ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΕΜΑΣ
Δευτέρα, 15 Ιούν, 2026
ΕΚΔΟΣΕΙΣ

Μήνας: Μάιος 2026

Παρασκευή 29 Μαΐου — Η Άλωση της Πόλης

Από

Η 29η Μαΐου δεν είναι μία ακόμη ημερομηνία στο ημερολόγιο. Είναι ημέρα μνήμης, σιωπής και αυτογνωσίας. Στις 29 Μαΐου 1453, η Κωνσταντινούπολη, η Βασιλεύουσα των Ρωμιών  έπεσε στα χέρια των Οθωμανών ύστερα από πολιορκία περίπου πενήντα πέντε ημερών. Με την άλωση της Πόλης δεν χάθηκε απλώς μία πρωτεύουσα· έκλεισε ο ιστορικός κύκλος της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, του κόσμου που η νεότερη ιστοριογραφία ονόμασε Βυζάντιο. 

Η Πόλη δεν ήταν μόνο στρατιωτικό ή πολιτικό κέντρο. Ήταν σύμβολο πίστης, παιδείας, αυτοκρατορικής συνέχειας και ελληνικής οικουμενικότητας. Από τον Μέγα Κωνσταντίνο έως τον Κωνσταντίνο ΙΑ΄ Παλαιολόγο, η Κωνσταντινούπολη στάθηκε ως γέφυρα ανάμεσα στην αρχαιότητα και τον μεσαιωνικό κόσμο, ανάμεσα στην ελληνική γλώσσα, τη ρωμαϊκή πολιτειακή παράδοση και τη χριστιανική πίστη. Γι’ αυτό, η πτώση της δεν βιώθηκε ποτέ ως ένα απλό πολεμικό γεγονός, αλλά έγινε πληγή στη συλλογική μνήμη.

Όταν ο Μωάμεθ Β΄ κινήθηκε εναντίον της Κωνσταντινούπολης, η Αυτοκρατορία ήταν ήδη εξαντλημένη. Τα εδάφη της είχαν περιοριστεί σχεδόν στην ίδια την Πόλη και στις γύρω περιοχές. Οι πληθυσμοί είχαν μειωθεί, οι δυνάμεις της Δύσης δίσταζαν ή καθυστερούσαν, και οι παλαιές πληγές — ιδίως το Σχίσμα και η τραυματική εμπειρία της Δ΄ Σταυροφορίας το 1204 — βάραιναν ακόμη τις σχέσεις Ανατολής και Δύσης. 

Απέναντι σε αυτή την εξαντλημένη αλλά όχι παραδομένη πολιτεία, ο οθωμανικός στρατός διέθετε αριθμητική υπεροχή, ισχυρή οργάνωση και βαριά πυροβολικά μέσα. Τα κανόνια, και ιδίως η συστηματική χρήση τους εναντίον των Θεοδοσιανών Τειχών, έδωσαν στην πολιορκία έναν νέο χαρακτήρα. Τα τείχη που για αιώνες είχαν σταθεί σχεδόν αδιαπέραστα δοκιμάστηκαν από την τεχνολογία μιας νέας εποχής. 

Και όμως, η αντίσταση υπήρξε πραγματική. Ο τελευταίος αυτοκράτορας, Κωνσταντίνος ΙΑ΄ Παλαιολόγος, δεν εγκατέλειψε την Πόλη. Μαζί με τους υπερασπιστές της — Ρωμιούς, Βενετούς, Γενουάτες και άλλους συμμάχους — κράτησε όσο μπορούσε απέναντι σε μια δύναμη πολύ μεγαλύτερη. Η υπεράσπιση της Κωνσταντινούπολης δεν ήταν μόνο πράξη στρατιωτικής ανάγκης. Ήταν πράξη τιμής.

Η τελική έφοδος ήρθε τα ξημερώματα της 29ης Μαΐου. Οι Οθωμανοί κατάφεραν να διασπάσουν την άμυνα, και η Πόλη κατελήφθη. Η Αγία Σοφία, το μεγάλο σύμβολο της Ορθοδοξίας και της αυτοκρατορικής δόξας, μετατράπηκε σε τζαμί. Ο Μωάμεθ Β΄κατέστησε την Κωνσταντινούπολη νέα πρωτεύουσα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, δίνοντας στο γεγονός όχι μόνο στρατιωτική, αλλά και βαθιά πολιτική και συμβολική σημασία. 

Η Άλωση, όμως, δεν πρέπει να μνημονεύεται μόνο με θρήνο. Ο θρήνος έχει τη θέση του, γιατί ένας κόσμος χάθηκε και μαζί του χάθηκαν άνθρωποι, θεσμοί, μνημεία και ελευθερίες. Αλλά η μνήμη δεν είναι μοιρολατρία. Η ιστορική μνήμη γίνεται γόνιμη όταν μας βοηθά να δούμε καθαρά: πώς φθείρονται οι κοινωνίες όταν χάνουν την ενότητα τους, πόσο κοστίζει η εσωτερική διχόνοια, πώς η αδιαφορία των ισχυρών μπορεί να αφήσει έναν λαό μόνο, αλλά και πώς η αξιοπρέπεια μπορεί να σταθεί όρθια ακόμη και στην ήττα.

Για τον Ελληνισμό, η 29η Μαΐου έγινε κάτι περισσότερο από ανάμνηση απώλειας. Έγινε υπόμνηση συνέχειας. Η Ρωμανία μπορεί να έπαψε να υπάρχει ως κράτος, αλλά δεν έπαψε να υπάρχει ως μνήμη, πίστη, γλώσσα και παράδοση. Στα τραγούδια, στις εκκλησίες, στα χρονικά, στις οικογενειακές αφηγήσεις, η Πόλη παρέμεινε ζωντανή. Δεν έμεινε ως φάντασμα του παρελθόντος, αλλά ως σημείο αναφοράς για το ποιοι είμαστε και από πού ερχόμαστε.

Η Άλωση μάς καλεί σήμερα να θυμηθούμε χωρίς υπερβολές και χωρίς λήθη. Να τιμήσουμε τους νεκρούς χωρίς να φυλακιστούμε στο πένθος. Να μελετήσουμε την ιστορία χωρίς να τη μετατρέπουμε σε σύνθημα. Και κυρίως, να καταλάβουμε ότι οι πολιτισμοί δεν χάνονται μόνο όταν πέφτουν τα τείχη τους· χάνονται όταν οι άνθρωποί τους παύουν να πιστεύουν σε αυτά που τους κρατούν ενωμένους.

Γι’ αυτό η  29 Μαΐου είναι ημέρα μνήμης, αλλά και ευθύνης. Η Πόλη μάς θυμίζει ότι η αλήθεια της ιστορίας δεν βρίσκεται ούτε στην ωραιοποίηση ούτε στη λήθη. Βρίσκεται στην τίμια ματιά προς το παρελθόν. Η παράδοση δεν είναι μουσειακό αντικείμενο, αλλά ζωντανή παρακαταθήκη. Και η ελπίδα δεν είναι άρνηση της ήττας· είναι η δύναμη να συνεχίζεις μετά από αυτήν.

Η Κωνσταντινούπολη έπεσε. Η μνήμη της, όμως, δεν έπεσε ποτέ.

Η FINTRAC προειδοποιεί για αυξημένο κίνδυνο εμπορίας ανθρώπων στο Παγκόσμιο Κύπελλο 2026

Από

Η καναδική υπηρεσία οικονομικών πληροφοριών προειδοποιεί ότι ενδέχεται το Παγκόσμιο Κύπελλο της FIFA να αυξήσει τον κίνδυνο εμπορίας ανθρώπων και σεξουαλικής εκμετάλλευσης, επισημαίνοντας ότι οι μεγάλες διεθνείς αθλητικές διοργανώσεις δημιουργούν αυξημένη ζήτηση για παράνομες υπηρεσίες.

Οι διοργανώσεις μεγάλης κλίμακας συνήθως αυξάνουν τη ζήτηση όχι μόνο για παράνομες υπηρεσίες, αλλά και για εργατικό δυναμικό στους τομείς της φιλοξενίας και άλλων κλάδων που συνδέονται με τον τουρισμό, παράγοντες που μπορούν να καταστήσουν ευάλωτα άτομα, συμπεριλαμβανομένων των προσωρινών αλλοδαπών εργαζομένων, περισσότερο εκτεθειμένα στην εκμετάλλευση, ανέφερε σε πρόσφατο ενημερωτικό δελτίο το Κέντρο Ανάλυσης Χρηματοοικονομικών Συναλλαγών και Αναφορών του Καναδά (Financial Transactions and Reports Analysis Centre of Canada – FINTRAC).

Σύμφωνα με το δελτίο, οι μεγάλες διεθνείς αθλητικές και μαζικές διοργανώσεις τείνουν να προσελκύουν εκατοντάδες χιλιάδες εγχώριους και διεθνείς επισκέπτες στις πόλεις που τις φιλοξενούν. Η εισροή αυτή είναι πιθανό να αυξήσει την οικονομική δραστηριότητα στους τομείς της φιλοξενίας, της ψυχαγωγίας, των μεταφορών και του τουρισμού, συμπεριλαμβανομένων κλάδων που ενδέχεται να είναι ευάλωτοι σε εκμετάλλευση που συνδέεται με την εμπορία ανθρώπων.

Το Παγκόσμιο Κύπελλο της FIFA 2026 θα διεξαχθεί από τις 11 Ιουνίου έως τις 19 Ιουλίου και θα φιλοξενηθεί στον Καναδά, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Μεξικό. Στον Καναδά, οι αγώνες θα διεξαχθούν στο Τορόντο και το Βανκούβερ. Το Τορόντο θα φιλοξενήσει τον πρώτο καναδικό αγώνα στις 12 Ιουνίου, ενώ το Βανκούβερ θα διοργανώσει πολλούς αγώνες της φάσης των ομίλων και και της φάσης άμεσου αποκλεισμού.

Σε ολόκληρη τη Βόρεια Αμερική, το τουρνουά θα περιλαμβάνει 104 αγώνες σε δεκαέξι πόλεις και αναμένεται να προσελκύσει εκατοντάδες χιλιάδες διεθνείς επισκέπτες σε καθεμία από τις χώρες που το φιλοξενούν.

Η FINTRAC εξέδωσε το ενημερωτικό δελτίο προκειμένου να βοηθήσει τις επιχειρήσεις που υπάγονται στη νομοθεσία του Καναδά για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας να εντοπίζουν χρηματοοικονομικές συναλλαγές που ενδέχεται να συνδέονται με την εμπορία ανθρώπων κατά τη διάρκεια των διοργανώσεων.

Οι ενδείξεις νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες που συνδέονται με την εμπορία ανθρώπων μπορεί να περιλαμβάνουν αυξημένες συναλλαγές με μετρητά γύρω από αθλητικές εγκαταστάσεις, ξενοδοχεία και συγκοινωνιακούς κόμβους, ανέφερε η υπηρεσία. Μπορεί επίσης να περιλαμβάνουν διακίνηση χρημάτων μέσω πολλαπλών λογαριασμών, προπληρωμένων μέσων πληρωμής και ταχείες μεταφορές ή αναλήψεις που έχουν σχεδιαστεί ώστε να αποκρύπτουν την προέλευση των εσόδων κατά τις περιόδους αυξημένης επισκεψιμότητας.

Οι ενδείξεις σεξουαλικής εκμετάλλευσης περιλαμβάνουν αυξημένες πληρωμές μεταξύ ιδιωτών από πολλούς άσχετους μεταξύ τους αποστολείς, ταχείες μεταφορές ή αναλήψεις χρημάτων, εκτεταμένη χρήση μετρητών ή προπληρωμένων μέσων πληρωμής, πληρωμές για διαδικτυακές διαφημίσεις συνοδών και συχνή χρήση αυτόματων ταμειολογιστικών μηχανών (ΑΤΜ) κοντά σε ξενοδοχεία, περιοχές ψυχαγωγίας ή αθλητικές εγκαταστάσεις.

Η υπηρεσία προειδοποίησε ότι τα θύματα μπορεί να εμφανίζουν ενδείξεις οικονομικού ελέγχου, όπως λογαριασμούς που αδειάζουν γρήγορα μετά από καταθέσεις, συντονισμένα μοτίβα συναλλαγών μεταξύ πολλών ατόμων και στοιχεία που υποδηλώνουν ότι τρίτο πρόσωπο κατευθύνει τη δραστηριότητα των λογαριασμών.

Τα προειδοποιητικά σημάδια εργασιακής εκμετάλλευσης μπορεί να περιλαμβάνουν ασυνήθιστη μισθολογική δραστηριότητα σε κλάδους που συνδέονται με μεγάλες διοργανώσεις, όπως η φιλοξενία, οι υπηρεσίες καθαρισμού, οι κατασκευές και οι μεταφορές, καθώς και μισθούς που κατατίθενται μέσω κοινών λογαριασμών, δυσανάλογες κρατήσεις για τέλη ή στέγαση και ταχείες αναλήψεις μισθολογικών καταθέσεων.

Η υπηρεσία ανέφερε ότι τα θύματα μπορεί να εμφανίζουν περιορισμένη οικονομική ανεξαρτησία, με λογαριασμούς που ελέγχονται από άλλα πρόσωπα, ελάχιστες δαπάνες για βασικές ανάγκες παρά την ύπαρξη εισοδήματος από εργασία και εργαζομένους που στεγάζονται σε υπερπλήρη καταλύματα συνδεδεμένα με έναν μόνο εργοδότη ή μία διεύθυνση.

Στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας του Καναδά δείχνουν ότι η καναδική αστυνομία κατέγραψε περισσότερα από 5.000 περιστατικά εμπορίας ανθρώπων μεταξύ 2014 και 2024. Η πλειονότητα των θυμάτων είναι γυναίκες και άτομα ηλικίας κάτω των 25 ετών. Περίπου το 70% των ταυτοποιημένων υποθέσεων αφορά σεξουαλική εκμετάλλευση, ενώ περίπου το 22% αφορά εργασιακή εμπορία ανθρώπων, με συνηθέστερους κλάδους τη γεωργία, τις κατασκευές, τη φιλοξενία και τη φροντίδα ατόμων.

Όσοι διαθέτουν πληροφορίες για ύποπτες περιπτώσεις εκμετάλλευσης μπορούν να τις αναφέρουν μέσω του Cybertip.ca για περιστατικά διαδικτυακής σεξουαλικής εκμετάλλευσης ή μέσω της Καναδικής Γραμμής Βοήθειας για την Εμπορία Ανθρώπων.

Του William Hetherington

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καταλογίζει ευθύνες στην Temu για επικίνδυνα προϊόντα

Από

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέβαλε πρόστιμο 200 εκατομμυρίων ευρώ στην κινεζική διαδικτυακή εταιρεία λιανικής Temu, κρίνοντας ότι δεν έλαβε επαρκή μέτρα για να αποτρέψει την πώληση παράνομων προϊόντων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η εκτελεστική αντιπρόεδρος της ΕΕ για την Τεχνολογική Κυριαρχία, την Ασφάλεια και τη Δημοκρατία, Χέννα Βίρκκουνεν, δήλωσε στις 28 Μαΐου ότι η υπόθεση αφορά τη διαχείριση κινδύνων, η οποία αποτελεί θεμελιώδη πυλώνα του Νόμου για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act – DSA), σημειώνοντας ότι η απόφαση στέλνει ένα πολύ ισχυρό μήνυμα προς την Temu.

Η Temu είναι η δεύτερη μεγάλη τεχνολογική εταιρεία στην οποία επιβάλλεται πρόστιμο βάσει του DSA, που τέθηκε σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025. Τον Δεκέμβριο του 2025, η πλατφόρμα X του Έλον Μασκ τιμωρήθηκε με πρόστιμο 120 εκατομμυρίων ευρώ για παραβίαση διαφόρων υποχρεώσεων διαφάνειας που προβλέπει ο DSA.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ, ανέφερε ότι η Temu «απέτυχε να εντοπίσει, να αναλύσει και να αξιολογήσει με τη δέουσα επιμέλεια τους συστημικούς κινδύνους που προκύπτουν από την προσφορά παράνομων προϊόντων στην πλατφόρμα της και τη συνακόλουθη ζημία για τους καταναλωτές στην Ευρωπαϊκή Ένωση».

Παράλληλα, επεσήμανε ότι η μη διενέργεια κατάλληλων αξιολογήσεων κινδύνου — ενός από τους θεμελιώδεις πυλώνες της αρχιτεκτονικής του DSA — συνιστά ιδιαίτερα σοβαρή παράβαση του κανονισμού.

Επικίνδυνα προϊόντα στην πλατφόρμα

Η Επιτροπή ανέφερε ότι πραγματοποίησε έρευνα με μυστικούς αγοραστές, η οποία έδειξε πως πολύ μεγάλο ποσοστό των επιλεγμένων φορτιστών απέτυχε σε βασικές δοκιμές ασφαλείας. Παράλληλα, σημαντικό ποσοστό των παιδικών παιχνιδιών που εξετάστηκαν παρουσίαζε κινδύνους μέτριας έως υψηλής σοβαρότητας, είτε επειδή περιείχαν χημικές ουσίες πάνω από τα νόμιμα όρια ασφαλείας είτε επειδή υπήρχε κίνδυνος πνιγμού λόγω αποσπώμενων εξαρτημάτων.

Η Επιτροπή σημείωσε ότι η Temu δεν αξιολόγησε σωστά τον τρόπο με τον οποίο ο σχεδιασμός της υπηρεσίας της — συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων προτάσεων και των προγραμμάτων προώθησης προϊόντων από συνεργαζόμενους διαδικτυακούς παράγοντες επιρροής — θα μπορούσε να ενισχύσει τη διάδοση παράνομων προϊόντων.

Ο DSA επιβάλλει ιδιαίτερα αυστηρές υποχρεώσεις στις πολύ μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες όσον αφορά το παράνομο και επιβλαβές περιεχόμενο.

Η Temu είναι εφαρμογή ηλεκτρονικού εμπορίου που προσφέρει προϊόντα σε χαμηλές τιμές και έχει αποκτήσει τεράστια δημοτικότητα παγκοσμίως από την έναρξη λειτουργίας της το 2022.

Τον Δεκέμβριο του 2025, η πολιτεία της Αριζόνα κατέθεσε αγωγή κατά της εταιρείας, κατηγορώντας την ότι συνέλεγε κρυφά τεράστιες ποσότητες ευαίσθητων δεδομένων από τα κινητά τηλέφωνα κατοίκων της πολιτείας, εξαπατούσε πελάτες με παραποιημένα προϊόντα και χρησιμοποιούσε ψεύτικες αξιολογήσεις. Η Temu είχε δηλώσει ότι απορρίπτει τις κατηγορίες και ότι θα υπερασπιστεί τη θέση της.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανέφερε ότι διεξήγαγε διετή έρευνα για την εταιρεία έπειτα από καταγγελίες της καταναλωτικής οργάνωσης BEUC και δεκαεπτά κρατών-μελών της Ένωσης. Έδωσε προθεσμία έως τις 28 Αυγούστου για την υποβολή σχεδίου δράσης, το οποίο θα αξιολογηθεί από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ψηφιακών Υπηρεσιών. Στη συνέχεια, η Temu θα έχει έναν επιπλέον μήνα για να αποφασίσει εάν θα αποδεχθεί το σχέδιο και να καθορίσει εύλογη περίοδο εφαρμογής του.

Η μη συμμόρφωση με την απόφαση μπορεί να οδηγήσει στην επιβολή περιοδικών χρηματικών κυρώσεων.

Η Temu διαφωνεί με την απόφαση της ΕΕ

Σε δήλωση που απέστειλε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στην εφημερίδα The Epoch Times, η Temu ανέφερε ότι σέβεται τους στόχους του Νόμου για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες και την ανάγκη ύπαρξης σαφών και συνεπών κανόνων στην ψηφιακή οικονομία, ωστόσο διαφωνεί με την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και θεωρεί το πρόστιμο δυσανάλογο.

Η εταιρεία υποστήριξε επίσης ότι η απόφαση σχετίζεται με την πρώτη αξιολόγηση βάσει του DSA το 2024 και δεν αντικατοπτρίζει την τρέχουσα κατάσταση των συστημάτων της.

Σύμφωνα με την Temu, συνεργάστηκε εποικοδομητικά με την Επιτροπή καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας και έκτοτε έλαβε πρόσθετα μέτρα για την ενίσχυση της αξιολόγησης κινδύνων, της διακυβέρνησης της πλατφόρμας και της προστασίας των χρηστών.

Πρόσθεσε ότι θα συνεχίσει να συνεργάζεται με τις ρυθμιστικές αρχές καλή τη πίστει και να εργάζεται για μια αγορά που εξυπηρετεί υπεύθυνα καταναλωτές, επιχειρήσεις και κοινότητες, ενώ εξετάζει προσεκτικά την απόφαση και όλες τις διαθέσιμες επιλογές.

Τον προηγούμενο μήνα, η Γαλλία κάλεσε την ΕΕ να ενισχύσει την επιβολή των κανόνων έναντι διαδικτυακών πλατφορμών όπως η Shein και η Temu, οι οποίες πωλούν μη ασφαλή και παράνομα προϊόντα.

Οι γαλλικές αρχές προστασίας καταναλωτών αναφέρουν ότι ορισμένες ξένες διαδικτυακές αγορές εμφανίζουν ασυνήθιστα υψηλά ποσοστά μη συμμορφούμενων και επικίνδυνων προϊόντων σε σύγκριση με τα παραδοσιακά κανάλια λιανικής πώλησης.

Σε ανακοίνωσή της στις 29 Απριλίου, η Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού, Καταναλωτικών Υποθέσεων και Καταπολέμησης της Απάτης της Γαλλίας ανέφερε ότι οι έλεγχοι σε σχεδόν 600 προϊόντα που αγοράστηκαν από επτά μεγάλες ξένες διαδικτυακές αγορές έδειξαν πως περίπου το 75% δεν συμμορφωνόταν με τους κανόνες της ΕΕ, ενώ το 46% θεωρήθηκε επικίνδυνο.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκίνησε επίσημη διαδικασία κατά της Shein βάσει του DSA το 2025.

Του Chris Summers

Με πληροφορίες από το Reuters

Έκθεση CSJ: Οι προσλήψεις νεαρών μεταναστών ξεπέρασαν κατά 27 προς 1 εκείνες των νέων Βρετανών

Από

Είκοσι επτά μετανάστες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης κάτω των 25 ετών προσλήφθηκαν για κάθε Βρετανό της ίδιας ηλικιακής κατηγορίας στο Ηνωμένο Βασίλειο από το 2020, σύμφωνα με έκθεση του βρετανικού ερευνητικού οργανισμού Κέντρο για την Κοινωνική Δικαιοσύνη [Centre for Social Justice – CSJ], που δημοσιεύθηκε στις 28 Μαΐου.

Η ανάλυση διαπίστωσε ότι είκοσι επτά νέοι από χώρες εκτός ΕΕ βρήκαν εργασία στη Βρετανία για κάθε μία θέση που καλύφθηκε από νέο Βρετανό πολίτη.

Σύμφωνα με το CSJ, αυτό αντιστοιχεί σε αύξηση 355% για τους μετανάστες εκτός ΕΕ κάτω των 25 ετών από τον Ιανουάριο του 2020, ενώ το βρετανικό εργατικό δυναμικό της ίδιας ηλικιακής ομάδας αυξήθηκε μόλις κατά 0,3% την ίδια περίοδο.

Το CSJ πραγματοποίησε την ανάλυσή του χρησιμοποιώντας νέα στοιχεία μισθοδοσίας της Υπηρεσίας Φορολογίας και Τελωνείων της Αυτού Μεγαλειότητας (HM Revenue and Customs). Τα στοιχεία δείχνουν ότι ο αριθμός των μεταναστών εκτός ΕΕ κάτω των 25 ετών που καταγράφονταν στις μισθοδοσίες αυξήθηκε από 82.000 τον Ιανουάριο του 2020 σε 370.000 τον Δεκέμβριο του 2025, δηλαδή κατά 290.000 άτομα.

Την ίδια περίοδο, ο αριθμός των Βρετανών υπηκόων κάτω των 25 ετών που καταγράφονταν στις μισθοδοσίες αυξήθηκε μόλις κατά 11.000, ενώ οι νέοι της ίδιας ηλικίας που δεν εργάζονται, δεν σπουδάζουν και δεν συμμετέχουν σε κατάρτιση αυξήθηκαν σχεδόν κατά 200.000.

Ο βουλευτής των Συντηρητικών και ιδρυτής του CSJ, Ίαν Ντάνκαν Σμιθ, δήλωσε ότι οι νέοι στη Βρετανία «έχουν απεριόριστες δυνατότητες, ωστόσο οι επιλογές που έκαναν κυβερνήσεις κάθε πολιτικής απόχρωσης έχουν κρατήσει μεγάλο μέρος αυτών των δυνατοτήτων αναξιοποίητο».

Ο Ντάνκαν Σμιθ, ο οποίος διετέλεσε υπουργός Εργασίας και Συντάξεων από το 2010 έως το 2016, υποστήριξε ότι πολιτικές βασισμένες στην κοινή λογική θα μπορούσαν να αρχίσουν να αντιστρέφουν αυτή την κατάσταση, την οποία χαρακτήρισε ως «κρίση». Παρατήρησε, ωστόσο, ότι η «πολιτική βαρύτητα» στο Ηνωμένο Βασίλειο απομακρύνει τη σημερινή κυβέρνηση από την εφαρμογή τους.

Ως παραδείγματα τομέων που απαιτούν μεταρρυθμίσεις ανέφερε το σύστημα επιδομάτων ασθενείας, τη μετανάστευση και το πανεπιστημιακό σύστημα. Σύμφωνα με τον ίδιο, έχει έρθει η στιγμή για τολμηρές αποφάσεις, διαφορετικά υπάρχει κίνδυνος να χαθεί μια ολόκληρη γενιά.

Η έκθεση του CSJ δημοσιεύθηκε την ίδια ημέρα με ξεχωριστή έκθεση που ανατέθηκε από τη βρετανική κυβέρνηση και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η κατάσταση που αντιμετωπίζουν οι νέοι στο Ηνωμένο Βασίλειο ενέχει τον κίνδυνο δημιουργίας μιας «χαμένης γενιάς».

Η έκθεση αυτή, υπό την επίβλεψη του πρώην βουλευτή των Εργατικών Άλαν Μίλμπερν, διαπίστωσε ότι ένας στους έξι νέους στη Βρετανία ενδέχεται μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια να βρεθεί εκτός εργασίας, εκπαίδευσης ή κατάρτισης, έναντι ενός στους οκτώ σήμερα.

