Σάββατο, 11 Ιούλ, 2026

Πρώην διεμφυλικοί έφηβοι προσφεύγουν στα δικαστήρια για μη αναστρέψιμες βλάβες και δικαιοσύνη

Νέοι άνθρωποι που στο παρελθόν αυτοπροσδιορίζονταν ως διεμφυλικοί έχουν καταθέσει τα τελευταία χρόνια δεκάδες αγωγές, αν και μέχρι σήμερα δεν έχουν καταφέρει να κερδίσουν ετυμηγορία υπέρ τους. Είναι γνωστοί ως «άτομα που απομεταβαίνουν», δηλαδή άτομα που μετανιώνουν για την αλλαγή του φύλου τους, συχνά αφότου επέφεραν μη αναστρέψιμες αλλαγές στο σώμα τους μέσω φαρμακευτικής αγωγής και χειρουργικών επεμβάσεων, κατόπιν συμβουλής επαγγελματιών υγείας.

Φέτος, αρκετές υποθέσεις στις ΗΠΑ, που ξεπέρασαν τη φάση της απόρριψης και της διαιτησίας, προχωρούν προς τις δικαστικές αίθουσες σε όλη τη χώρα. Αυτές οι υποθέσεις αντιμετωπίζουν εμπόδια, όπως παραγραφές, ανώτατα όρια στις αποζημιώσεις για ιατρική αμέλεια και τεράστια νομικά έξοδα, για διαδικασίες που μπορεί να παρατείνονται επί χρόνια.

Μία υπόθεση στη Νέα Υόρκη, η οποία έχει προγραμματιστεί να εκδικαστεί αυτή την εβδομάδα, αφορά ένα κορίτσι που στα 16 της πίστευε ότι ήταν αγόρι και υποβλήθηκε σε διπλή μαστεκτομή τον Δεκέμβριο του 2019, σύμφωνα με δικαστικά έγγραφα. Έκτοτε, έχει απομεταβεί. Η υπόθεση, Fox Varian vs. Kenneth Einhorn et al (Φοξ Βάριαν κατά Κέννεθ Άινχορν και άλλων), κατατέθηκε στο Ανώτατο Δικαστήριο της Κομητείας Ουέστσεστερ το 2023, με εναγομένους τη θεραπεύτρια της εφήβου, τον γιατρό της και τις ιατρικές δομές που εμπλέκονταν.

Η σημασία της αγωγής είναι εμφανής στους δικηγόρους της Fiedler Deutsch, έμπειρου δικηγορικού γραφείου της Νέας Υόρκης που εκπροσωπούν άτομα που απομεταβαίνουν στην αγωγή ιατρικής αμέλειας. Στην ιστοσελίδα του γραφείου σημειώθηκε, σε ανάρτηση του Απριλίου 2025 με τίτλο «Κατανόηση των υποθέσεων απομετάβασης: ένδικα μέσα για ανηλίκους που επηρεάστηκαν από φροντίδα επιβεβαίωσης φύλου», ότι η υπόθεση «ενδέχεται να είναι η πρώτη του είδους της στη χώρα που θα οδηγηθεί σε δίκη».

Οι επαγγελματίες υγείας που εμπλέκονται στην υπόθεση κατηγορούνται για αμέλεια και για πρόκληση πόνου, οδύνης και ψυχικής δοκιμασίας «μόνιμου χαρακτήρα» στην ενάγουσα, η οποία παλαιότερα ήταν γνωστή ως Ιζαμπέλλα Μπάζιλε (Isabella Basile), σύμφωνα με τα δικαστικά έγγραφα. Σύμφωνα με την αγωγή, οι εναγόμενοι φέρονται να παρέλειψαν να ενημερώσουν την έφηβη για «τους κινδύνους και τις εναλλακτικές» που συνδέονταν με τις ιατρικές πράξεις στις οποίες υποβλήθηκε.

Οι εναγόμενοι αρνήθηκαν οποιαδήποτε παρανομία, υποστηρίζοντας σε δικαστικά έγγραφα ότι, κατά τον χρόνο της επέμβασης, «η ενάγουσα εξακολουθούσε να αυτοπροσδιορίζεται ως αγόρι, ήταν ευχαριστημένη χωρίς στήθος και δεν μετάνιωνε για την απόφασή της».

Ούτε οι δικηγόροι των εναγομένων ούτε οι δικηγόροι της ενάγουσας σχολίασαν την υπόθεση, όταν επικοινώνησε μαζί τους η εφημερίδα The Epoch Times.

Υποστηρικτές της απομετάβασης συγκεντρώνονται έξω από το συνέδριο της Παιδιατρικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας στο Σαν Ντιέγκο. ΗΠΑ, 6 Μαΐου 2023. (John Fredricks/The Epoch Times)

 

Ο Νικ Γουίτνυ (Nick Whitney), πλέον εταίρος στο δικηγορικό γραφείο Childers Law στη Φλόριντα, γνωρίζει από πρώτο χέρι τι απαιτείται για να κερδηθεί μια μεγάλη υπόθεση ιατρικής αμέλειας. Εργάστηκε ως δικηγόρος σε δίκη εκπροσωπώντας μια οικογένεια σε υπόθεση «ιατρικής απαγωγής» κατά του παιδιατρικού νοσοκομείου Johns Hopkins All Children’s Hospital στο Σαιντ Πήτερσμπεργκ της Φλόριντα. Η υπόθεση έγινε ευρέως γνωστή από το ντοκιμαντέρ «Take Care of Maya» του Netflix το 2023 και κατέληξε σε αρχική ετυμηγορία 261 εκατ. δολαρίων σε βάρος των εναγομένων, τη μεγαλύτερη στην ιστορία της πολιτείας.

Ο Γουίτνυ ανέφερε στην Epoch Times, μέσω ηλεκτρονικού μηνύματος, ότι μια νίκη στην υπόθεση απομετάβασης στη Νέα Υόρκη θα συγκλόνιζε το ιατρικό κατεστημένο και θα μπορούσε να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται η παιδιατρική δυσφορία φύλου στις Ηνωμένες Πολιτείες. Προέβλεψε ότι, αν ένας από αυτούς τους γενναίους ενάγοντες επικρατήσει, «τα νοσοκομεία και οι γιατροί θα τρέχουν πανικόβλητοι». Διευκρίνισε ότι το πιο άμεσο και ουσιαστικό αποτέλεσμα θα ήταν ένας εξαναγκαστικός απολογισμός, καθώς οι γιατροί και τα νοσοκομεία θα έπρεπε να υπολογίσουν διαφορετικά τους κινδύνους και να αποφασίσουν αν η νομική τους έκθεση εξακολουθεί να ‘επιτρέπει’, όπως το έθεσε, τη θυματοποίηση παιδιών και εφήβων.

Ο Τζόναθαν Χάλλιχαν (​Jonathan Hullihan), νομικός σύμβουλος του δικηγορικού γραφείου Remnant Law Firm στο Γούντλαντς του Τέξας, ο οποίος στο παρελθόν υπερασπίστηκε γιατρούς σε ζητήματα προτύπων φροντίδας που προέκυψαν από συνταγογραφήσεις ιβερμεκτίνης κατά την πανδημία της COVID-19, παρατήρησε ότι μια νίκη στην υπόθεση της Νέας Υόρκης θα μπορούσε να αλλάξει τους συσχετισμούς σε Πολιτείες με πιο γενναιόδωρες προθεσμίες παραγραφής.

Παρά τη δραματική αύξηση των διαδικασιών μετάβασης και των χειρουργικών επεμβάσεων σε ανηλίκους, οι αγωγές απομετάβασης αντιμετωπίζουν σημαντικά εμπόδια, είπε. Για παράδειγμα, το Themis Resource Fund απαριθμεί 23 υποθέσεις ατόμων που απομεταβαίνουν, με τις περισσότερες να έχουν κατατεθεί μεταξύ 2022 και 2024. Ωστόσο, πολλές έχουν απορριφθεί ή έχουν διευθετηθεί ή παραμένουν σε εκκρεμότητα.

Οι μεταρρυθμίσεις στο δίκαιο αδικοπραξιών, σε ζητήματα όπως τα ανώτατα όρια αποζημιώσεων και οι παραγραφές, αποτελούν μεγάλα εμπόδια, είπε ο Χάλλιχαν. Το κόστος εξασφάλισης ιατρικών εμπειρογνωμόνων για την αξιολόγηση αποκλίσεων από το πρότυπο φροντίδας μπορεί να ξεπεράσει τα 50.000 δολάρια. Ο Χάλλιχαν δήλωσε στην Epoch Times ότι, με αυτές τις μεταρρυθμίσεις σε ισχύ, συχνά παρεμποδίζονται βάσιμες αξιώσεις και προστατεύονται οι πάροχοι από λογοδοσία, ιδίως όταν η μετάνοια για μια συχνά μη αναστρέψιμη επέμβαση εμφανίζεται χρόνια αργότερα.

Άνθρωποι συγκεντρώνονται για να μοιραστούν εμπειρίες απομετάβασης μπροστά από το κτίριο του Πολιτειακού Καπιτωλίου της Καλιφόρνιας. Σακραμέντο, ΗΠΑ, 10 Μαρτίου 2023. (John Fredricks/The Epoch Times)

 

Πέρα από την υπόθεση της Νέας Υόρκης, δύο ακόμη υποθέσεις ατόμων που απομεταβαίνουν αναμένεται να οδηγηθούν σε δίκη φέτος.

Σε αυτές περιλαμβάνεται η υψηλού προφίλ υπόθεση στην Καλιφόρνια που κατέθεσε η Χλόη Κόουλ (Chloe Cole) κατά των Kaiser Foundation Hospitals, γιατρών, θεραπευτών και άλλων. Η Κόουλ είναι δημόσια προβεβλημένη ως άτομο που απομεταβαίνει και πολέμια της ιατρικής μετάβασης παιδιών με δυσφορία φύλου. Προσέφυγε κατά των Kaiser Foundation Hospitals και άλλων, έχοντας υποστεί μαστεκτομή όταν ήταν 15 ετών.

