ο διεθνής ανταγωνισμός παραμένει χαμηλός.

Η Θέιν ανέφερε στην Epoch Times ότι, με τις περισσότερες χώρες απρόθυμες να επενδύσουν σε ζώνες σύγκρουσης στη Μιανμάρ, η Κίνα έχει ουσιαστικά «ελεύθερο πεδίο» να προωθήσει τα έργα της χωρίς σοβαρό ανταγωνισμό ή διεθνή εποπτεία.

Ο Σουν Κούο-χσιανγκ (Sun Kuo-hsiang), καθηγητής στο Τμήμα Διεθνών Σχέσεων και Επιχειρήσεων του Πανεπιστημίου Νανχούα της Ταϊβάν, ο οποίος παρακολουθεί στενά τον εμφύλιο πόλεμο της Βιρμανίας, υπογράμμισε ότι αυτή η κινεζική πίεση οφείλεται στην επείγουσα ανάγκη του Πεκίνου να διασφαλίσει τα στρατηγικά του συμφέροντα καθώς η σύγκρουση κλιμακώνεται.

Σύμφωνα με τον Σουν, εάν η κατάσταση επιδεινωθεί, θα πληγούν τα κρίσιμα κινεζικά συμφέροντα στα σπάνια μέταλλα, στην ενέργεια και στην πρόσβαση σε στρατηγικές θαλάσσιες οδούς. Αυτοί οι κίνδυνοι εφοδιασμού, πρόσθεσε, ωθούν το Πεκίνο να επανεκκινήσει τον Οικονομικό Διάδρομο Κίνας–Μιανμάρ, τον οποίο θεωρεί και ως εργαλείο σταθεροποίησης των κινδύνων διάχυσης και διατήρησης της επιρροής του.

Η προώθηση των κινεζικών οικονομικών συμφερόντων

Παρότι η Κίνα έχει δεσμευθεί επισήμως να μην παρεμβαίνει στις εσωτερικές υποθέσεις της Μιανμάρ, η μεσολάβησή της για εκεχειρίες στην Πολιτεία Σαν νωρίτερα μέσα στο έτος έδωσε ουσιαστικά στη χούντα τον χρόνο να ανασυνταχθεί και να ανακαταλάβει κομβικά εδάφη—εξέλιξη που κορυφώθηκε με την κατάληψη μιας μεγάλης πρωτεύουσας περιφέρειας τον Οκτώβριο.

Σε αντίθεση με την προσέγγιση του ASEAN, που επιδιώκει επαφή με όλες τις πλευρές, αυτή η κινεζική παρέμβαση καθοδηγείται σε μεγάλο βαθμό από το ίδιο το συμφέρον του Πεκίνου. Ο Τάουερ εξήγησε ότι η Κίνα χρησιμοποιεί την επιρροή της προκειμένου να δημιουργήσει μια μορφή σταθερότητας αποκλειστικά για την προώθηση των οικονομικών της στόχων.

Σύμφωνα με τον Τάουερ, το Πεκίνο δεν φαίνεται να υπολογίζει τη μακροπρόθεσμη ειρήνη, αλλά επιδιώκει οι διάφορες ομάδες να αποδεχθούν πολιτικά τετελεσμένα, ώστε να επικεντρωθεί η συνεργασία μεταξύ Κίνας και στρατιωτικής κυβέρνησης στην προώθηση επιχειρηματικών δραστηριοτήτων.

Ο Σουν υπογράμμισε επίσης την απόσταση ανάμεσα στις δημόσιες δηλώσεις της Κίνας περί διαμεσολάβησης και την πραγματική της πολιτική, την οποία χαρακτήρισε στρατηγική αυτοπροστασίας που στοχεύει αποκλειστικά στη διατήρηση της χούντας, προκειμένου να προστατευθούν τα κινεζικά συμφέροντα. Όπως εξήγησε, παρότι αυτός ο πραγματισμός δεν αποτελεί ιδεολογική υποστήριξη του καθεστώτος, παράγει το ίδιο αποτέλεσμα, καθώς γέρνει η πλάστιγγα υπέρ των στρατιωτικών.

Η Θέιν προειδοποίησε ότι αυτή η μονομερής εστίαση στην οικονομική σταθεροποίηση έχει επικίνδυνη συνέπεια, καθώς έμμεσα ενισχύει την εκστρατεία βίας της χούντας κατά του πληθυσμού. Όπως ανέφερε, η λογοδοσία και η κοινωνική ευθύνη φαίνεται να περνούν σε δεύτερη μοίρα σε σχέση με τις κινεζικές φιλοδοξίες για υποδομές στη Μιανμάρ.

Το ριψοκίνδυνο στοίχημα του Πεκίνου 

Παρότι η στήριξη της χούντας μπορεί να προσφέρει άμεσα οικονομικά οφέλη, ο Σουν προειδοποίησε ότι η στρατηγική αυτή ενέχει σοβαρές μελλοντικές επιπτώσεις, τροφοδοτώντας τη λαϊκή εχθρότητα. Υπενθύμισε ότι το αντι-κινεζικό κλίμα στη Μιανμάρ έχει ενταθεί από το 2021, και η κινεζική υποστήριξη προς τη στρατιωτική κυβέρνηση το ενισχύει ακόμη περισσότερο, αυξάνοντας την κοινωνική αντίσταση και το κόστος ασφάλειας για την BRI.

Ο Τάουερ προειδοποίησε επίσης ότι οι απαιτήσεις της Κίνας προς τις εθνοτικές ομάδες να διακόψουν τους δεσμούς τους με τις Δυνάμεις Λαϊκής Άμυνας (PDF) —οι οποίες δημιουργήθηκαν μετά το πραξικόπημα με στόχο την αποκατάσταση της δημοκρατίας— δημιουργούν αυξημένη δυσαρέσκεια στους νέους, κάτι που πιθανόν θα ενταθεί όσο προχωρούν τα κινεζικά έργα.

Ο ίδιος εκτίμησε ότι, καθώς τα έργα αυτά προχωρούν υπό ένα στρατιωτικό καθεστώς που ασκεί μαζική καταστολή και παραβιάζει τα ανθρώπινα δικαιώματα, η αντιασιατική δυσαρέσκεια θα αυξηθεί δραματικά. Πρόσθεσε ότι η Κίνα αναλαμβάνει «ένα εξαιρετικά ριψοκίνδυνο στοίχημα», διότι εάν οι δυνάμεις αντίστασης, όπως η PDF, ελέγξουν μεγάλα τμήματα της χώρας, ίσως οδηγηθούν τελικά σε αντιπαράθεση με το Πεκίνο για την προστασία των κοινοτήτων τους.

Όπως ανέφερε, εάν οι αντιστασιακές ομάδες δουν ότι η Κίνα γίνεται ολοένα και πιο εχθρική και παρέχει στη στρατιωτική κυβέρνηση τα μέσα για να διαπράττει θηριωδίες, τότε είναι πιθανό να αρχίσουν να στοχεύουν κινεζικά έργα, θεωρώντας ότι δεν έχουν τίποτα να κερδίσουν—και αυτό αποτελεί, σύμφωνα με τον Τάουερ, τον θεμελιώδη κίνδυνο για την Κίνα.