Νέα επίσημα στοιχεία που δημοσιεύθηκαν την Πέμπτη έδειξαν ότι ο αριθμός των ατόμων κάτω των 25 ετών σε αυτή την κατάσταση έφτασε στο υψηλότερο επίπεδο από τα τέλη του 2013 κατά το πρώτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους, ξεπερνώντας οριακά το ένα εκατομμύριο ή το 13,5% της ηλικιακής ομάδας, έναντι του 12,5% έτους προηγούμενο έτος.

Ο Μίλμπερν προειδοποίησε ότι η αποσύνδεση από την εργασία και την εκπαίδευση δεν είναι πλέον προσωρινή και ότι για πολλούς νέους τείνει να γίνεται μόνιμη. Μιλώντας σε συνέντευξη Τύπου, ανέφερε ότι το ζήτημα είναι «πιθανότατα η σημαντικότερη πρόκληση που αντιμετωπίζει σήμερα η χώρα», προσθέτοντας ότι η δημόσια ανησυχία για από αυτό είναι εντονότερη από οποιοδήποτε άλλο θέμα είχε χειριστεί κατά τη διάρκεια της σταδιοδρομίας του.

Η έκθεση του Μίλμπερν απέδωσε μέρος της ευθύνης στο βρετανικό σύστημα πρόνοιας, υποστηρίζοντας ότι «επιδεινώνει την αδράνεια». Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημαντική μείωση των θέσεων εισόδου χαμηλής και μεσαίας ειδίκευσης — συμπεριλαμβανομένων των θέσεων μερικής απασχόλησης τα σαββατοκύριακα για μαθητές σχολικής ηλικίας — παρά τη γενικότερη ανθεκτικότητα της αγοράς εργασίας κατά το μεγαλύτερο μέρος της τελευταίας δεκαετίας.

Περίπου το 60% όσων ταξινομούνται ως νέοι εκτός εργασίας, εκπαίδευσης ή κατάρτισης (Not in Employment, Education, or Training – NEET) δεν έχουν εργαστεί ποτέ, έναντι 40% πριν από δύο δεκαετίες, ενώ περισσότερο από το 70% δεν διαθέτει καλές σχολικές επιδόσεις.

Η έκθεση διαπίστωσε επίσης ότι το 15% των NEET διαθέτει πανεπιστημιακό πτυχίο, ενώ το 44% δηλώνει ότι η κακή υγεία περιορίζει την ικανότητά του να εργαστεί, ποσοστό αυξημένο από το 26% πριν από δέκα χρόνια.

Σύμφωνα με την έκθεση, ενώ το άμεσο κόστος των NEET για το βρετανικό σύστημα πρόνοιας ανέρχεται σε 3,2 δισ. λίρες (3,69 δισ. ευρώ) ετησίως, η πλήρης ένταξή τους στην αγορά εργασίας θα ενίσχυε την οικονομία κατά 38 δισ. λίρες (43,9 δισ. ευρώ). Παράλληλα, το ετήσιο κόστος από την απώλεια οικονομικής ανάπτυξης θα μπορούσε να φτάσει έως και τα 125 δισ. λίρες (144,3 δισ. ευρώ), εάν η κατάσταση αυτή σηματοδοτούσε την αρχή μιας ζωής εκτός εργασίας.

Κατά το μεγαλύτερο μέρος της πρόσφατης ιστορίας της, η Βρετανία είχε σχετικά χαμηλή ανεργία των νέων σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Ωστόσο, σύμφωνα με ανάλυση του Resolution Foundation, μετά την πανδημία COVID-19 το ποσοστό των ατόμων κάτω των 25 ετών που βρίσκονται εκτός εργασίας ή εκπαίδευσης έχει αυξηθεί σε ένα από τα υψηλότερα επίπεδα στην Ευρώπη.

Η εφημερίδα The Epoch Times επικοινώνησε με το βρετανικό υπουργείο Εσωτερικών ζητώντας σχόλιο, αλλά δεν έλαβε απάντηση έως τη στιγμή της δημοσίευσης.

Με πληροφορίες από το Reuters

Ιρανός αξιωματούχος καταγγέλλει εισαγωγή λογοκρισίας κινεζικής τεχνολογίας

Από

Το κομμουνιστικό καθεστώς της Κίνας έχει εξαγάγει την τεχνολογία λογοκρισίας του στο Ιράν, σύμφωνα με αξιωματούχο του Ανώτατου Συμβουλίου Κυβερνοχώρου, καθώς η Τεχεράνη εξετάζει την επιβολή μόνιμων περιορισμών στον κυβερνοχώρο, αντίστοιχων με εκείνους που εφαρμόζονται στην Κίνα.

Η αποκάλυψη έγινε από τον Μοχάμαντ Σαραφράζ, μέλος του συμβουλίου — του κρατικού φορέα που είναι υπεύθυνος για τη χάραξη πολιτικής στον κυβερνοχώρο — τη στιγμή που το Ιράν επανέφερε εν μέρει την πρόσβαση στο διαδίκτυο έπειτα από μήνες σχεδόν πλήρους αποκλεισμού.

Σε συνέντευξή του στη διαδικτυακή ειδησεογραφική πύλη Faraz, η οποία δημοσιεύθηκε στις 23 Μαΐου, ο Σαραφράζ ανέφερε ότι ορισμένοι αξιωματούχοι του συμβουλίου θεωρούν πως το διαδίκτυο θα έπρεπε να διακοπεί μόνιμα για το ευρύ κοινό. Σύμφωνα με τον ίδιο, επιδιώκουν τη δημιουργία ενός αυστηρά ελεγχόμενου ψηφιακού οικοσυστήματος, στο οποίο μόνο επιλεγμένοι χρήστες θα έχουν περιορισμένη και ελεγχόμενη πρόσβαση στο παγκόσμιο διαδίκτυο.

Δήλωσε δε ότι ο εξοπλισμός που απαιτείται για την κατασκευή αυτού του συστήματος έχει «αγοραστεί και εισαχθεί από την Κίνα», χωρίς ωστόσο να επεκταθεί σε λεπτομέρειες.

Στην Κίνα, η πρόσβαση σε μεγάλες δυτικές πλατφόρμες όπως οι Google, YouTube και WhatsApp, καθώς και ειδησεογραφικοί ιστότοποι, είναι απαγορευμένη, με αποτέλεσμα εκατοντάδες εκατομμύρια χρήστες του διαδικτύου να αναγκάζονται να βασίζονται σε ιστοτόπους εγκεκριμένους από το κομμουνιστικό καθεστώς.

Το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας (ΚΚΚ) ασκεί εκτεταμένο έλεγχο στον κυβερνοχώρο μέσω μιας υποδομής επιτήρησης βασισμένης σε δεδομένα, επίσημα γνωστής ως «Χρυσή Ασπίδα», η οποία τέθηκε σε λειτουργία από το υπουργείο Δημόσιας Ασφάλειας στα τέλη της δεκαετίας του 1990.

Πέρα από την παρακολούθηση και το φιλτράρισμα πληροφοριών που το Πεκίνο θεωρεί ευαίσθητες, το σύστημα συνδέεται με τον κρατικό μηχανισμό ασφαλείας και μπορεί να αποκτήσει πρόσβαση στη βάση δεδομένων που περιέχει τα αρχεία κάθε κατοίκου, επιτρέποντας στις αρχές να εντοπίζουν και να φιμώνουν τους διαφωνούντες.

Ψηφιακή καταστολή

Ο Μαξ Μέιζλις [Max Meizlish], ερευνητής στο Ίδρυμα για την Προάσπιση της Δημοκρατίας [Foundation for Defense of Democracies], χαρακτήρισε το Πεκίνο σημαντικό εταίρο σε πωλήσεις τεχνολογιών λογοκρισίας και παρακολούθησης σε αυταρχικά καθεστώτα όπως η Τεχεράνη, η Μόσχα και η Πιονγκγιάνγκ.

Μιλώντας στο Iran International, δήλωσε ότι μια τέτοια μεταφορά κυβερνοτεχνολογίας θα πρέπει να εξετάζεται υπό το πρίσμα των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της ψηφιακής καταστολής. Στις 26 Μαΐου ανέφερε στο ειδησεογραφικό κανάλι με έδρα το Λονδίνο ότι θα μπορούσε να υποστηριχθεί πως αυτή η μορφή λογοκρισίας συνιστά ευρείας κλίμακας παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Σημείωσε ακόμη ότι ο έλεγχος των διαδικτυακών υποδομών ήδη παρέχει στο ιρανικό καθεστώς σημαντική εξουσία επί της διαδικτυακής πληροφόρησης. Οι αρχές ενδέχεται να κατασκευάζουν το δικό τους εθνικό δίκτυο, ώστε να διασφαλίσουν ότι οι πολίτες θα βλέπουν μόνο όσα επιθυμεί το καθεστώς.

Ο Εχσάν Τσιτσάζ, υφυπουργός Επικοινωνιών του Ιράν, είχε απορρίψει την ιδέα της πλήρους αντιγραφής των περιορισμών του διαδικτύου κατά το πρότυπο του ΚΚΚ, χαρακτηρίζοντάς τη μη εφαρμόσιμη.

Σύμφωνα με το RFE/RL, ειδησεογραφικό πρακτορείο που χρηματοδοτείται από την αμερικανική κυβέρνηση, επεσήμανε ότι το κινεζικό μοντέλο βασίζεται σε μια τεράστια διαδικτυακή αγορά, κάτι που το Ιράν δεν θα μπορούσε να αναπαράγει. Σε συνέντευξη Τύπου στις 9 Μαΐου προειδοποίησε επίσης ότι ένας παρατεταμένος αποκλεισμός θα μπορούσε να δημιουργήσει κινδύνους για την ασφάλεια της χώρας.

Διαδίκτυο υπό αυστηρό έλεγχο

Έπειτα από ογδόντα οκτώ ημέρες σχεδόν πλήρους απομόνωσης από τον υπόλοιπο κόσμο, το Ιράν άρχισε να αποκαθιστά μέρος της πρόσβασης στο διαδίκτυο από τις 26 Μαΐου, σύμφωνα με τον οργανισμό κυβερνοασφάλειας NetBlocks, ο οποίος παρακολουθεί την παγκόσμια λειτουργία του διαδικτύου. Η ομάδα χαρακτήρισε το πανεθνικό κλείσιμο ως το μακροβιότερο στη σύγχρονη ιστορία.

Σε ενημέρωσή του στις 27 Μαΐου, το NetBlocks ανέφερε ότι η υπηρεσία παραμένει αυστηρά φιλτραρισμένη, με νέους περιορισμούς στις υπηρεσίες ανταλλαγής μηνυμάτων και στα ηλεκτρονικά καταστήματα εφαρμογών σε σύγκριση με την περίοδο πριν από τον Ιανουάριο.

Το ιρανικό καθεστώς διέκοψε την πρόσβαση στο διαδίκτυο μετά την έναρξη των αμερικανοϊσραηλινών στρατιωτικών πληγμάτων, στις 28 Φεβρουαρίου. Έκτοτε, εκατομμύρια πολίτες έχουν σε μεγάλο βαθμό αποκοπεί από τον διαδικτυακό κόσμο, αν και αξιωματούχοι συνέχισαν να εμφανίζονται σε ξένα μέσα ενημέρωσης μέσω διαδικτυακών πλατφορμών όπως το Zoom.

Οι ιρανικές αρχές υποστηρίζουν ότι η διακοπή ήταν απαραίτητη για την αποτροπή κυβερνοεπιθέσεων, την προστασία αξιωματούχων από δολοφονίες και τον περιορισμό της διάδοσης πληροφοριών που θεωρούν επιβλαβείς για τα δημόσια ήθη, σύμφωνα με τον Σαραφράζ, τον πρώην επικεφαλής του κρατικού ραδιοτηλεοπτικού φορέα της χώρας.

Στη συνέντευξή του στο Faraz, ο Σαραφράζ επεσήμανε ότι σοβαρές κυβερνοεπιθέσεις σημειώθηκαν μετά την επιβολή της διακοπής του διαδικτύου και ότι οι δολοφονίες αξιωματούχων συνεχίστηκαν κατά τη διάρκεια των κοινών αμερικανικών και ισραηλινών πληγμάτων.

Υποστήριξε ότι η καταστροφή επιχειρήσεων σε μια χώρα που ήδη πλήττεται από βαριές κυρώσεις και υψηλό πληθωρισμό, σε συνδυασμό με την πρόσβαση στο διαδίκτυο που περιορίζεται μόνο στους εύπορους, προκαλεί μεγαλύτερη ψυχολογική βλάβη στην κοινωνία από ό,τι το ενδεχομένως επιβλαβές περιεχόμενο του διαδικτύου.

Επίσης άσκησε κριτική στο Ανώτατο Συμβούλιο Κυβερνοχώρου, χαρακτηρίζοντάς το αποτυχημένο ως μοντέλο διακυβέρνησης. Το συμβούλιο, το οποίο ιδρύθηκε το 2012, είναι υπεύθυνο για τον αποκλεισμό δημοφιλών ειδησεογραφικών και επικοινωνιακών ιστοτόπων και έχει χρησιμοποιήσει ψηφιακές τεχνολογίες για την παρακολούθηση και παρενόχληση δημοσιογράφων και αντιφρονούντων, σύμφωνα με τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Της Dorothy Li

Προς παράταση της εκεχειρίας ΗΠΑ–Ιράν για 60 ακόμη ημέρες

Από

Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν κατέληξαν σε δίμηνο μνημόνιο συνεννόησης για την παράταση της υφιστάμενης εκεχειρίας και τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, σύμφωνα με αμερικανική κυβερνητική πηγή που επιβεβαίωσε την πληροφορία στην εφημερίδα The Epoch Times.