Η υπόθεσή της, που κατατέθηκε από τα Dhillon Law Group, LiMandri & Jonna LLP και το Center for American Liberty, οδεύει προς δίκη, αφού το Τρίτο Εφετείο της Καλιφόρνιας αποφάνθηκε αυτό το φθινόπωρο ότι δεν ήταν υποχρεωτικό να οδηγηθεί η υπόθεση σε διαιτησία. Σύμφωνα με την αγωγή, οι εναγόμενοι «έδειξαν δόλια, καταπιεστική και κακόβουλη συμπεριφορά», δίνοντάς της ανακριβείς ή ψευδείς πληροφορίες σχετικά με τον κίνδυνο αυτοκτονίας και ενισχύοντας την εσφαλμένη πεποίθησή της ότι οι υπηρεσίες μετάβασης φύλου θα έλυναν τα ζητήματα ψυχικής υγείας της. Η Κόουλ είπε στην Epoch Times, σε πρόσφατη συνέντευξη, ότι οι γιατροί παρενέβησαν ιατρικά, χωρίς προηγουμένως να αντιμετωπίσουν την ψυχική της υγεία, περιλαμβανομένων συμπτωμάτων που έμοιαζαν με αυτισμό.

Η Κόουλ άρχισε να αυτοπροσδιορίζεται ως αγόρι στην εφηβεία και επεδίωξε σωματικές αλλαγές ώστε να ταιριάξει με αυτή την εικόνα που ανέπτυξε για τον εαυτό της. Στα 13 της τής συνταγογραφήθηκαν αναστολείς εφηβείας και τεστοστερόνη. Τελικά, χειρουργοί προχώρησαν σε διπλή μαστεκτομή.

Η Κόουλ είπε ότι αναμένει να οριστεί ημερομηνία δίκης φέτος ή τον επόμενο χρόνο και ότι ανυπομονεί να αποκαλύψει όσα έχει κάνει το Kaiser, όχι μόνο σε εκείνη, αλλά σε χιλιάδες παιδιά στην Καλιφόρνια και σε ολόκληρες τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτό που θέλει κυρίως είναι να καταστεί η υπόθεσή της δεδικασμένο, δείχνοντας σε άλλα παιδιά και οικογένειες ότι μπορούν να ζητήσουν δικαίωση.

Το Kaiser αρνήθηκε οποιαδήποτε παρανομία και ζήτησε την απόρριψη της αγωγής. Το ίδρυμα δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο.

Η Χλόη Κόουλ, άτομο που έχει απομεταβεί και υπέρμαχος των δικαιωμάτων των παιδιών, στο συνέδριο AmFest της Turning Point USA, στο Φοίνιξ. Αριζόνα, ΗΠΑ, 20 Δεκεμβρίου 2025. (Lei Chen/The Epoch Times)

 

Άλλη επερχόμενη δίκη είναι η υπόθεση στη Νεμπράσκα που αφορά τη Λούκα Χάιν (Luka Hein), με εναγομένους τους University of Nebraska Medical Center Physicians, Nebraska Medical Center, γιατρούς, θεραπευτές και άλλους. Η υπόθεση Χάιν, που κατατέθηκε το 2023 από δικηγόρους του Thomas More Society, του Center for American Liberty και τον δικηγόρο ιατρικής αμέλειας της Νεμπράσκα Τζεφ Ντάουνινγκ (Jeff Downing), έχει προγραμματιστεί να εκδικαστεί τον Αύγουστο. Ωστόσο, πρέπει πρώτα να ξεπεράσει αιτήσεις για συνοπτική κρίση σε ακρόαση στις 4 Φεβρουαρίου.

Σύμφωνα με την αγωγή, η Χάιν υποβλήθηκε σε χειρουργική αφαίρεση και των δύο μαστών της το 2018, σε ηλικία 16 ετών, ως πρώτο βήμα της «φροντίδα επιβεβαίωσης φύλου» που της παρείχαν γιατροί στο Πανεπιστημιακό Ιατρικό Κέντρο της Νεμπράσκα. Η αγωγή υποστηρίζει ότι οι γιατροί της και το ιατρικό κέντρο ενήργησαν με αμέλεια και παραβίασαν τον Νόμο Προστασίας Καταναλωτή της Νεμπράσκα, κατηγορίες που οι εναγόμενοι αρνούνται.

Σε δήλωσή της μετά την κατάθεση της αγωγής, η Χάιν ανέφερε ότι περνούσε την πιο σκοτεινή και χαοτική περίοδο της ζωής της και ότι, αντί να της δοθεί η βοήθεια που χρειαζόταν, οι γιατροί μετέτρεψαν αυτό το χάος σε πραγματικότητα επιβεβαιώνοντάς το, και την έπεισαν να προχωρήσει σε ιατρική παρέμβαση χωρίς να μπορεί να κατανοήσει πλήρως τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις και συνέπειες.

Η Χάιν εντάχθηκε σε μια «κλινική φροντίδας φύλου» που λειτουργούσε από το ακαδημαϊκό προσωπικό του ιατρικού κέντρου. Εκεί, σύμφωνα με την αγωγή, το προσωπικό δεν αμφισβήτησε τον αυτοπροσδιορισμό της ως διεμφυλικό άτομο. Η αγωγή υποστηρίζει ότι επιβεβαιώνοντας άμεσα τη Λούκα, οι εναγόμενοι κατέληξαν να βλέπουν τα πάντα μέσα από το πρίσμα της διεμφυλικότητας, αποκλείοντας άλλους παράγοντες που θα μπορούσαν να είναι η αιτία/οι αιτίες της δυσφορίας της.

Σύμφωνα με την αγωγή, το ακαδημαϊκό προσωπικό του ιατρικού κέντρου χρησιμοποιεί το μοντέλο «επιβεβαίωσης φύλου». Επιβεβαιώνουν το επιλεγμένο φύλο του ασθενούς και στη συνέχεια εγκρίνουν ιατρικές πράξεις βάσει του Ολλανδικού Πρωτοκόλλου, το οποίο προβλέπει αναστολείς εφηβείας, ορμόνες σχετικές με το φύλο και χειρουργική επέμβαση.

Σύμφωνα με το δικόγραφο, το μοντέλο αυτού του πρωτοκόλλου βασίστηκε σε αδύναμα στοιχεία για το ότι οι διεμφυλικοί ασθενείς ωφελούνται από ιατρικές παρεμβάσεις.

Η Λούκα Χάιν, άτομο που έχει απομεταβεί, μιλά στο κτίριο του Πολιτειακού Καπιτωλίου της Καλιφόρνιας στο Σακραμέντο. Καλιφόρνια, ΗΠΑ, 28 Μαρτίου 2023. (John Fredricks/The Epoch Times)

 

Την άνοιξη του 2025, το υπουργείο Υγείας και Ανθρωπίνων Υπηρεσιών των ΗΠΑ δημοσίευσε μια ανασκόπηση 409 σελίδων για τις ιατρικές διαδικασίες που χρησιμοποιούνται για παιδιά με δυσφορία φύλου. Η έκθεση υποστηρίζει την ψυχοθεραπεία ως «μη επεμβατική εναλλακτική λύση στις ενδοκρινικές και χειρουργικές παρεμβάσεις», επειδή τα οφέλη των ορμονών ή της χειρουργικής δεν έχουν τεκμηριωθεί.

Ομοίως, ευρωπαϊκές χώρες έχουν απομακρυνθεί από την ιατρική παρέμβαση μετά τη δημοσίευση, το 2024, της έκθεσης Κας (Cass) στο Ηνωμένο Βασίλειο, η οποία οδήγησε σε απομάκρυνση από το μοντέλο «επιβεβαίωσης φύλου» για τα παιδιά.

Η αγωγή της Χάιν υποστηρίζει ότι οι γιατροί έχουν ευθύνη να αποκλείουν όλες τις άλλες πιθανές αιτίες της δυσφορίας ενός ασθενούς πριν στραφούν σε μη αναστρέψιμες πράξεις, όπως διπλή μαστεκτομή ή υστερεκτομή. Σύμφωνα με την αγωγή, κατά την προώθηση των υπηρεσιών τους, οι εναγόμενοι χρησιμοποίησαν περιγραφές όπως «ορμονοθεραπεία αρρενοποίησης» για να περιγράψουν ιατρικές παρεμβάσεις για τη δυσφορία φύλου.

Η αγωγή ισχυρίζεται ότι αυτές οι ακίνδυνες εκ πρώτης όψεως περιγραφές διαδικασιών, όπως προωθήθηκαν από τους εναγόμενους, είναι παραπλανητικές επειδή δεν πρόκειται για θεραπεία. Στην πραγματικότητα, συμβαίνει το αντίθετο, καθώς αντί να θεραπεύουν, αυτές οι διαδικασίες προκαλούν βλάβη που οδηγεί σε δυσλειτουργία και δυσπλασία του εφηβικού σώματος και εγκεφάλου.

Δικηγόρος των εναγομένων δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο.

Της Darlene McCormick Sanchez

Περισσότεροι από 388 εκατ. χριστιανοί παγκοσμίως αντιμέτωποι με διωγμούς και διακρίσεις

Περισσότεροι από 388 εκατομμύρια χριστιανοί στον κόσμο «βρέθηκαν αντιμέτωποι με σοβαρούς διωγμούς και διακρίσεις λόγω της πίστης τους» το 2025, σύμφωνα με ετήσια έκθεση της μη κυβερνητικής οργάνωσης «Portes Ouvertes» («Ανοιχτές Πόρτες») που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα.

