Κυριακή, 12 Ιούλ, 2026

Το ουκρανικό δίκτυο ενέργειας σε άνευ προηγουμένου κρίση λόγω ρωσικών επιθέσεων

Η Ουκρανία αντιμετωπίζει τη δυσκολότερη χειμερινή περίοδο, προειδοποιεί ο Ντένις Σμιχάλ, καθώς οι ρωσικές επιθέσεις πολλαπλασιάζουν τις διακοπές ρεύματος και θέρμανσης

Αντιμέτωπο με μια άνευ προηγουμένου πρόκληση βρίσκεται φέτος τον χειμώνα το ουκρανικό δίκτυο ηλεκτροδότησης, λόγω της κλιμακούμενης ρωσικής βομβαρδιστικής εκστρατείας, όπως δήλωσε στις 16 Ιανουαρίου ο υπουργός Ενέργειας της Ουκρανίας, Ντένις Σμιχάλ. «Κανείς στον κόσμο δεν έχει βρεθεί ποτέ μπροστά σε τέτοια δοκιμασία», τόνισε κατά την ομιλία του στη Βερχόβνα Ράντα, την ουκρανική Βουλή.

Υπογράμμισε ότι οι επιθέσεις αυτές έχουν αφήσει εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες χωρίς φως και θέρμανση για ημέρες, τη στιγμή που η μετεωρολογική υπηρεσία προέβλεπε ότι το βράδυ της 16ης Ιανουαρίου η θερμοκρασία σε αρκετές περιοχές θα έπεφτε στους μείον 23 βαθμούς Κελσίου.

Σύμφωνα με τον Σμιχάλ, «το τελευταίο έτος έχουν καταγραφεί 612 στοχευμένες, συνδυασμένες επιθέσεις κατά του ενεργειακού τομέα. Τώρα η ένταση μόνο αυξάνεται. Οι πλήγματα δεν σταματούν, συμβαίνουν καθημερινά». Επεσήμανε πως δεν έχει απομείνει ούτε μία μονάδα παραγωγής ενέργειας στη χώρα που να μην έχει πληγεί κατά τη διάρκεια του πολέμου, με αποτέλεσμα να χαθούν χιλιάδες μεγαβάτ παραγωγικής δυναμικότητας.

Καθώς το έλλειμμα ενέργειας εντείνεται, ο Σμιχάλ κάλεσε τις επιχειρήσεις να περιορίσουν την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος, απενεργοποιώντας φωτεινές επιγραφές και εξωτερικό διακοσμητικό φωτισμό. «Αν σας περισσεύει ενέργεια, προτιμήστε να τη διαθέσετε στους πολίτες παρά σε λαμπερές διαφημίσεις», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Σε απάντηση στη διαρκώς επιδεινούμενη κατάσταση, η κυβέρνηση ανακοίνωσε έκτακτα μέτρα, περιλαμβανομένης της χαλάρωσης των περιορισμών κυκλοφορίας, ώστε οι πολίτες να έχουν ευκολότερη πρόσβαση στα δημόσια θερμαινόμενα καταφύγια που λειτουργούν οι τοπικές αρχές.

Ο υπουργός τόνισε ότι προτεραιότητα για την ηλεκτροδότηση και τη θέρμανση αποτελούν τα νοσοκομεία, τα σχολεία και άλλες κρίσιμες υποδομές. Συμπλήρωσε πως έχει δοθεί εντολή στους κρατικούς ενεργειακούς φορείς —όπως η Ουκραζαλιζνίτσια (κρατικοί σιδηρόδρομοι), η Ναφτογκάζ (ενεργειακή εταιρεία) και η Ουκρομπορονπρομ (αμυντική βιομηχανία)— να προχωρήσουν άμεσα σε εισαγωγές ηλεκτρικού ρεύματος, ώστε να καλυφθεί τουλάχιστον το 50% των αναγκών τους από το εξωτερικό.

Μετά την ανάληψη των καθηκόντων του Σμιχάλ, ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι επισήμανε ότι οι πιο δύσκολες συνθήκες επικρατούν στο Κίεβο αλλά και στις περιφέρειες της Οδησσού και του Ντνίπρο. Στην ομιλία του στο κοινοβούλιο, ο Σμιχάλ ανέφερε ότι έχει τεθεί σε ισχύ κατάσταση έκτακτης ανάγκης στον ενεργειακό τομέα, παρατηρώντας: «Σε ορισμένες πόλεις και περιοχές, η προετοιμασία για τον χειμώνα απέτυχε. Μέσα στις δύο πρώτες ημέρες εργασίας διαπίστωσα πως πολλά πράγματα παρουσιάζουν εμφανή στασιμότητα».

Στο πλαίσιο των πρωτοβουλιών του, ο Σμιχάλ ζήτησε την άμεση εισαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και επεσήμανε ότι μέχρι τα τέλη του 2026 η Ουκρανία πρέπει να έχει εγκαταστήσει πρόσθετη δυναμικότητα από 2,2 έως 2,7 γιγαβάτ για να καλύψει τις ανάγκες κατανάλωσης.

Όσον αφορά τον εφοδιασμό με φυσικό αέριο, διαβεβαίωσε πως βρίσκεται υπό έλεγχο, καθώς συνεχίζονται τόσο οι εισαγωγές όσο και η εγχώρια παραγωγή παρά τα συνεχή πλήγματα. Ο Σμιχάλ σημείωσε ότι τον Δεκέμβριο σημειώθηκε ρεκόρ εισαγωγών, ξεπερνώντας τους 220.000 τόνους καυσίμων που παραδόθηκαν το 2025 — ποσότητα που αρκεί, όπως είπε, για τουλάχιστον 20 ημέρες μέσης κατανάλωσης.

«Θέλω ειλικρινά να ευχαριστήσω τους εργαζόμενους στον τομέα της ενέργειας, τους μηχανικούς θέρμανσης, τις δημοτικές υπηρεσίες, τους διασώστες και τους αστυνομικούς που συνεχίζουν να φέρνουν αποτελέσματα υπό εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες», κατέληξε ο Σμιχάλ. «Η Ρωσία προσπαθεί να μας λυγίσει μέσω της ενεργειακής τρομοκρατίας. Αντιλαμβανόμαστε πλήρως το εύρος των προκλήσεων και αντιδρούμε άμεσα και αποτελεσματικά».

Σημαντικές προκλήσεις για τον ουκρανικό λαό

Ο Τζέιμι Γουά, αναπληρωτής επικεφαλής της αντιπροσωπείας του Κιέβου της Διεθνούς Ομοσπονδίας Ερυθρού Σταυρού και Ερυθράς Ημισελήνου, σημείωσε στις 16 Ιανουαρίου: «Πρόκειται για κρίσιμη στιγμή. Είναι ο δυσκολότερος χειμώνας από την κλιμάκωση της σύρραξης.

Οι πολικές θερμοκρασίες και η έλλειψη θέρμανσης και ρεύματος επηρεάζουν εκατομμύρια ανθρώπους που ήδη έχουν εξαντληθεί από χρόνια βίας και οικονομικής στενότητας», δήλωσε κατά τη διάρκεια ενημέρωσης στη Γενεύη.

Με πληροφορίες από Associated Press

Ευρωπαϊκά στρατεύματα φτάνουν στη Γροιλανδία — Έκτακτη σύσκεψη συγκαλεί ο Μακρόν

Ευρωπαϊκές στρατιωτικές δυνάμεις άρχισαν να καταφθάνουν στη Γροιλανδία, καθώς παρατείνεται το γεωπολιτικό αδιέξοδο σχετικά με τις φιλοδοξίες του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για το νησί της Αρκτικής.

Ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμμανουέλ Μακρόν, δήλωσε μέσω της πλατφόρμας Χ ότι «γαλλικά στρατεύματα βρίσκονται καθ’ οδόν προς τη Γροιλανδία για να λάβουν μέρος σε στρατιωτική άσκηση που διοργανώνεται από τη Δανία και τη Γροιλανδία, η οποία απολαμβάνει καθεστώς ευρείας αυτονομίας εντός του δανικού βασιλείου».

Ο Μακρόν γνωστοποίησε ότι συγκαλεί έκτακτη συνεδρίαση του αμυντικού συμβουλίου στο Παρίσι, στις 15 Ιανουαρίου, με αντικείμενο αφ’ ενός την πρόθεση του Τραμπ να αποκτήσει τη Γροιλανδία αφ’ ετέρου την αιματηρή καταστολή διαδηλωτών από το καθεστώς του Ιράν.

Σύμμαχες ευρωπαϊκές χώρες ξεκίνησαν επίσης αποστολή στρατευμάτων στην Αρκτική σε ένδειξη υποστήριξης προς τη Δανία και τη Γροιλανδία, που αποτελεί τμήμα του δανικού βασιλείου εδώ και πάνω από έξι αιώνες. Είχε προηγηθεί συνάντηση αξιωματούχων των ΗΠΑ, της Δανίας και της Γροιλανδίας, κατά την οποία συζητήθηκαν οι διαφορετικές θέσεις για το μέλλον του πλούσιου σε ορυκτά και στρατηγικά τοποθετημένου νησιού.