Του Jarvis Lim

ΕΕ: Ψήφος για χαλάρωση των κανόνων εταιρικής βιωσιμότητας

Την 13η Νοεμβρίου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε υπέρ της μείωσης των απαιτήσεων για εταιρική βιωσιμότητα και δέουσα επιμέλεια, με στόχο την ελάφρυνση των υποχρεώσεων αναφοράς για τις εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Οδηγία για τη Δέουσα Επιμέλεια Εταιρικής Βιωσιμότητας της ΕΕ (CSDDD) υποχρεώνει τις επιχειρήσεις να αντιμετωπίζουν ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και περιβαλλοντικών επιπτώσεων στις αλυσίδες εφοδιασμού τους, υπό την απειλή προστίμων που ανέρχονται στο 5% του παγκόσμιου τζίρου τους.

Σήμερα, τα όρια συμμόρφωσης για τη δέουσα επιμέλεια αφορούν επιχειρήσεις με 1.000 και άνω εργαζόμενους και κύκλο εργασιών άνω των 450 εκατ. ευρώ. Η εφαρμογή των κανόνων αυτών είχε ήδη μετατεθεί κατά ένα έτος, έως τον Ιούλιο του 2027.

Με την ψήφο της 13ης Νοεμβρίου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποφάσισε ότι μόνο οι εταιρείες με τουλάχιστον 5.000 εργαζόμενους και κύκλο εργασιών τουλάχιστον 1,5 δισ. ευρώ θα πρέπει να υπάγονται στις απαιτήσεις δέουσας επιμέλειας.

Για κοινωνική και περιβαλλοντική αναφορά, το όριο διαμορφώνεται για εταιρείες με περισσότερους από 1.750 εργαζόμενους και ετήσιο καθαρό κύκλο εργασιών άνω των 450 εκατ. ευρώ. Το Ευρωκοινοβούλιο σημείωσε ότι για αυτό το περιορισμένο εύρος επιχειρήσεων, θα συνεχίσει η υποχρεωτική αναφορά με βάση την ταξινομία της ΕΕ για τις βιώσιμες επενδύσεις.

Πίεση για χαλάρωση των κανόνων άσκησαν επιχειρήσεις και αξιωματούχοι από τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Κατάρ, τη Γαλλία και τη Γερμανία. «Η σημερινή ψηφοφορία δείχνει πως η Ευρώπη μπορεί να είναι ταυτόχρονα βιώσιμη και ανταγωνιστική.

Απλοποιούμε τους κανόνες, μειώνουμε τα κόστη και προσφέρουμε στις επιχειρήσεις τη σαφήνεια που χρειάζονται για να αναπτυχθούν, να επενδύσουν και να δημιουργήσουν καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας», δήλωσε ο Γιούργκεν Βάρμπορν, ευρωβουλευτής και εισηγητής της νομοθεσίας στην Επιτροπή Νομικών Υποθέσεων.

Η πρόταση εγκρίθηκε με 382 ψήφους υπέρ, 249 κατά και 13 αποχές, ανοίγοντας τον δρόμο για διαπραγματεύσεις με τις κυβερνήσεις των κρατών-μελών εντός του μήνα.

Διεθνείς αντιδράσεις και αντιστάσεις

Η αναθεώρηση των κανονισμών ήρθε μετά από μήνες αντιδράσεων από διεθνείς παραγωγούς ενέργειας και βιομηχανικές ενώσεις, οι οποίοι εξέφρασαν ανησυχίες για την εμβέλεια της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.

Τον Οκτώβριο, ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Κρις Ράιτ και ο υπουργός Ενέργειας του Κατάρ Σάουντ αλ-Καμπί προειδοποίησαν πως η CSDDD θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο τη συνεργασία σε μια περίοδο που η Ευρώπη προσπαθεί να ενισχύσει την ενεργειακή ασφάλεια της.

Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, ο Καμπί, επικεφαλής της Qatar Energy, ανέφερε από το Διεθνές Συνέδριο Πετρελαίου του Άμπου Ντάμπι στις 3 Νοεμβρίου: «Το Κατάρ θα διακόψει τις προμήθειες LNG προς την Ευρώπη αν η οδηγία προχωρήσει χωρίς αλλαγές».

Ο διευθύνων σύμβουλος της ExxonMobil, Ντάρεν Γουντς, προειδοποίησε επίσης στις 3 Νοεμβρίου ότι η οδηγία καθιστά μη βιώσιμη τη συνέχιση των δραστηριοτήτων στην Ευρώπη.

Μιλώντας στο πρακτορείο Reuters στο περιθώριο της έκθεσης του Άμπου Ντάμπι, ο Γουντς δήλωσε: «Το μέτρο αυτό θα μπορούσε να έχει καταστροφικές συνέπειες για τις διεθνείς επιχειρήσεις». Υποστήριξε, μάλιστα, πως οι υποχρεώσεις που απορρέουν από το κανονιστικό πλαίσιο θα υποχρέωναν την εταιρεία να εφαρμόσει τις κλιματικές δεσμεύσεις της ΕΕ σε παγκόσμιο επίπεδο.

Τον Μάιο, οι ηγέτες της Γαλλίας και της Γερμανίας ζήτησαν από την ΕΕ να αποσύρει το προτεινόμενο νομοσχέδιο. Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, στις 19 Μαΐου, τόνισε πως «η οδηγία πρέπει να αποσυρθεί», ενώ ο καγκελάριος της Γερμανίας Φριντριχ Μερτς απηύθυνε παρόμοιο αίτημα στην πρώτη του επίσκεψη στις Βρυξέλλες, λέγοντας πως η νομοθεσία θα επιβαρύνει επιπλέον τη δοκιμαζόμενη ευρωπαϊκή βιομηχανία.

Τα κράτη-μέλη της ΕΕ έχουν ήδη διαμορφώσει τη δική τους θέση επί του ζητήματος, ανοίγοντας τον δρόμο για διαπραγματεύσεις με το Ευρωκοινοβούλιο και τις εθνικές κυβερνήσεις που ξεκινούν στις 18 Νοεμβρίου. Στόχος των ευρωπαϊκών θεσμών είναι η ολοκλήρωση της νομοθεσίας έως το τέλος του 2025.

Με πληροφορίες από το Reuters

Ανησυχίες των G7 για τη ραγδαία ενίσχυση της στρατιωτικής και πυρηνικής ισχύος της Κίνας

Κοινή ανακοίνωση με την οποία εκφράζουν ανησυχία για τη ραγδαία ενίσχυση του πυρηνικού οπλοστασίου και των στρατιωτικών δυνατοτήτων του Πεκίνου εξέδωσαν στις 12 Νοεμβρίου οι επτά ισχυρότερες βιομηχανικές χώρες του κόσμου, καλώντας το κινεζικό καθεστώς να αποδείξει τη δέσμευσή του υπέρ της σταθερότητας με μεγαλύτερη διαφάνεια.