«Πρόκειται για αύξηση κατά 8 εκατομμύρια σε σχέση με το 2024», δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου στο Παρίσι ο Νταβίντ Εμερλέν, γενικός διευθυντής της Portes Ouvertes για τη Γαλλία και το Βέλγιο, εκφράζοντας τη λύπη του γι’ αυτό το «επίπεδο ρεκόρ».

Η προτεσταντική ΜΚΟ διευκρινίζει πως ο αριθμός αυτός «δεν σημαίνει ότι 388 εκατομμύρια χριστιανοί διώκονται άμεσα, αλλά ότι ζουν σε περιφέρειες όπου γίνονται σοβαροί διωγμοί».

Η καθολική ένωση «Βοήθεια στην Εκκλησία που Αγωνίζεται» (Aide à l’Église en Détresse – AED) εκτίμησε τον Νοέμβριο ότι «413 εκατομμύρια χριστιανοί ζουν σε χώρες όπου η θρησκευτική ελευθερία δεν γίνεται σεβαστή και 280 εκατομμύρια είναι άμεσα εκτεθειμένοι σε διωγμούς».

Κατά την περίοδο από την 1η Οκτωβρίου 2024 μέχρι την 30ή Σεπτεμβρίου 2025, η Portes Ouvertes κατέγραψε 4.849 θανάτους χριστιανών, 4.712 φυλακίσεις και 3.632 στοχοποιήσεις εκκλησιών.

«Είκοσι δύο χιλιάδες επτακόσιοι δύο (22.702) χριστιανοί υποχρεώθηκαν να διαφύγουν από τη χώρα τους» εξαιτίας διωγμού, προστίθεται στην έκθεση, στην οποία αναφέρονται επίσης 4.055 περιπτώσεις σεξουαλικής βίας.

Χίλιες εκκλησίες στοχοθετήθηκαν στη Νιγηρία καθώς και στην Κίνα, η οποία εντείνει την πολιτική της για να «εξημερώσει» τον χριστιανισμό, σύμφωνα με τη ΜΚΟ.

Σύμφωνα με την έκθεση, στην Κίνα «η πίστη στον Θεό θεωρείται προδοσία του κομμουνιστικού καθεστώτος» και οι χριστιανοί εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν αυστηρούς περιορισμούς και διώξεις στο πλαίσιο της κρατικής πολιτικής ελέγχου της θρησκευτικής ζωής. Η Portes Ouvertes σημειώνει ότι οι κινεζικές αρχές εντείνουν τις προσπάθειες «εξημέρωσης» του χριστιανισμού, με αυξημένη επιτήρηση, παρεμβάσεις στη λειτουργία των εκκλησιών και στοχοποίηση θρησκευτικών κοινοτήτων που δεν υπάγονται στον κρατικό έλεγχο.

Η Βόρεια Κορέα, όπου επίσης «η πίστη στον Θεό θεωρείται προδοσία του καθεστώτος», παραμένει πρώτη στην κατάταξη, και ακολουθούν η Σομαλία, όπου η επιβίωση όσων έχουν ασπασθεί τον χριστιανισμό «εξαρτάται από την απόλυτη ανωνυμία τους», και η Υεμένη, σύμφωνα με την έκθεση. Η Συρία πέρασε από τη 18η στην 6η θέση του καταλόγου.

«Από το 2015, η υποσαχάρια Αφρική είναι η πρώτη περιφέρεια του κόσμου όπου οι χριστιανοί σκοτώνονται εξαιτίας της πίστης τους», με 4.491 συνολικά. «Όμως είναι και η περιφέρεια όπου υπάρχουν οι περισσότεροι χριστιανοί», υπογραμμίζει ο Γκιγιόμ Γκενέκ, εκ των διευθυντών της ΜΚΟ.

Οι περισσότεροι φυλακισμένοι χριστιανοί (2.192) βρίσκονται στην Ινδία, βάσει «νόμων κατά του προσηλυτισμού».

Με βάση 84 κριτήρια και με τη βοήθεια 5.000 ανθρώπων, η ΜΚΟ δημοσιεύει κάθε χρόνο, από το 1993, αυτό τον «παγκόσμιο κατάλογο» των διωγμών των χριστιανών, οι οποίοι κυμαίνονται από τον εξοστρακισμό μέχρι τη βία.

Τους αριθμούς της είχαν επικαλεσθεί πέρυσι οι Αμερικανοί συντηρητικοί και ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε απειλήσει να επέμβει στρατιωτικά στη Νιγηρία λόγω του διωγμού των χριστιανών —  ισχυρισμός που απορρίπτεται από τις νιγηριανές αρχές και από ερευνητές. Σε αυτό το περίπλοκο ζήτημα, όπου μπορεί να αλληλεπικαλύπτονται κίνητρα θρησκευτικά, πολιτικά και οικονομικά, η ΜΚΟ υπερασπίζεται τη μεθοδολογία της και διαβεβαιώνει ότι δεν προσμετρά παρά τις περιπτώσεις για τις οποίες είναι βέβαιη ότι οι διώξεις έχουν πράγματι στόχο τους χριστιανούς.

Απεβίωσε ο πρώην πρόεδρος της Κύπρου Γιώργος Βασιλείου

Απεβίωσε σήμερα Τετάρτη 14 Ιανουαρίου 2026 ο πρώην πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Γιώργος Βασιλείου, σε ηλικία 94 ετών.

Σε ανάρτησή της στο Χ, η σύζυγός του, Ανδρούλλα Βασιλείου, γνωστοποίησε τον θάνατό του, αναφέροντας ότι, έπειτα από δύο χρόνια προβλημάτων υγείας, «ο αγαπημένος μου Γιώργος, σύντροφος της ζωής μου για 59 χρόνια, έσβησε ήσυχα στην αγκαλιά μας», στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας.

«Είναι δύσκολο να αποχωριστώ αυτόν τον άνθρωπο που υπήρξε ένας εξαιρετικός σύζυγος και πατέρας, ένας άνθρωπος γεμάτος καλοσύνη και αγάπη για τον τόπο και τον λαό του», πρόσθεσε.

Ο Γιώργος Βασιλείου γεννήθηκε στην Αμμόχωστο στις 20 Μαΐου 1931. Γιος του στελέχους της Αριστεράς και οφθαλμίατρου Βάσου Βασιλείου και της οδοντιάτρου Φωφώς Βασιλείου, μετά τις γυμνασιακές του σπουδές σπούδασε στα πανεπιστήμια της Γενεύης, της Βιέννης και της Βουδαπέστης Οικονομικές Επιστήμες, αποκτώντας διδακτορικό τίτλο στις Οικονομικές Επιστήμες από το τελευταίο. Στο Λονδίνο ειδικεύθηκε σε θέματα μάρκετινγκ και έρευνας αγοράς. Παντρεύτηκε την Ανδρούλλα Βασιλείου, με την οποία απέκτησαν δύο κόρες και έναν γιο.

Εργάστηκε ως οικονομολόγος/ερευνητής αγοράς για το Reed Paper Group στο Ηνωμένο Βασίλειο. Το 1962 επέστρεψε στην Κύπρο, όπου ίδρυσε το Κέντρο Ερευνών Μέσης Ανατολής (ΚΕΜΑ). Ο Γιώργος Βασιλείου υπήρξε πρόεδρος και γενικός διευθυντής του Κέντρου μέχρι και το 1988, οπότε εξελέγη Πρόεδρος της Δημοκρατίας.

Το 1984 ίδρυσε το Μεσανατολικό Κέντρο για σπουδές σε θέματα διοίκησης, καθώς και αντίστοιχο ίδρυμα για σπουδές στους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, σε συνεργασία με γνωστές σχολές διοίκησης επιχειρήσεων και με το Εθνικό Κέντρο Ηλεκτρονικών Υπολογιστών του Ηνωμένου Βασιλείου.

Διετέλεσε επισκέπτης καθηγητής στη Σχολή Διευθυντικών Σπουδών του Cranfield στο Ηνωμένο Βασίλειο και τακτικός εισηγητής σε πολλές διεθνείς διασκέψεις.

Συγγραφέας βιβλίου για το μάρκετινγκ στον χώρο της Μέσης Ανατολής, δημοσίευσε επίσης άρθρα της ειδικότητάς του σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά. Συνεργάστηκε με το Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου για αρκετά χρόνια, συμμετέχοντας σε ραδιοφωνικά και τηλεοπτικά προγράμματα με οικονομικές εκπομπές.

Διετέλεσε, μεταξύ άλλων, αντιπρόεδρος του Εμπορικού Επιμελητηρίου Λευκωσίας, μέλος της εκτελεστικής επιτροπής του Κυπριακού Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου (ΚΕΒΕ), μέλος της ειδικής επιτροπής για την Αυτόματη Τιμαριθμική Αναπροσαρμογή (ΑΤΑ), μέλος του Συμβουλίου της Αρχής Κρατικών Εκθέσεων Κύπρου, καθώς και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου και της Εκτελεστικής Επιτροπής της Τράπεζας Κύπρου. Υπήρξε επίσης μέλος του οικονομικού συμβουλευτικού συμβουλίου της Εκκλησίας της Κύπρου, μέλος του Συμβουλευτικού Εκπαιδευτικού Συμβουλίου, καθώς και ιδρυτής και επίτιμος γραμματέας του κυπριακού κλάδου του Ινστιτούτου Διευθυντών.

Πήρε μέρος σε διασκέψεις, συνέδρια και σεμινάρια πάνω σε ευρύ φάσμα θεμάτων που σχετίζονται με τις οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις.