Ο Μακρόν διευκρίνισε στις 14 Ιανουαρίου: «Κατόπιν αιτήματος της Δανίας, αποφάσισα υπέρ της συμμετοχής της Γαλλίας στις κοινές ασκήσεις που διοργανώνουν η Δανία και η Γροιλανδία. Τα πρώτα γαλλικά στρατιωτικά τμήματα βρίσκονται ήδη καθ’ οδόν και θα ακολουθήσουν κι άλλα».

Ο υπουργός Εξωτερικών της Δανίας Λαρς Λόκκε Ράσμουσσεν και η υπουργός Εξωτερικών της Γροιλανδίας Βίβιαν Μότσφελτ μιλούν σε συνέντευξη Τύπου στην πρεσβεία της Δανίας στην Ουάσιγκτον, στις 14 Ιανουαρίου 2026. (John McDonnell /AP Photo)

 

Επιχείρηση «Αρκτική Αντοχή»  

Σύμφωνα με τον πρέσβη της Γαλλίας για τους πολικούς κύκλους και τις θαλάσσιες υποθέσεις, Ολιβιέ Πουάβρ ντ’ Αρβόρ, η πρώτη ομάδα Γάλλων στρατιωτών που στάλθηκε αριθμεί περί τα δεκαπέντε άτομα, τα οποία «ειδικεύονται σε ορεινές επιχειρήσεις και συμβάλλουν στην προετοιμασία της άσκησης με την ονομασία ‘Επιχείρηση Αρκτική Αντοχή’».

Και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Νορβηγία, η Σουηδία και οι Κάτω Χώρες, αποστέλλουν συμβολικό αριθμό στρατιωτών από τις 14 Ιανουαρίου ή έχουν δεσμευτεί να το πράξουν μέσα στις επόμενες ημέρες. Η Γερμανία, συγκεκριμένα, θα στείλει αναγνωριστική ομάδα δεκατριών ατόμων στις 15 Ιανουαρίου, όπως ανακοίνωσε το γερμανικό υπουργείο Άμυνας.

Δεν συμμετέχουν όλοι οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι της Δανίας στη στρατιωτική επιχείρηση. Η Πολωνία, όπως ανέφερε ο πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ στις 15 Ιανουαρίου, δεν θα αποστείλει δυνάμεις στη Γροιλανδία. Επισήμως, οι μετακινήσεις στρατευμάτων αποσκοπούν στην επίδειξη ευρωπαϊκής ενότητας και στην αποστολή μηνύματος στον Τραμπ πως η ασφάλεια της Αρκτικής εξασφαλίζεται καλύτερα μέσα από τη συνεργασία των συμμάχων του ΝΑΤΟ, παρά μέσω μονομερούς οικειοποίησης της Γροιλανδίας.

Η Κοπεγχάγη ανακοίνωσε ότι ενισχύει τη στρατιωτική της παρουσία στη Γροιλανδία με τη συμμετοχή συμμαχικών χωρών του ΝΑΤΟ, αμέσως μετά τη συνάντηση των ΥΠΕΞ της Δανίας και της Γροιλανδίας με Αμερικανούς αξιωματούχους στις 14 Ιανουαρίου, στην Ουάσιγκτον.

Την ίδια μέρα, στρατιωτικό αεροσκάφος της δανικής Πολεμικής Αεροπορίας προσγειώθηκε στο αεροδρόμιο της Νουούκ και παρατηρήθηκε αποβίβαση στρατιωτικών. Ο υπουργός Εξωτερικών της Δανίας, Λαρς Λόκε Ράσμουσεν, ανέφερε την Τετάρτη ότι «περίπου 200 Αμερικανοί στρατιώτες βρίσκονται σήμερα στη Γροιλανδία».

Δανέζικα στρατεύματα επί της φρεγάτας Niels Juel κατά τη διάρκεια ταξιδιού στη Γροιλανδία, τον Ιούνιο του 2020. (Iben Valery/Δανικό Υπουργείο Άμυνας)

 

Βαθιά διαφωνία

Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέττε Φρέντρικσεν, δήλωσε στις 15 Ιανουαρίου: «Η αμερικανική φιλοδοξία για τον έλεγχο της Γροιλανδίας παραμένει ακέραια», προσθέτοντας πως πρόκειται για θεμελιώδη διαφωνία. «Αυτό, ασφαλώς, είναι σοβαρό, γι’ αυτό και θα προσπαθήσουμε να αποτρέψουμε ένα τέτοιο ενδεχόμενο».

Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες χρειάζονται τον έλεγχο του νησιού για την ασφάλεια της Αρκτικής και να αξιοποιήσουν τους ορυκτούς πόρους της, ιδιαίτερα καθώς αυξάνεται το ενδιαφέρον Μόσχας και Πεκίνου.

Η στρατηγική θέση της Γροιλανδίας μεταξύ Βόρειας Αμερικής και Ευρώπης την καθιστά επίσης κομβικό σημείο για το αμερικανικό σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας. Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζ. Ντ. Βανς και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο φιλοξένησαν τον Ράσμουσσεν και την υπουργό Εξωτερικών της Γροιλανδίας Βίβιαν Μότσφελτ στον Λευκό Οίκο, στις 14 Ιανουαρίου, για συζητήσεις.

Μετά τη συνάντηση, οι δύο ΥΠΕΞ ανακοίνωσαν σύσταση κοινής ομάδας εργασίας με τις ΗΠΑ, με στόχο τον συντονισμό για το μέλλον της Αρκτικής νήσου, όπου ζουν λιγότεροι από 57.000 κάτοικοι, κυρίως αυτόχθονες Ινουίτ. Αργότερα, σε συνέντευξη Τύπου έξω από την πρεσβεία της Δανίας, ο Ράσμουσσεν μίλησε για ειλικρινή αλλά και παραγωγική συζήτηση ανάμεσα στα εμπλεκόμενα μέρη, αναγνωρίζοντας ωστόσο πως οι διαφορές παραμένουν. Οι αρχές της Γροιλανδίας επανέλαβαν εμφατικά πως το νησί — το μεγαλύτερο στον κόσμο — δεν είναι προς πώληση. 

Η Γροιλανδία έχει πάψει να θεωρείται αποικία της Δανίας από το 1953, οπότε και εντάχθηκε πλήρως στο δανικό βασίλειο, ενώ το 1979 απέκτησε καθεστώς αυτοδιοίκησης. Οι Γροιλανδοί διαθέτουν πλήρη δανική υπηκοότητα, κάτι που διασφαλίζει τα δικαιώματά τους στην ΕΕ, αν και η Γροιλανδία δεν αποτελεί κράτος-μέλος και καλύπτεται στρατιωτικά από το ΝΑΤΟ ως μέρος της Δανίας.

Από το 2009, το δικαίωμα της Γροιλανδίας στην ανεξαρτησία έχει αναγνωρισθεί διεθνώς, ενώ σε δημοσκόπηση του Ιανουαρίου 2025, η πλειονότητα των κατοίκων δήλωσε υπέρ της πλήρους αυτονομίας. Μόλις το 6% προτιμά την ένταξη στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ένα μεταγωγικό αεροσκάφος Airbus A400M της Γερμανικής Πολεμικής Αεροπορίας προσγειώνεται στην αεροπορική βάση Wunstorf στην περιοχή του Αννόβερου, στη Γερμανία, στις 15 Ιανουαρίου 2026, καθώς στρατεύματα από χώρες του ΝΑΤΟ μεταβαίνουν στη Γροιλανδία. (Moritz Frankenberg/dpa μέσω AP)

 

Μόνιμη στρατιωτική παρουσία

Ο Δανός υπουργός Άμυνας, Τρόελς Λουντ Πόουλσεν, σημείωσε στις 15 Ιανουαρίου ότι στόχος της αποστολής είναι η δημιουργία μόνιμης στρατιωτικής παρουσίας με ενισχυμένη δανική συμμετοχή, σύμφωνα με δανικά μέσα ενημέρωσης. Γνωστοποίησε ότι στρατιώτες διαφόρων χωρών του ΝΑΤΟ θα μετακινούνται στη Γροιλανδία σε συστήματα εναλλασσόμενων αποστολών.

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες αμφισβητούν τις επανειλημμένες διακηρύξεις του Τραμπ περί αμερικανικού δικαιώματος διεκδίκησης της Γροιλανδίας για λόγους στρατηγικής και ασφάλειας. Σε κοινή ανακοίνωση, στις 6 Ιανουαρίου, οι ηγέτες της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Πολωνίας, της Ισπανίας και του Ηνωμένου Βασιλείου τόνισαν ότι το νησί ανήκει πρωτίστως στο λαό του.

Ξεχωριστή ανακοίνωση εξέδωσαν οι σκανδιναβικές χώρες — Δανία, Φινλανδία, Ισλανδία, Νορβηγία και Σουηδία — στις 5 Ιανουαρίου, υπογραμμίζοντας τη δέσμευσή τους για την ασφάλεια της Αρκτικής και την κυριαρχία της Δανίας στη Γροιλανδία.