Η ανακοίνωση για την παγκόσμια ασφάλεια δόθηκε στη δημοσιότητα στο πλαίσιο της συνόδου των G7 στον Νιαγάρα του Καναδά και φέρει την υπογραφή των Ηνωμένων Πολιτειών, του Καναδά, της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Ιαπωνίας, της Μεγάλης Βρετανίας και του Ύπατου Εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η ατζέντα της συνόδου, που διεξήχθη το διήμερο 11-12 Νοεμβρίου, περιλάμβανε ζητήματα ειρήνης και σταθερότητας στη Μέση Ανατολή, την Ουκρανία, την Ινδο-Ειρηνική, την Αϊτή, το Σουδάν και το Κονγκό, καθώς και θέματα ασφάλειας στη ναυσιπλοΐα και τις εφοδιαστικές αλυσίδες, με την Κίνα να βρίσκεται συχνά στο επίκεντρο των συζητήσεων.

«Παραμένουμε ανήσυχοι για την ενίσχυση των κινεζικών ενόπλων δυνάμεων και τον ταχύτατο πολλαπλασιασμό του πυρηνικού οπλοστασίου της Κίνας και καλούμε το Πεκίνο να αποδείξει έμπρακτα τη δέσμευσή του για σταθερότητα, διασφαλίζοντας μεγαλύτερη διαφάνεια», αναφέρει χαρακτηριστικά η ανακοίνωση.

Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση του Διεθνούς Ινστιτούτου Ερευνών της Στοκχόλμης για την Ειρήνη, η Κίνα αυξάνει τον αριθμό των πυρηνικών της κεφαλών με ρυθμό που ξεπερνά κάθε άλλη χώρα, αγγίζοντας το 20% ετησίως.

Τον Ιανουάριο, η χώρα υπολογιζόταν πως διαθέτει τουλάχιστον 600 πυρηνικές κεφαλές, διπλάσιες σε σχέση με το 2020. Αν και παραμένει μακρινή τρίτη πίσω από τη Ρωσία και τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ινστιτούτο εκτιμά ότι αν αυτή η τάση συνεχιστεί, η Κίνα θα μπορούσε να φτάσει στο ίδιο επίπεδο με τις ΗΠΑ έως το 2030.

Τον Αύγουστο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, πρότεινε τη διεξαγωγή συνομιλιών για τον πυρηνικό αφοπλισμό με τη Μόσχα και το Πεκίνο, ωστόσο το κινεζικό καθεστώς απέρριψε το αίτημα. Τον Οκτώβριο, ο Τραμπ έδωσε εντολή στο Πεντάγωνο να ξεκινήσει δοκιμές πυρηνικών όπλων ως απάντηση στην εντατικοποίηση τέτοιων δοκιμών από Ρωσία και Κίνα.

«Λόγω των προγραμμάτων δοκιμών άλλων χωρών, ζήτησα από το Υπουργείο Πολέμου να ξεκινήσει δοκιμές των δικών μας πυρηνικών όπλων σε ισότιμη βάση», ανέφερε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στο Truth Social, προσθέτοντας ότι η διαδικασία θα ξεκινήσει άμεσα.

Η χορήγηση κινεζικών όπλων στη Ρωσία για τον πόλεμο στην Ουκρανία αποτέλεσε άλλο ένα σημείο ανησυχίας για τους ηγέτες των G7. «Καταδικάζουμε την παροχή στρατιωτικής βοήθειας προς τη Ρωσία από τη Βόρεια Κορέα και το Ιράν, καθώς και την παροχή όπλων και διπλής χρήσης εξαρτημάτων από την Κίνα, η οποία αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για τον πόλεμο της Ρωσίας», τονίζεται στην κοινή ανακοίνωση.

Οι ηγέτες επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους υπέρ της ειρήνης στην Ινδο-Ειρηνική, καταγγέλλοντας αποσταθεροποιητικές ενέργειες της Κίνας και της Βόρειας Κορέας, όπως τις επανειλημμένες συγκρούσεις μεταξύ κινεζικών και φιλιππινέζικων σκαφών στην αμφισβητούμενη περιοχή, κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου.

Παράλληλα, εξέφρασαν την υποστήριξή τους για τη διατήρηση της ειρήνης στα Στενά της Ταϊβάν και την ουσιαστική συμμετοχή της Ταϊβάν σε διεθνείς οργανισμούς όπου αυτό κρίνεται σκόπιμο.

Στην ανακοίνωση γίνεται επίσης μνεία στον πρόσφατα δημοσιευθέντα Οδικό Χάρτη για την Ανθεκτικότητα στην Εφοδιαστική Αλυσίδα Κρίσιμων Ορυκτών, με αναφορά στις προσπάθειες του Πεκίνου να επιβάλει εκτεταμένους περιορισμούς στην παγκόσμια πρόσβαση σε σπάνιες γαίες, σχεδόν όλες οι οποίες επεξεργάζονται στην Κίνα.

«Εκφράσαμε ιδιαίτερη ανησυχία για τη χρήση αθέμιτων μέτρων και τακτικών που διαταράσσουν τις εφοδιαστικές αλυσίδες κρίσιμων ορυκτών, όπως και άλλες στρεβλώσεις της αγοράς συμπεριλαμβανομένης της υπερπαραγωγής», επισημαίνεται.

Τέλος, οι ηγέτες καλωσόρισαν τη συνάντηση των Ντόναλντ Τραμπ και Σι Τζινπίνγκ, μετά την οποία η Κίνα συμφώνησε να αναστείλει για τουλάχιστον έναν χρόνο τους περιορισμούς στις εξαγωγές σπάνιων γαιών και μαγνητών, και τόνισαν πως αποθαρρύνουν οποιαδήποτε μελλοντική πολιτική που θα αποτελεί εμπόδιο στις προβλέψιμες εμπορικές συναλλαγές, συμπεριλαμβανομένων των κρίσιμων ορυκτών.

Ψητό μπρόκολο με χούμους και σάλτσα μάτσα

Αυτό το πιάτο το δοκιμάσαμε στο Propio, δημοφιλές εστιατόριο της Πόλης του Μεξικού, που γνωρίζει πώς να αναδεικνύει στο έπακρο τη γεύση των απλών συστατικών.

Το ψητό μπρόκολο ήταν τοποθετημένο πάνω σε ένα λεμονάτο χούμους και καλυμμένο με μια πλούσια σάλτσα από πικάντικα αποξηραμένα τσίλι.

Η συνταγή που δίνουμε εδώ δεν προέρχεται από τον σεφ, αλλά είναι μια προσπάθεια ανασκευής αυτού που φάγαμε. Ανάλογα και εσείς μπορείτε να δοκιμάσετε τις δικές σας παραλλαγές, όπως το να συνδυάσετε το χούμους με κομμένα ωμά λαχανικά ή κράκερ.

Η σάλτσα μάτσα επίσης δεν γνωρίζει όρια. Συγγενής της σάλτσας τσίλι, η μεξικάνικη σάλτσα μάτσα πηγαίνει παντού και μεταμορφώνει τα πάντα.