Στις προεδρικές εκλογές του Φεβρουαρίου 1988 κατήλθε ως ανεξάρτητος υποψήφιος και υποστηρίχθηκε τόσο από το ΑΚΕΛ όσο και από διάφορες ανεξάρτητες προσωπικότητες. Κατά τη θητεία του ως πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας (1988–1993), κατέβαλε προσπάθειες προς την κατεύθυνση εξεύρεσης λύσης στο Κυπριακό.

Ο Γιώργος Βασιλείου δεν επανεξελέγη, ωστόσο παρέμεινε στην ενεργό πολιτική. Το 1993 ίδρυσε το Κίνημα Ελευθέρων Δημοκρατών, το οποίο συμμετείχε για πρώτη φορά σε βουλευτικές εκλογές τον Μάιο του 1996. Με το κόμμα αυτό εξελέγη βουλευτής Λευκωσίας από τις 6 Ιουνίου 1996 έως το 1999. Αργότερα, το Κίνημα Ελεύθερων Δημοκρατών συνενώθηκε με το ΑΔΗΣΟΚ και ιδρύθηκε το κίνημα των Ενωμένων Δημοκρατών. Ο Γιώργος Βασιλείου διετέλεσε στη συνέχεια επίτιμος πρόεδρος του κινήματος.

Επί προεδρίας του είχε υποβληθεί αίτηση για ένταξη της Κύπρου στις Ευρωπαϊκές Κοινότητες, στις 3 Ιουλίου 1990.

Αργότερα, επί προεδρίας Γλαύκου Κληρίδη, ο Γιώργος Βασιλείου ανέλαβε επικεφαλής της Διαπραγματευτικής Αντιπροσωπείας για την ένταξη της Κύπρου στην Ένωση, με αρμοδιότητα το έργο της εναρμόνισης, υιοθέτησης και εφαρμογής του κοινοτικού κεκτημένου. Για το έργο αυτό, τον Οκτώβριο του 2002 τού απονεμήθηκε ο Μεγαλόσταυρος του Τάγματος Αξίας της Κυπριακής Δημοκρατίας, η ανώτατη διάκριση της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Στον Γιώργο Βασιλείου έχει απονεμηθεί και ο τίτλος του επίτιμου διδάκτορα από τα Πανεπιστήμια Αθηνών και Θεσσαλονίκης, το Πανεπιστήμιο Οικονομικών Επιστημών της Βουδαπέστης και το Πανεπιστήμιο Οικονομικών Μελετών του Βελιγραδίου. Του έχουν επίσης απονεμηθεί παράσημα και τιμητικές διακρίσεις από τη Γαλλία, την Ελλάδα, την Αυστρία, την Ουγγαρία, την Αίγυπτο, την Ιταλία, τη Γιουγκοσλαβία, τη Συρία και την Πορτογαλία.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Βία στους δρόμους και διπλωματική ένταση γύρω από το Ιράν

Οι νύχτες στην Τεχεράνη γίνονται ολοένα και πιο βίαιες, ανέφερε στην εφημερίδα The Epoch Times Ιρανή γυναίκα που έφυγε πρόσφατα από τη χώρα. Όπως είπε, δυνάμεις ασφαλείας συχνά κινούνται μέσα στα πλήθη με μηχανές και πυροβολούν αδιακρίτως, ενώ τα πρωινά έβλεπε πτώματα σε δημόσιους χώρους και αίμα στους δρόμους.

Σύμφωνα με την ίδια, κάθε απόγευμα οι δρόμοι γεμίζουν με πλήθη, μοιάζοντας με «γραμμές μετώπου», ενώ ο απόηχος των πυροβολισμών φτάνει μέσα στα σπίτια. Η γυναίκα ζήτησε να μην κατονομαστεί για λόγους ασφαλείας και ανέφερε ότι είχε μεταβεί στην Τεχεράνη για να επισκεφθεί την οικογένειά της λίγο πριν ξεκινήσουν οι διαδηλώσεις, και στις 12 Ιανουαρίου επέστρεψε στην Ολλανδία.

Όπως είπε, οι τωρινές κινητοποιήσεις είναι πολύ μεγαλύτερες και πιο έντονες από προηγούμενες περιόδους αναταραχής, συμπεριλαμβανομένων των διαδηλώσεων που ακολούθησαν τον θάνατο της Μαχσά Αμινί το 2022, της οποίας η σύλληψη και ο θάνατος πυροδότησαν διαδηλώσεις σε όλο τον κόσμο. Περιέγραψε το κλίμα στην Τεχεράνη ως ήσυχο και βαρύ, με τους ανθρώπους να δείχνουν εξαντλημένοι και θλιμμένοι.

Οι διαδηλώσεις, που ξεκίνησαν στα τέλη του Δεκέμβρη, εξαπλώνονται σε όλη τη χώρα παρά τους περιορισμούς στην επικοινωνία. Όταν οι κινητοποιήσεις άρχισαν να εντείνονται, το καθεστώς μπλόκαρε την πρόσβαση στο διαδίκτυο και τις τηλεφωνικές υπηρεσίες, γεγονός που δυσκολεύει διεθνείς οργανισμούς να εκτιμήσουν τα γεγονότα και τις κυβερνητικές αντιδράσεις.

Περαιτέρω, σύμφωνα με αναφορές του Associated Press, κυβερνητικοί πράκτορες πήγαιναν από πόρτα σε πόρτα και αφαιρούσαν δορυφορικά πιάτα από σπίτια. Η δορυφορική τηλεόραση χρησιμοποιείται ευρέως στο Ιράν και πολλές οικογένειες βασίζονται σε αυτήν για να έχουν πρόσβαση σε ξένες ειδήσεις που δεν παρέχουν τα κρατικά ελεγχόμενα μέσα ενημέρωσης. Όπως αναφέρεται, οι ενέργειες αυτές, μαζί με τη διακοπή στο διαδίκτυο, δυσχεραίνουν την επικοινωνία και τη διάχυση πληροφοριών από το εσωτερικό της χώρας.

Από εχθές, 13 Ιανουαρίου, το Ιράν χαλάρωσε ορισμένους περιορισμούς στις επικοινωνίες· η Τεχεράνη επέτρεψε να γίνονται κλήσεις από το Ιράν προς το εξωτερικό, χωρίς όμως να έχει ενεργοποιήσει τις εισερχόμενες κλήσεις, ενώ οι περιορισμοί στις υπηρεσίες μηνυμάτων εξακολουθούν να ισχύουν.

Οι εκτιμήσεις για τον αριθμό των νεκρών διαφέρουν δραματικά, ενώ αναφέρεται ότι είναι δύσκολη η ανεξάρτητη επαλήθευση. Το τηλεοπτικό κανάλι Iran International, με έδρα το Λονδίνο, ανέφερε στις 13 Ιανουαρίου ότι, ύστερα από διαδικασία επαλήθευσης δύο ημερών από πολλαπλές πηγές, η οποία περιελάμβανε πληροφορίες από ανώτερες πηγές ασφάλειας και κυβέρνησης, αυτόπτες μάρτυρες, δεδομένα νοσοκομείων και επαγγελματίες υγείας, κατέληξε ότι έχουν σκοτωθεί τουλάχιστον 12.000 άνθρωποι, κυρίως μέσα σε δύο διαδοχικές νύχτες στις αρχές Ιανουαρίου, με πολλά από τα θύματα να είναι κάτω των 30 ετών.

Σύμφωνα με το ίδιο μέσο, οι θάνατοι προήλθαν από συντονισμένη επιχείρηση που πραγματοποιήθηκε κυρίως από το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης και τις δυνάμεις Μπασίτζ, και όχι από αυθόρμητες συγκρούσεις. Κατά το Iran International, πηγές ανέφεραν ότι η επιχείρηση διεξήχθη με άμεσες εντολές του Ιρανού ηγέτη Αλί Χαμενεΐ και με την έγκριση των ανώτατων οργάνων διακυβέρνησης.

Από την πλευρά της, η αμερικανική οργάνωση Human Rights Activists News Agency (HRANA) δημοσίευσε διαφορετικά σύνολα στοιχείων σε ξεχωριστές ενημερώσεις. Σε ενημέρωση που αποδίδεται στην 12η Ιανουαρίου, η HRANA ανέφερε ότι έχουν σκοτωθεί τουλάχιστον 646 άνθρωποι, συμπεριλαμβανομένων 505 διαδηλωτών (εκ των οποίων οι εννέα ανήλικοι), ότι έχουν συλληφθεί περισσότεροι από 10.721 διαδηλωτές, και ότι παραμένουν υπό εξέταση 579 ακόμη αναφορές θανάτων.

Σε νεότερη ενημέρωση, η HRANA ανέφερε ότι έχουν περάσει 17 ημέρες από την έναρξη των μαζικών διαδηλώσεων και ότι έχουν καταγραφεί 614 συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας σε 17 πόλεις και στις 31 επαρχίες της χώρας, ενώ από τις διαθέσιμες καταγραφές περίπου 18.434 άτομα έχουν συλληφθεί. Σύμφωνα με αυτά τα επικαιροποιημένα στοιχεία, περίπου 2.403 διαδηλωτές έχουν σκοτωθεί, εκ των οποίων δώδεκα ανήλικοι, ενώ εικάζεται ότι ο πραγματικός αριθμός των θανάτων είναι πολύ υψηλότερος. Επιπλέον, πάνω από 1.100 άνθρωποι αναφέρονται ως σοβαρά τραυματισμένοι, εννέα μη διαδηλωτές έχουν καταγραφεί ως νεκροί από την έναρξη των κινητοποιήσεων, ενώ αναφέρεται επίσης ότι έχουν σκοτωθεί 147 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας και υποστηρικτές της κυβέρνησης.

Η εφημερίδα The Epoch Times δεν μπορεί να επαληθεύσει ανεξάρτητα αυτούς τους αριθμούς.