Η σημαία της Γροιλανδίας κυματίζει έξω από το Νουούκ της Γροιλανδίας, στις 4 Μαΐου 2025. (John Fredricks/The Epoch Times)

 

Η αναφορά Τραμπ στον «Χρυσό Θόλο»

Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, στις 14 Ιανουαρίου, λίγο πριν τη συνάντηση στον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ επανέλαβε τη σημασία που αποδίδει στη Γροιλανδία για την ασφάλεια των ΗΠΑ. Έγραψε: «Είναι ζωτικής σημασίας για τον Χρυσό Θόλο που κατασκευάζουμε», αναφερόμενος στο υπό σχεδίαση αντιπυραυλικό σύστημα. Συμπλήρωσε: «Το ΝΑΤΟ θα έπρεπε να ανοίξει τον δρόμο ώστε να την αποκτήσουμε. Αν δεν είμαστε εμείς, τότε θα το κάνει η Ρωσία ή η Κίνα».

Η Ρωσία, μέσω της πρεσβείας της στο Βέλγιο, χαρακτήρισε τις δηλώσεις περί ρωσικής και κινεζικής απειλής για τη Γροιλανδία ως πρόσχημα για προώθηση αντιανατολικής ατζέντας.

Ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας, Γενς Φρέντρικ Νίλσεν, σε ανάρτησή του στο Facebook, στις 15 Ιανουαρίου, σημείωσε πως οι κάτοικοι της Γροιλανδίας δεν επιθυμούν να κυβερνηθούν από ούτε να ανήκουν στις ΗΠΑ, τονίζοντας ότι το νησί θα παραμείνει μέρος της Δανίας και της συμμαχίας του ΝΑΤΟ. «Τώρα δεν είναι η ώρα για εσωτερικές διενέξεις, αλλά για ενότητα, ειρήνη και υπευθυνότητα. Παρακολουθώ στενά τις εξελίξεις και βρίσκομαι στο πλευρό σας για το μέλλον της Γροιλανδίας», δήλωσε.

Ο Γιούνο Μπέρτελσεν, βουλευτής του κόμματος Nalerak, που υποστηρίζει σθεναρά την ανεξαρτησία, επεσήμανε πως το σημαντικότερο για τους Γροιλανδούς είναι η άμεση εκπροσώπηση στη συνάντηση του Λευκού Οίκου και η έναρξη διπλωματικού διαλόγου. «Μία σχέση με τις ΗΠΑ θα είναι προς όφελος τόσο των Γροιλανδών όσο και των Αμερικανών και είναι καίριας σημασίας για την ασφάλεια και σταθερότητα της Αρκτικής και της δυτικής συμμαχίας», είπε.

Με πληροφορίες από τα Reuters και Associated Press

Ο Τραμπ ανακοινώνει τη συγκρότηση του Συμβουλίου Ειρήνης για τη Γάζα

Τη δημιουργία του Συμβουλίου Ειρήνης για τη Γάζα ανακοίνωσε στις 15 Ιανουαρίου ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, με αφορμή την έναρξη της δεύτερης φάσης της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ισραήλ και της τρομοκρατικής οργάνωσης Χαμάς, υπό την αιγίδα των ΗΠΑ.

«Είναι μεγάλη μου τιμή να ανακοινώσω τη συγκρότηση του Συμβουλίου Ειρήνης», δήλωσε ο Τραμπ μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα Truth Social. «Τα μέλη του συμβουλίου θα ανακοινωθούν σύντομα, αλλά μπορώ να πω με βεβαιότητα ότι πρόκειται για το σημαντικότερο και πιο διακεκριμένο συμβούλιο που έχει συγκροτηθεί ποτέ, σε οποιονδήποτε τόπο, οποιαδήποτε στιγμή».

Πρόεδρος του Συμβουλίου θα είναι ο ίδιος ο Τραμπ, το οποίο αναλαμβάνει την εποπτεία μιας παλαιστινιακής τεχνοκρατικής επιτροπής με αρμοδιότητα τη διοίκηση της Λωρίδας της Γάζας. Σε ξεχωριστή ανάρτηση, ο Τραμπ δήλωσε ότι στηρίζει τη νεοσυσταθείσα τεχνοκρατική επιτροπή που θα διοικήσει τη Γάζα κατά τη μεταβατική περίοδο, καθώς το ειρηνευτικό σχέδιο των ΗΠΑ εισέρχεται επίσημα στη δεύτερη φάση του.

«Ως πρόεδρος του Συμβουλίου Ειρήνης, στηρίζω τη νεοδιορισμένη παλαιστινιακή τεχνοκρατική κυβέρνηση, την Εθνική Επιτροπή Διοίκησης της Γάζας, με τη στήριξη του ανώτερου εκπροσώπου του συμβουλίου, ώστε να διαχειριστεί τη Γάζα στη μεταβατική περίοδο. Οι Παλαιστίνιοι αυτοί ηγέτες παραμένουν αμετακίνητα προσηλωμένοι σε ένα ειρηνικό μέλλον», τόνισε ο Τραμπ.

Ο πρόεδρος ανέφερε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεργαστούν με την Αίγυπτο, την Τουρκία και το Κατάρ για την επίτευξη συμφωνίας αποστρατικοποίησης, που απαιτεί από τη Χαμάς να παραδώσει το σύνολο του οπλισμού της και να διαλύσει το δίκτυο τούνελ που διαθέτει.

«Η Χαμάς πρέπει άμεσα να σεβαστεί τις δεσμεύσεις της, συμπεριλαμβανομένης της επιστροφής της τελευταίας σορού στο Ισραήλ, και να προχωρήσει χωρίς καθυστέρηση στην πλήρη αποστρατικοποίηση», ανέφερε ο Τραμπ. «Όπως έχω ξαναπεί, μπορούν να το πετύχουν εύκολα ή δύσκολα. Ο λαός της Γάζας έχει υποφέρει αρκετά. Η ώρα είναι τώρα».

Το ειρηνευτικό σχέδιο για τη Γάζα ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2025 και η γενικότερη στρατηγική προβλέπει τρεις φάσεις, με στόχο την υλοποίηση του σχεδίου 20 σημείων που παρουσίασε ο Τραμπ τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους. Ο προεδρικός απεσταλμένος για την ειρήνη, Στιβ Γουίτκοφ, δήλωσε στις 14 Ιανουαρίου ότι η δεύτερη φάση θα αφορά την πλήρη αποστρατικοποίηση και ανοικοδόμηση της Γάζας. Προειδοποίησε μάλιστα πως, αν η Χαμάς δεν τηρήσει τις υποχρεώσεις της, θα αντιμετωπίσει σοβαρές συνέπειες.

Από τον Οκτώβριο, Ισραήλ και Χαμάς αλληλοκατηγορούνται για παραβιάσεις της κατάπαυσης του πυρός. Η πρώτη φάση της συμφωνίας προέβλεπε την απελευθέρωση όλων των Ισραηλινών ομήρων, ζωντανών και νεκρών, που κρατούσε η Χαμάς. Μέχρι σήμερα, η οργάνωση έχει επιστρέψει τις σορούς 27 από τους 28 νεκρούς ομήρους.

Ο στρατός του Ισραήλ εξαπέλυσε στρατιωτική επιχείρηση στη Γάζα αφότου μαχητές της Χαμάς πραγματοποίησαν ευρείας κλίμακας επιθέσεις στη νότια περιοχή του Ισραήλ, στις 7 Οκτωβρίου 2023. Περισσότεροι από 1.100 άνθρωποι σκοτώθηκαν, χιλιάδες τραυματίστηκαν και 250 απήχθησαν κατά τη διάρκεια εκείνης της επίθεσης.

Η στρατιωτική αντίδραση του Ισραήλ στη Γάζα έχει οδηγήσει, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της Γάζας που ελέγχεται από τη Χαμάς, σε πάνω από 71.000 θανάτους. Το υπουργείο δεν διαχωρίζει αμάχους από μέλη της Χαμάς.

Με τη συμβολή του Ράιαν Μόργκαν

Λευκός Οίκος: Η αποστολή ευρωπαϊκών στρατευμάτων δεν αλλάζει τους στόχους Τραμπ για τη Γροιλανδία

Η ανάπτυξη ευρωπαϊκών στρατευμάτων στη Γροιλανδία δεν έχει αποτρέψει τον Αμερικανό Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ από την επιδίωξη της εξαγοράς του αρκτικού νησιού, σύμφωνα με τον Λευκό Οίκο.

«Δεν πιστεύω ότι τα στρατεύματα στην Ευρώπη επηρεάζουν με κανέναν τρόπο τη διαδικασία λήψης αποφάσεων του Προέδρου ή τον στόχο του για την απόκτηση της Γροιλανδίας», δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Κάρολαϊν Λέβιτ, σε δημοσιογράφους την Πέμπτη, απαντώντας σε ερώτηση αν η παρουσία ευρωπαϊκών στρατευμάτων εδάφους θα μπορούσε να επηρεάσει τις αποφάσεις του Τραμπ για το ημιαυτόνομο δανικό έδαφος.

Αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Γαλλία, η Γερμανία, η Σουηδία, η Φινλανδία, η Νορβηγία και οι Κάτω Χώρες, ανακοίνωσαν την αποστολή μικρών δυνάμεων στη Γροιλανδία για συμμετοχή σε δανική στρατιωτική άσκηση, ενώ κάποια τμήματα έχουν ήδη φθάσει εκεί.

Ο Τραμπ έχει επανειλημμένως εκδηλώσει ενδιαφέρον για την απόκτηση του στρατηγικής σημασίας νησιού, το οποίο, κατά τον ίδιο, κινδυνεύει να περιέλθει υπό ρωσικό ή κινεζικό έλεγχο, δημιουργώντας ένα στρατηγικό κενό για τις ΗΠΑ από τον βορρά. Η Γροιλανδία διαθέτει επίσης σημαντικά αποθέματα πετρελαίου, φυσικού αερίου και σπάνιων γαιών, που θα μπορούσαν να μειώσουν την αμερικανική εξάρτηση από κινεζικές εισαγωγές.

Η κυβέρνηση της Γροιλανδίας έχει τονίσει ότι το έδαφος δεν είναι προς πώληση και ότι το μέλλον του πρέπει να καθοριστεί από τους ίδιους τους Γροιλανδούς, οι οποίοι κατά κύριο λόγο είναι Ινουίτ, μαζί με τη Δανία. Από το 1953 η Γροιλανδία δεν θεωρείται πλέον αποικία, ενώ από το 1979 διαθέτει αυτοδιοίκηση, αλλά παραμένει υπό δανικό έλεγχο εδώ και περισσότερο από 600 χρόνια.

Μετά από συνάντηση την Τετάρτη στον Λευκό Οίκο με τον Αμερικανό Αντιπρόεδρο Τζ. Ντ. Βανς και τον Υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο Δανός Υπουργός Εξωτερικών δήλωσε πως Δανία και Γροιλανδία εξακολουθούν να έχουν θεμελιώδεις διαφωνίες με την Ουάσιγκτον, παρά την ανακοίνωση για σύσταση ομάδας εργασίας με στόχο την ενίσχυση της ασφάλειας του νησιού.

Σε ομιλία του προς τις γαλλικές ένοπλες δυνάμεις την Πέμπτη, ο Πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, ανέφερε πως θα αποστείλει χερσαίες, αεροπορικές και ναυτικές δυνάμεις στη Γροιλανδία τις προσεχείς ημέρες. «Η Γαλλία και οι Ευρωπαίοι πρέπει, όπου διακυβεύονται τα συμφέροντά τους, να είναι παρόντες χωρίς κλιμάκωση, αλλά αδιάλλακτοι ως προς τον σεβασμό της εδαφικής κυριαρχίας», είπε ο Μακρόν.

Ένα μεταγωγικό αεροσκάφος Airbus A400M της Γερμανικής Πολεμικής Αεροπορίας προσγειώνεται στην αεροπορική βάση Wunstorf στην περιοχή του Ανόβερου, στη Γερμανία, στις 15 Ιανουαρίου 2026, καθώς στρατεύματα από χώρες του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένης της Γαλλίας και της Γερμανίας, φτάνουν στη Γροιλανδία για να ενισχύσουν την ασφάλεια. Moritz Frankenberg/dpa μέσω AP

 

Το ΝΑΤΟ δεν συμμετέχει στην εν λόγω στρατιωτική άσκηση, η οποία είναι διακυβερνητικού χαρακτήρα και επίσημα χαρακτηρίζεται ως αποστολή διερεύνησης τρόπων ενίσχυσης της ασφάλειας της Γροιλανδίας. Ο Τραμπ έχει κατηγορήσει τη Δανία ότι δεν λαμβάνει επαρκή μέτρα για την ασφάλεια του αρκτικού νησιού έναντι πιθανής αρπαγής, ενώ οι κινήσεις των στρατευμάτων αποσκοπούν κυρίως στο να εκφράσουν ευρωπαϊκή αλληλεγγύη και να στείλουν μήνυμα στην Ουάσιγκτον ότι δεν χρειάζεται αμερικανική απόκτηση της Γροιλανδίας.

Αεροσκάφος της Βασιλικής Πολεμικής Αεροπορίας της Δανίας προσγειώθηκε στο αεροδρόμιο του Νουούκ και στρατιωτικό προσωπικό εθεάθη να αποβιβάζεται αργά το βράδυ της 14ης Ιανουαρίου, μετά τη συνάντηση αξιωματούχων από τη Γροιλανδία, τη Δανία και τις ΗΠΑ στον Λευκό Οίκο.

Την ίδια ημέρα ο Τραμπ, στην πλατφόρμα Truth Social, ανέφερε: «Οι Ηνωμένες Πολιτείες χρειάζονται τη Γροιλανδία για λόγους εθνικής ασφάλειας. Είναι ζωτικής σημασίας για τον Μεγάλο Θόλο που κατασκευάζουμε. Το ΝΑΤΟ πρέπει να ηγηθεί των προσπαθειών ώστε να την αποκτήσουμε». Επανέλαβε την προειδοποίησή του ότι η περιοχή κινδυνεύει να περάσει σε ρωσικά ή κινεζικά χέρια, προσθέτοντας: «Το ΝΑΤΟ θα γίνει πολύ πιο ισχυρό και αποτελεσματικό, αν η Γροιλανδία βρίσκεται υπό αμερικανική εποπτεία».

Η σημαία της Γροιλανδίας κυματίζει στο Νουούκ της Γροιλανδίας, στις 3 Μαΐου 2025. John Fredricks/The Epoch Times

 

Σύμφωνα με δανέζικη έκθεση πληροφοριών, που δημοσιεύθηκε τον Δεκέμβριο του 2025, «τα τελευταία χρόνια, οι ΗΠΑ έχουν εντείνει σημαντικά το ενδιαφέρον τους για τα αρκτικά ζητήματα ασφάλειας, ενώ η Ρωσία συνεχίζει την ενίσχυση των στρατιωτικών της δυνατοτήτων και η Κίνα αναπτύσσει δυνατότητες επιχειρήσεων με υποβρύχια και επιφανειακά σκάφη στην περιοχή».

Μέχρι στιγμής, ο αριθμός των στρατευμάτων από την Ευρώπη είναι περιορισμένος. Το Ηνωμένο Βασίλειο έχει στείλει έναν στρατιωτικό αξιωματικό στη Γροιλανδία κατόπιν αιτήματος της Δανίας, όπως επιβεβαίωσε η Ντάουνινγκ Στριτ. «Μοιραζόμαστε την ανησυχία του Προέδρου Τραμπ για την ασφάλεια της Αρκτικής. Βλέπετε αυτή την κίνηση στο πλαίσιο της ενίσχυσης της JEF για την προστασία του Βορρά», ανέφερε εκπρόσωπος.

Η Κοινή Εκστρατευτική Δύναμη (Joint Expeditionary Force – JEF) είναι βρετανικής ηγεσίας στρατιωτική συνεργασία δέκα ευρωπαϊκών χωρών με στόχο την ασφάλεια στον Άπω Βορρά, στη Βόρεια Ευρώπη και στη Βαλτική. Ο Δανός Υπουργός Άμυνας, Τρολς Λουντ Πόουλσεν, δήλωσε στις 14 Ιανουαρίου ότι η προσεχής κοινή επιχείρηση, με την επωνυμία Arctic Endurance, θα περιλαμβάνει τη συμμετοχή συμμαχικών χωρών.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Γροιλανδίας Vivian Motzfeldt (αριστερά) και ο υπουργός Εξωτερικών της Δανίας Lars Loekke Rasmussen ποζάρουν στην πρεσβεία της Δανίας στην Ουάσινγκτον στις 14 Ιανουαρίου 2026. Mads Claus Rasmussen/Ritzau Scanpix/AFP μέσω Getty Images

Δεν θα λάβουν μέρος όλοι οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι. Ο Πρωθυπουργός της Πολωνίας, Ντόναλντ Τουσκ, δήλωσε πως η κυβέρνησή του δεν πρόκειται να στείλει στρατιώτες, προσθέτοντας: «Μια επίθεση από χώρα μέλος του ΝΑΤΟ σε άλλη θα σήμαινε το τέλος του κόσμου όπως το γνωρίζουμε».

Ο Λευκός Οίκος δηλώνει πως η Ουάσιγκτον επιδιώκει συμφωνία για ανάληψη ελέγχου ή ισχυρότερη πρόσβαση στη Γροιλανδία, με κορυφαίους αξιωματούχους όπως ο πρόεδρος της Βουλής Μάικ Τζόνσον να απορρίπτουν το ενδεχόμενο στρατιωτικής κατάληψης του νησιού. Ο ειδικός απεσταλμένος του Τραμπ για τη Γροιλανδία, Τζεφ Λάντρι, δήλωσε πως προτίθεται να επισκεφθεί το δανικό έδαφος τον Μάρτιο και θεωρεί εφικτή μια συμφωνία. «Πιστεύω πως θα υπάρξει συμφωνία όταν ξεκαθαρίσουν τα πράγματα», είπε σε συνέντευξή του στο Fox News την Παρασκευή, 16 Ιανουαρίου.