Η πιο ευέλικτη συνταγή μου για σάλτσα μάτσα περιλαμβάνει μια ποικιλία αποξηραμένων τσίλι που της δίνουν την πικάντικη γεύση της. Θα χρειαστείτε συνολικά τρεις κούπες αποξηραμένα τσίλι χωρίς κοτσάνια και σπόρους, χοντροκομμένα. Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε σχεδόν οποιοδήποτε διαθέσιμο αποξηραμένο τσίλι, αλλά φροντίστε τα τσίλι ancho να αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος της ποσότητας. Τα ancho προσθέτουν έντονη, αλλά μέτρια πικάντικη γεύση. Τα αποξηραμένα τσίλι είναι μαλακά και εύκαμπτα όταν αποθηκεύονται σωστά. Φυλάξτε όσα περισσέψουν στην κατάψυξη.

Ανακατέψτε τα τσίλι με ένα μείγμα από φυτικό λάδι με ουδέτερη γεύση, φρουτώδες ελαιόλαδο, σκόρδο και γλυκό βαλσαμικό ξίδι. Στη συνέχεια, προσθέστε σπόρους κολοκύθας ή/και φιστίκια. Οι κόκκοι πιπεριού Σιτσουάν είναι επίσης ευπρόσδεκτοι, όταν επιθυμώ τη χαρακτηριστική τους πικάντικη γεύση.

Για το ψήσιμο του μπρόκολου, φροντίστε να χρησιμοποιήσετε αρκετό λάδι ώστε να καλυφθεί παντού και ανακατεύετε συχνά ώστε να ψηθεί ομοιόμορφα. Σερβίρετέ το ζεστό πάνω από το χούμους, με τη σάλτσα σε θερμοκρασία δωματίου, ως ορεκτικό ή συνοδευτικό πιάτο ελαφρώς ζεστό.

Ψητό μπρόκολο με χούμους και σάλτσα μάτσα

Για 4 έως 6 άτομα

Υλικά

  • 750 γρ φρέσκο μπρόκολο
  • 1/4 φλιτζάνι ελαιόλαδο
  • Χοντρό αλάτι
  • 1 φλιτζάνι χούμους λεμονιού (βλ. συνταγή, παρακάτω)
  • 1/4 φλιτζανιού σάλσα μάτσα με σπόρους κολοκύθας (βλ. συνταγή, παρακάτω)
  • Φρέσκο σχοινόπρασο, ψιλοκομμένο, για γαρνιτούρα

Παρασκευή

Ζεστάνετε τον φούρνο στους 200 °C. Αφαιρέστε τα χοντρά κοτσάνια και μοιράστε το μπρόκολο σε μεγάλα μπουκέτα.

Βάλτε το μπρόκολο σε ένα ταψί με χείλος. Ραντίστε με λάδι και ανακατέψτε για να καλυφθούν όλα τα κομμάτια καλά. Πασπαλίστε με αλάτι. Ψήστε, ανακατεύοντας συχνά, μέχρι να είναι μαλακό όταν το τρυπάτε με μαχαίρι και να έχει ροδίσει ελαφρά, περίπου 20 λεπτά.

Απλώστε το χούμους σε μια πιατέλα. Προσθέστε το ψημένο μπρόκολο και περιχύστε τη σάλτσα. Πασπαλίστε με σχοινόπρασο. Σερβίρετε ενώ το μπρόκολο είναι ζεστό.

Χούμους με λεμόνι

Περίπου 2 φλιτζάνια

Υλικά

  • 425 γρ. ρεβύθια, μαγειρεμένα
  • 1/4 φλιτζανιού ταχίνι (πάστα από σουσάμι)
  • 2 σκελίδες σκόρδο, καθαρισμένες
  • Τριμμένη φλούδα από 1 λεμόνι
  • 2 κ.σ. φρέσκο χυμό λεμονιού
  • 5 κ.σ. ελαιόλαδο
  • 5 κ.σ. άλλο φυτικό λάδι με ουδέτερη γεύση
  • 1 κ.γλ. χοντρό αλάτι

Παρασκευή

Βάλτε τα στραγγισμένα ρεβύθια, το ταχίνι, το σκόρδο, τη φλούδα λεμονιού, το χυμό λεμονιού και τα λάδια στο μούλτι. Ανακατέψτε μέχρι να ομογενοποιηθούν.

Προσθέστε αλάτι και ανακατέψτε. Δοκιμάστε και προσθέστε κι άλλο αλάτι αν χρειάζεται. Ρυθμίστε την πυκνότητα με λίγο νερό, ώστε να μην είναι ούτε πολύ ρευστό ούτε πολύ πηχτό. Φυλάξτε στο ψυγείο καλά σκεπασμένο για μερικές ημέρες. Σερβίρετε σε θερμοκρασία δωματίου.

Σάλτσα μάτσα με σπόρους κολοκύθας

Περίπου 1 φλιτζάνι

Υλικά

  • 4 αποξηραμένα τσίλι ancho, χωρίς κοτσάνι και σπόρους, συνολικά 50 γρ.
  • 2 αποξηραμένα τσίλι guajillo, χωρίς κοτσάνι και σπόρους, συνολικά 15 γρ.
  • 10 μικρά αποξηραμένα κόκκινα τσίλι, συνολικά 15 γρ. (ή 1 κουταλάκι του γλυκού θρυμματισμένα κόκκινες πιπερίτσες)
  • 2 αποξηραμένα τσίλι morita ή chipotle, συνολικά 15 γρ.(ή 1/2 κουταλάκι του γλυκού καπνιστή πάπρικα)
  • 4 σκελίδες σκόρδο
  • 6 κ.σ. ελαιόλαδο
  • 6 κ.σ. άλλο φυτικό λάδι με ουδέτερη γεύση
  • 2 κ.σ. βαλσαμικό ξίδι
  • 1/4 φλιτζανιού ψημένα και αλατισμένα σπόρια κολοκύθας ή ψιλοκομμένα φιστίκια ψημένα χωρίς λάδι
  • 2 κ.σ. σουσάμι
  • 1/2 κ.γλ. μεξικάνικη ρίγανη, ψιλοκομμένη
  • 3/4 κ.γλ. χοντρό αλάτι

Παρασκευή

Κόψτε τις πιπεριές σε μικρά κομμάτια και βάλτε τις με το σκόρδο, τα λάδια και το ξύδι σε ένα μικρό μπλέντερ. Ανακατέψτε μέχρι τα τσίλι να λιανιστούν.

Μεταφέρετε το μείγμα σε μια μικρή κατσαρόλα. Ζεστάνετε σε χαμηλή φωτιά. Ανακατέψτε και μαγειρέψτε για 1 ή 2 λεπτά. Προσθέστε τους σπόρους κολοκύθας και το σουσάμι. Αφαιρέστε από τη φωτιά και αφήστε το να κρυώσει.

Προσθέστε ρίγανη και αλάτι κατά βούληση, ανακατέψτε και μεταφέρετε το μείγμα σε ένα βάζο που κλείνει καλά. Μπορείτε να το φυλάξετε στο ψυγείο αρκετές εβδομάδες.

Χρησιμοποιήστε το σε θερμοκρασία δωματίου.