Στις 13 Ιανουαρίου, Ιρανός αξιωματούχος επιβεβαίωσε στο Reuters ότι έχουν σκοτωθεί τουλάχιστον 2.000 άνθρωποι, αποδίδοντας την ευθύνη σε «τρομοκράτες». Ακόμη και με συντηρητικές εκτιμήσεις, αναφέρεται ότι ο αριθμός των νεκρών από τις τωρινές διαδηλώσεις είναι ο υψηλότερος σε οποιονδήποτε κύκλο αναταραχών στο Ιράν εδώ και δεκαετίες.

Τις τελευταίες ημέρες, εικόνες και βίντεο που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο δείχνουν μεγάλο αριθμό πτωμάτων σε ιατροδικαστικές εγκαταστάσεις, ενώ οικογένειες συγκεντρώνονται για να θρηνήσουν και να αναγνωρίσουν τους νεκρούς. Οι εξελίξεις εντείνουν τη διεθνή ανησυχία και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν χαρακτήρισε τον αυξανόμενο αριθμό νεκρών «φρικιαστικό» σε ανάρτησή της, στις 12 Ιανουαρίου.

Η φον ντερ Λάιεν ανέφερε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη εντάξει το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης στο σύνολό του στο καθεστώς κυρώσεων για παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων η Ισπανία, η Γαλλία και το Βέλγιο, κάλεσαν Ιρανούς πρέσβεις για να διαμαρτυρηθούν για τα γεγονότα, ενώ η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μετσόλα ανακοίνωσε στο X ότι απαγόρευσε την είσοδο σε όλο το ιρανικό διπλωματικό προσωπικό και τους εκπροσώπους του σε όλους τους χώρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Ένας διαδηλωτής καίει μια φωτογραφία του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, κατά τη διάρκεια συγκέντρωσης διαμαρτυρίας στο Ιρανικό Προξενείο στο Μιλάνο. Ιταλία, 12 Ιανουαρίου 2026. (Claudio Furlan/LaPresse μέσω AP)

 

Στο εσωτερικό, ο πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν απέδωσε τη φονική βία σε αυτό που περιέγραψε ως τρομοκράτες και ταραχοποιούς και οργάνωσε φιλοκυβερνητική συγκέντρωση στις 12 Ιανουαρίου. Υποστήριξε ότι οι δολοφονίες έγιναν από ένοπλες ομάδες και αρνήθηκε ευθύνη των κρατικών δυνάμεων ασφαλείας.

Οι ΗΠΑ εξετάζουν πιθανούς τρόπους παρέμβασης

Σε ανάρτησή του στο Truth Social στις 13 Ιανουαρίου, ο Τραμπ δήλωσε ότι δεν θα πραγματοποιήσει συναντήσεις με Ιρανούς αξιωματούχους μέχρι να σταματήσει η δολοφονία διαδηλωτών και προειδοποίησε ότι όσοι ευθύνονται θα «πληρώσουν βαρύ τίμημα».

Σε συνέντευξη στο CBS News, που δημοσιεύτηκε διαδικτυακά στις 13 Ιανουαρίου, ο Τραμπ απείλησε τους ηγέτες του Ιράν με «πολύ ισχυρή δράση» εάν αποδειχθούν αληθινές αναφορές που τους κατηγορούν ότι κρεμούν διαδηλωτές. Όταν ρωτήθηκε για το ενδεχόμενο το καθεστώς να αρχίσει να «κρεμάει διαδηλωτές αύριο» και κατά πόσο αυτό σημαίνει ότι έχει ξεπεραστεί η «κόκκινη γραμμή», απάντησε ότι δεν έχει «ακούσει για κρεμάλες», προσθέτοντας ότι αν τους κρεμάσουν, οι ΗΠΑ θα αναλάβουν δυναμικά δράση.

Ερωτηθείς για το «τελικό ζητούμενο», ο Τραμπ παρέπεμψε στα παραδείγματα του ηγέτη του ISIS Αμπού Μπακρ αλ Μπαγκντάντι και του Ιρανού στρατηγού Κασέμ Σουλεϊμανί, οι οποίοι εξουδετερώθηκαν κατά την πρώτη του θητεία. Υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ δεν θέλουν να δουν να συμβαίνει αυτό στο Ιράν και ότι άλλο πράγμα είναι να υπάρχουν διαδηλώσεις, όμως όταν αρχίζουν να σκοτώνονται χιλιάδες άνθρωποι και τίθεται ζήτημα κρεμάλας, προειδοποίησε ότι τα πράγματα δεν θα εξελιχθούν καλά για το καθεστώς.

Ο Τραμπ δημοσίευσε σχόλιο για τα γεγονότα στο Ιράν την έκτη ημέρα των διαδηλώσεων. Σε ανάρτησή του στο Truth Social στις 2 Ιανουαρίου, έγραψε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες είναι σε πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα και έτοιμες να δράσουν, θα συνδράμουν τους διαδηλωτές αν η αντίδραση του καθεστώτος γίνει πολύ σκληρή. Την επομένη, αμερικανικές δυνάμεις συνέλαβαν τον πρώην ηγέτη της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο στην κατοικία του στο Καράκας, στη Βενεζουέλα, και τον μετέφεραν στις ΗΠΑ για να αντιμετωπίσει ποινική δίωξη για τον ρόλο του στη διακίνηση και εμπορία ναρκωτικών.

Δημόσια πρόσωπα, μεταξύ των οποίων ο γερουσιαστής Λίντσεϋ Γκράχαμ (R-S.C.) και ο εξόριστος Ιρανός διάδοχος του θρόνου Ρεζά Παχλαβί, εξέφρασαν την ελπίδα ότι ο Τραμπ θα λάβει παρόμοια αποφασιστική δράση κατά του Ιράν. Ο Παχλαβί ανήρτησε στο X στις 12 Ιανουαρίου ότι ο πρόεδρος είναι άνθρωπος της δράσης και άνθρωπος της ειρήνης και ότι μπορεί να φέρει τη μεγαλύτερη ειρήνη που έχει δει ποτέ ο κόσμος, βοηθώντας τους Ιρανούς να τερματίσουν αυτό που χαρακτήρισε εγκληματικό καθεστώς. Ο Γκράχαμ ανήρτησε στο X στις 13 Ιανουαρίου ότι το «θανατηφόρο πλήγμα» στον Χαμενεΐ θα προέλθει από έναν συνδυασμό της «απίστευτης πατριωτικής γενναιότητας» των διαδηλωτών και της «αποφασιστικής δράσης» του προέδρου Τραμπ.

Όπως αναφέρεται, ο Παχλαβί έχει αναδειχθεί σε κεντρική μορφή του κινήματος διαμαρτυρίας και το όνομά του βρίσκεται σε συνθήματα τόσο μέσα όσο και έξω από το Ιράν.

Διαδηλωτές κρατούν πλακάτ με τη φωτογραφία του Ρεζά Παχλαβί, γιου του τελευταίου σάχη του Ιράν, εξόριστου στις Ηνωμένες Πολιτείες, και κυματίζουν σημαίες της εποχής Παχλαβί κατά τη διάρκεια διαδήλωσης κατά του ιρανικού καθεστώτος στην πλατεία του Αγίου Στεφάνου, στη Βιέννη. Αυστρία, 11 Ιανουαρίου 2026. (Joe Klamar/AFP μέσω Getty Images)

 

Αν και αναφέρθηκε στην πιθανότητα διαπραγματεύσεων, ο Αμερικανός πρόεδρος δεν απέκλεισε την περίπτωση στρατιωτικής παρέμβασης, ενώ μόλις την επόμενη ημέρα, ανακοίνωσε την εφαρμογή δασμού 25% στο εμπόριο του Ιράν και απέρριψε κάθε ενδεχόμενο διπλωματικών επαφών. είπε σε δημοσιογράφους ότι Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν εκφράσει ενδιαφέρον για διαπραγματεύσεις, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο συνομιλιών, ενώ παράλληλα προειδοποίησε ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να απαντήσουν στη δολοφονία διαδηλωτών. Στις 12 Ιανουαρίου, ανακοίνωσε δασμό 25% σε κάθε χώρα που πραγματοποιεί εμπόριο με το Ιράν, ενώ την επόμενη ημέρα δήλωσε ότι δεν θα υπάρξουν διαπραγματεύσεις με το ισλαμικό καθεστώς του Ιράν.

Στο ίδιο πλαίσιο, η Κάρολαϊν Λέβιτ είπε σε δημοσιογράφους στις 12 Ιανουαρίου ότι όσον αφορά το Ιράν οι ΗΠΑ εξετάζουν πολλές επιλογές και παρόλο που τα αεροπορικά πλήγματα παραμένουν μία πιθανή οδός δράσης, η διπλωματία είναι πάντα η πρώτη επιλογή για τον πρόεδρο.

Ο Μπιτζάν Κιαν, αναλυτής εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ, είπε στην Epoch Times ότι μια αντιπαράθεση των ΗΠΑ με το σύστημα που κυβερνά το Ιράν δεν απαιτεί κατ’ ανάγκη χερσαίες δυνάμεις. Υποστήριξε ότι η Ισλαμική Δημοκρατία κατανοεί ότι είναι σήμερα πιο αδύναμη από ό,τι στο παρελθόν και γνωρίζει ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να την αποδυναμώσουν περαιτέρω, στοχεύοντας την κορυφή του συστήματος. Κατά τον Κιαν, τέτοιες ενέργειες θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν πλήγματα σε κέντρα διοίκησης και ελέγχου, σε κόμβους συντονισμού που χρησιμοποιούνται για εσωτερική καταστολή, στο Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας και σε άλλες τοποθεσίες που είναι ταυτόχρονα συμβολικά σημαντικές και επιχειρησιακά κρίσιμες.