Η συμφωνία αναμένει την τελική έγκριση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ανέφερε η πηγή στις 28 Μαΐου, ενώ την εξέλιξη μετέδωσε πρώτη η Axios.

Η συμφωνία επετεύχθη έπειτα από τριάντα οκτώ ημέρες εκτεταμένων συγκρούσεων που ακολούθησαν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν από Ισραήλ και ΗΠΑ, πριν από την επίτευξη εκεχειρίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης στις 7 Απριλίου. Οι εντάσεις παρέμειναν υψηλές παρά την εκεχειρία, ενώ αμερικανικές και ιρανικές δυνάμεις αντάλλαξαν πυρά σε αρκετές περιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων πολλαπλών επιθέσεων κατά τη διάρκεια της νύχτας της 27ης Μαΐου.

Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ [U.S. Central Command] ανέφερε ότι οι τελευταίες ενέργειες του Ιράν, συμπεριλαμβανομένων εκτοξεύσεων μη επανδρωμένων αεροσκαφών με στόχο τα Στενά του Ορμούζ και πυραυλικών εκτοξεύσεων με στόχο το Κουβέιτ, συνιστούν «κατάφωρες παραβιάσεις της εκεχειρίας».

Από την άλλη πλευρά, η Τεχεράνη έχει εκφράσει έντονη δυσαρέσκεια για τον συνεχιζόμενο αμερικανικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμένων, τον οποίο επέβαλε η Ουάσιγκτον μόλις λίγες ημέρες μετά την εκεχειρία της 7ης Απριλίου.

Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε στις 28 Μαΐου ότι οι αμερικανικές δυνάμεις είχαν ανακατευθύνει 111 πλοία στο πλαίσιο της επιχείρησης αποκλεισμού, ενώ έχουν επίσης χρησιμοποιήσει πυρά με στόχο την ακινητοποίηση πολλών ιρανικών φορτηγών πλοίων.

Ο πρόεδρος Τραμπ έχει δεσμευτεί να αποτρέψει την απόκτηση πυρηνικού όπλου από την Τεχεράνη και επικαλείται αυτή την απειλή για να δικαιολογήσει την έναρξη των στρατιωτικών επιχειρήσεων. Μέλη της κυβέρνησής του, μεταξύ των οποίων και ο υπουργός Πολέμου Πητ Χέγκσεθ, έχουν περιγράψει τις πρόσφατες αμερικανικές στρατιωτικές ενέργειες ως προσπάθεια διάλυσης της στρατιωτικής ασπίδας που θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει το Ιράν για να αποκρούσει επιθέσεις κατά τη διάρκεια μιας πιθανής επιτάχυνσης προς την απόκτηση πυρηνικού όπλου.

Η Τεχεράνη έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι το πυρηνικό της πρόγραμμα είναι ειρηνικό, αν και διεθνείς παρατηρητές εξακολουθούν να διατηρούν επιφυλάξεις, δεδομένης της προόδου που έχει σημειωθεί μέχρι σήμερα.

Μετά την αποχώρηση των Ηνωμένων Πολιτειών από τη συμφωνία για τα πυρηνικά του Ιράν το 2018 και την επιβολή νέων οικονομικών κυρώσεων στο πλαίσιο της πολιτικής «μέγιστης πίεσης», η Τεχεράνη αύξησε τα αποθέματα ουρανίου της και ανέβασε τα επίπεδα εμπλουτισμού. Αυτό την έφερε πιο κοντά στην παραγωγή ουρανίου κατάλληλου για χρήση σε πυρηνικά όπλα, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας.

Πέρυσι, ο Ντόναλντ Τραμπ διέταξε αμερικανικές δυνάμεις, συμπεριλαμβανομένων βομβαρδιστικών χαμηλής παρατηρησιμότητας B-2 Spirit, να πραγματοποιήσουν σειρά αεροπορικών πληγμάτων στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν στο Ισφαχάν, το Φορντό και τη Νατάνζ.

Στις πρόσφατες διαπραγματεύσεις, η αμερικανική πλευρά έχει επικεντρωθεί στο ζήτημα της απομάκρυνσης των αποθεμάτων εμπλουτισμένου σε υψηλό επίπεδο ουρανίου από τον έλεγχο του Ιράν, τα οποία ενδέχεται να παραμένουν θαμμένα στις εγκαταστάσεις που αποτέλεσαν στόχο των περσινών επιθέσεων.

Κατά τη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου στις 27 Μαΐου, ο Τραμπ απέρριψε την ιδέα να επιτραπεί στο Ιράν να μεταφέρει τα αποθέματα ουρανίου του στην Κίνα ή στη Ρωσία, οι οποίες διαθέτουν πυρηνικά όπλα. «Δεν θα αισθανόμουν άνετα με μια τέτοια εξέλιξη», δήλωσε.

Αντ’ αυτού, πρότεινε τρεις επιλογές: το Ιράν είτε να παραδώσει το απόθεμα ουρανίου του στις Ηνωμένες Πολιτείες ή να το καταστρέψει επιτόπου ή να συμφωνήσει να το καταστρέψει υπό την επίβλεψη διεθνών ελεγκτικών μηχανισμών για τα πυρηνικά.

Καθ’ όλη τη διάρκεια των πρόσφατων συνομιλιών, Ιρανοί αξιωματούχοι υποστήριζαν ότι η ανάπτυξη πυρηνικού προγράμματος αποτελεί κυριαρχικό δικαίωμα της χώρας και εξέφρασαν την επιθυμία να διατηρήσουν κάποια εγχώρια δυνατότητα εμπλουτισμού στο τελικό αποτέλεσμα.

Πρόσθετα εμπόδια στις διαπραγματεύσεις

Αρκετοί ακόμη παράγοντες θα μπορούσαν να δυσκολέψουν την Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη να καταλήξουν στο δίμηνο μνημόνιο συνεννόησης και να προωθήσουν μια διαρκή επίλυση της τρέχουσας αντιπαράθεσης στη Μέση Ανατολή.

Το σαββατοκύριακο, ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγκαεΐ δήλωσε ότι το υπό διαμόρφωση μνημόνιο συνεννόησης θα δίνει προτεραιότητα στον τερματισμό των εχθροπραξιών και του αμερικανικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμένων, πριν ανοίξει ο δρόμος για την επόμενη φάση των διαπραγματεύσεων σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και άλλα ζητήματα αμοιβαίου ενδιαφέροντος.

Οι ιρανικές δυνάμεις άρχισαν να επιτίθενται σε εμπορικά πλοία στα Στενά του Ορμούζ και στον γειτονικό Περσικό Κόλπο μετά από τις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις που ξεκίνησαν στις 28 Φεβρουαρίου. Κατά τη διάρκεια της εκεχειρίας και του αμερικανικού αποκλεισμού, η Τεχεράνη κινήθηκε για να θεσμοθετήσει τον ιρανικό έλεγχο της διέλευσης από τα Στενά, ανακοινώνοντας μια νέα διοίκηση διοδίων.

Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών επέβαλε στις 28 Μαΐου νέες οικονομικές κυρώσεις στο νεοσύστατο ιρανικό γραφείο διοδίων. Ο Μπαγκαεΐ άφησε να εννοηθεί ότι το υπό διαμόρφωση μνημόνιο συνεννόησης θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για μελλοντική χαλάρωση των κυρώσεων κατά του Ιράν.

Κατά τη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου στις 27 Μαΐου, ο πρόεδρος Τραμπ δήλωσε ότι δεν εξετάζει άμεση άρση κυρώσεων, άφησε πάντως ανοικτό το ενδεχόμενο αποδέσμευσης παγωμένων ιρανικών περιουσιακών στοιχείων σε μεταγενέστερο στάδιο. Σύμφωνα με τον Τραμπ, η Ουάσιγκτον διατηρεί τον έλεγχο χρημάτων τα οποία η Τεχεράνη θεωρεί δικά της και θα συνεχίσει να τα ελέγχει. Πρόσθεσε ότι όταν το Ιράν συμπεριφερθεί σωστά και πράξει το ορθό, τότε θα του επιτραπεί να αποκτήσει ξανά πρόσβαση στα χρήματά του.

Η υποστήριξη του Ιράν προς οργανώσεις που έχουν χαρακτηριστεί διεθνώς ως τρομοκρατικές, και ιδιαίτερα προς τη Χεζμπολάχ στον Λίβανο, θα μπορούσε επίσης να αυξήσει τη σημασία των διαπραγματεύσεων. Σε τηλεοπτικό διάγγελμα υψηλής τηλεθέασης την 1η Απριλίου, ο πρόεδρος Τραμπ είχε δηλώσει ότι οι κοινές στρατιωτικές επιχειρήσεις ΗΠΑ–Ισραήλ κατά του Ιράν αποσκοπούσαν και στην αποδυνάμωση της στήριξης που προσφέρει η Τεχεράνη στην τρομοκρατία.

Λίγο μετά την έναρξη των επιχειρήσεων κατά του Ιράν, η Χεζμπολάχ ξεκίνησε νέο κύμα επιθέσεων εναντίον του Ισραήλ. Ως απάντηση, η ισραηλινή αεροπορία ενέτεινε τα πλήγματα σε ολόκληρο τον Λίβανο, ενώ οι ισραηλινές χερσαίες δυνάμεις που ήδη βρίσκονταν στο νότιο τμήμα της χώρας αύξησαν τις περιπολίες και τις επιχειρήσεις εφόδου.

Οι ισραηλινές δυνάμεις συνέχισαν να πλήττουν στόχους στον Λίβανο ακόμη και μετά τη συμφωνία εκεχειρίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν στις 7 Απριλίου, ενέργειες τις οποίες η Τεχεράνη καταδίκασε. Στη συνέχεια, οι Ηνωμένες Πολιτείες διαμεσολάβησαν για μια παράλληλη συμφωνία εκεχειρίας στον Λίβανο, αν και οι συγκρούσεις εκεί δεν έπαψαν.

Των Ryan Morgan και Emel Akan

Η άσκηση ως μέρος της θεραπείας για την κατάθλιψη

Από

Ο Δρ Νίκολας Φαμπιάνο, ψυχίατρος, πιστεύει στη στενή σύνδεση νου και σώματος και στη συνεπακόλουθη σχέση μεταξύ σωματικής και ψυχικής υγείας. Σε ασθενείς του με κατάθλιψη, πολλές φορές ‘συνταγογραφεί’ περιπάτους αντί για φάρμακα.

«Διαχωρίζουμε τη σωματική και την ψυχική υγεία με τρόπους που δεν έχουν κλινικό νόημα», λέει στην Epoch Times, προτείνοντας αντί για αντικαταθλιπτικά έναν δεκάλεπτο περίπατο την ημέρα.

Ο διαχωρισμός ξεκίνησε τον 17ο αιώνα, με τον φιλόσοφο Ρενέ Ντεκάρτ (Καρτέσιος) να υποστηρίζει ότι ο νους είναι ξεχωριστός από το σώμα. Η σύγχρονη δυτική ιατρική απορρόφησε αυτό το διαχωρισμό και συνεχίζει να τον χρησιμοποιεί στις διαγνώσεις και τις θεραπείες της.

Για τον Δρα Φαμπιάνο, η άσκηση δεν αποτελεί συμπλήρωμα της φαρμακευτικής αγωγής. Το αντίθετο μάλλον ισχύει, όπως δείχνουν και στοιχεία που έχουν προκύψει από έρευνες.

Τι λένε τα στοιχεία

«Σε όλες τις μελέτες, η αποτελεσματικότητα της άσκησης είναι τουλάχιστον τόσο καλή όσο αυτή των SSRI, και μπορεί να έχει πιο μακροχρόνια επίδραση», δήλωσε στην Epoch Times ο Δρ Τσάρλς Ράισον, καθηγητής ψυχιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Ουισκόνσιν, όπου το εργαστήριό του μελετά καινοτόμους μηχανισμούς για τη θεραπεία της κατάθλιψης. Οι εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SSRIs) είναι ο πιο συχνά συνταγογραφούμενος τύπος αντικαταθλιπτικών.

Μια ανασκόπηση Cochrane 73 τυχαιοποιημένων δοκιμών — μία από τις πιο αυστηρές αναλύσεις μέχρι σήμερα —διαπίστωσε ότι η άσκηση όντως είναι αποτελεσματική στη θεραπεία της κατάθλιψης και ότι είναι ισοδύναμη με τα αντικαταθλιπτικά και τη θεραπεία συζήτησης.

Σε μια κλινική δοκιμή, ερευνητές από το Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου Duke έδωσαν σε ασθενείς με κατάθλιψη μία από τις τρεις θεραπείες: ένα πρόγραμμα άσκησης, άσκηση σε συνδυασμό με αντικαταθλιπτικά φάρμακα ή μόνο αντικαταθλιπτική θεραπεία. Περισσότερο από το 60% των συμμετεχόντων πέτυχε ύφεση μετά από το πρόγραμμα θεραπείας, ανεξάρτητα από το θεραπευτικό σχήμα. Ωστόσο, έξι μήνες μετά τη θεραπεία, όσοι συμμετείχαν στο πρόγραμμα άσκησης είχαν τα υψηλότερα ποσοστά σταθερής ανάρρωσης και λιγότερες υποτροπές.

Ο Δρ Ράισον εξήγησε αυτό το φαινόμενο αναφέροντας ότι τα αποτελέσματα των αντικαταθλιπτικών συχνά σταματούν να λειτουργούν μόλις σταματήσει η δράση των χαπιών — έτσι, πολλοί ασθενείς χρειάζονται συνεχή φαρμακευτική αγωγή ή πρόσθετη υποστήριξη.