Με πληροφορίες από Reuters και PA Media

Μια ηλιακή έκρηξη στον φακό ενός αστροφωτογράφου

Όλα όσα αφορούν τη φωτογράφηση του ήλιου είναι ακραία. Με φωτεινότητα 400.000 φορές μεγαλύτερη από αυτή της σελήνης, ο ήλιος μπορεί να αποτυπωθεί με λεπτομέρεια μόνο με τη χρήση εξαιρετικά εξειδικευμένου —και πολύ ακριβού— εξοπλισμού. Οι εικόνες που προκύπτουν δεν είναι λιγότερο ακραίες.

Η κλίμακα των φαινομένων είναι επίσης απίστευτη. Τα μεγέθη στη Γη δεν έχουν καμία σχέση με αυτά στον ήλιο, όπου τα ηλιακά φαινόμενα μπορούν να προκαλέσουν νημάτια πλάσματος και προεξοχές που υψώνονται πάνω από ένα εκατομμύριο μίλια πάνω από τη χρωμόσφαιρα και, θεωρητικά, θα μπορούσαν να καταπιούν τον κόσμο μας αμέτρητες φορές.

Εδώ στη Γη, το πιο ψηλό κτίριο που έχει κατασκευάσει η ανθρωπότητα είναι ο ουρανοξύστης Burj Khalifa στο Ντουμπάι, που φτάνει το εκπληκτικό ύψος των 828 μέτρων. Αυτό το τεχνητό θαύμα ‘εμφανίστηκε’ με κάποιο τρόπο σε μια φωτογραφία time-lapse του  Μιγκέλ Κλάρο, επίσημου αστροφωτογράφου του παρατηρητηρίου Dark Sky Alqueva στην Πορτογαλία, όταν έγινε μάρτυρας ενός σημαντικού ηλιακού φαινομένου το περασμένο φθινόπωρο.

Αποτύπωσε αυτό που αποκαλεί ηλιακό «Burj Khalifa», φυσικά πολύ μεγαλύτερο από τον πραγματικό πύργο στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ).

«Η φωτογράφηση του ήλιου είναι πολύ δύσκολη», δήλωσε ο 48χρονος Κλάρο στην εφημερίδα The Epoch Times, προσθέτοντας ότι μέχρι πριν από περίπου τρεις δεκαετίες, μόνο οι διαστημικές ανιχνευτικές συσκευές της NASA διέθεταν ηλιακά τηλεσκόπια. Τώρα, όμως, ειδικά φίλτρα και υψηλής τεχνολογίας ηλιακά τηλεσκόπια είναι διαθέσιμα στο κοινό, σε υψηλή τιμή. Η χρήση οποιασδήποτε άλλης συσκευής θα μπορούσε να είναι επικίνδυνη.

Ο αστροφωτογράφος Μιγκέλ Κλάρο, του παρατηρητηρίου Dark Sky Alqueva στην Πορτογαλία, δίπλα στο ηλιακό τηλεσκόπιο Soleye. (Ευγενική παραχώρηση του Miguel Claro)

 

«Χρειάζεται ένα ειδικό τηλεσκόπιο, επειδή δεν μπορείς να χρησιμοποιήσεις ένα κανονικό τηλεσκόπιο», λέει ο Κλάρο. «Θα ανατινάξεις το τηλεσκόπιο μαζί με τον εαυτό σου. Είναι πολύ επικίνδυνο».

Ο καθρέφτης στο ολοκαίνουργιο, ειδικά κατασκευασμένο ηλιακό τηλεσκόπιο Soleye 300 mm με ανοιχτή δοκό είναι ειδικά σχεδιασμένος για να αντανακλά τρία πολύ συγκεκριμένα μήκη κύματος φωτός: το υδρογόνο-άλφα ανιχνεύει νημάτια και προεξοχές, η ζώνη K παρατηρεί την «επιφάνεια» του πλάσματος του ήλιου (ή χρωμόσφαιρα) και η ζώνη G παρατηρεί τη φωτόσφαιρα για να εντοπίσει ηλιακές κηλίδες.

Εκτός από την ανάγκη για πολύ εξειδικευμένο εξοπλισμό, «χρειάζεστε μια πολύ σταθερή ατμόσφαιρα, διαφορετικά οι εικόνες σας μπορεί να είναι πολύ θολές λόγω της επίδρασης της αναταραχής», εξηγεί ο Κλάρο. Ευτυχώς, η λίμνη Αλκέβα, που βρίσκεται στο καταφύγιο Αλκέβα, είναι ένα θερμικό αποθεματικό που σταθεροποιεί την ατμόσφαιρα πάνω από το παρατηρητήριο, καθιστώντας το έναν από τους κορυφαίους προορισμούς για νυχτερινή αστρονομία στον κόσμο.

Μια ηλιακή προεξοχή που φωτογραφήθηκε με το τηλεσκόπιο Soleye του Μιγκέλ Κλάρο. (Ευγενική παραχώρηση του Miguel Claro)

 

(α) Ο ουρανοξύστης Burj Khalifa, στο Ντουμπάι (Shutterstock/fokke baarssen) — (κ) Καρέ από ηλιακή έκρηξη του Νοεμβρίου — (δ) Ο ηλιακός «Burj Khalifa» του Κλάρο, μετά την επεξεργασία των εικόνων. (Ευγενική παραχώρηση του Miguel Claro)

 

Ο Κλάρο περίμενε εβδομάδες για να δοκιμάσει το νέο τηλεσκόπιο, καθώς οι φθινοπωρινές βροχές είχαν καταστήσει αδύνατη τη φωτογράφηση του ήλιου. Αλλά όταν ο ουρανός καθάρισε, η ηλιακή δραστηριότητα ήταν στο αποκορύφωμά της και όλα τα σημάδια έδειχναν ότι ήταν η κατάλληλη στιγμή. Σημείωσε ότι ο ήλιος περνάει από περιόδους μεγαλύτερης και μικρότερης δραστηριότητας κάθε 11 χρόνια και «τώρα είναι η καλύτερη στιγμή, επειδή βρισκόμαστε στο αποκορύφωμα της δραστηριότητας του ηλιακού κύκλου».

Η στιγμή που ο Κλάρο πάτησε τελικά το κουμπί του ηλιακού τηλεσκοπίου του είναι υψίστης σημασίας. Ο εξοπλισμός του τραβά εκατοντάδες φωτογραφίες υψηλής ανάλυσης ανά δευτερόλεπτο, καταναλώνοντας τεράστια ποσά δεδομένων. Εν τω μεταξύ, πρέπει να ρυθμίζει συνεχώς την κίνηση του τηλεσκοπίου για να αντισταθμίσει την κίνηση του ήλιου και την περιστροφή της Γης, ενώ ταυτόχρονα ελέγχει τον χρόνο έκθεσης και επαναπροσαρμόζει την εστίαση.

Καλλιτεχνικές εκτυπώσεις αστροφωτογραφιών του Μιγκέλ Κλάρο, διαθέσιμες προς πώληση. (Ευγενική παραχώρηση του Miguel Claro)

 

«Αν η θερμοκρασία αλλάξει λίγο — ακόμα και κατά ένα κλάσμα του βαθμού — πρέπει να ξαναεστιάσω για να έχω ευκρινή εικόνα», σημειώνει ο Κλάρο, εξηγώντας ότι η θερμότητα και η υψηλή μεγέθυνση προκαλούν διαστολή και συστολή του οπτικού εξοπλισμού. «Πρέπει να ελέγχω όλα αυτά ενώ ταυτόχρονα κοιτάζω τον ήλιο».

Για να μπορεί να είναι απολύτως απερίσπαστος, ο Κλάρο εργάζεται μόνος του, «επειδή η φωτογράφηση του ήλιου είναι πάντα επικίνδυνη και πρέπει να ξέρεις τι να κάνεις τη σωστή στιγμή».

Με μια πληθώρα καλωδίων συνδεδεμένων σε περιστρεφόμενους κινητήρες, τηλεσκόπιο, κάμερα, φορητό υπολογιστή και σύστημα ψύξης, ο Κλάρο ήταν επιτέλους έτοιμος. Κατέγραψε αρκετές διαδρομές του ήλιου σε διάστημα μιας ώρας (βίντεο). Αστρονόμοι από όλο τον κόσμο είχαν ως στόχο την ίδια ηλιακή έκρηξη.

Η θολή εικόνα που εμφανίστηκε στον φορητό υπολογιστή του «φαίνεται ωραία, αλλά γίνεται πολύ καλύτερη μετά την επεξεργασία», παρατηρεί.