Ο Κιαν υποστήριξε ακόμη ότι το ζήτημα του Ιράν υπερβαίνει τις ανησυχίες για τα ανθρώπινα δικαιώματα, λέγοντας ότι η κατάρρευση της Ισλαμικής Δημοκρατίας, την οποία περιέγραψε ως υποστηρικτή τρομοκρατικών ομάδων και στρατηγικό υποστηρικτή του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κίνας, θα ευθυγραμμιζόταν με τα στρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ. Πρόσθεσε ότι ο ιρανικός λαός θα επικρατήσει τελικά, επειδή, όπως είπε, η Ισλαμική Δημοκρατία είναι θεσμικά χρεοκοπημένη και δεν εκπροσωπεί πλέον τη βούληση του πληθυσμού.

Η κατάσταση στην Τεχεράνη

Ο Παχλαβί, επίσης στις 12 Ιανουαρίου, υποστήριξε ότι το ιρανικό καθεστώς είναι αδύναμο και «στα τελευταία του», προειδοποιώντας ότι οι διαπραγματεύσεις θα μπορούσαν να δώσουν στις αρχές χρόνο να ανασυνταχθούν. Ανέφερε ότι οι Ιρανοί είναι έτοιμοι να φέρουν την αλλαγή οι ίδιοι και δεν ζητούν ξένα στρατεύματα, αλλά αποφασιστική διεθνή δράση για να αποτραπεί περαιτέρω αιματοχυσία.

Η Ιρανή που μίλησε στην Epoch Times ανέφερε ότι η συμμετοχή στις διαδηλώσεις αυξήθηκε απότομα αφού ο Παχλαβί απηύθυνε δημόσιο κάλεσμα για δράση, προσθέτοντας ότι ακούγονται ευρέως συνθήματα που ζητούν την επιστροφή του στο Ιράν και συνθήματα κατά των κυβερνώντων.  Είπε επίσης ότι πιστεύει πως ορισμένες από τις δυνάμεις που εμπλέκονται στην καταστολή έχουν μεταφερθεί από το Ιράκ, σημειώνοντας ότι άκουσε προσωπικά άτομα να μιλούν αραβικά.

Πέρα από τη βία, περιέγραψε ελλείψεις σε όλη την πόλη· βασικά τρόφιμα όπως ρύζι και μαγειρικό λάδι δεν είναι πλέον διαθέσιμα, ακόμη και με κρατικά δελτία· πολλά καταστήματα είναι μισοάδεια, καθώς οι παραδόσεις έχουν επιβραδυνθεί και ορισμένοι ιδιωτικοί παραγωγοί ενδέχεται να βρίσκονται σε απεργία.

Μίλησε ακόμη για τακτικές εκφοβισμού, όπως μηνύματα κειμένου που στέλνουν οι αρχές προειδοποιώντας ότι μέσα στα πλήθη υπάρχουν τρομοκράτες, και είπε ότι οικογένειες όσων σκοτώνονται ή τραυματίζονται μερικές φορές πιέζονται να πληρώσουν τέλη πριν τους παραδοθούν τα σώματα των νεκρών. Τέλος, σημείωσε ότι κάτοικοι έχουν αναφέρει ζάλη και πονοκεφάλους από λευκό καπνό που απελευθερώνεται πάνω από τμήματα της Τεχεράνης, κάτι που, όπως πιστεύει, έχει στόχο να κρατήσει τους ανθρώπους μέσα και να τους αποτρέψει από το να βγουν έξω.

Στο μεταξύ, η εικονική πρεσβεία των ΗΠΑ στο Ιράν απηύθυνε προειδοποίηση προς όλους τους Αμερικανούς που παραμένουν στο Ιράν να εγκαταλείψουν τη χώρα αμέσως. Ανέφερε ότι πρέπει να φύγουν χωρίς καθυστέρηση και να έχουν σχέδιο αναχώρησης που να μην βασίζεται στη βοήθεια της αμερικανικής κυβέρνησης, προσθέτοντας ότι αν δεν μπορούν να φύγουν, πρέπει να βρουν ασφαλές σημείο μέσα στην κατοικία τους ή σε άλλο ασφαλές κτίριο και να έχουν προμήθειες τροφίμων, νερού, φαρμάκων και άλλων βασικών ειδών. Η πρεσβεία εξήγησε ότι οι διαδηλώσεις κλιμακώνονται και ενδέχεται να γίνουν βίαιες, κάτι που θα οδηγήσει σε συλλήψεις και τραυματισμούς.

Των Shahrzad Ghanei και Naveen Athrappully

Η Ένωση Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας κάνει λόγο για σοβαρές διοικητικές δυσλειτουργίες

Για πλήρη επιβεβαίωση των διαχρονικών καταγγελιών τους περί απαρχαιωμένου εξοπλισμού, ο οποίος λειτουργεί χωρίς ουσιαστικές εγγυήσεις ασφάλειας στον Έλεγχο Εναέριας Κυκλοφορίας, κάνουν λόγο οι Ελεγκτές Εναέριας Κυκλοφορίας, σχολιάζοντας το πόρισμα της επιτροπής διερεύνησης για το σοβαρό περιστατικό της 4ης Ιανουαρίου 2026. Όπως επισημαίνουν, το πόρισμα αποτυπώνει για ακόμη μία φορά τη δυσλειτουργική κατάσταση στην Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας.

Σύμφωνα με τους Ελεγκτές, η αναλυτική παράθεση των γεγονότων στο πόρισμα σκιαγραφεί με σαφήνεια τις συνθήκες έντονης πίεσης υπό τις οποίες εργάστηκαν οι βάρδιες το πρωί του συμβάντος, καθώς και το διοικητικό χάος που επικράτησε. Όπως τονίζουν, η ίδια η έκθεση καταγράφει πολύωρη καθυστέρηση στη διάγνωση της αιτίας του περιστατικού, αλλά και έλλειψη ουσιαστικής συνεργασίας μεταξύ των στελεχών της διοίκησης της ΥΠΑ.

Οι Ελεγκτές υπογραμμίζουν ότι το πόρισμα αναγνωρίζει πως η απόφαση επιβολής zero rate ήταν καθοριστική για την αποτροπή μιας ενδεχομένως πολύ σοβαρότερης εξέλιξης. Παράλληλα, σημειώνουν ότι στην έκθεση αναφέρεται πως δεν είναι δυνατός ο ακριβής προσδιορισμός της αιτίας του συμβάντος, το οποίο αποδίδεται σε συνδυασμό παραγόντων, ενώ γίνεται ευθεία αναφορά στην αδυναμία παροχής ουσιαστικών εγγυήσεων λειτουργίας του συστήματος φωνητικών επικοινωνιών που χρησιμοποιείται στον Έλεγχο Εναέριας Κυκλοφορίας.

Κατά την άποψή τους, τα παραπάνω οδηγούν στο συμπέρασμα ότι δεν είναι εφικτή η συνέχιση της παροχής υπηρεσιών εναέριας κυκλοφορίας στο ΚΕΠΑΘΜ στο 100% των ονομαστικών χωρητικοτήτων, χωρίς να προηγηθεί άμεση εκτίμηση ασφάλειας (safety assessment), όπως προβλέπουν οι ευρωπαϊκοί κανονισμοί. Τονίζουν, επίσης, ότι υπό τις παρούσες συνθήκες καθίσταται εξαιρετικά δύσκολη η εξυπηρέτηση της αυξημένης κυκλοφορίας κατά τη θερινή περίοδο.

Οι Ελεγκτές κατηγορούν τη διοίκηση της ΥΠΑ για επιμονή στη διατήρηση των χωρητικοτήτων στο ανώτατο επίπεδο, ζητώντας άμεση μείωσή τους προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφάλεια των πτήσεων. Παράλληλα, επαναφέρουν το ζήτημα των καθυστερήσεων στην εγκατάσταση των νέων πομποδεκτών VHF, υποστηρίζοντας ότι αν δεν υπήρχαν διοικητικές αστοχίες, ο εξοπλισμός θα είχε ήδη παραληφθεί και το περιστατικό θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί.

Με βάση τα παραπάνω, ζητούν άμεση πολιτική παρέμβαση από το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, ώστε να ληφθούν τα απαραίτητα μέτρα για τη μείωση των χωρητικοτήτων και την ενίσχυση της ασφάλειας των πτήσεων, τονίζοντας ότι το πόρισμα αναδεικνύει συγκεκριμένες και σοβαρές διοικητικές ευθύνες.

Τέλος το ΣΔΟΕ —  Έρχεται η «ΔΕΟΣ», με τρεις ειδικές μονάδες ελέγχου για λαθρεμπόριο και φοροδιαφυγή

Σε ριζική αναδιάρθρωση της δομής καταπολέμησης του οικονομικού εγκλήματος προχωρά η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων. Μετά την πλήρη ενσωμάτωση του ΣΔΟΕ στην ΑΑΔΕ τον περασμένο Οκτώβριο, η Γενική Διεύθυνση του Σώματος Δίωξης Οικονομικού Εγκλήματος (ΓΓΣΔΟΕ) καταργείται από το οργανόγραμμα της ΑΑΔΕ. Στη θέση της ιδρύεται η Γενική Διεύθυνση Δυνάμεων Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών (ΓΔΔΕΟΣ), με νέα οργάνωση και εξειδικευμένες επιχειρησιακές μονάδες.