Μια συνολική ανασκόπηση του 2023 στο British Journal of Sports Medicine — βασισμένη σε περισσότερες από 1.000 κλινικές δοκιμές — διαπίστωσε ότι η σωματική δραστηριότητα έχει «μεγάλη και σημαντική» επίδραση στην κατάθλιψη, το άγχος και την αγωνία, σε όλες τις ηλικιακές βαθμίδες και καταστάσεις υγείας.

Για τον Δρα Φαμπιάνο, η επιστήμη έγινε προσωπική υπόθεση όταν υπέστη νευρική βλάβη για μήνες, προκαλώντας του ψυχική δυσφορία. Εκείνη η περίοδος τού έκανε προφανή τη σύνδεση μεταξύ νου και σώματος και συνέβαλε στη διαμόρφωση της άποψης ότι η σωματική κίνηση μπορεί να επηρεάσει το μυαλό.

Πώς επιδρά στο σώμα η κίνηση 

Σκεφτείτε την άσκηση ως ένα βιολογικό κουμπί επαναφοράς — ένα κουμπί που βοηθά ολόκληρο το σύστημά σας να βρει ξανά την ισορροπία του.

Όποιος έχει αισθανθεί την αλλαγή στη διάθεσή του κάνοντας έναν περίπατο μετά από μια δύσκολη μέρα ξέρει ότι η αλλαγή δεν είναι μόνο στο μυαλό του. Οι ώμοι χαλαρώνουν, η αναπνοή γίνεται βαθύτερη και όλα αρχίζουν να ηρεμούν.

«Η άσκηση λειτουργεί ως ρυθμιζόμενος στρεσογόνος παράγοντας — μια σύντομη, ελεγχόμενη δόση στρες που ωθεί το σώμα να ξαναρυθμιστεί», εξηγεί ο Δρ Ράισον. «Δεν γίνεσαι πιο δυνατός όταν σηκώνεις βάρη, γίνεσαι πιο δυνατός όταν το σώμα σου αναδομείται μετά. Η άσκηση λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο [για τη διάθεση]».

Ακόμη και ένας σύντομος περίπατος μπορεί να εκκινήσει αυτήν τη διαδικασία. Καθώς ο καρδιακός ρυθμός και η θερμοκρασία του σώματος αυξάνονται, το σώμα σας δροσίζεται μέσω δύο απλών μηχανισμών: της εφίδρωσης και της διαστολής των αιμοφόρων αγγείων κοντά στο δέρμα. Αυτές οι αλλαγές θερμοκρασίας μπορεί να φαίνονται μικρές, αλλά επηρεάζουν το ανοσοποιητικό σας σύστημα, ηρεμώντας τις φλεγμονές.

Πολλοί άνθρωποι με κατάθλιψη έχουν ελαφρώς αυξημένη θερμοκρασία σώματος και χρόνια φλεγμονή χαμηλού βαθμού. Η ανάκαμψη από την άσκηση είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους πολλοί άνθρωποι βγαίνουν ενστικτωδώς για μια βόλτα, για να νιώσουν αναζωογονημένοι.

Η κίνηση επαναπρογραμματίζει τον εγκέφαλο

Η κίνηση δεν επηρεάζει μόνο το σώμα, αλλά βοηθά και στην αποκατάσταση του εγκεφάλου.

Η τακτική άσκηση ενισχύει τους χημικούς αγγελιοφόρους που βοηθούν τα νευρικά κύτταρα να αναπτυχθούν και να συνδεθούν με τρόπους που υποστηρίζουν τη διάθεση και τη σκέψη. Αυτό ωφελεί ιδιαίτερα τον ιππόκαμπο, την περιοχή του εγκεφάλου που χειρίζεται τη μνήμη, η οποία επηρεάζεται από την κατάθλιψη.

Η άσκηση ενεργοποιεί επίσης το ενδοκανναβινοειδές σύστημα του σώματος, το οποίο βελτιώνει και σταθεροποιεί τη διάθεση, ενώ ηρεμεί το σύστημα αντίδρασης στο στρες που τείνει να παραμένει υπερδραστήριο στην κατάθλιψη. Μελέτες απεικόνισης του εγκεφάλου δείχνουν ότι μπορεί να ηρεμήσει περιοχές που συνδέονται με την ανακύκλωση σκέψεων και την αυτοκριτική — δύο ψυχικούς βρόχους που μπορούν να παγιδεύσουν τους ανθρώπους σε καταθλιπτικές καταστάσεις.

Το πραγματικό όφελος, ωστόσο, υπερβαίνει την άμεση βελτίωση της διάθεσης.

Με την πάροδο των εβδομάδων και των μηνών, αυτές οι φυσιολογικές και νευρολογικές αλλαγές βοηθούν τον εγκέφαλο και το σώμα να ρυθμίζουν το στρες πιο αποτελεσματικά, να μειώνουν τη φλεγμονή και, ως εκ τούτου, να μειώνουν τον κίνδυνο υποτροπής.

Και δεν απαιτείται μαραθώνιος. Λίγα λεπτά κίνησης, τα οποία επαναλαμβάνονται με συνέπεια, είναι αρκετά για να ξεκινήσει αυτή τη θετική αλυσιδωτή αντίδραση.

«Οι άνθρωποι συχνά υποθέτουν ότι άσκηση σημαίνει να πηγαίνεις στο γυμναστήριο για μια ώρα», δήλωσε στην Epoch Times η Άνα Αμπράντες, καθηγήτρια ψυχιατρικής και ανθρώπινης συμπεριφοράς στο Πανεπιστήμιο Μπράουν και συν-διευθύντρια της Έρευνας Συμπεριφορικής Ιατρικής & Εθισμών στο Νοσοκομείο Μπάτλερ. Αλλά η έρευνα δείχνει ότι ακόμη και πέντε ή δέκα λεπτά κίνησης την ημέρα μπορούν να βοηθήσουν στη μεταβολή της διάθεσης.

Ωστόσο, για πολλούς ασθενείς, ακόμη και μια τόσο μικρή αλλαγή όπως η δεκάλεπτη άσκηση παραμένει απογοητευτικά απρόσιτη.

Γιατί το «απλά πήγαινε μια βόλτα» δεν είναι τόσο απλό

Στη θεωρία, «δέκα λεπτά την ημέρα» φαίνεται κάτι απλό και εύκολα. Στην πραγματική ζωή, όμως, δεν είναι καθόλου έτσι.

«Πρέπει να είμαστε ρεαλιστές σχετικά με το πώς αισθάνεται κάποιος με κατάθλιψη», επισημαίνει ο Δρ Φαμπιάνο. «Το να σηκωθείς από το κρεβάτι, πόσο μάλλον να πας για τρέξιμο, μπορεί να τού φαίνεται κυριολεκτικά αδύνατον».

Στις πιο δύσκολες μέρες, η ίδια η κατάθλιψη λειτουργεί ενεργά ενάντια στις συμπεριφορές που θα βοηθούσαν στην ανακούφισή της. Και το «απλά βγες έξω» μπορεί να ακούγεται λιγότερο σαν ενθάρρυνση και περισσότερο σαν επίπληξη.

Η αντίσταση στην άσκηση δεν είναι μόνο στο μυαλό του ασθενούς· είναι βαθιά βιολογική. Ο Δρ Ράισον εξηγεί ότι η φλεγμονή από την κατάθλιψη μπορεί να προκαλέσει «συμπεριφορά ασθένειας», μια αρχαία αντίδραση επιβίωσης που κάποτε βοηθούσε τους ανθρώπους να εξοικονομούν ενέργεια και να μην μεταδίδουν μολύνσεις.

«Δεν είναι τεμπελιά», τονίζει. «Είναι βιολογία».

Πολλοί άνθρωποι με κατάθλιψη έχουν να αντιμετωπίσουν και συνοδά προβλήματα υγείας — χρόνιο πόνο, παχυσαρκία, διαβήτη, καρδιαγγειακές παθήσεις, διαταραχές ύπνου — που καθιστούν την κίνηση ακόμη πιο δύσκολη. Περισσότεροι από τους μισούς ασθενείς αναφέρουν αυτό το συνδυασμό συναισθηματικών και σωματικών εμποδίων ως βασικό λόγο για τον οποίο δυσκολεύονται να δραστηριοποιηθούν.

Πώς θα μπορούσαν να είναι οι συνταγές άσκησης

Για να γίνει η άσκηση ένα πραγματικό κλινικό εργαλείο, υποστηρίζουν ο Φαμπιάνο και άλλοι, χρειάζεται την ίδια δομή και συνέχεια με οποιαδήποτε άλλη θεραπεία.

Ένα πρακτικό πλαίσιο είναι το FITT, το οποίο χωρίζει ένα πρόγραμμα σε τέσσερα μέρη: Συχνότητα (πόσο συχνά), Ένταση (πόσο έντονη), Διάρκεια (πόσο καιρό) και Τύπος (τι είδους δραστηριότητα).

Χρησιμοποιώντας το FITT, ένας ψυχίατρος μπορεί να προσαρμόσει τη δραστηριότητα στη φυσική κατάσταση, τα συμπτώματα και τους στόχους ενός ατόμου. Για μερικούς, αυτό μπορεί να σημαίνει ήπιο περπάτημα τρεις φορές την εβδομάδα. Για άλλους, μπορεί να σημαίνει εποπτευόμενες ομαδικές συνεδρίες.

Και όπως κάθε θεραπεία, η συνταγογράφηση άσκησης δεν είναι μια εφάπαξ συζήτηση. Λειτουργεί καλύτερα με παρακολούθηση, επανέλεγχο και προσαρμογές με την πάροδο του χρόνου. Οι ψυχίατροι δεν δίνουν απλώς φάρμακα και φεύγουν — ελέγχουν αν και πώς λειτουργούν.

Αλλά για να συμβεί αυτό, το σύστημα πρέπει να το υποστηρίζει.

Για τους ασθενείς με χαμηλή ενέργεια, κόπωση και απελπισία, η άσκηση με έναν προπονητή, η συμμετοχή σε μια ομάδα ή οι τακτικές επισκέψεις δημιουργούν υπευθυνότητα που βελτιώνει την συνέπεια.

Οι δοκιμές στην ενημερωμένη ανασκόπηση Cochrane το επιβεβαιώνουν, με τις πιο αποτελεσματικές παρεμβάσεις να παρέχονται ως δομημένα, εποπτευόμενα προγράμματα, συχνά σε ομάδες, και όχι ως συμβουλές του τύπου «να είστε πιο δραστήριοι». Όταν τα προσωπικά κίνητρα δεν επαρκούν, η υπευθυνότητα δίνει στους ανθρώπους την κοινωνική υποστήριξη για να εμφανιστούν, τουλάχιστον στην αρχή.

«Οι άνθρωποι τείνουν να εμφανίζονται όταν κάποιος τους περιμένει», λέει ο Ράισον. «Αυτού του είδους η θετική ‘πίεση’ από τους άλλους μπορεί να κάνει τεράστια διαφορά».

Τι προγράμματα είναι ήδη σε λειτουργία

Υπάρχουν χώρες όπου ήδη εφαρμόζονται επιστημονικά συστήματα άσκησης κατά της κατάθλιψης, με τις σκανδιναβικές χώρες στην Ευρώπη να ξεχωρίζουν.

Η Σουηδία θεωρείται πρωτοπόρος με το σύστημα Physical Activity on Prescription (PAP) ή FaR. Οι γιατροί μπορούν να συνταγογραφούν εξατομικευμένη άσκηση ως μέρος της θεραπείας, συμπεριλαμβανομένων ψυχικών διαταραχών όπως η κατάθλιψη.

Στη Νορβηγία, οι εθνικές κατευθυντήριες οδηγίες αναφέρουν ότι η εξατομικευμένη και εποπτευόμενη φυσική δραστηριότητα πρέπει να αποτελεί μέρος της θεραπείας της κατάθλιψης, είτε μόνη της σε ήπιες περιπτώσεις είτε σε συνδυασμό με ψυχοθεραπεία ή φάρμακα.

Στη Δανία εφαρμόζονται προγράμματα παραπομπής ή συνταγοράφησης άσκησης, ενώ οι δανικές ιατρικές οδηγίες αναγνωρίζουν τη σημασία της άσκησης στις ψυχικές διαταραχές.

Η Φινλανδία διαθέτει προγράμματα παραπομπής σε φυσική δραστηριότητα στο πλαίσιο της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι εθνικές κατευθυντήριες γραμμές προτείνουν εποπτευόμενη ομαδική άσκηση — 45-60 λεπτά, τρεις φορές την εβδομάδα για 10-14 εβδομάδες — για ήπια έως μέτρια κατάθλιψη. Η ομαδική άσκηση γίνεται αποδεκτή ως πρώτη επιλογή μαζί με τη φαρμακευτική αγωγή και την ψυχοθεραπεία σε αυτές τις κατευθυντήριες γραμμές.

Οι Ολλανδία, Βέλγιο, Ισπανία, Πορτογαλία και Γερμανία συμμετείχαν ή υιοθέτησαν παραλλαγές των ευρωπαϊκών προγραμμάτων «Physical Activity on Prescription».

Εκτός Ευρώπης, η Αυστραλία προχωράει ακόμη πιο μακριά. Οι κατευθυντήριες γραμμές της αναγνωρίζουν την τακτική άσκηση — είτε αερόβια είτε δύναμης είτε συνδυαστική — ως θεραπεία πρώτης γραμμής, ισοδύναμη με τη φαρμακευτική αγωγή ή την ψυχοθεραπεία.