Στο παρατηρητήριο, εντόπισε την ασυνήθιστη ομοιότητα του πύργου που εκτεινόταν εκατοντάδες χιλιάδες μίλια πάνω από τη χρωμόσφαιρα του ήλιου. Ο Κλάρο είχε καταγράψει μια προεξοχή, που μοιάζει με ένα βουνό πλάσματος που εκρήγνυται από το άκρο του ήλιου, μαζί με ένα νήμα, που μοιάζει με μια σειρά πλάσματος ορατή πάνω από τον χρυσό δίσκο του ήλιου.

Οι δύο αλληλεπικαλυπτόμενες μορφές, που μαζί ονομάζονται fila-prominence, έδειχναν την εκπληκτική πυρηνική ενέργεια να στροβιλίζεται μεγαλοπρεπώς.

«Ήμουν στο Burj Khalifa πριν από μισό μήνα περίπου», λέει ο Κλάρο. Ορισμένα από τα αναμνηστικά που πωλούνταν έμοιαζαν εξαιρετικά με τον στριφογυριστό πυλώνα πλάσματος. «Το επεσήμαναν και άλλοι στα σχόλια όταν το δημοσίευσα — νομίζω ότι δεν ήμουν μόνο εγώ», είπε, αναφερόμενος στην ανάρτηση του βίντεο στο Instagram.

Αυτή δεν είναι η πρώτη ηλιακή ‘ψευδαίσθηση’ του Κλάρο. Λέει ότι κάποτε είδε το σχήμα ενός δράκου και κάποτε ενός μαλλιαρού μαμούθ.

«Είναι σαν τέχνη — η τέχνη της φύσης», λέει γελώντας.

«Δυναμική είσοδος» της Ελλάδας στη Λιβύη: Αθήνα και Βεγγάζη υπέγραψαν 21 μνημόνια συνεργασίας

Ο Γενικός Διευθυντής του Ταμείου Ανάπτυξης και Ανασυγκρότησης της Λιβύης, ο μηχανικός Μπελγκάσεμ Χαλίφα Χαφτάρ, υπέγραψε είκοσι ένα μνημόνια συμφωνίας με κορυφαίες ελληνικές εταιρείες, σηματοδοτώντας ένα ουσιαστικό βήμα για την ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας στις προσπάθειες ανάπτυξης και ανοικοδόμησης της χώρας.

Οι συμφωνίες υπογράφηκαν στο πλαίσιο του Φόρουμ Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης Λιβύης–Ελλάδας, το οποίο πραγματοποιήθηκε στη Βεγγάζη με ευρεία συμμετοχή εκπροσώπων τόσο του δημόσιου όσο και του ιδιωτικού τομέα από τις δύο πλευρές. Στο φόρουμ παρευρέθηκαν ο Μπελγκάσεμ Χαφτάρ και ο Έλληνας υφυπουργός Εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης, γεγονός που αποτυπώνει τη σταδιακά αυξανόμενη πολιτική και οικονομική κινητικότητα στις σχέσεις Λιβύης και Ελλάδας.

Τα μνημόνια αποσκοπούν στη διαμόρφωση πλαισίων για κοινές δράσεις, ανταλλαγή τεχνογνωσίας και αξιολόγηση μελλοντικών έργων σε κρίσιμους τομείς που σχετίζονται με τις υποδομές, τις υπηρεσίες και τη βιώσιμη ανάπτυξη. Σύμφωνα με αρμόδιους αξιωματούχους, οι συμφωνίες σχεδιάστηκαν ώστε να στηρίξουν τις προτεραιότητες της λιβυκής ανασυγκρότησης, δίνοντας παράλληλα στις ελληνικές εταιρείες τη δυνατότητα να διερευνήσουν οργανωμένες και πιο ασφαλείς επενδυτικές προοπτικές στη λιβυκή αγορά.

Στο πλαίσιο του φόρουμ πραγματοποιήθηκε επίσης πάνελ υψηλού επιπέδου, με αντικείμενο τις προοπτικές της διμερούς συνεργασίας και τους πρακτικούς μηχανισμούς ενίσχυσης των οικονομικών συμπράξεων. Μεταξύ των συμμετεχόντων ήταν ο Μπελγκάσεμ Χαφτάρ, ο υφυπουργός Εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης, ο Έλληνας πρόξενος στη Βεγγάζη Αθανάσιος Αναστόπουλος, καθώς και εκπρόσωποι του Enterprise Greece, του επίσημου οργανισμού προώθησης επενδύσεων και εμπορίου της Ελλάδας.

Οι συζητήσεις επικεντρώθηκαν στον εντοπισμό ρεαλιστικών επενδυτικών ευκαιριών, στις δυσκολίες που συναντούν οι ξένοι επενδυτές, αλλά και στην ανάγκη για ισορροπημένες συνεργασίες και θεσμική σταθερότητα, ώστε να επιτευχθούν βιώσιμα αποτελέσματα σε βάθος χρόνου. Οι ομιλητές υπογράμμισαν ότι η ανασυγκρότηση των υποδομών και της οικονομίας της Λιβύης προϋποθέτει συντονισμένη διεθνή συμμετοχή, τεχνική εμπειρία και ουσιαστική ενεργοποίηση του ιδιωτικού τομέα.

Λίβυοι αξιωματούχοι τόνισαν ότι το Ταμείο Ανάπτυξης και Ανασυγκρότησης στοχεύει στην προσέλκυση αξιόπιστων διεθνών εταίρων, ικανών να υλοποιούν έργα βάσει συγκεκριμένων τεχνικών προδιαγραφών και χρονοδιαγραμμάτων. Παράλληλα, σημείωσαν ότι η συνεργασία με ελληνικές εταιρείες μπορεί να συμβάλει στη μεταφορά τεχνογνωσίας και στην ενίσχυση της επιχειρησιακής δυναμικότητας εντός της Λιβύης.

Το φόρουμ αξιολογήθηκε ως μια σημαντική πλατφόρμα για την εμβάθυνση των οικονομικών δεσμών μεταξύ των δύο χωρών, την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των ξένων επενδυτών και την προώθηση πρωτοβουλιών ανοικοδόμησης που στοχεύουν στη βελτίωση των υπηρεσιών, τη στήριξη της σταθερότητας και την ενίσχυση της βιώσιμης ανάπτυξης σε ολόκληρη τη Λιβύη.

Έβρος: Επιχείρηση της ΕΛ.ΑΣ. για ναρκωτικά — Συλλήψεις δύο στρατιωτικών

Μεγάλη αστυνομική επιχείρηση βρίσκεται σε εξέλιξη από το πρωί της Παρασκευής στο Σουφλί Έβρου, με τις πληροφορίες να κάνουν λόγο για περίπου είκοσι προσαγωγές και συλλήψεις, ανάμεσά τους και δύο στρατιωτικοί.

Προηγήθηκαν συντονισμένες έφοδοι από ειδικές αστυνομικές ομάδες σε κατοικίες υπόπτων, με τη συνδρομή εκπαιδευμένων σκύλων για τον εντοπισμό ναρκωτικών, ενώ η επιχείρηση οργανώθηκε σε κεντρικό επίπεδο έπειτα από αξιοποίηση σχετικών πληροφοριών.

Σε έναν από τους συλληφθέντες στρατιωτικούς βρέθηκαν κάνναβη, κοδεΐνη, σιδερογροθιά, μαχαίρια και γκλομπ. Σύμφωνα με τοπικά μέσα, ο ένας στρατιωτικός (ΕΠΟΠ) φέρεται να αντιστάθηκε κατά την προσαγωγή του, αλλά ακινητοποιήθηκε και συνελήφθη. Οι συλληφθέντες αναμένεται να οδηγηθούν στον Εισαγγελέα Αλεξανδρούπολης, ενώ οι στρατιωτικοί θα παρουσιαστούν στον Εισαγγελέα του Στρατοδικείου Ξάνθης.

Ο Στ. Παπασταύρου στη Σ. Αραβία: Στήριξη για ένταξη στον IMEC και συνεργασίες

Συνάντηση με τον υπουργό Ενέργειας της Σαουδικής Αραβίας, πρίγκιπα Αμπντουλαζίζ μπιν Σαλμάν αλ Σαούντ, είχε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κος Σταύρος Παπασταύρου, στο τέλος της επίσκεψής του στο Ριάντ.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του ΥΠΕΝ, στη διάρκεια των συνομιλιών εξετάστηκε η συνεργασία Ελλάδας, Ηνωμένων Πολιτειών και Σαουδικής Αραβίας στο πλαίσιο του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (ΙΜΟ), καθώς και η κοινή στάση των δύο χωρών σχετικά με το Net Zero Framework (NSF) στη ναυτιλία, η οποία έχει ήδη αποφέρει θετικά αποτελέσματα.

Παράλληλα, Ελλάδα και Σαουδική Αραβία συμφώνησαν να προχωρήσουν σε συντονισμένες ενέργειες μέσω των αρμόδιων υπουργείων τους, Ναυτιλίας και Ενέργειας, με στόχο την κατάθεση κοινής πρότασης για το συγκεκριμένο ζήτημα, πριν από τη λήξη της νέας προθεσμίας για την υιοθέτηση του πλαισίου.