Οι τρεις πυλώνες: ΜΕΟΕΛ, ΜΕΦΕΛ, ΜΕΤΕΛ

Με βάση απόφαση του Διοικητή της ΑΑΔΕ Γιώργου Πιτσιλή, η νέα δομή θα τεθεί σε πλήρη οργανωτική και επιχειρησιακή λειτουργία από τον Μάρτιο του 2026 και μετά. Θα στηρίζεται, κυρίως, σε τρεις κατηγορίες περιφερειακών μονάδων που θα δρουν σε όλη τη χώρα:

—  Οι Μονάδες Ειδικών Οικονομικών Ελέγχων (ΜΕΟΕΛ) Αττικής και Μακεδονίας θα αναλάβουν την αποκάλυψη περιπτώσεων οικονομικού εγκλήματος, συμπεριλαμβανομένων ερευνών ηλεκτρονικού εγκλήματος, διαφθοράς και απάτης δημοσίων λειτουργών.

—  Οι Μονάδες Ειδικών Φορολογικών Ελέγχων (ΜΕΦΕΛ) θα λειτουργήσουν σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο, εστιάζοντας στην καταπολέμηση μεγάλης φοροδιαφυγής και φοροαποφυγής.

— Οι Μονάδες Ειδικών Τελωνειακών Ελέγχων (ΜΕΤΕΛ) Αττικής και Θεσσαλονίκης θα επικεντρωθούν στο λαθρεμπόριο και τη δασμοφοροδιαφυγή.

Από λαθραία και ναρκωτικά, μέχρι πολιτιστική κληρονομιά

Κατά βάση, η Γενική Διεύθυνση ΔΕΟΣ θα ασχολείται με την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου, τη δασμοφοροδιαφυγή, τη φοροδιαφυγή και τον έλεγχο κίνησης κεφαλαίων.

Ωστόσο, το πεδίο δράσεως θα είναι πολύ ευρύτερο. Ενδεικτικά, οι ΜΕΤΕΛ θα διενεργούν ελέγχους για παράνομη διακίνηση ναρκωτικών και ψυχοτρόπων ουσιών, πρόδρομων ουσιών, όπλων, πυρομαχικών και εκρηκτικών. Στο στόχαστρο μπαίνει και η παράνομη διακίνηση αρχαιοτήτων, μνημείων, κειμηλίων και έργων τέχνης, καθώς και θησαυρών της εθνικής πολιτιστικής κληρονομιάς.

Συγκεκριμένα η Γενική Διεύθυνση ΔΕΟΣ θα διασφαλίζει τη συνεργασία με ελεγκτικές και διωκτικές υπηρεσίες εντός και εκτός της ΑΑΔΕ, συμπεριλαμβανομένης της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF), της Interpol και της Europol.

Ειδικό τμήμα θα λειτουργεί ως Εθνικό Γραφείο Ανάκτησης περιουσιακών στοιχείων από εγκληματικές δραστηριότητες (ARO Greece), διευκολύνοντας την αμοιβαία διοικητική συνεργασία μέσω διεθνών δικτύων όπως το CARIN.

Η αμοιβαία συνδρομή θα επεκτείνεται και σε αιτήματα από διωκτικές αρχές κρατών-μελών της ΕΕ που διαβιβάζονται μέσω EUROPOL και INTERPOL.

Ακατάπαυστη επιχειρησιακή δράση

Οι υπηρεσίες της νέας Γενικής Διεύθυνσης θα λειτουργούν με επιχειρησιακή ετοιμότητα όλο το εικοσιτετράωρο, όλες τις ημέρες της εβδομάδας και ολόκληρο τον χρόνο.

Το προσωπικό υποχρεούται σε τακτική ή υπερωριακή εργασία, ακόμη και κατά τις ημέρες αργιών και τις νυχτερινές ώρες, ανάλογα με τις επιχειρησιακές ανάγκες. Οι υπάλληλοι θα έχουν πρόσβαση σε κάθε πληροφορία που σχετίζεται με την αποστολή τους, μη υποκείμενοι σε περιορισμούς διατάξεων περί απορρήτου, υπό την προϋπόθεση τήρησης της εχεμύθειας, ενώ τα σχετικά φυσικά και τα ηλεκτρονικά αρχεία σε μεταφερόμενα μέσα αποθήκευσης, που αφορούν στις εκκρεμείς υποθέσεις, περιέρχονται στις νέες υπηρεσίες που δημιουργούνται.

Νέα σύσκεψη σήμερα κυβερνητικού κλιμακίου με εκπροσώπους των αγροτών

Νέα σύσκεψη θα πραγματοποιηθεί σήμερα, Τετάρτη, στις 11:30, στα γραφεία της αντιπροεδρίας της κυβέρνησης, μεταξύ κυβερνητικού κλιμακίου και εκπροσώπων αγροκτηνοτρόφων για ζητήματα που έχουν προκύψει από την υποχρεωτική εφαρμογή θεμάτων, όπως τα ΑΤΑΚ και τα ΚΑΕΚ.

Στη σύσκεψη θα συμμετάσχουν ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας και ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς, καθώς και ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής και ο διοικητής του ΟΠΕΚΕΠΕ, Ιωάννης Καβαδάς.

Χθες, πραγματοποιήθηκε στο Μέγαρο Μαξίμου ευρεία σύσκεψη αντιπροσωπείας αγροτών από όλη την Ελλάδα με τον πρωθυπουργό της χώρας, Κυριάκο Μητσοτάκη, καθώς και με την ευρεία συμμετοχή των συναρμόδιων για το αγροτικό ζήτημα υπουργών.

Αναλύθηκαν διεξοδικά επί τρεισήμισι ώρες τα οξυμένα προβλήματα καθώς και τα αιτήματα των αγροτών και κτηνοτρόφων, όπου υπήρξε και περαιτέρω ειδίκευση είτε ορίων είτε στη μεθοδολογία εφαρμογής των ανακοινωθέντων μέτρων από την κυβέρνηση.

Υπήρξε επίσης δέσμευση από τον ίδιο τον πρωθυπουργό να υπάρξει ανάλογη διευρυμένη σύσκεψη με την παρουσία κτηνοτρόφων από όλη την Ελλάδα καθώς και της επιστημονικής ομάδας που θα είναι αρμόδια για την εισήγηση σε επίπεδο Ευρώπης της αντιμετώπισης της ζωονόσου της ευλογιάς.

Μετά το πέρας και των σημερινών συναντήσεων, μαζί με την εξειδίκευση καθώς και την κοστολόγηση των ανακοινωθέντων μέτρων από πλευράς της κυβέρνησης, θα γίνει και η τελική αποτίμηση των συναντήσεων που θα καθορίσει και την περαιτέρω πορεία των κινητοποιήσεων.

Κατάρ: Μια κλιμάκωση ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν θα ήταν καταστροφική για την περιοχή

Αντιδρώντας στην αναφορά του προέδρου των ΗΠΑ στο ενδεχόμενο στρατιωτικής παρέμβασης στο Ιράν λόγω των κινητοποιήσεων, το Κατάρ, που φιλοξενεί τη μεγαλύτερη αμερικανική βάση στην περιοχή, σχολίασε χθες ότι μια τέτοια εξέλιξη θα ήταν καταστροφική.

«Γνωρίζουμε ότι οποιαδήποτε κλιμάκωση […] θα είχε καταστροφικές συνέπειες στην ευρύτερη περιοχή, και θέλουμε ως εκ τούτου να το αποφύγουμε όσο το δυνατόν περισσότερο», δήλωσε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Κατάρ, Ματζέντ αλ Ανσάρι, σε συνέντευξη Τύπου στην Ντόχα.

Η απειλή αμερικανικής στρατιωτικής επέμβασης είναι υπαρκτή από την αρχή των διαδηλώσεων, η καταστολή των οποίων έχει στοιχίσει τη ζωή σε περισσότερους από 600 ανθρώπους, σύμφωνα με μη κυβερνητική οργάνωση. Το Ιράν από την πλευρά του έχει απειλήσει με αντίποινα, βάζοντας στο στόχαστρο στρατιωτικές εγκαταστάσεις και τις θαλάσσιες μεταφορές των ΗΠΑ. Τον Ιούνιο,  κατά τη διάρκεια του σύντομου πολέμου ανάμεσα στο Ισραήλ και το Ιράν, η Τεχεράνη είχε πλήξει με πυραύλους την αμερικανική βάση στο Κατάρ, ως αντίποινα για την αμερικανική επίθεση κατά τριών πυρηνικών εγκαταστάσεών του.

Ο Τραμπ ανακοίνωσε χθες τελωνειακές κυρώσεις κατά των εμπορικών εταίρων του Ιράν, ενώ τη Δευτέρα ο Λευκός Οίκος σημείωσε ότι η εκτέλεση αεροπορικών πληγμάτων παραμένει πιθανή, αναφέροντας ωστόσο ότι η διπλωματία εξακολουθεί να αποτελεί την πρώτη επιλογή.

«Είμαστε ακόμη σε ένα στάδιο στο οποίο πιστεύουμε ότι μπορεί να βρεθεί μια διπλωματική λύση», σημείωσε ο αλ Ανσάρι. «Έχουμε συνομιλίες με όλες τις πλευρές, προφανώς με τους γείτονές μας και τους εταίρους μας στην περιοχή, για να καταλήξουμε σε μια διπλωματική λύση», πρόσθεσε.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ αναμένεται ο Ντόναλντ Τραμπ την ερχόμενη εβδομάδα

Ο Ντόναλντ Τραμπ θα παραστεί την προσεχή εβδομάδα στην ετήσια σύνοδο του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ (WEF) του Νταβός, στις ελβετικές Άλπεις, ανακοίνωσαν σήμερα οι διοργανωτές του θεσμού που συγκεντρώνει τις πολιτικές και οικονομικές ελίτ κάθε χρόνο στο ελβετικό χιονοδρομικό θέρετρο.