Στην Ελλάδα, αν και η άσκηση συνιστάται συχνά προφορικά, σπάνια εντάσσεται θεσμικά στη θεραπευτική πρακτική της ψυχικής υγείας.

Της Cara Michelle Miller

Η Κίνα σφίγγει τον έλεγχο στις αγορές ενώ η Huawei επιταχύνει την τεχνολογική αυτονόμηση

Από

Η κινεζική οικονομία βρίσκεται και πάλι στο επίκεντρο της διεθνούς ανησυχίας, καθώς το Πεκίνο εντείνει τον έλεγχο στις χρηματοπιστωτικές ροές και ταυτόχρονα προωθεί επιθετικά την εγχώρια τεχνολογική ανάπτυξη, ιδιαίτερα στον στρατηγικό τομέα των ημιαγωγών.

Σύμφωνα με αναφορές που παρουσιάστηκαν στην εκπομπή «China in Focus» του NTD (αδελφό μέσο της Epoch Times), ένας από τους κορυφαίους διευθύνοντες συμβούλους της Κίνας έχασε περίπου 1,7 δισεκατομμύρια δολάρια μέσα σε μία μόνο ημέρα, εν μέσω έντονης αναταραχής στις αγορές και αυξημένων ανησυχιών για την πορεία της κινεζικής οικονομίας.

Την ίδια στιγμή, οι κινεζικές αρχές φέρονται να αυστηροποιούν τους περιορισμούς για επενδύσεις στο εξωτερικό, καλώντας εκατομμύρια επενδυτές να απομακρυνθούν από ξένες αγορές και επενδυτικά προϊόντα. Οι κινήσεις αυτές ερμηνεύονται από αναλυτές ως προσπάθεια περιορισμού της εκροής κεφαλαίων και ενίσχυσης του ελέγχου του Κομμουνιστικού Κόμματος πάνω στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Απαντώντας στην έκκληση του Κινέζου ηγέτη Σι Τζινπίνγκ για υπομονή, οι επενδυτές έχουν σχεδόν ξεπουλήσει κινεζικές μετοχές αξίας 7, 4 δισεκατομμυρίων δολαρίων, παρά τις υποσχέσεις του κρατικού συμβουλίου για ένα καλύτερο επενδυτικό περιβάλλον. Το σύστημα συναλλαγών Stock Connect του Χονγκ Κονγκ δημοσίευσε αυτά τα δεδομένα.

Οι εξελίξεις  αυτές προκάλεσαν νέο κύμα αβεβαιότητας στις διεθνείς αγορές, με επενδυτές  να ανησυχούν για πιθανές επιπτώσεις στο παγκόσμιο εμπόριο, στις αλυσίδες εφοδιασμού και στη σταθερότητα του κινεζικού χρηματοπιστωτικού τομέα.

Η Huawei στο επίκεντρο της τεχνολογικής αντιπαράθεσης

Παράλληλα, η Huawei ανακοίνωσε φιλόδοξο σχέδιο για την ανάπτυξη προηγμένων υπολογιστικών τσιπ μέσα στην επόμενη πενταετία, παρά τις αμερικανικές κυρώσεις και τους περιορισμούς στις εξαγωγές τεχνολογίας προς την Κίνα.

Η εταιρεία επιδιώκει να μειώσει την εξάρτηση της Κίνας από δυτικούς προμηθευτές ημιαγωγών και να ενισχύσει την αυτάρκεια της χώρας σε τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης και υπολογιστικών υποδομών.

Οι δηλώσεις στελεχών της Nvidia υπογραμμίζουν την επιρροή της Huawei στην κινεζική αγορά. Ο διευθύνων σύμβουλος της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ [Jensen Huang], δήλωσε πρόσφατα ότι οι αμερικανικοί περιορισμοί ουσιαστικά «παρέδωσαν» μεγάλο μέρος της αγοράς τεχνητής νοημοσύνης της Κίνας στη Huawei.

Αναλυτές εκτιμούν ότι οι αμερικανικές κυρώσεις, αντί να ανακόψουν την κινεζική τεχνολογική πρόοδο, επιτάχυναν τις προσπάθειες του Πεκίνου για δημιουργία ανεξάρτητης εφοδιαστικής αλυσίδας στον κρίσιμο τομέα των ημιαγωγών.

Η γεωπολιτική διάσταση της τεχνολογίας

Η αντιπαράθεση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Κίνας για την τεχνολογική υπεροχή έχει πλέον μετατραπεί σε κεντρικό στοιχείο της παγκόσμιας γεωπολιτικής. Οι ημιαγωγοί θεωρούνται στρατηγικής σημασίας τόσο για την οικονομία όσο και για την άμυνα, με την Ουάσιγκτον να επιδιώκει τον περιορισμό της κινεζικής πρόσβασης σε προηγμένες τεχνολογίες.

Ωστόσο το Πεκίνο συνεχίζει να επενδύει τεράστια κεφάλαια στην εγχώρια καινοτομία, επιδιώκοντας να δημιουργήσει ένα πλήρως αυτάρκες τεχνολογικό οικοσύστημα. Η Huawei αποτελεί βασικό πυλώνα αυτής της στρατηγικής, ιδιαίτερα στους τομείς των τηλεπικοινωνιών, της τεχνητής νοημοσύνης και των προηγμένων επεξεργαστών.

Οι εξελίξεις αυτές ενδέχεται να καθορίσουν όχι μόνο το μέλλον της κινεζικής οικονομίας αλλά και τη νέα ισορροπία δυνάμεων στην παγκόσμια τεχνολογική βιομηχανία.

 Νέες αναφορές για συλλήψεις ασκουμένων του Φάλουν Γκονγκ και διεθνής ανησυχία για την εξαναγκαστική αφαίρεση οργάνων στην Κίνα

Από

Σύμφωνα με το Minghui.org, τον Μάρτιο και τον Απρίλιο 2026, στην Κίνα, καταγράφηκαν 787 συλλήψεις/οχλήσεις ασκουμένων του Φάλουν Γκονγκ εξαιτίας της πίστης τους. Την ίδια περίοδο, στις Ηνωμένες Πολιτείες, το Κογκρέσο και η Επιτροπή Κογκρέσου και Εκτελεστικής Εξουσίας για την Κίνα [Congressional-Executive Commission on China – CECC] πραγματοποίησαν ακρόαση σχετικά με τις εξαναγκαστικές αφαιρέσεις οργάνων που οργανώνονται από το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας (ΚΚΚ), με ομιλητές να επισημαίνουν ότι φυλακισμένοι συνείδησης — κυρίως ασκούμενοι του Φάλουν Γκονγκ και Ουιγούροι — παραμένουν στο στόχαστρο αυτής της πρακτικής.

Τα δύο δημοσιεύματα παρουσιάζουν δύο πλευρές της ίδιας δίωξης: από τη μία, τη συστηματική καταστολή ασκουμένων του Φάλουν Γκονγκ μέσα στην Κίνα μέσω συλλήψεων, παρακολούθησης, παρενοχλήσεων, ερευνών σε σπίτια, φυλάκισης και κράτησης σε κέντρα πλύσης εγκεφάλου· από την άλλη, τις διεθνείς καταγγελίες ότι η καταστολή αυτή συνδέεται και με ένα ευρύτερο σύστημα εξαναγκαστικών αφαιρέσεων οργάνων από φυλακισμένους συνείδησης.

Εκατοντάδες περιπτώσεις συλλήψεων και παρενόχλησης μέσα σε δύο μήνες

Σύμφωνα με το Minghui, οι 787 περιπτώσεις που αναφέρθηκαν για τον Μάρτιο και τον Απρίλιο του 2026 περιελάμβαναν 400 συλλήψεις και 387 περιστατικά παρενόχλησης. Σε 170 περιπτώσεις, τα σπίτια ασκουμένων λεηλατήθηκαν ή ερευνήθηκαν από τις αρχές, ενώ 15 ασκούμενοι μεταφέρθηκαν σε κέντρα πλύσης εγκεφάλου. Το Minghui σημειώνει ότι ορισμένα περιστατικά είχαν συμβεί παλαιότερα, αλλά αναφέρθηκαν με καθυστέρηση λόγω της λογοκρισίας στην Κίνα, η οποία δυσκολεύει τη συλλογή, επαλήθευση και δημοσίευση πληροφοριών εγκαίρως.

Οι αναφορές προέρχονταν από 24 επαρχίες, αυτόνομες περιοχές ή δήμους υπό κεντρική διοίκηση. Η επαρχία Σάντονγκ είχε τον μεγαλύτερο αριθμό συνδυασμένων περιστατικών, με 175 περιπτώσεις· ακολουθούν η Λιαονίνγκ με 98 και η Χεμπέι με 96. Πληροφορίες σχετικά με την ηλικία των θυμάτων ήταν διαθέσιμες σε 138 περιπτώσεις. Όπως καταγράφηκε, υπήρχαν 56 άτομα ηλικίας 70-79 ετών, 14 άτομα άνω των 80 ετών και δύο άτομα άνω των 90, γεγονός που δείχνει ότι ακόμη και οι ηλικιωμένοι γίνονται στόχοι της δίωξης.

Προπαγάνδα σε σχολεία και παρακολούθηση κατά τις «Δύο Συνόδους»

Το Minghui ανέφερε επίσης εκστρατεία προπαγάνδας στην πόλη Μπαοντίνγκ της επαρχίας Χεμπέι, η οποία ξεκίνησε στις 18 Δεκεμβρίου 2025 από την Επιτροπή Πολιτικών και Νομικών Υποθέσεων και το Συμβούλιο Εκπαίδευσης. Αν και η εκστρατεία δεν κατονομάζει ρητά το Φάλουν Γκονγκ, οι ασκούμενοι στην περιοχή αντιλήφθηκαν ότι στόχευε εκείνους.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, σχεδόν 2.000 σχολεία — από δημοτικά μέχρι πανεπιστήμια — στην Μπαοντίνγκ και στις υπαγόμενες κομητείες της συμμετείχαν στην εκστρατεία. Οι μαθητές κλήθηκαν να παρακολουθήσουν την τελετή έναρξης, να δουν προπαγανδιστικά βίντεο, να συμμετάσχουν σε υπογραφές και διαγωνισμούς γνώσεων με θεματολογία «κατά των αιρέσεων», καθώς και να πάρουν υλικό στο σπίτι τους. Οι γονείς, σύμφωνα με την αναφορά, λάμβαναν επίσης προπαγανδιστικό περιεχόμενο μέσω κοινωνικών δικτύων.

Κατά τη διάρκεια των «Δύο Συνόδων» του ΚΚΚ, από τις 4 έως τις 12 Μαρτίου 2026, ασκούμενοι στο Πεκίνο παρακολουθούνταν σε 24ωρη βάση έξω από τα κτίρια όπου κατοικούσαν. Όποτε έβγαιναν από τα σπίτια τους, δύο άτομα τους ακολουθούσαν και ανέφεραν την τοποθεσία τους μέσω κινητού τηλεφώνου. Η επιχείρηση, σύμφωνα με το Minghui, διήρκεσε 15 ημέρες, από τις 27 Φεβρουαρίου έως τις 13 Μαρτίου.

Ηλικιωμένοι ασκούμενοι στο στόχαστρο

Ανάμεσα στις περιπτώσεις που καταγράφονται είναι και εκείνη της 86χρονης Λούο Σουχουά από την πόλη Σινσιάνγκ της επαρχίας Χενάν. Στις 13 Μαρτίου 2026, αστυνομικοί φέρονται να εισέβαλαν στο σπίτι της και προσπάθησαν να τη συλλάβουν. Επειδή αντιστάθηκε στη σύλληψη, κάλεσαν ασθενοφόρο και τη μετέφεραν μέσα σε αυτό. Οι αρχές ισχυρίστηκαν ότι είχε «σκιά στον πνεύμονα» και την πήγαν σε νοσοκομείο λοιμωδών νοσημάτων, απειλώντας την ότι θα τη στείλουν στη φυλακή μετά τη θεραπεία.

Σε άλλη περίπτωση, αστυνομικοί στην Τσονγκτσίνγκ προσέλαβαν κλειδαρά για να εισβάλουν στο σπίτι της 77χρονης χήρας Σου Μινγκτζίν. Τον Φεβρουάριο του 2026, οι αστυνομικοί έσπασαν την πόρτα, ερεύνησαν το σπίτι της για περισσότερο από μία ώρα και κατάσχεσαν όλα τα βιβλία του Φάλουν Γκονγκ που βρήκαν, τη φωτογραφία του ιδρυτή του Φάλουν Γκονγκ Λι Χονγκτζί και άλλα προσωπικά αντικείμενα. Τον Απρίλιο, σύμφωνα πάντα με το Minghui, επέστρεψαν, εισέβαλαν ξανά στο σπίτι της, τη συνέλαβαν και την πήγαν στο αστυνομικό τμήμα. Εκεί, φέρονται να πήραν φωτογραφίες, δακτυλικά αποτυπώματα και δείγμα αίματος παρά τη θέλησή της.

Άλλη υπόθεση αφορά την 75χρονη Ζόου Χουαλάν, επίσης από την Τσονγκτσίνγκ, η οποία συνελήφθη στις 6 Μαρτίου 2026 επειδή μίλησε σε τοπικό αξιωματούχο για το Φάλουν Γκονγκ. Η εισαγγελία εξέδωσε επίσημο ένταλμα σύλληψης στις 18 Μαρτίου. Σύμφωνα με το Minghui, η κα Ζόου είχε ήδη περάσει σχεδόν έντεκα χρόνια σε καταναγκαστικά έργα, φυλακές και κέντρα κράτησης για την πίστη της.