Της JeanMarie Brownson

Μαγειρέψτε με την ηλιακή ενέργεια!

To 2012, έλαβα ένα βαρύ φάκελο με το ταχυδρομείο, που περιείχε μια πολύ ευγενική επιστολή μαζί με ένα λεπτομερές μηχανικό σχέδιο για την κατασκευή ενός ηλιακού φούρνου. Η ιδέα του μαγειρέματος με ηλιακή ενέργεια κέντρισε το ενδιαφέρον μου.

Διαβάζοντας σχετικά, έμαθα ότι με τη σωστή συλλογή καθρεφτών, γωνιών, μεντεσέδων, σφιγκτήρων, βιδών και υπομονής, είναι δυνατό να μαγειρέψεις φαγητό χρησιμοποιώντας αποκλειστικά την ηλιακή ενέργεια. Όσο περισσότερα μάθαινα τόσο περισσότερο πίστευα ότι αυτή ήταν μια αξιόλογη λύση για την περίπτωση διακοπής ρεύματος.

Στη δική μου περίπτωση, αυτό που δικαίωσε την επιλογή μου ήταν η ριζική ανακαίνιση της κουζίνας του σπιτιού, που μας άφησε επί μακρόν χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα.

Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, συνέβη το εξής ενδιαφέρον: στην πορεία, έπαψα να νιώθω ότι το μαγείρεμα με την ηλιακή ενέργεια είναι μία προσωρινή  λύση. Το μαγείρεμα στον ηλιακό φούρνο ήταν εύκολο, αποτελεσματικό και οικονομικό.

Την πρώτη φορά που χρησιμοποίησα το ηλιακό φουρνάκι ήμουν αρκετά επιφυλακτική και το έθεσα σε μία πραγματική δοκιμασία με μία γαλοπούλα 3,5 κιλών, που χρειάζεται περίπου δύο ώρες στους 160 °C σε έναν παραδοσιακό φούρνο. Η γαλοπούλα έγινε χρυσοκάστανη, παρήγαγε εκπληκτικούς χυμούς και μετά από δύο ώρες περίπου, η εσωτερική της θερμοκρασία έφτασε τους 73 °C. Και ήταν πεντανόστιμη.

Αργότερα, δοκίμασα τις δυνάμεις του ψήνοντας ψωμί, μπισκότα, κρέας και πατάτες, αλλά και βράζοντας όλα τα είδη ζυμαρικών. Φτιάχνω πλήρη γεύματα με ρύζι, λαχανικά και κοτόπουλο τεριγιάκι!

Ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα του ηλιακού φούρνου είναι ότι όλα γίνονται με την ενέργεια που προσφέρει δωρεάν ο ήλιος, χωρίς μάλιστα ηλιακούς συλλέκτες ή εφεδρικές μπαταρίες οποιουδήποτε είδους. Υπό μία έννοια, είναι μια πρωτόγονη μέθοδος, αλλά ταυτόχρονα εξαιρετικά μοντέρνα.

Η ηλιακή ενέργεια είναι νόμιμη, γενικώς διαθέσιμη (ακόμα και σε ελαφρά συννεφιασμένες ημέρες), ισχυρή και δωρεάν. Μόλις ανάψετε τον φούρνο και τον στρέψετε προς τον ήλιο, χρειάζονται μόνο 20 λεπτά για να φτάσει τους 148 °C.

Υπάρχουν πολλοί τύποι ηλιακών φούρνων διαθέσιμοι στις μέρες μας, ακόμα και απλά σχέδια για να φτιάξετε μόνοι σας τον δικό σας. Εγώ κατέφυγα στο Sun Oven, μία έτοιμη συσκευή  που παρέχεται με οδηγίες, βοηθητικά σκεύη και βιβλίο συνταγών.

Με έναν ηλιακό φούρνο, μπορείτε να  μαγειρεύετε, να αφυδατώνετε, να ψήνετε, ακόμη και να παστεριώνετε νερό, αν χρειαστεί — όλα με τη δωρεάν, σχεδόν πάντα διαθέσιμη ενέργεια του ήλιου.

Της Mary Hunt

ΠΟΥ: Μείωση των θανάτων από φυματίωση παγκοσμίως το 2024

Παγκοσμίως μειώθηκαν οι θάνατοι από φυματίωση το 2024, όπως και ο αριθμός των ατόμων που διαγνώστηκαν πρόσφατα με τη νόσο, σύμφωνα με έκθεση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) που δημοσιοποιήθηκε στις 12 Νοεμβρίου.

Την περασμένη χρονιά, ο αριθμός των ανθρώπων που νόσησαν από τη φυματίωση υποχώρησε στα 10,7 εκατομμύρια, καταγράφοντας την πρώτη μείωση από το 2020, μετά το ιστορικό υψηλό των 10,8 εκατομμυρίων του 2023, αναφέρει η έκθεση. Ωστόσο, το επίπεδο αυτό παραμένει υψηλότερο από τα 10,1 εκατομμύρια κρούσματα του 2020, σύμφωνα με τον ΠΟΥ.

Οι θάνατοι από φυματίωση μειώθηκαν το 2024 στους 1,23 εκατομμύρια, σημειώνοντας πτώση 3% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Στην έκθεση αναφέρεται ότι ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ Τέντρος Αντάνομ Γκεμπρεγέσους τόνισε πως πρόκειται για «κρίσιμη περίοδο».

Περίπου 165.000 άνθρωποι υποβλήθηκαν σε θεραπεία, το 2024, για στέλεχος της νόσου ανθεκτικό στα αντιβιοτικά, σύμφωνα με τα στοιχεία του Οργανισμού. Συνολικά, από το 2000 έως το 2024, η θεραπεία ατόμων με φυματίωση εκτιμάται ότι απέτρεψε 83 εκατομμύρια θανάτους. Η νόσος συγκαταλέγεται στις δέκα κύριες αιτίες θανάτου παγκοσμίως και αποτελεί την κυριότερη αιτία θανάτου από έναν μόνο λοιμογόνο παράγοντα, σύμφωνα με τον ΠΟΥ.

Οι ασθενείς με φυματίωση αποβάλλουν βακτήρια στον αέρα –συνήθως μέσω του βήχα– με αποτέλεσμα η νόσος να μεταδίδεται σε άλλους. Υπολογίζεται ότι περίπου το ένα τέταρτο του παγκόσμιου πληθυσμού έχει μολυνθεί με τη λανθάνουσα μορφή της νόσου, όπως σημειώνει ο οργανισμός.

Η διευθύντρια του ΠΟΥ για τα λοιμώδη νοσήματα, Τερέζα Κασάεβα, σημείωσε ότι η έκθεση καταδεικνύει πρόοδο στην καταπολέμηση της νόσου. Σύμφωνα με τη δήλωσή της, η οποία περιλαμβάνεται στην έκθεση, η «Παγκόσμια έκθεση για τη φυματίωση 2025» αποδεικνύει ότι η πρόοδος είναι εφικτή ακόμη και απέναντι σε επίμονες προκλήσεις.