«Είμαστε ευτυχείς που θα δεχθούμε ξανά τον πρόεδρο Τραμπ», ο οποίος θα συνοδεύεται από τη μεγαλύτερη αμερικανική αντιπροσωπεία που έχει ταξιδέψει ποτέ στο Νταβός, δήλωσε ο πρόεδρος του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ Μπόργκε Μπρέντε κατά τη διάρκεια διαδικτυακής συνέντευξης Τύπου. Οι υπουργοί Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, Οικονομίας Σκοτ Μπέσσεντ, Εμπορίου Χάουαρντ Λούτνικ, θα αποτελούν μέλη της αποστολής, όπως και πολλοί επιχειρηματικοί ηγέτες, μεταξύ των οποίων οι πρόεδροι των τεχνολογικών κολοσσών Nvidia και Microsoft.

Ο Τραμπ είχε παρέμβει μέσω τηλεδιάσκεψης κατά τη διάρκεια της συνόδου του 2025, μόλις είχε ορκιστεί για δεύτερη φορά στην προεδρία των ΗΠΑ, ενώ η τελευταία φορά που είχε παραστεί ήταν το 2020, κατά τη διάρκεια της πρώτης του θητείας.

Με τις ΗΠΑ να αμφισβητούν την παγκόσμια οικονομική και γεωπολιτική τάξη, «η ετήσια σύνοδός μας πραγματοποιείται σε ένα γεωπολιτικό περιβάλλον πρωτοφανούς πολυπλοκότητας από το 1945», δήλωσε ο Μπόργκε Μπρέντε. «Διεξάγεται σε μια κρίσιμη στιγμή για την παγκόσμια οικονομία και γεωπολιτική», σημείωσε, τονίζοντας ότι αναμένει συζητήσεις για το Ιράν, τη Γάζα, την Ουκρανία ή τη Βενεζουέλα.

Δεύτερη οικονομία παγκοσμίως, η Κίνα θα είναι επίσης παρούσα με ισχυρή αντιπροσωπεία υπό τον αναπληρωτή πρωθυπουργό Χε Λιφένγκ, διευκρίνισε ο Μπρέντε. Αναμένονται επίσης στο φόρουμ, που θα διεξαχθεί από τη Δευτέρα 19 Ιανουαρίου έως την Παρασκευή 23 Ιανουαρίου, ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, έξι από τους επτά αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων της G7, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντε Λάιεν, και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) Κριστίν Λαγκάρντ. Μεγάλες αντιπροσωπείας από τη Μέση Ανατολή, τη Λατινική Αμερική και την Αφρική θα μεταβούν επίσης στο Νταβός.

Το φόρουμ ιδρύθηκε το 1971 και συγκεντρώνει κάθε χρόνο εκατοντάδες συνέδρους, μεταξύ των οποίων διευθύνοντες σύμβουλοι επιχειρήσεων και πολιτικοί ηγέτες, σε ένα χιονοδρομικό θέρετρο που μετατρέπεται σε διεθνές συνεδριακό κέντρο για μια εβδομάδα.

Το θέμα του φόρουμ θα είναι φέτος «το πνεύμα του διαλόγου» και θα συμμετάσχουν σε αυτό 64 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων και 850 επιχειρηματικοί ηγέτες, σύμφωνα με τους διοργανωτές.

Α. Γ.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Αμερικανοί βουλευτές επισκέπτονται τη Δανία για το ζήτημα της Γροιλανδίας

Αντιπροσωπεία Αμερικανών βουλευτών και από τα δύο κόμματα αναμένεται να επισκεφθεί αυτή την εβδομάδα τη Δανία, ενώ ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ συνεχίζει να αναφέρεται δημοσίως στο ενδεχόμενο προσάρτησης της Γροιλανδίας. Επικεφαλής της αποστολής θα είναι ο γερουσιαστής Κρις Κουνς, με συμμετοχή των γερουσιαστών Τομ Τίλλις, Ζαν Σαχήν και Ντικ Ντέρμπιν, σύμφωνα με ανακοίνωση του γραφείου Κουνς στις 12 Ιανουαρίου.

Στην αποστολή θα συμμετάσχουν επίσης μέλη της Βουλής των Αντιπροσώπων, μεταξύ των οποίων οι Γκρέγκορι Μηκς, Μαντελίν Ντην, Σάρα Τζέικομπς και Σάρα ΜακΜπράιντ, ενώ η ανακοίνωση αναφέρει ότι αναμένεται να προστεθούν και άλλα μέλη.

«Είμαι περήφανος που ηγούμαι αυτής της διακομματικής αποστολής στην Κοπεγχάγη, ώστε να στείλουμε ισχυρό μήνυμα στήριξης του αμερικανικού Κογκρέσου προς τον Δανό σύμμαχο μας στο ΝΑΤΟ», δήλωσε ο Κουνς. «Η Δανία διαχρονικά αποτελεί αξιόπιστο διπλωματικό, οικονομικό και αμυντικό εταίρο μας, έχοντας θυσιάσει, σε αναλογία προς τον πληθυσμό της, περισσότερες ζωές από κάθε άλλη χώρα κατά την ενεργοποίηση του Άρθρου 5 από τις ΗΠΑ, μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου [2001]». Σε μια εποχή εντεινόμενων διεθνών αναταράξεων, «πρέπει να ενισχύσουμε τους δεσμούς με τους συμμάχους μας και όχι να τους απομακρύνουμε», παρατήρησε, υπογραμμίζοντας πως το ταξίδι αποτελεί ένδειξη της αμερικανικής δέσμευσης στο ΝΑΤΟ.

Ο Τίλλις, με τη σειρά του, τόνισε ότι «η Δανία είναι αξιόπιστος σύμμαχος του ΝΑΤΟ και ουσιώδης εταίρος των Ηνωμένων Πολιτειών σε θέματα ασφάλειας, εμπορίου και κοινού δημοκρατικού αξιακού πλαισίου». Η αποστολή θα αφιχθεί στην πρωτεύουσα της Δανίας για διήμερη επίσκεψη την Παρασκευή 16 Ιανουαρίου.

Ο Τραμπ παραμένει σταθερός στη θέση του για την προσάρτηση της Γροιλανδίας — μιας αυτόνομης περιοχής του Βασιλείου της Δανίας — παρά τις επικρίσεις που δέχεται από συμμάχους του ΝΑΤΟ. Σύμφωνα με κοινή ανακοίνωση της 6ης Ιανουαρίου, οι ηγέτες της Γροιλανδίας, της Δανίας, της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Πολωνίας, της Ισπανίας και του Ηνωμένου Βασιλείου δήλωσαν: «Μόνο η Δανία και η Γροιλανδία έχουν το δικαίωμα να αποφασίσουν για ζητήματα που αφορούν τα εδάφη τους». Ο πρόεδρος υποστηρίζει ότι η κυριαρχία των ΗΠΑ στο μεγαλύτερο νησί του κόσμου είναι ουσιώδης για την προστασία της Αρκτικής, έναντι της απειλής του Πεκίνου και της Μόσχας.

Σε δηλώσεις του στον Λευκό Οίκο στις 9 Ιανουαρίου, κατά τη διάρκεια συνάντησης με στελέχη πετρελαϊκών εταιρειών, ο Τραμπ ανέφερε: «Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα ανεχθούν να έχουν γείτονες τη Ρωσία ή την Κίνα». Ερωτηθείς σχετικά με το τίμημα της ενδεχόμενης αγοράς της Γροιλανδίας, απάντησε: «Δεν μιλάω ακόμη για χρήματα όσον αφορά τη Γροιλανδία — μπορεί να μιλήσω, αλλά όχι τώρα. Αυτή τη στιγμή θα προβούμε σε ενέργειες σχετικά με τη Γροιλανδία, είτε το θέλουν είτε όχι». Όπως υπογράμμισε, αν οι ΗΠΑ δεν κινηθούν άμεσα, «η Ρωσία ή η Κίνα θα αναλάβουν τη Γροιλανδία. […] Θα κινηθούμε για τη Γροιλανδία, είτε με τον ήπιο είτε με τον πιο δύσκολο τρόπο».

Βουλευτές τόσο των Δημοκρατικών όσο και των Ρεπουμπλικανών δήλωσαν την περασμένη εβδομάδα ότι αναμένουν να τεθεί σύντομα προς ψήφιση στη Γερουσία σχετική νομοθεσία για το δανικό έδαφος. Ο Ρεπουμπλικανός Ράντι Φάιν κατέθεσε στις 12 Ιανουαρίου νομοσχέδιο με τίτλο «Νόμος Προσάρτησης και Πολιτείας της Γροιλανδίας», που εφόσον εγκριθεί, θα εξουσιοδοτεί τον Τραμπ να προσαρτήσει τη Γροιλανδία, ενώ ο Δημοκρατικός Τζίμμυ Γκόμεζ κατέθεσε την ίδια ημέρα ανταγωνιστικό νομοσχέδιο με τίτλο «Νόμος Προστασίας της Κυριαρχίας της Γροιλανδίας», το οποίο θα απαγορεύει τη διάθεση ομοσπονδιακών κονδυλίων για οποιαδήποτε ενέργεια προσάρτησης του νησιού. Τόσο η Γροιλανδία όσο και η Δανία διαμηνύουν ότι το έδαφος δεν πωλείται, ενώ ο Τραμπ δεν έχει αποκλείσει ακόμα και το ενδεχόμενο κατάληψης δια της βίας.

Αξιωματούχοι από Δανία και Γροιλανδία πρόκειται να συναντηθούν αυτή την εβδομάδα στην Ουάσιγκτον με τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, για το ζήτημα. Η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία περιλαμβάνει τη Διαστημική Βάση Πατουφίκ, πρώην Βάση Τούλε, ένα αρκτικό φυλάκιο που φιλοξενεί αμερικανικές δυνάμεις από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και το οποίο είχε επισκεφθεί ο αντιπρόεδρος Τζ. Ντ. Βανς τον Μάρτιο του 2025.

Με τη συμβολή της Emel Akan