Επαναλαμβανόμενη δίωξη και κράτηση μετά την αποφυλάκιση

Το δημοσίευμα του Minghui δείχνει ότι αρκετοί ασκούμενοι δεν αντιμετωπίζουν μεμονωμένα περιστατικά δίωξης, αλλά επαναλαμβανόμενη καταστολή για πολλά χρόνια. Η 65χρονη Χόου Μιλά από τη Γούχαν της επαρχίας Χουμπέι ολοκλήρωσε οκταετή ποινή φυλάκισης στις 19 Απριλίου 2026, αλλά αντί να επιστρέψει στο σπίτι της, μεταφέρθηκε απευθείας σε κέντρο πλύσης εγκεφάλου.

Η οικογένειά της είχε πάει στη Γυναικεία Φυλακή της επαρχίας Χουμπέι για να την παραλάβει, όμως είδε ότι η κα Χόου βρισκόταν ήδη μέσα σε αυτοκίνητο του Κέντρου Πλύσης Εγκεφάλου Γιουσουσάν. Περίπου είκοσι άτομα από τη φυλακή, το κέντρο πλύσης εγκεφάλου και την τοπική επιτροπή δρόμου εμπόδισαν την οικογένεια να την πλησιάσει. Μετά από αντιπαράθεση περίπου μισής ώρας, το προσωπικό του κέντρου απομάκρυνε την κα Χόου. 

Στην επαρχία Λιαονίνγκ, η Ζόου Χαϊγιάν συνελήφθη ξανά στις 28 Φεβρουαρίου 2026, μόλις τέσσερις μήνες αφότου είχε ολοκληρώσει δεύτερη οκταετή ποινή φυλάκισης για την πίστη της στο Φάλουν Γκονγκ. Από το 1999, σύμφωνα με το Minghui, είχε συλληφθεί τουλάχιστον πέντε ακόμη φορές, είχε κρατηθεί σε κέντρα πλύσης εγκεφάλου, είχε φυλακιστεί σε στρατόπεδα καταναγκαστικής εργασίας και είχε καταδικαστεί σε πολυετείς ποινές φυλάκισης.

Κακομεταχείριση υπό κράτηση

Το Minghui αναφέρει επίσης περιστατικά βίας και κακομεταχείρισης υπό κράτηση. Ο Λίου Λινφένγκ, από την πόλη Γουεϊχάι της επαρχίας Σάντονγκ, φέρεται να υποβλήθηκε σε αναγκαστική σίτιση δεκαέξι φορές μέσα σε οκτώ ημέρες, ενώ κρατούνταν για την πίστη του στο Φάλουν Γκονγκ. Αστυνομικοί είχαν εισβάλει στο σπίτι του στις 5 Ιανουαρίου 2026, κατέσχεσαν βιβλία και άλλα αντικείμενα και τον μετέφεραν στο αστυνομικό τμήμα. Την επόμενη ημέρα άρχισε απεργία πείνας σε ένδειξη διαμαρτυρίας.

Σύμφωνα με την αναφορά, στις 9 Ιανουαρίου οι φρουροί τον έδεσαν σε μεταλλική καρέκλα, δύο κρατούμενοι κρατούσαν το κεφάλι του και τον υπέβαλαν σε αναγκαστική σίτιση. Η διαδικασία επαναλαμβανόταν δύο φορές την ημέρα για οκτώ συνεχόμενες ημέρες. Μετά από κάθε φορά, ο κος Λίου ένιωθε υπερβολική ζέστη και δεν μπορούσε να σκεπαστεί όταν κοιμόταν. Υποψιάζεται ότι είχαν προστεθεί άγνωστες ουσίες στο φαγητό.

Σε άλλη περίπτωση, ο 73χρονος Ζανγκ Σουγίν από την πόλη Τσαογιάνγκ της Λιαονίνγκ συνελήφθη τον Δεκέμβριο του 2025 και έκτοτε βρίσκεται σε κέντρο κράτησης. Σύμφωνα με το Minghui, υπέστη ανεξήγητη και γρήγορη απώλεια βάρους και η οικογένειά του ανησυχεί ότι μπορεί να συνεχίζει να υφίσταται βασανιστήρια ή κακομεταχείριση.

Ακρόαση στις ΗΠΑ για τις εξαναγκαστικές αφαιρέσεις οργάνων

Στις 14 Μαΐου 2026, το Κογκρέσο των ΗΠΑ και η CECC πραγματοποίησαν ακρόαση για τις εξαναγκαστικές αφαιρέσεις οργάνων στην Κίνα. Σύμφωνα με το Minghui, οι ομιλητές καταδίκασαν την πρακτική της αφαίρεσης οργάνων από ζωντανούς ανθρώπους, η οποία, όπως είπαν, στοχεύει ασκούμενους του Φάλουν Γκονγκ, Ουιγούρους και άλλους φυλακισμένους συνείδησης.

Ο βουλευτής Κρις Σμιθ, συμπρόεδρος της CECC, χαρακτήρισε την πρακτική αυτή «δολοφονία μεταμφιεσμένη σε ιατρική» και κάλεσε τη Γερουσία των ΗΠΑ να εγκρίνει τον νόμο για τον τερματισμό των εξαναγκαστικών αφαιρέσεων οργάνων [Stop Forced Organ Harvesting Act]. Όπως ανέφερε, το νομοσχέδιο θα ποινικοποιεί την διακίνηση οργάνων που έχουν ληφθεί χωρίς τη συναίνεση του δότη, θα επιβάλλει σοβαρές κυρώσεις στους δράστες, θα απαιτεί αναφορές, θα αρνείται θεωρήσεις εισόδου και θα προβλέπει ποινές έως είκοσι χρόνια φυλάκισης και πρόστιμα έως 1 εκατομμύριο δολάρια για όσους συμμετέχουν σε τέτοιες πράξεις.

Ο πρώην πρέσβης των ΗΠΑ για τη Διεθνή Θρησκευτική Ελευθερία, Σαμ Μπράουνμπακ, δήλωσε ότι οι θρησκευτικές ομάδες που διώκονται από το ΚΚΚ αποτελούν κύριους στόχους της αφαίρεσης οργάνων από ζωντανούς ανθρώπους. Είπε ότι οι ασκούμενοι του Φάλουν Γκονγκ καταγράφονται συστηματικά με βάση βιομετρικούς δείκτες και δολοφονούνται για τα όργανά τους, προσθέτοντας ότι ανάλογη πρακτική εφαρμόζεται και εναντίον Ουιγούρων.

«Σκοτώνονται κατά παραγγελία»

Στην ακρόαση κατέθεσε και ο Γιαν Γεκιέλεκ, συγγραφέας του βιβλίου Killed to Order, ο οποίος χαρακτήρισε το σύστημα αφαίρεσης οργάνων από ζωντανούς ανθρώπους στην Κίνα «συστημικό και βιομηχανοποιημένο». Σύμφωνα με την κατάθεσή του, δεν πρόκειται για συνηθισμένη παράνομη διακίνηση οργάνων, αλλά για κρατικά υποστηριζόμενη θανάτωση πολιτών κατά παραγγελία, προκειμένου να τροφοδοτείται μια βιομηχανία μεταμοσχεύσεων πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Ο Γεκιέλεκ ανέφερε ότι σε ηθικά συστήματα μεταμοσχεύσεων, η αναμονή για συμβατά όργανα μπορεί να διαρκέσει χρόνια, καθώς τα όργανα προέρχονται συνήθως από δυστυχήματα, ενώ πρέπει να υπάρχει και συμβατότητα αίματος και ιστών. Αντιθέτως, στην Κίνα, όπως είπε, οι χρόνοι αναμονής συχνά μετρώνται σε εβδομάδες ή ακόμη και ημέρες.

Σύμφωνα με την κατάθεσή του, μετά την έναρξη της δίωξης του Φάλουν Γκονγκ το 1999, μεγάλοι αριθμοί ασκουμένων που αρνήθηκαν να εγκαταλείψουν την πίστη τους κρατήθηκαν παράνομα. Πολλοί από αυτούς υποβάλλονταν συχνά σε αιματολογικές εξετάσεις, σωματικές εξετάσεις και εξετάσεις οργάνων, όχι για θεραπευτικούς λόγους, αλλά για τη δημιουργία μιας μεγάλης βάσης δεδομένων οργάνων. Όποτε υπήρχε ανάγκη για μεταμόσχευση, εντοπιζόταν ένας συμβατός κρατούμενος και θανατωνόταν κατά παραγγελία, υποστήριξε.

Ο ερευνητής και συγγραφέας Ήθαν Γκάτμαν, ο οποίος έχει ερευνήσει για χρόνια τις αφαιρέσεις οργάνων υπό το ΚΚΚ, κατέθεσε επίσης στην ακρόαση, αναφερόμενος σε μαρτυρίες σύμφωνα με τις οποίες φυλακισμένοι ασκούμενοι του Φάλουν Γκονγκ υποβλήθηκαν σε αιμοληψία και εξετάσεις, και στη συνέχεια εξαφανίστηκαν. Είπε ακόμη ότι παρόμοια περιστατικά έχουν αναφερθεί και σε στρατόπεδα συγκέντρωσης στο Σιντζιάνγκ.

Μια δίωξη που απαιτεί τη διεθνή προσοχή

Τα δύο δημοσιεύματα του Minghui παρουσιάζουν μια εικόνα συνεχιζόμενης και πολύπλευρης δίωξης. Μέσα στην Κίνα, ασκούμενοι του Φάλουν Γκονγκ εξακολουθούν να συλλαμβάνονται, να παρακολουθούνται, να παρενοχλούνται, να κρατούνται και να υφίστανται κακομεταχείριση επειδή αρνούνται να εγκαταλείψουν την πίστη τους. Σε διεθνές επίπεδο, αξιωματούχοι, ερευνητές και μάρτυρες καταγγέλλουν ότι κρατούμενοι συνείδησης αντιμετωπίζονται ως πηγή οργάνων για το σύστημα μεταμοσχεύσεων της Κίνας.

Από τις ηλικιωμένες γυναίκες των οποίων τα σπίτια παραβιάζονται μέχρι τους κρατούμενους που, σύμφωνα με τις μαρτυρίες, εξετάζονται και καταγράφονται ως πιθανοί «δότες», η εικόνα που προκύπτει είναι βαθιά ανησυχητική. Οι ασκούμενοι του Φάλουν Γκονγκ, οι οποίοι ακολουθούν τις αρχές Αλήθεια, Καλοσύνη, Ανεκτικότητα, εξακολουθούν να βρίσκονται στο επίκεντρο της καταστολής του ΚΚΚ.

Καθώς νέες αναφορές συνεχίζουν να έρχονται στο φως και η διεθνής κοινότητα καλείται να αντιμετωπίσει το ζήτημα, η δίωξη του Φάλουν Γκονγκ παραμένει ένα από τα σοβαρότερα ζητήματα θρησκευτικής ελευθερίας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Κίνα.

Πηγή: Minghui.org

Το παρόν άρθρο βασίζεται στα εξής δημοσιεύματα του Minghui:

Reported in March and April 2026: 787 Falun Gong Practitioners Arrested or Harassed for Their Faith, 22 Μαΐου 2026, ανώνυμου ανταποκριτή του Minghui,

CECC Hearing Spotlights CCP’s Forced Organ Harvesting of Prisoners of Conscience, 18 Μαΐου 2026. Της ανταποκρίτριας του Minghui Wang Ying.

Από τους φυλακισμένους συνείδησης στην εποχή της ψηφιακής καταστολής

Από

Στις 28 Μαΐου 1961, μια εφημερίδα έγινε αφετηρία ενός παγκόσμιου κινήματος. Ο Βρετανός δικηγόρος Πήτερ Μπένενσον [Peter Benenson] δημοσίευσε στον Observer έκκληση για τους λησμονημένους φυλακισμένους [«Forgotten Prisoners»], καλώντας ανθρώπους από διαφορετικές χώρες, ιδεολογίες και θρησκείες να υπερασπιστούν όσους κρατούνταν επειδή τόλμησαν να σκεφτούν, να πιστέψουν, να μιλήσουν ή να διαφωνήσουν ειρηνικά. Η Διεθνής Αμνηστία αναγνωρίζει αυτή τη δημοσίευση ως τη μικρή αρχή μιας μεγάλης εκστρατείας, που ξεκίνησε στις 28 Μαΐου 1961 και έδωσε γλώσσα, πρόσωπο και οργάνωση σε μια πανανθρώπινη αγωνία: να μη μένει κανείς μόνος απέναντι στην αυθαιρεσία της εξουσίας. 

Η φράση «φυλακισμένος συνείδησης» δεν ήταν απλώς ένας νομικός όρος. Ήταν μια ηθική επανάσταση. Έλεγε κάτι απλό αλλά βαθύ: ότι ο άνθρωπος δεν εξαντλείται στο σώμα του ούτε υποτάσσεται πλήρως στους μηχανισμούς του κράτους. Υπάρχει μέσα του ένας χώρος που δεν επιτρέπεται να φυλακίζεται: η συνείδηση. Η Διεθνής Αμνηστία ορίζει τον φυλακισμένο συνείδησης ως άνθρωπο που στερείται την ελευθερία του αποκλειστικά λόγω των πεποιθήσεών του ή λόγω διακρίσεων σχετικών με την ταυτότητά του, υπό την προϋπόθεση ότι δεν έχει χρησιμοποιήσει βία ούτε έχει υποκινήσει βία ή μίσος. 