Η κα Κασάεβα προσέθεσε ότι η κάλυψη των υπηρεσιών πρόληψης, διάγνωσης και φροντίδας για τη φυματίωση εξακολουθεί να διευρύνεται, αξιοποιώντας νέα εργαλεία που συστήνει ο ΠΟΥ – από έλεγχο υποβοηθούμενο από τεχνητή νοημοσύνη και ταχείες διαγνωστικές εξετάσεις έως συντομότερες και αποτελεσματικότερες θεραπείες που σώζουν ζωές.

Το κόστος των περικοπών της χρηματοδότησης

Ο ΠΟΥ υπογράμμισε ότι συνεργάζεται με δωρητές, εταίρους και πληγείσες χώρες για να καλυφθούν τα χρηματοδοτικά κενά και να συνεχιστεί η μάχη κατά της φυματίωσης, παρά την απώλεια σημαντικού μέρους της χρηματοδότησης από τις Ηνωμένες Πολιτείες φέτος, ανέφερε ο Γκεμπρεγέσους. Μετά τις μειώσεις στις διεθνείς δαπάνες από την Υπηρεσία Διεθνούς Ανάπτυξης των ΗΠΑ (USAID), ο οργανισμός προχώρησε φέτος σε περικοπές του προϋπολογισμού του

Η κυβέρνηση Τραμπ άρχισε να εφαρμόζει σημαντικές περικοπές στην ξένη βοήθεια που διανέμεται μέσω της USAID στις αρχές του έτους, μετά από ελέγχους που ανέδειξαν αμφισβητούμενες αποφάσεις χρηματοδότησης, μεταξύ των οποίων και η διάθεση 122 εκατ. δολαρίων σε οργανώσεις που συνδέονται με ομάδες που χαρακτηρίζονται ως τρομοκρατικές, της Χαμάς συμπεριλαμβανομένης.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες υπήρξαν διαχρονικά ο μεγαλύτερος χρηματοδότης του ΠΟΥ, συνεισφέροντας περίπου 1 δισ. δολάρια ετησίως, σύμφωνα με τον οργανισμό. Ο συνολικός ετήσιος προϋπολογισμός του ΠΟΥ ανέρχεται στα 6,8 δισ. δολάρια.

Σύμφωνα με την έκθεση, οι αλλαγές στη χρηματοδότηση του ΠΟΥ ενδέχεται να απειλήσουν την πρόοδο των τελευταίων ετών. Για να αντιμετωπιστούν μελλοντικές μειώσεις, απαιτούνται βελτιώσεις στις διαγνωστικές δυνατότητες, στη θεραπεία, στα προληπτικά μέτρα και στις τεχνολογικές εξελίξεις –συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης νέου εμβολίου κατά της φυματίωσης.

Όπως τονίζει ο ΠΟΥ, «όλα εξαρτώνται από την επαρκή χρηματοδότηση».

Επί του παρόντος, υπάρχουν δεκαοκτώ υποψήφια εμβόλια κατά της φυματίωσης σε κλινική ανάπτυξη, εκ των οποίων τα έξι έχουν εισέλθει στο κρίσιμο τελικό στάδιο των δοκιμών, σύμφωνα με τον Οργανισμό.

Της Jill McLaughlin

Ιθαγενείς ακτιβιστές εισβάλλουν στις εγκαταστάσεις του ΟΗΕ στη Διάσκεψη για το Κλίμα

Δεκάδες ιθαγενείς διαδηλωτές εισέβαλαν στις εγκαταστάσεις του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών ενώ διεξαγόταν η Διάσκεψη για το Κλίμα (COP30) στη Βραζιλία, αφού συγκρούστηκαν με τους φρουρούς ασφαλείας στην είσοδο.

Οι διαδηλωτές ζητούσαν ισχυρότερη προστασία από την αποψίλωση των δασών και κρατούσαν σημαίες και πανό με συνθήματα υπέρ των δικαιωμάτων στη γη, όπως «Η γη μας δεν είναι προς πώληση».

Χιλιάδες αντιπρόσωποι και ηγέτες από όλο τον κόσμο συμμετέχουν φέτος στη διάσκεψη, που άνοιξε τη Δευτέρα στην πόλη Μπελέμ, στην καρδιά του Αμαζονίου.

Ένας εκ των ηγετών των ιθαγενών, ο Νάτο από την κοινότητα Τουπινάμπα, δήλωσε ότι οι κοινότητές τους δεν μπορούν «να φάνε χρήματα» και ότι επιθυμούν «οι γαίες τους να είναι ελεύθερες από την αγροτοβιομηχανία, τις πετρελαϊκές εξορύξεις και τη λαθροθηρία».

Ο πρόεδρος της Βραζιλίας Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα έχει χαρακτηρίσει τις ιθαγενείς κοινότητες ως βασικούς παράγοντες στη φετινή διάσκεψη, η οποία ξεκίνησε επίσημα μετά από τις προκαταρκτικές εκδηλώσεις.

Η ασφάλεια εντός του συγκροτήματος τελεί υπό την ευθύνη του ΟΗΕ, και οι φρουροί επέτρεψαν στους αντιπροσώπους να αποχωρήσουν μόνο αφότου απομακρύνθηκαν οι διαδηλωτές.

Σύμφωνα με μαρτυρίες, οι φρουροί χρησιμοποίησαν τραπέζια για να φράξουν την είσοδο, ενώ κατέσχεσαν και αρκετά μακριά ραβδιά από τους διαδηλωτές.

Εκπρόσωπος του ΟΗΕ ανέφερε σε ανακοίνωση ότι ομάδα διαδηλωτών παραβίασε τα φράγματα ασφαλείας στην κύρια είσοδο, προκαλώντας ελαφρούς τραυματισμούς σε δύο μέλη της ασφάλειας και μικρές φθορές στις εγκαταστάσεις.

Στην ίδια ανακοίνωση προστίθεται ότι οι βραζιλιάνικες αρχές και οι δυνάμεις ασφαλείας του ΟΗΕ έλαβαν τα απαραίτητα μέτρα σύμφωνα με τα πρωτόκολλα, διασφαλίζοντας πλήρως τον χώρο και συνεχίζοντας απρόσκοπτα τις διαπραγματεύσεις της COP30.

Οι διαδηλωτές που κατάφεραν να εισέλθουν στο κτίριο αποτελούσαν μέρος μιας πορείας εκατοντάδων ανθρώπων.

«Δεν μπορούν να αποφασίζουν για εμάς χωρίς εμάς»

Ο Αγουστίν Οκάνια, συντονιστής κινητοποιήσεων της Παγκόσμιας Νεανικής Συμμαχίας, δήλωσε στο Associated Press ότι βρισκόταν έξω από το χώρο, όπου δύο ομάδες – κάποιοι με κίτρινα μπλουζάκια και άλλοι ντυμένοι με παραδοσιακές φορεσιές – κινούνταν προς το συνεδριακό κέντρο, χορεύοντας και φωνάζοντας συνθήματα.

Ο Οκάνια εξήγησε ότι ορισμένοι από τους διαδηλωτές φώναζαν «Δεν μπορούν να αποφασίζουν για εμάς χωρίς εμάς», αναφερόμενοι στις εντάσεις σχετικά με τη συμμετοχή των ιθαγενών στη διάσκεψη.