Υπενθυμίζεται ότι τον περασμένο Οκτώβριο ο IMO αποφάσισε να μεταθέσει κατά ένα έτος την απόφαση για την υιοθέτηση του NZF. Στο ίδιο πλαίσιο, οι δύο υπουργοί συζήτησαν και για τη διασύνδεση Ελλάδας–Σαουδικής Αραβίας (Saudi–Greek Interconnection), επισημαίνοντας ότι το έργο εξελίσσεται σύμφωνα με τον προγραμματισμό και ότι η μελέτη βιωσιμότητας αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί έως το τέλος του β΄ τριμήνου.

Σε ό,τι αφορά τον Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης (IMEC), ο πρίγκιπας Αμπντουλαζίζ δήλωσε ότι η Σαουδική Αραβία θα στηρίξει την ένταξη της Ελλάδας ως πλήρους μέλους στο σχετικό σχήμα.

Τέλος, συζητήθηκε ο ρόλος που μπορεί να διαδραματίσει η χώρα μας ως κόμβος για την εισαγωγή υδρογόνου από τη Σαουδική Αραβία. Από την πλευρά του, ο κος Παπασταύρου σημείωσε ότι η Ελλάδα αποτελεί «μία φωνή ρεαλισμού στην Ευρώπη» στον τομέα της ενέργειας, τονίζοντας ότι προχωρά κανονικά το πρόγραμμα ερευνών υδρογονανθράκων, ενώ έκανε αναφορά και στον Κάθετο Διάδρομο.

Νέα τάξη πραγμάτων με Κίνα ονειρεύεται ο Καναδός πρωθυπουργός

Αν ο Κάρνεϋ φαντάζεται μια νέα τάξη πραγμάτων όπου ο Καναδάς θα είναι η ‘γέφυρα’ ανάμεσα σε ΗΠΑ και Κίνα, κάνει ένα κλασικό λάθος μεσαίας δύναμης: μπερδεύει την εμπορική ευκαιρία με τη στρατηγική ασφάλεια. Ο Καναδάς μπορεί να εμπορεύεται με την Κίνα — αλλά όταν μιλά για «στρατηγική εταιρική σχέση», και μάλιστα σε πεδία που ακουμπούν την ασφάλεια, πατά πάνω σε ένα πρόσφατο προηγούμενο που φωνάζει «πρόσεχε!». Και αν πράγματι ο στόχος είναι να «μειωθεί η εξάρτηση από τις ΗΠΑ», η πιο ασφαλής διαδρομή δεν είναι να δέσεις την τύχη σου σε έναν εταίρο που έχει αποδείξει ότι χρησιμοποιεί την ισχύ του τιμωρητικά, αλλά να πιέσεις για καλύτερους όρους εντός του δυτικού πλαισίου, όχι έξω από αυτό.

Ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϋ μοιάζει να ονειρεύεται μια νέα τάξη πραγμάτων, όπου ο Καναδάς θα μειώσει την εξάρτησή του από τις ΗΠΑ και θα ‘ισορροπήσει’ ανάμεσα σε μεγάλες δυνάμεις. Με αυτή τη λογική, η Κίνα αναβαθμίζεται από δύσκολος αντίπαλος σε «στρατηγικός εταίρος». Το πρόβλημα δεν είναι ότι τα κράτη κάνουν εμπορικές συμφωνίες — αυτό συμβαίνει πάντα. Το πραγματικό πρόβλημα είναι η αυταπάτη ότι ένα αυταρχικό καθεστώς, με ιστορικό εργαλειοποίησης του εμπορίου, της διπλωματίας και της πίεσης, μπορεί ξαφνικά να μετατραπεί σε αξιόπιστο στρατηγικό συνομιλητή, πόσο μάλλον σε ζητήματα που ακουμπούν την ασφάλεια.

Η επίσκεψη του Κάρνεϋ στο Πεκίνο παρουσιάστηκε ως μια προσπάθεια «επανεκκίνησης» και «προσαρμογής στη νέα πραγματικότητα». Στο πρακτικό επίπεδο, υπήρξε ξεκάθαρα και οικονομικό κίνητρο: αποκλιμάκωση εντάσεων, άρση ή μείωση δασμών σε κρίσιμα μέτωπα (όπως ηλεκτρικά οχήματα και αγροτικές εξαγωγές) και μια ευρύτερη προσπάθεια διαφοροποίησης του εμπορίου του Καναδά, ώστε να μην εξαρτάται μονομερώς από την αμερικανική αγορά. Όμως άλλο πράγμα είναι η εμπορική ‘αναπνοή’ και άλλο η πολιτική αναβάθμιση της Κίνας σε στρατηγικό εταίρο. Εκεί ξεκινά το ρίσκο να γίνεται υπαρξιακό.

Αυτή η στροφή φαίνεται ακόμη πιο ακραία αν θυμηθεί κανείς το πρόσφατο παρελθόν. Το καθοριστικό σημείο για τη ρήξη των σχέσεων Καναδά–Κίνας ήταν η υπόθεση Μενγκ Ουανζού της Huawei. Η Μενγκ συνελήφθη στον Καναδά το 2018, κατόπιν αιτήματος των ΗΠΑ και στο πλαίσιο διαδικασίας έκδοσης. Η αντίδραση της Κίνας δεν ήταν μια τυπική διπλωματική ένταση. Ήταν μια επίδειξη ισχύος με κόστος για τον Καναδά, ενδεικτική τού πώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει όσους ακουμπούν τα ζωτικά του συμφέροντα. Το 2021, οι ΗΠΑ απέσυραν ουσιαστικά το αίτημα έκδοσης, κλείνοντας την υπόθεση, αλλά το αποτύπωμα έμεινε: ο Καναδάς βίωσε από πρώτο χέρι τι σημαίνει κινεζική πίεση, όταν οι συνθήκες δεν ευνοούν το Πεκίνο.

Από αυτό το επεισόδιο βγαίνουν δύο απλά συμπεράσματα. Πρώτον, η Κίνα δεν βλέπει τις διαφωνίες ως κάτι που λύνεται μέσα σε θεσμικούς κανόνες ή σε κοινά αποδεκτές αρχές. Βλέπει τις διαφορές ως μοχλό καταναγκασμού και δεν διστάζει να μεταφέρει το κόστος στον αντίπαλο για να πετύχει τους στόχους του. Δεύτερον, καμία «νέα εποχή» ή ωραία ρητορική δεν αλλάζει τη δομή ενός καθεστώτος που λειτουργεί με γνώμονα την ισχύ και τον έλεγχο αντί της αμοιβαιότητας και των θεσμικών εγγυήσεων. Η αξιοπιστία δεν χτίζεται με δηλώσεις. Χτίζεται με συνέπεια και προβλεψιμότητα, στοιχεία που λείπουν από μια αυταρχική δύναμη η οποία προτεραιοποιεί τα συμφέροντά της χωρίς περιορισμούς.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο εμφανίζεται και το παράδοξο, όπου μια αμερικανική «σκληρή γραμμή» μπορεί να σπρώξει έναν σύμμαχο σε λάθος επιλογές. Το αφήγημα που κυκλοφορεί είναι ότι ο Καναδάς θέλει να μειώσει την εξάρτησή του από τις ΗΠΑ, εν μέρει λόγω εμπορικών πιέσεων και δασμών που αποδίδονται στον Ντόναλντ Τραμπ, και έτσι αναζητά εναλλακτικές. Σε θεωρητικό επίπεδο, η σκέψη μοιάζει απλή: «αν ο γείτονας με δυσκολεύει, θα στραφώ στον ανταγωνιστή του». Στην πραγματικότητα, όμως, αυτό το σχήμα είναι επικίνδυνο, ειδικά για μια χώρα σαν τον Καναδά.

Οι ΗΠΑ δεν είναι απλώς «μια μεγάλη αγορά» για τον Καναδά. Είναι ο βασικός πυλώνας της οικονομίας του, ο κορμός της ασφάλειάς του και ο πυρήνας της γεωπολιτικής του σταθερότητας. Ακόμη κι αν η Οττάβα καταφέρει να ανοίξει εμπορικές ‘βαλβίδες’ προς την Κίνα, αυτές είναι μάλλον βραχυπρόθεσμες και αναστρέψιμες, γιατί η Κίνα έχει αποδείξει ότι μπορεί να αλλάξει στάση ανά πάσα στιγμή όταν αισθανθεί πως δεν εξυπηρετείται. Επιπλέον, το Πεκίνο έχει κάθε λόγο να ενθαρρύνει τους συμμάχους της Ουάσιγκτον να απομακρυνθούν από τις ΗΠΑ στο όνομα μιας δήθεν «στρατηγικής αυτονομίας». Όχι επειδή ενδιαφέρεται για την ανεξαρτησία τους, αλλά επειδή έτσι διαλύεται η συνοχή της Δύσης. Με απλά λόγια, η «έξυπνη αντιστάθμιση» που φαντάζει ελκυστική στην Οττάβα μπορεί να είναι ακριβώς το παιχνίδι που θέλει να παίξει η Κίνα.