Αυτός ο ορισμός παραμένει συγκλονιστικά επίκαιρος. Διότι κάθε πολιτισμός κρίνεται, τελικά, όχι από τα μνημεία του ούτε από την τεχνολογική του πρόοδο ούτε από τους δείκτες ανάπτυξης, αλλά από τον τρόπο με τον οποίο μεταχειρίζεται εκείνον που διαφωνεί. Η πραγματική δοκιμασία μιας κοινωνίας δεν είναι αν ανέχεται τη συμφωνία· αυτό είναι εύκολο. Η δοκιμασία είναι αν προστατεύει τη διαφωνία. Αν επιτρέπει στον πολίτη να λέει «όχι» χωρίς να μετατρέπεται σε εχθρό. Αν διακρίνει την κριτική από την προδοσία, την πίστη από τον φανατισμό, την ελευθερία από την ασυδοσία.

Στον 20ό αιώνα, ο φυλακισμένος συνείδησης συχνά είχε ένα αναγνωρίσιμο πρόσωπο: ήταν ο συγγραφέας στο κελί, ο ιερέας στην εξορία, ο φοιτητής στο στρατοδικείο, ο εργάτης που συνελήφθη επειδή μοίρασε μια προκήρυξη, ο δημοσιογράφος που αρνήθηκε να σιωπήσει. Η καταστολή είχε υλικότητα: χειροπέδες, φρουρούς, ανακρίσεις, συρματοπλέγματα. Η αδικία μπορούσε να κρυφτεί, αλλά όταν αποκαλυπτόταν είχε εικόνα. Ο κρατούμενος είχε όνομα, ημερομηνία σύλληψης, τόπο κράτησης. Γι’ αυτό και η πρώτη μεγάλη δύναμη της Διεθνούς Αμνηστίας ήταν η ανάκληση από τη λήθη: να γράφονται γράμματα, να δημοσιοποιούνται ονόματα, να πιέζονται κυβερνήσεις, να γίνεται ο άγνωστος κρατούμενος υπόθεση της παγκόσμιας κοινής γνώμης.

Σήμερα, όμως, η καταστολή δεν χρειάζεται πάντοτε κάγκελα. Δεν αρχίζει πάντα με τη σύλληψη. Μπορεί να αρχίζει με την παρακολούθηση. Με ένα κινητό τηλέφωνο που γίνεται μάρτυρας εναντίον του κατόχου του. Με έναν αλγόριθμο που καταγράφει επαφές, μετακινήσεις, αναζητήσεις, φόβους, συνήθειες. Με ένα μήνυμα που δεν πρέπει να σταλεί, επειδή ο αποστολέας ξέρει ή υποψιάζεται ότι κάποιος τον βλέπει. Η πιο αποτελεσματική λογοκρισία δεν είναι πάντοτε εκείνη που κατεβάζει ένα άρθρο. Είναι εκείνη που κάνει τον άνθρωπο να μη γράψει ποτέ το άρθρο.

Η εποχή μας γέννησε έναν νέο τύπο ανελευθερίας: την ψηφιακή καταστολή. Δεν αντικατέστησε τις παλιές μορφές βίας· τις συμπλήρωσε. Σε πολλές χώρες, δημοσιογράφοι, ακτιβιστές, δικηγόροι, υπερασπιστές ανθρωπίνων δικαιωμάτων και πολιτικοί αντίπαλοι δεν αντιμετωπίζουν μόνο απειλές, διώξεις ή φυλακίσεις. Αντιμετωπίζουν και την αόρατη εισβολή στις συσκευές, στα δίκτυα, στις συνομιλίες, στην προσωπική τους σφαίρα. Το Pegasus Project, σύμφωνα με τη Διεθνή Αμνηστία, αποκάλυψε πώς το κατασκοπευτικό λογισμικό Pegasus χρησιμοποιήθηκε για να διευκολύνει παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε μεγάλη κλίμακα, με διαρροή 50.000 αριθμών τηλεφώνων πιθανών στόχων. 

Αυτό που κάποτε απαιτούσε ολόκληρο μηχανισμό παρακολούθησης, σήμερα μπορεί να επιτευχθεί με τεχνικά μέσα που μετατρέπουν το τηλέφωνο σε εργαλείο διαρκούς επιτήρησης. Η ίδια η Διεθνής Αμνηστία έχει επισημάνει ότι η σύγχρονη κατασκοπευτική τεχνολογία μπορεί να μετατρέψει ένα κινητό αφής σε συσκευή παρακολούθησης επί εικοσιτετραώρου βάσεως, ενώ η υπόθεση Pegasus έδειξε στόχευση ακτιβιστών, πολιτικών προσώπων, δημοσιογράφων και δικηγόρων διεθνώς. 

Εδώ βρίσκεται η μεγάλη πρόκληση για τον πολιτισμό μας. Η ελευθερία της συνείδησης δεν απειλείται μόνο όταν κάποιος φυλακίζεται για τις ιδέες του. Απειλείται και όταν ξέρει ότι κάθε ιδέα του μπορεί να καταγραφεί προτού ακόμη εκφραστεί. Απειλείται όταν η ιδιωτικότητα αντιμετωπίζεται ως ύποπτη πολυτέλεια και όχι ως προϋπόθεση ελεύθερης σκέψης. Απειλείται όταν η κοινωνία συνηθίζει την ιδέα ότι «όποιος δεν έχει τίποτα να κρύψει, δεν έχει τίποτα να φοβηθεί». Αυτή η φράση είναι από τις πιο επικίνδυνες της εποχής μας, διότι αντιστρέφει το βάρος της ελευθερίας. Δεν οφείλει ο πολίτης να αποδεικνύει διαρκώς την αθωότητά του. Οφείλει η εξουσία να δικαιολογεί αυστηρά κάθε περιορισμό δικαιώματος.

Η συνείδηση χρειάζεται εσωτερικό χώρο. Χρειάζεται σιωπή, δοκιμή, αμφιβολία, αναζήτηση. Κανένας άνθρωπος δεν σκέφτεται ελεύθερα όταν αισθάνεται ότι βρίσκεται μονίμως μπροστά σε έναν αόρατο ανακριτή. Η επιτήρηση δεν καταγράφει απλώς πράξεις· διαμορφώνει συμπεριφορές. Δεν τιμωρεί μόνο το παρελθόν· προλαμβάνει το μέλλον. Κάνει τον πολίτη προσεκτικό όχι με την έννοια της ευθύνης, αλλά με την έννοια του φόβου. Και μια κοινωνία φοβισμένων ανθρώπων μπορεί να είναι τεχνικά λειτουργική, αλλά δεν είναι πραγματικά ελεύθερη.

Γι’ αυτό τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ψηφιακή εποχή δεν είναι ένα «νέο» θέμα αποκομμένο από την παράδοση. Είναι η συνέχεια της ίδιας αρχής: ότι ο άνθρωπος έχει αξιοπρέπεια πριν από κάθε κρατική, οικονομική ή τεχνολογική χρησιμότητα. Όπως κάποτε η αυθαιρεσία ντυνόταν με τη γλώσσα της «τάξης» και της «εθνικής ασφάλειας», έτσι και σήμερα μπορεί να ντύνεται με τη γλώσσα της «καινοτομίας», της «πρόληψης», της «έξυπνης διακυβέρνησης». Όμως καμία τεχνολογία δεν είναι ηθικά ουδέτερη όταν χρησιμοποιείται χωρίς λογοδοσία. Και κανένα κράτος δεν γίνεται πιο δημοκρατικό επειδή απέκτησε πιο ακριβή μέσα επιτήρησης.

Τα Ηνωμένα Έθνη έχουν προειδοποιήσει ότι χρειάζονται αποτελεσματικοί περιορισμοί στην ψηφιακή παρακολούθηση και αυστηρή αξιολόγηση των επιπτώσεων των τεχνολογιών, συμπεριλαμβανομένης της τεχνητής νοημοσύνης, στα ανθρώπινα δικαιώματα.  Ήδη από το 2022, το Γραφείο του Ύπατου Αρμοστή του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα είχε ζητήσει επείγοντα μέτρα για την αντιμετώπιση της διάδοσης κατασκοπευτικών εργαλείων, επαναλαμβάνοντας την ανάγκη μορατόριουμ στη χρήση και πώληση τέτοιων εργαλείων μέχρι να υπάρξουν επαρκείς εγγυήσεις προστασίας των δικαιωμάτων. 

Η συζήτηση αυτή δεν αφορά μόνο μακρινά αυταρχικά καθεστώτα. Αφορά κάθε κοινωνία που επιτρέπει στην ευκολία να προηγείται της ελευθερίας. Αφορά κάθε πολίτη που δέχεται αδιάφορα την παρακολούθηση επειδή γίνεται σταδιακά, αθόρυβα, με όρους χρήσης που κανείς δεν διαβάζει και με συστήματα που κανείς δεν ελέγχει ουσιαστικά. Αφορά κάθε δημοκρατία που κινδυνεύει να κρατήσει τις εκλογές, τα κοινοβούλια και τους θεσμούς της, αλλά να χάσει το ήθος της ελευθερίας.

Η επέτειος της 28ης Μαΐου μάς θυμίζει ότι η ανθρώπινη αξιοπρέπεια συχνά αρχίζει από μια φαινομενικά μικρή πράξη: μια δημοσίευση, μια υπογραφή, μια επιστολή, μια δημόσια μαρτυρία. Ο Μπένενσον δεν απελευθέρωσε μόνος του τους φυλακισμένους της συνείδησης. Άνοιξε όμως έναν δρόμο. Έδειξε ότι η λήθη είναι σύμμαχος της καταπίεσης και ότι η μνήμη μπορεί να γίνει πράξη αντίστασης. Κάθε όνομα που ανασύρεται από τη σιωπή, κάθε υπόθεση που γίνεται γνωστή, κάθε άνθρωπος που παύει να είναι αόρατος, είναι μια μικρή νίκη του πολιτισμού.

Στην εποχή της ψηφιακής καταστολής, το ίδιο καθήκον επιστρέφει με νέα μορφή. Να δώσουμε ορατότητα όχι μόνο στον φυλακισμένο πίσω από τα κάγκελα, αλλά και στον άνθρωπο που ζει υπό διαρκή παρακολούθηση. Να υπερασπιστούμε όχι μόνο την ελευθερία του λόγου, αλλά και τις προϋποθέσεις του λόγου: την ιδιωτικότητα, την ασφάλεια των επικοινωνιών, τη δυνατότητα ανώνυμης αναζήτησης, τη μη στοχοποίηση της διαφωνίας. Να απαιτήσουμε διαφάνεια από τις κυβερνήσεις, ευθύνη από τις εταιρείες, ανεξάρτητο έλεγχο από τους θεσμούς και παιδεία δικαιωμάτων από την κοινωνία.

Η ελευθερία συνείδησης είναι μέτρο πολιτισμού επειδή αποκαλύπτει τι πιστεύουμε πραγματικά για τον άνθρωπο. Αν τον θεωρούμε πρόσωπο, τότε τον σεβόμαστε και όταν διαφωνεί. Αν τον θεωρούμε απλώς δεδομένο προς επεξεργασία, πληθυσμό προς διαχείριση ή κίνδυνο προς πρόβλεψη, τότε η τεχνολογία γίνεται φυλακή χωρίς τοίχους. Ο πολιτισμός δεν είναι μόνο να μπορούμε να κάνουμε περισσότερα. Είναι να ξέρουμε τι δεν επιτρέπεται να κάνουμε στον άνθρωπο, ακόμη κι όταν μπορούμε.

Εξήντα πέντε χρόνια μετά την έκκληση για τους «λησμονημένους φυλακισμένους», το αίτημα παραμένει το ίδιο: κανένας άνθρωπος να μη διώκεται για την ειρηνική του συνείδηση. Μόνο που σήμερα πρέπει να προσθέσουμε: κανένας άνθρωπος να μη φυλακίζεται με αόρατο τρόπο μέσα στα δεδομένα του, στις συσκευές του, στον φόβο ότι η σκέψη του παρακολουθείται. Η ελευθερία δεν χάνεται πάντα με θόρυβο. Κάποτε χάνεται σιωπηρά, με ένα κλικ, με μια άδεια πρόσβασης, με μια τεχνολογία που κανείς δεν λογοδοτεί για τη χρήση της.

Απέναντι σε αυτό, η απάντηση δεν είναι ο τεχνοφοβικός πανικός. Είναι η δημοκρατική εγρήγορση. Η τεχνολογία μπορεί να υπηρετήσει την ελευθερία, την υγεία, τη γνώση, την επικοινωνία, την αλληλεγγύη, αλλά μόνο όταν υποτάσσεται σε αρχές. Και η πρώτη αρχή είναι ότι ο άνθρωπος δεν είναι αντικείμενο παρακολούθησης, αλλά φορέας αξιοπρέπειας.

Η 28η Μαΐου 1961 μάς κληροδότησε ένα καθήκον μνήμης. Η 28η Μαΐου 2026 μάς καλεί σε ένα καθήκον διάκρισης. Να αναγνωρίσουμε τις νέες φυλακές, ακόμη κι όταν δεν μοιάζουν με φυλακές. Να προστατεύσουμε τη συνείδηση, ακόμη κι όταν η απειλή δεν φορά στολή. Και να θυμηθούμε ότι η ελπίδα γεννιέται κάθε φορά που κάποιος αρνείται να θεωρήσει φυσιολογική την αδικία.