Παρατήρησε επίσης ότι πολλές ιθαγενείς κοινότητες ένιωθαν απογοήτευση βλέποντας τεράστιους πόρους να επενδύονται για τη δημιουργία «μιας ολόκληρης νέας πόλης» για τις ανάγκες της συνόδου, τη στιγμή που οι ίδιες στερούνται βασικές υποδομές εκπαίδευσης και υγείας, θεωρώντας ότι τα κονδύλια θα έπρεπε να κατευθυνθούν στην προστασία των δασών.

Ο Ακτζαμπόρ Καϊαπό (αριστερά), Βραζιλιάνος ιθαγενής ακτιβιστής, στον χώρο διεξαγωγής της Διάσκεψης για το Κλίμα COP30 του ΟΗΕ στο Μπελέμ. Βραζιλία, 11 Νοεμβρίου 2025. (Andre Penner/AP Photo)

 

Ο Οκάνια τόνισε πως οι διαδηλωτές δεν ενεργούσαν με την πρόθεση να γίνουν βίαιοι, αλλά από απόγνωση, προσπαθώντας να προστατεύσουν τη γη και τον ποταμό τους.

Ένα πλοίο με εξήντα περίπου ιθαγενείς ηγέτες κατέπλευσε στο Μπελέμ μία ημέρα πριν από την έναρξη της συνόδου, ύστερα από ταξίδι εβδομάδων που ξεκίνησε από παγετώνα των Άνδεων και κατέληξε στις τροπικές ακτές της Βραζιλίας.

Η Λουσία Ιξτσιού, μέλος της φυλής Κίτσε από τη Γουατεμάλα και επιβάτις του πλοίου, δήλωσε στο πρακτορείο Reuters ότι στόχος τους δεν είναι απλώς η εξασφάλιση χρηματοδότησης, αλλά η επίτευξη συναίνεσης ώστε «οι περιοχές των ιθαγενών να μην θυσιάζονται πλέον», αναγνωρίζοντας βέβαια την ύπαρξη μεγάλων αντικρουόμενων συμφερόντων.

Για τους ακτιβιστές είναι ουσιώδες να συμμετέχουν οι ιθαγενείς με πιο ουσιαστικό τρόπο στη διαχείριση των εδαφών τους, που πλήττονται από εξορύξεις, γεωτρήσεις και υλοτομία.

Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση των οργανώσεων Earth Insight και Global Alliance of Territorial Communities, μεγάλες εκτάσεις του τμήματος του Αμαζονίου που ανήκει σε ιθαγενείς ή τοπικές κοινότητες απειλούνται πλέον, με το 17 % αυτών των περιοχών αντιμετωπίζει εισβολές για εξορύξεις, υλοτομία ή γεωτρήσεις για ορυκτά καύσιμα.

(Από αριστερά) Οι ιθαγενείς Σάμιουελ Πινέδο, Κλάιν Χόρχε Τσάουκα Λόπες και Τερεσίτα Ιρένε Αντάζου Λόπες μιλούν για τις πυρκαγιές και την ξηρασία στον Αμαζόνιο, κατά τη διάρκεια της Διάσκεψης για το Κλίμα COP30 του ΟΗΕ στο Μπελέμ. Βραζιλία, 10 Νοεμβρίου 2025. (Fernando Llano/AP Photo)

 

Επιπλέον, σύμφωνα με τα στοιχεία της Global Witness, τουλάχιστον 2.253 περιβαλλοντικοί υπερασπιστές παγκοσμίως σκοτώθηκαν ή εξαφανίστηκαν την περίοδο 2012-2024, με τη συντριπτική πλειονότητα των περιστατικών να καταγράφεται στη Λατινική Αμερική, στις εννέα χώρες που μοιράζονται τον Αμαζόνιο, καθώς και στο Μεξικό.

Η Ιξτσιού υπογράμμισε ότι «δεν πρέπει όλα να περιστρέφονται γύρω από το χρήμα», καθώς «η Μητέρα Γη δεν είναι επιχείρηση». Επεσήμανε ότι οι ιθαγενείς λαοί εφαρμόζουν επί 12.000 χρόνια τρόπους συνύπαρξης με τη βιοποικιλότητα και τη ζωή του πλανήτη.

Κατέληξε λέγοντας πως αυτή είναι «η Διάσκεψη του Αμαζονίου», διότι οι ιθαγενείς «βρίσκονται εδώ, απαιτώντας και διεκδικώντας τη θέση που τους αξίζει».

Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού τους, που διήρκεσε έναν μήνα, η ομάδα έκανε στάσεις στο Περού, την Κολομβία, τον Ισημερινό και τη Βραζιλία, προκειμένου να αναδείξει τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι διάφορες κοινότητες του Αμαζονίου.

Διαφωνίες για τις «μηδενικές εκπομπές άνθρακα»

Η COP αποτελεί την ετήσια σύνοδο των χωρών που έχουν υπογράψει τη Σύμβαση-Πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή (U.N. Framework Convention on Climate Change – UNFCCC) — τη συνθήκη που υπογράφηκε το 1992 στο Ρίο ντε Τζανέιρο, η οποία δέσμευε τα κράτη να «αποτρέψουν επικίνδυνη κλιματική αλλαγή» με μη καθορισμένους τότε τρόπους.

Η πρώτη διάσκεψη πραγματοποιήθηκε στο Βερολίνο το 1995, και έκτοτε περισσότερες από 190 χώρες στέλνουν κάθε χρόνο αντιπροσωπείες αξιωματούχων, υπουργών και, σε ορισμένες περιπτώσεις, αρχηγών κρατών.

Αν και η δομή της συνόδου επιτρέπει τη διεθνή προβολή θεμάτων όπως η προστασία των τροπικών δασών, οι συζητήσεις της COP επικεντρώνονται κυρίως στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, στους στόχους «μηδενικών εκπομπών άνθρακα», στις αγορές άνθρακα και στις πολιτικές περιορισμού των εκπομπών.

Πολλές χώρες διαφωνούν μεταξύ τους σχετικά με τους στόχους των «μηδενικών εκπομπών άνθρακα». Η Ευρωπαϊκή Ένωση υιοθέτησε πρόσφατα ελαφρώς χαμηλότερους στόχους για το 2040, έπειτα από τις αντιρρήσεις ορισμένων κρατών-μελών που προειδοποίησαν ότι οι αρχικοί στόχοι θα έπλητταν τις οικονομίες τους και θα οδηγούσαν σε «αποβιομηχάνιση».

Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έστειλαν αντιπροσωπεία στη φετινή σύνοδο· ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει εκφράσει αμφιβολίες για την έννοια της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής, χαρακτηρίζοντάς την ενώπιον του ΟΗΕ «απάτη» και «κομπίνα».