Αν μιλάμε για στρατηγική συνεργασία — και ειδικά όταν ακουμπά ζητήματα ασφάλειας — η αξιοπιστία δεν είναι αφηρημένη έννοια. Μετριέται σε κανόνες, διαφάνεια και προβλεψιμότητα. Η Κίνα υστερεί και στα τρία. Οι κανόνες της είναι συχνά επιλεκτικοί και υποταγμένοι στον σκοπό της ισχύος. Η διαφάνειά της είναι περιορισμένη, επειδή η πολιτική της λειτουργία δεν έχει δημοκρατικούς φραγμούς και έλεγχο. Και η προβλεψιμότητά της είναι ασταθής, αφού μπορεί να επαναπροσδιορίσει πολιτικές και ‘συμφωνίες’ όταν το κρίνει αναγκαίο. Αυτό σημαίνει ότι η Κίνα μπορεί να αποτελέσει εμπορικό συνομιλητή υπό όρους, αλλά δεν είναι ασφαλής βάση για στρατηγική εμπιστοσύνη.

Σε αυτό ακριβώς το σημείο μπαίνει και ο Τραμπ. Χρειάζεται να ξεχωρίσουμε το ύφος από το στρατηγικό αποτέλεσμα. Πολλά μέσα ενημέρωσης επικεντρώνονται στον θόρυβο, στην ένταση και στις συγκρούσεις που δημιουργεί. Όμως στον σκληρό κόσμο της ισχύος, μια πιο ‘ωμή’ γραμμή προς συμμάχους έχει μια λογική: αν η Δύση δεν βάλει καθαρά όρια, η Κίνα θα εκμεταλλευτεί τα κενά. Το ζήτημα δεν είναι ότι ο Τραμπ είναι ‘σκληρός’. Το ζήτημα είναι ότι ορισμένες χώρες απαντούν στη σκληρότητα όχι διαπραγματευόμενες εντός του δυτικού πλαισίου, αλλά επιδιώκοντας λάθος ‘ανεξαρτησία’: δηλαδή με τη βιαστική αναβάθμιση της Κίνας σε στρατηγικό εταίρο. Αυτό δεν είναι ανεξαρτησία. Είναι ρίσκο που μπορεί να μετατραπεί σε εξάρτηση.

Η πιο ρεαλιστική ανάγνωση είναι ότι η Βόρεια Αμερική και συνολικά η Δύση έχουν συμφέρον να κρατήσουν ενιαίο μέτωπο απέναντι σε έναν ανταγωνιστή που επιδιώκει ακριβώς το αντίθετο: διάσπαση, ειδικές συμφωνίες, ξεχωριστές διαδρομές και αποδέσμευση των συμμάχων από την Ουάσιγκτον. Η Κίνα δεν λειτουργεί ως ουδέτερος παίκτης. Λειτουργεί ως δύναμη που θέλει να μετακινήσει την ισορροπία προς όφελός της, και για να το πετύχει αξιοποιεί οικονομικά εργαλεία, πολιτική επιρροή και πίεση.

Αν το δούμε ψύχραιμα, η «νέα τάξη» που ονειρεύεται η καναδική ηγεσία δεν είναι νέα. Είναι μια παλιά αυταπάτη: ότι μπορείς να κάνεις στρατηγικό συνεταίρο έναν ανταγωνιστή της Δύσης, χωρίς να πληρώσεις κόστος. Και η ιστορία δείχνει πως όταν έρθει ο λογαριασμός, συνήθως είναι βαρύς.

Ξεκινά η δεύτερη φάση του ειρηνευτικού σχεδίου για τη Γάζα

Την Πέμπτη 15 Ιανουαρίου, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανήγγειλε τον σχηματισμό του Συμβουλίου Ειρήνης για τη Γάζα και την εκκίνηση της δεύτερης φάσης της ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ του Ισραήλ και της παλαιστινιακής Χαμάς.

Τα ονόματα των μελών του Συμβουλίου θα αναγγελθούν προσεχώς, είπε, ωστόσο ανέφερε ότι επικεφαλής θα είναι ο ίδιος, όπως είχε προβλεφθεί. Σύμφωνα με τον αμερικανικό ιστότοπο Axios, τα άλλα μέλη θα αντιπροσωπεύουν τη Βρετανία, τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ιταλία, τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ, την Αίγυπτο και την Τουρκία.

Την επί τόπου διεύθυνση των επιχειρήσεων του Συμβουλίου Ειρήνης αναμένεται να αναλάβει ο Βούλγαρος διπλωμάτης Νικολάι Μλαντένοφ, άλλοτε ειδικός απεσταλμένος των Ηνωμένων Εθνών για την ειρηνευτική διαδικασία στη Μέση Ανατολή.

Το Συμβούλιο θα επιβλέπει τεχνοκρατική επιτροπή Παλαιστινίων, που θα έχει τον έλεγχο της Γάζας κατά τη διάρκεια μιας μεταβατικής περιόδου. Της επιτροπής θα ηγείται ο Αλί Αμπντέλ Χαμίντ Σάαθ, πρώην υφυπουργός της Παλαιστινιακής Αρχής, σύμφωνα με κοινή δήλωση της Αιγύπτου, του Κατάρ και της Τουρκίας, που διαμεσολάβησαν μαζί με τις ΗΠΑ για την υπογραφή της συμφωνίας.

Τα μέλη της επιτροπής «είναι προσηλωμένα σε ένα ειρηνικό μέλλον» για την Παλαιστίνη, σημείωσε ο Τραμπ, προς το οποίο ο αφοπλισμός της τρομοκρατικής οργάνωσης αποτελεί το πιο κρίσιμο βήμα.

Το ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης της Γάζας αντιμετωπίζεται πολύ σοβαρά από τις ΗΠΑ, που επιδιώκουν τη συνεργασία των τριών άλλων χωρών-διαμεσολαβητών για την επίτευξή του. Σύμφωνα με τη συμφωνία που υπεγράφη, η Χαμάς αναμένεται να παραδώσει όλο τον οπλισμό της και να καταστρέψει ολοκληρωτικά το δίκτυο υπόγειων σηράγγων που υπάρχουν κάτω από την περιοχή.

«Η Χαμάς πρέπει να τιμήσει άμεσα τους όρους της συνθήκης, επιστρέφοντας το τελευταίο σώμα στο Ισραήλ και προχωρώντας σε πλήρη αφοπλισμό […] Αυτό μπορεί να γίνει είτε με τον εύκολο είτε με τον δύσκολο τρόπο», υπογράμμισε ο Τραμπ χθες, ενώ στις 14 Ιανουαρίου ο ειδικός απεσταλμένος Στηβ Γουίτκοφ προειδοποίησε ότι η Χαμάς θα έρθει αντιμέτωπη με «σοβαρές συνέπειες» εάν δεν τηρήσει τη συμφωνία που υπέγραψε.

Ωστόσο, για τα μέλη της οργάνωσης που θα παραδώσουν τον οπλισμό τους, το σύμφωνο προβλέπει αμνηστία καθώς και εγγυήσεις για την ασφαλή αποχώρησή τους από την περιοχή, εφ΄όσον το επιθυμούν.

Από την πλευρά της, η Χαμάς δήλωσε μέσω εκπροσώπου της που μίλησε στο Al-Jazeera Live, στις 14 Ιανουαρίου, ότι είναι διατεθειμένη να συζητήσει το ζήτημα του οπλισμού της μέσω μιας ενδοπαλαιστινιακής προσέγγισης. Ο εκπρόσωπος δήλωσε επίσης ότι η Χαμάς είναι έτοιμη να αφήσει τον έλεγχο της Γάζας και χαρακτήρισε την έναρξη της β΄φάσης του ειρηνευτικού σταδίου μία σημαντική θετική εξέλιξη.

Το πρώτο στάδιο συνίσταται στην επιστροφή όλων των ομήρων που είχε πάρει η Χαμάς κατά την επίθεση του 2023, ζωντανών ή νεκρών. Αν και όλοι οι ζωντανοί όμηροι έχουν επιστρέψει στην πατρίδα και τις οικογένειές τους, μένει μία τελευταία σορός, του λοχία Ραν Γκβίλι, την οποία το Ισραήλ δεν παύει να ζητά. Μέχρι να παραδοθεί και αυτή, η ολοκλήρωση του πρώτου σταδίου εκκρεμεί.

Το δεύτερο στάδιο που ξεκίνησε επισήμως χθες εστιάζει στον αφοπλισμό της Χαμάς και στην ανοικοδόμηση του θυλάκου, που θα γίνει υπό την επίβλεψη της απολιτικής επιτροπής και του Συμβουλίου Ειρήνης, σύμφωνα με την προχθεσινή ανακοίνωση του Γουίτκοφ στο Χ.

Οι ζημιές που υπέστη η ευρύτερη περιοχή της Γάζας κατά τη διάρκεια της διετούς σύρραξης εκτιμήθηκαν τον Οκτώβριο του 2025 γύρω στα 60 δισ. ευρώ από το Πρόγραμμα Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών.

Με πληροφορίες από τα Associated Press και ΑΠΕ-ΜΠΕ