Της Rachel Roberts

Με πληροφορίες από Reuters και Associated Press

Ιαπωνία: Να απελαθεί ο Κινέζος διπλωμάτης που προσέβαλε την πρωθυπουργό

Οι βίαιες απειλές ενός ανώτερου Κινέζου διπλωμάτη εναντίον της πρωθυπουργού της Ιαπωνίας, Σανάε Τακαΐτσι, έχουν προκαλέσει πολιτική θύελλα στο Τόκυο και εκκλήσεις για την απέλαση του διπλωμάτη από τη χώρα.

Στις 11 Νοεμβρίου, το κυβερνών Φιλελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα (LDP) της Ιαπωνίας ενέκρινε ψήφισμα που ζητά αποφασιστική απάντηση στις δηλώσεις αποκεφαλισμού που έκανε ο Σου Τζιαν, γενικός πρόξενος της Κίνας στην Οσάκα, στη δυτική Ιαπωνία.

Σύμφωνα με το ψήφισμα, τα σχόλια του Σου συνιστούν προσβολή όχι μόνο προς την Ιαπωνίδα πρωθυπουργό, αλλά και προς ολόκληρο το ιαπωνικό έθνος και τον λαό του, προκαλώντας σοβαρή ζημιά στις σχέσεις Ιαπωνίας-Κίνας. Το κείμενο καταρτίστηκε από την επιτροπή εξωτερικών υποθέσεων και την επιτροπή εξωτερικής πολιτικής έρευνας του LDP.

Το ψήφισμα καλεί την ιαπωνική κυβέρνηση να κηρύξει τον Σου «ανεπιθύμητο πρόσωπο» (persona non grata), γεγονός που θα επέτρεπε την απέλασή του βάσει του Διεθνούς Δικαίου, εάν το Πεκίνο δεν λάβει τα κατάλληλα μέτρα για την επίλυση του ζητήματος.

Αυτή η διπλωματική σύγκρουση ξεκίνησε την προηγούμενη εβδομάδα, όταν η Τακαΐτσι δήλωσε σε κοινοβουλευτική επιτροπή ότι τυχόν στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον της Ταϊβάν θα μπορούσαν να θεωρηθούν «κατάσταση που απειλεί την επιβίωση» της Ιαπωνίας — χαρακτηρισμός που θα επέτρεπε στο Τόκυο να κινητοποιήσει τις ένοπλες δυνάμεις του για την υπεράσπιση της Ταϊβάν.

Το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας (ΚΚΚ) θεωρεί την Ταϊβάν μέρος της επικράτειάς του και έχει δηλώσει ότι θα την προσαρτήσει με τη βία, αν χρειαστεί. Για να πιέσει την κυβέρνηση του νησιού να υποκύψει, το Πεκίνο στέλνει σχεδόν καθημερινά πολεμικά αεροσκάφη και πραγματοποιεί μεγάλης κλίμακας στρατιωτικές ασκήσεις στα στενά της Ταϊβάν, δημιουργώντας έντονη ανησυχία για πιθανή σύρραξη.

Ο Κινέζος διπλωμάτης σχολίασε τις δηλώσεις της πρωθυπουργού σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης, γράφοντας πως «ο βρώμικος λαιμός που ανακατεύεται πρέπει να κοπεί». Σε ξεχωριστή ανάρτηση στην πλατφόρμα X, ανέφερε ότι το να εξετάζει το Τόκυο ενδεχόμενο κρίσης γύρω από την Ταϊβάν είναι «δρόμος προς τον θάνατο», τον οποίο κάποιοι «ανόητοι πολιτικοί στην Ιαπωνία θα επιλέξουν».

Οι αναρτήσεις αυτές προκάλεσαν επίσημη διαμαρτυρία από το Τόκυο, με τον ανώτατο εκπρόσωπο της ιαπωνικής κυβέρνησης να χαρακτηρίζει τις δηλώσεις «εξαιρετικά ακατάλληλες» για έναν αξιωματούχο του επιπέδου του Σου.

Αν και το Πεκίνο ισχυρίστηκε ότι η επρόκειτο για μία «προσωπική» ανάρτηση, διαγράφηκε παρόλα αυτά, αν και οι συνέπειες δεν φαίνεται να είναι αναστρέψιμες.

Ο Τζουν Αζούμι, γενικός γραμματέας του κύριου κόμματος της αντιπολίτευσης, του Συνταγματικού Δημοκρατικού Κόμματος, χαρακτήρισε τη δήλωση του Κινέζου διπλωμάτη «απογοητευτική». Ο Αζούμι, μέλος της Κάτω Βουλής, σημείωσε σε ενημέρωση στις 11 Νοεμβρίου ότι το σχόλιο του Σου δεν προσφέρει τίποτα θετικό στις σχέσεις Ιαπωνίας-Κίνας.

Ο Ναόκι Χιακούτα, επικεφαλής του μικρού συντηρητικού κόμματος, εξέφρασε την ανησυχία ότι η δήλωση του Σου θα μπορούσε να υποκινήσει ακραίες ενέργειες εναντίον της Τακαΐτσι από Κινέζους κατοίκους ή άλλους στην Ιαπωνία.

Ήδη και παρά τις αντιδράσεις, οι κινεζικές αρχές και τα κρατικά μέσα ενημέρωσης ενίσχυσαν τις λεκτικές επιθέσεις εναντίον της πρωθυπουργού της Ιαπωνίας.

Σε δήλωση στις 12 Νοεμβρίου, εκπρόσωπος της κινεζικής πρεσβείας στην Ιαπωνία συνέκρινε τη δήλωση της Τακαΐτσι με την ιαπωνική εισβολή στη Μαντζουρία κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Σε άρθρο γνώμης που δημοσιεύθηκε στις 11 Νοεμβρίου, το κρατικό δίκτυο CCTV κατηγόρησε την Τακαΐτσι ότι «ξεπέρασε τα όρια» όσον αφορά τα ζητήματα της Ταϊβάν και ότι προκάλεσε «εξαιρετικά αρνητικό» αντίκτυπο.

Ένας λογαριασμός κοινωνικής δικτύωσης συνδεδεμένος με το CCTV ανέφερε σε σχόλιο που δημοσιεύτηκε στο Weibo και σε άλλες κινεζικές πλατφόρμες ότι αν η πρωθυπουργός συνεχίσει να κάνει τέτοιες δηλώσεις, «ίσως χρειαστεί να πληρώσει το τίμημα».

Σε συνέντευξη Τύπου στις 12 Νοεμβρίου, ο υπουργός Εξωτερικών της Ταϊβάν, Λιν Τσια-λουνγκ, προειδοποίησε ότι ενδέχεται οι δηλώσεις του Κινέζου διπλωμάτη να υποδαυλίσουν αντιαϊπωνικά αισθήματα μεταξύ των Κινέζων πολιτών και ότι το ζήτημα πρέπει να αντιμετωπιστεί με σοβαρότητα.

Ο Λιν τόνισε ότι αν το περιστατικό δεν αντιμετωπιστεί σωστά, θα μπορούσε να «κλιμακωθεί σημαντικά» και ότι δεν μπορεί να θεωρηθεί «μεμονωμένο ή απλώς προσωπικό σχόλιο».

Της Dorothy Li

Με πληροφορίες από το Reuters